Lucas 6
Ri utzilaj rutzij ri Dios pa kachʼabel (CAKNT) vs VC
1 Pa jun k'ij chi uxlanen, ri Jesús y ri ru-discípulos yek'ax pa jun ulef ticon trigo chech. Y ri discípulos c'o rech trigo yequich'up-e, y yequibil pa quik'a', y yequitaj.
1 Em dia de sábado, Jesus atravessava umas plantações; seus discípulos iam colhendo espigas {de trigo}, as debulhavam na mão e comiam.
2 Romari' jujun achi'a' fariseos xqui'ij chique ri ru-discípulos ri Jesús: ¿Anchique roma rix ye'ibil ri trigo pa ik'a' ri k'ij re'? Ri k'ij re', chi uxlanen y man utz ta chi ni'an samaj, xecha'.
2 Alguns dos fariseus lhes diziam: Por que fazeis o que não é permitido no sábado?
3 Pero ri Jesús xch'o'n-apo chique, y xu'ij: ¿Can man jun mej (bey) como itz'eton rix ri jun tzij ri tz'iban can chirij ri xu'on ri David y ri je raxbil, chupa ri ojer can tiempo, cuando xnum quipa y manak quiway?
3 Jesus respondeu: Acaso não tendes lido o que fez Davi, quando teve fome, ele e os seus companheiros;
4 Ri David xbe chucanoxic wey chiri' pa rocho ri Dios, y can ja ri lok'olaj tak pan ri xbeyo'x-pe che. Raja' xutaj ri pan ri', y xuya' chuka' chique ri je-benak riq'uin. Pero man mac ta ri xqui'en, más que ri pan ri' xe ri sacerdotes c'o modo yetijo, xcha' ri Jesús.
4 como entrou na casa de Deus e tomou os pães da proposição e deles comeu e deu de comer aos seus companheiros, se bem que só aos sacerdotes era permitido comê-los?
5 Y ri Jesús xu'ij chuka' chique ri achi'a' fariseos: Ri Rajaf ri k'ij chi uxlanen ja ren ri jin-kajinak-pe chicaj y xinalex chi'icojol, xcha'.
5 E ajuntou: O Filho do Homem é senhor também do sábado.
6 Pa jun chic k'ij chi uxlanen, ri Jesús y ri ru-discípulos xebe pa jun sinagoga, ri jay anchi' nitzijos-wi rutzij ri Dios, y xutz'om quitijoxic ri quimolon-qui' chiri'. Y chiquicojol ri winak chiri', c'o-apo jun achi chaki'j ri ruk'a' derecha.
6 Em outro dia de sábado, Jesus entrou na sinagoga e ensinava. Achava-se ali um homem que tinha a mão direita seca.
7 Romari' jec'o-apo maestros chi ri ley y achi'a' fariseos xe niquitzu-apo ri Jesús xa xtic'achoj ri achi chaki'j ruk'a', chi quiri' niquisujuj chi ri Jesús xsamaj chupa ri jun k'ij chi uxlanen.
7 Ora, os escribas e os fariseus observavam Jesus para ver se ele curaria no dia de sábado. Eles teriam então pretexto para acusá-lo.
8 Pero ri Jesús can reta'n-wi ri niquinojij ri maestros chi ri ley y ri achi'a' fariseos. Y ri Jesús xu'ij che ri achi chaki'j ri ruk'a': Cacataj y capa'e' pa nic'aj. Y ri achi can ja' xcataj-pe anchi' ch'ocol-wi, y xbepa'e' anchi' ri x-ix-wi che roma ri Jesús.
8 Mas Jesus conhecia os pensamentos deles e disse ao homem que tinha a mão seca: Levanta-te e põe-te em pé, aqui no meio. Ele se levantou e ficou em pé.
9 Xpe ri Jesús xu'ij chique ri winak ri jec'o chiri': Cami ninjo' ninc'utuj chiwe: ¿Más como nuc'ul ni'an ri utz pa jun k'ij chi uxlanen o ri man utz ta? ¿Ri nicol jun winak chech ri camic o nicamises? ¿Anchique ninojij rix? xcha'.
9 Disse-lhes Jesus: Pergunto-vos se no sábado é permitido fazer o bem ou o mal; salvar a vida, ou deixá-la perecer.
10 Y Jesús xerutzu' conojel ri quimolon-qui' chiri'. Xch'o'n che ri achi ri yawa' ruk'a', y xu'ij: Tayuku' la ak'a'. Y ri achi can xe xuyuk ri ruk'a' anche'l ri x-ix che roma ri Jesús, can ja' utz xu'on can ri ruk'a'.
10 E relanceando os olhos sobre todos, disse ao homem: Estende tua mão. Ele a estendeu, e foi-lhe restabelecida a mão.
11 Pero ri maestros chi ri ley y ri achi'a' fariseos ri jec'o-apo chiri', xcataj quiyowal. Y can ja' xquic'utula-ka chiquiwech anchique niqui'en che ri Jesús.
11 Mas eles encheram-se de furor e indagavam uns aos outros o que fariam a Jesus.
12 Y jun k'ij, ri Jesús xbe parui' jun juyu' chi xberu'ona' orar. Y jun ak'a' xc'ase' chi xch'o'n riq'uin ri Dios pa oración.
12 Naqueles dias, Jesus retirou-se a uma montanha para rezar, e passou aí toda a noite orando a Deus.
13 Y chupa ri nimak'a' ruca'n k'ij, raja' xeroyoj ri achi'a' ri can yetzekleben-wi richi. Chiquicojol ri achi'a' re', xerucha' je cablajuj y xu'ij apóstoles chique.
13 Ao amanhecer, chamou os seus discípulos e escolheu doze dentre eles que chamou de apóstolos:
14 Ri je cablajuj ri xerucha' ri Jesús, ja ri Simón ri xu'ij chuka' Pedro che, ri Andrés ri rach'alal ri Simón, ri Jacobo, ri Juan, ri Felipe, ri Bartolomé,
14 Simão, a quem deu o sobrenome de Pedro; André, seu irmão; Tiago, João, Filipe, Bartolomeu,
15 ri Mateo, ri Tomás, ri Jacobo ri ralc'ual jun achi rubinan Alfeo, ri Simón ri c'o quiq'uin ri achi'a' ri ni'ix celadores chique,
15 Mateus, Tomé, Tiago, filho de Alfeu; Simão, chamado Zelador;
16 ri Judas ri rach'alal ri Jacobo, y ri Judas Iscariote ri xc'ayin richi ri Jesús.
16 Judas, irmão de Tiago; e Judas Iscariotes, aquele que foi o traidor.
17 Cuando ri Jesús y ri je ru-apóstoles xeka-pe parui' ri juyu', y xebec'ue-ka quiq'uin ri ch'aka chic discípulos pa jun li'an ulef, chiri' chuka' je q'uiy winak quimolon-qui'. Jec'o winak je-petenak pa tenemit Jerusalem y pa ch'aka chic tenemit ri jec'o pa Judea, y jec'o chuka' je-petenak c'a chuchi' ri mar, ri pa Tiro y Sidón. Jec'o chique ri winak re' je-petenak chi niquic'oxaj rutzij ri Dios ri nutzijoj ri Jesús, y jec'o je-petenak chi yec'achojrises riq'uin quiyabil roma ri Jesús.
17 Descendo com eles, parou numa planície. Aí se achava um grande número de seus discípulos e uma grande multidão de pessoas vindas da Judéia, de Jerusalém, da região marítima, de Tiro e Sidônia, que tinham vindo para ouvi-lo e ser curadas das suas enfermidades.
18 Y jec'o chuka' winak ri yalan niqui'en sufrir pa quik'a' itzel tak espíritus. Romari' xe'leses ri itzel tak espíritus roma ri Jesús.
18 E os que eram atormentados dos espíritos imundos ficavam livres.
19 Y conojel ri winak ri yeyawaj niquijo' niquitz'om-apo ri rutziak ri Jesús, roma raja' c'o uchuk'a' riq'uin chi nulesaj-e ronojel rech yabil.
19 Todo o povo procurava tocá-lo, pois saía dele uma força que os curava a todos.
20 Y ri Jesús xerutzu' ri ru-discípulos y xu'ij chique: Can quixquicot rix ri nina' chi c'o necesidad pa iwánima chech ri Dios, roma can iwichi-wi rix ri ru-gobierno raja'.
20 Então ele ergueu os olhos para os seus discípulos e disse: Bem-aventurados vós que sois pobres, porque vosso é o Reino de Deus!
21 Can quixquicot rix ri ninum ri iwánima chech ri Dios, roma raja' xtuya' ronojel chiwe chi quiri' man chic xtinum-pe ri iwánima. Can quixquicot rix ri ntok' ri iwánima chech ri Dios, roma ri Dios xtujal ri iwok'ej riq'uin tze'n.
21 Bem-aventurados vós que agora tendes fome, porque sereis fartos! Bem-aventurados vós que agora chorais, porque vos alegrareis!
22 Can quixquicot chuka' rix ri itzel jixtz'et coma ri winak, rix ri jixkotex-pe chiquicojol, rix ri ni'ix itzel tak tzij chiwe, rix ri itzel jixtz'et roma ja nubi' ren ri iniman, y rix ri can ronojel rech etzelal ri ni'an chiwe woma ren ri jin-kajinak-pe chicaj y xinalex chi'icojol.
22 Bem-aventurados sereis quando os homens vos odiarem, vos expulsarem, vos ultrajarem, e quando repelirem o vosso nome como infame por causa do Filho do Homem!
23 Y cuando xtic'ulumaj ronojel re', can quixquicot, y can quixropin chuka', roma can nim ri ruq'uiexel xtiyo'x chiwe chicaj. Roma xa can quiri' ri sufrimiento ri xquina' pa quic'aslen ri achi'a' ri xek'alajin rutzij ri Dios ojer can. Reje' xquina' ri sufrimiento pa quik'a' ri cati't-quimama' ri winak ri itzel jixquitzu' cami.
23 Alegrai-vos naquele dia e exultai, porque grande é o vosso galardão no céu. Era assim que os pais deles tratavam os profetas.
24 Y rix beyoma', juya' (juyu') iwech, roma xixquicot yan riq'uin jun c'aslen yalan utz chech-ulef. Pero ri k'ij ri je-petenak chiwij man je quiri' ta chic.
24 Mas ai de vós, ricos, porque tendes a vossa consolação!
25 Rix chuka' ri jixwa' jabel, juya' (juyu') iwech, roma xtapon ri k'ij cuando yalan xtinum ipa y man jun ex xtiwil chi xtitaj. Rix ri jabel jixtze'n cami, juya' (juyu') iwech, roma xtapon ri k'ij cuando xquixok' roma bis.
25 Ai de vós, que estais fartos, porque vireis a ter fome! Ai de vós, que agora rides, porque gemereis e chorareis!
26 Y juya' (juyu') iwech cuando ri winak utz yech'o'n chiwij y ri winak ri' xa man je richi ta ri Dios. Roma ri quite-quitata' reje' utz xech'o'n chiquij ri winak ri xe'in chi niquik'alajij rutzij ri Dios y xa man quiri' ta.
26 Ai de vós, quando vos louvarem os homens, porque assim faziam os pais deles aos falsos profetas!
27 Pero rix ri jixc'o we' wiq'uin cami, ri yinic'oxaj-pe, tic'oxaj ri xtin-ij chiwe: Can quie'ijo' ri itzel yetz'eto iwichi, y can utz tibana' quiq'uin ri man jixquijo' ta.
27 Digo-vos a vós que me ouvis: amai os vossos inimigos, fazei bem aos que vos odeiam,
28 Tic'utuj che ri Dios chi quieru'ona' bendecir ri winak ri yerayin itzel pa iwi', y chuka' man quie'imestaj pa i-oración ri niquitz'uc tzij chiwij.
28 abençoai os que vos maldizem e orai pelos que vos injuriam.
29 Y xa c'o jun jixruch'ey, man titzolej ruq'uiexel che. Utz chi niya' chic iwi' pa ruk'a' jun mej (bey). Y xa c'o chuka' jun winak numaj-e ri jun itziak ri ik'u'n, can tiya' lugar che chi nuc'uaj jun chic itziak.
29 Ao que te ferir numa face, oferece-lhe também a outra. E ao que te tirar a capa, não impeças de levar também a túnica.
30 Xabachique (Xama'anchique) winak ri c'o nuc'utuj chiwe, tiya' che ri nrojo'. Y xa c'o jun winak ri c'o numaj-e chiwe, man chic tich'ojij che.
30 Dá a todo o que te pedir; e ao que tomar o que é teu, não lho reclames.
31 Y rix utz tibana' quiq'uin ri winak, roma rix man nika ta chiwech ri winak itzel quino'j (quina'oj) iwiq'uin.
31 O que quereis que os homens vos façam, fazei-o também a eles.
32 Y xa rix xe ri winak ri jixquijo' xe ri' ye'ijo', man cuesta ta. Roma xabachique (xama'anchique) winak nitiquier nu'on quiri'. Xa can quiri' chuka' niqui'en ri winak yalan je itzel.
32 Se amais os que vos amam, que recompensa mereceis? Também os pecadores amam aqueles que os amam.
33 Xa rix, xe ri winak ri yebano favor chiwe, xe chique reje' niben-wi favor chuka', ri' man cuesta ta. Roma xa quiri' chuka' niqui'en ri winak yalan je itzel.
33 E se fazeis bem aos que vos fazem bem, que recompensa mereceis? Pois o mesmo fazem também os pecadores.
34 Xa rix niya' jun ex che jun winak pa kajic, roma raja' nitiquier nuya' ruq'uiexel chiwe, ri' man cuesta ta. Roma ri winak ri yalan je itzel yequiya' chuka' pa kajic ri ex ri can quichi reje' chiquiwech ka reje', chi quiri' c'o niquich'ec can chirij.
34 Se emprestais àqueles de quem esperais receber, que recompensa mereceis? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 Pero rix man tiben quiri'. Xa quie'ijo' ri itzel yetz'eto iwichi. Quie'ito'. Y cuando rix niya' pa kajic jun ex iwichi, man tiyobej chi c'o nich'ec chirij; chi quiri' nim ri ruq'uiexel ri xtiyo'x chiwe. Y xa quiri' xtiben rix, can xtik'alajin chi jix ralc'ual chic ri nimalaj Dios ri c'o chicaj. Raja' utz runo'j (runa'oj) quiq'uin ri winak yalan je itzel, y utz chuka' runo'j (runa'oj) quiq'uin ri winak ri man jun mej (bey) niquiya' matiox che.
35 Pelo contrário, amai os vossos inimigos, fazei bem e emprestai, sem daí esperar nada. E grande será a vossa recompensa e sereis filhos do Altíssimo, porque ele é bom para com os ingratos e maus.
36 Tijoyowaj quiwech ri winak, can anche'l nujoyowaj kawech roj ri Katata' Dios.
36 Sede misericordiosos, como também vosso Pai é misericordioso.
37 Man quie'iben juzgar ri winak, chi quiri' ri Dios manak xquixru'on juzgar rix chuka'. Man tirayij chiquij ri winak chi niquitoj ri itzel tak ex ri quibanon chech ri Dios, chi quiri' ri Dios manak xtutoj chiwe anche'l ri itzel tak ex ri ibanon rix chech raja'. Ticoch'o' (Ticuyu') quimac ri winak, y ri Dios quiri' chuka' xtu'on chiwe rix.
37 Não julgueis, e não sereis julgados; não condeneis, e não sereis condenados; perdoai, e sereis perdoados;
38 Xa rix riq'uin ronojel iwánima ye'ito' ri winak riq'uin ri nic'atzin chique, ri Dios xtuya' chuka' ruq'uiexel chiwe. Ri ruq'uiexel xtuya' chiwe ri Dios, can q'uiy. Can xtunojisaj, can xtupitz', y can xtipulin xtuya' ri Dios chiwe. Y can anche'l ri niben rix quiq'uin ri winak, can quiri' chuka' xtu'on ri Dios iwiq'uin rix.
38 dai, e dar-se-vos-á. Colocar-vos-ão no regaço medida boa, cheia, recalcada e transbordante, porque, com a mesma medida com que medirdes, sereis medidos vós também.
39 Y ri Jesús xu'ij chuka' jun ejemplo chique. Raja' xu'ij: ¿C'o como jun moy ri nitiquier nuc'uaj jun chic moy, y man yetzak ta pa tak jul?
39 Propôs-lhes também esta comparação: Pode acaso um cego guiar outro cego? Não cairão ambos na cova?
40 Y quiri' chuka' man jun ri nitijox c'o más ruk'ij chech ri ru-maestro. Más que xtutemaj ronojel ri nic'ut chech, y xtutemaj ronojel can anche'l reta'n ri ru-maestro, can manak-wi xtic'ue' más ruk'ij.
40 O discípulo não é superior ao mestre; mas todo discípulo perfeito será como o seu mestre.
41 ¿Y anchique roma ret ja ri alaj k'ayis c'o pa rech ri awach'alal ri natzu' ch'anin y man nana' ta chi ret xa jun nimalaj che' k'atel pa awech?
41 Por que vês tu o argueiro no olho de teu irmão e não reparas na trave que está no teu olho?
42 Y man ta'ij chuka' che ri awach'alal: Taya' lugar chue chi ninlesaj-e ri alaj k'ayis k'atel pa awech, y man nana' ta chi ret xa jun nimalaj che' k'atel pa awech. Ret xa ca'i' apalaj, talesaj na'ey ri nimalaj che' pa awech ret, chi quiri' can k'alaj xcatzu'n y jatiquier nalesaj ri c'o pa ruwech ri awach'alal.
42 Ou como podes dizer a teu irmão: Deixa-me, irmão, tirar de teu olho o argueiro, quando tu não vês a trave no teu olho? Hipócrita, tira primeiro a trave do teu olho e depois enxergarás para tirar o argueiro do olho de teu irmão.
43 Man jun che' ri can utz, xtuya' ta itzel tak rech. Man jun chuka' che' ri man utz ta, xtuya' ta utzilaj tak rech.
43 Uma árvore boa não dá frutos maus, uma árvore má não dá bom fruto.
44 Roma ri rech ri nuya' jun che', nina'ex xa utz o man utz ta. Roma jun k'ayis ri yalan ruq'uixal, man xtuya' ta higo ni uva.
44 Porquanto cada árvore se conhece pelo seu fruto. Não se colhem figos dos espinheiros, nem se apanham uvas dos abrolhos.
45 Y can quiri' jun winak. Jun winak utz, ja ri utz ri nu'on y nu'ij, roma can ja ri utz c'o pa ránima. Pero jun winak itzel, ja ri itzel tak ex nu'on y nu'ij, roma can jari' jec'o pa ránima. Roma jun winak can ja' ri c'o pa ránima ri nu'ij.
45 O homem bom tira coisas boas do bom tesouro do seu coração, e o homem mau tira coisas más do seu mau tesouro, porque a boca fala daquilo de que o coração está cheio.
46 ¿Y anchique roma rix ni'ij: Ajaf, Ajaf, jixcha' chue, y xa man niben ta ri nin-ij chiwe?
46 Por que me chamais: Senhor, Senhor... e não fazeis o que digo?
47 Nin-ij chiwe cami anchok riq'uin ninjunumaj-wi ri jun ri nipe wiq'uin ren y nuc'oxaj ri nutzij y nu'on ri nin-ij che.
47 Todo aquele que vem a mim ouve as minhas palavras e as pratica, eu vos mostrarei a quem é semelhante.
48 Ri jun ri', can junan riq'uin ri jun achi ri xupoba' jun rocho. Na'ey, xu'on-ka ri jul chi ri ru-cimiento ri jay, y can parui' abaj xuc'ot-wi-ka ri jul re'. C'ajari' xuya' ri ru-cimiento ri jay, y xutz'om samaj. Y cuando c'achojinak yan ri jay, xq'uiy-pe ri rakan-ya'. Y ri rakan-ya' re' xberila' ri jay. Pero ri jay man xsilon ta, más que ri rakan-ya' yalan xnimer-pe, y yalan ruchuk'a'.
48 É semelhante ao homem que, edificando uma casa, cavou bem fundo e pôs os alicerces sobre a rocha. As águas transbordaram, precipitaram-se as torrentes contra aquela casa e não a puderam abalar, porque ela estava bem construída.
49 Pero ri winak ri nipe wiq'uin chi nuc'oxaj ri nutzij, y man nu'on ta ri nin-ij che, junan riq'uin ri jun achi ri xupoba' jun rocho y xa man xuya' ta ru-cimiento. Y cuando ri rakan-ya' xnimer, xberila-pe ri jay. Ri jay ri' xtzak y xq'uis chiri'.
49 Mas aquele que as ouve e não as observa é semelhante ao homem que construiu a sua casa sobre a terra movediça, sem alicerces. A torrente investiu contra ela, e ela logo ruiu; e grande foi a ruína daquela casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.