Lucas 9
Yipma Genesis and New Testament (BYR) vs ARA
1 Sagaaꞌ gamɨre sɨvɨlɨrɨdaaꞌnyɨ pwaraalyaraavɨ jaka wɨjɨvwarɨjɨmaaꞌnyɨna yɨna yaka sare saraavɨ dɨragɨnya naangesɨ naangaangenna yaꞌneraavɨne dɨragɨnyabulyɨ wɨjaavɨna. Yuya yɨmakeraavɨjɨ nalaaya dala nabinanyangɨjɨ marasɨꞌnyaꞌnebwi wɨjaavɨna.
1 Tendo Jesus convocado os doze, deu-lhes poder e autoridade sobre todos os demônios, e para efetuarem curas.
2 Gotɨyai aꞌmweraavɨ maremwaaidevɨjɨ wɨjɨwaakyaꞌneraavɨ nabaai nalaavɨnakeraavɨ tewaanya yavadaꞌgalyaꞌneraavɨ wɨdaasɨna.
2 Também os enviou a pregar o reino de Deus e a curar os enfermos.
3 Wɨdaasɨna yakegaaꞌ wɨdɨna “Sarɨmɨ gɨlyɨvɨta kaanya yamaryaꞌne aane pɨrɨꞌ kɨrɨꞌ namaapɨdɨka! Yadisarɨkajɨ gɨlya yɨvɨlyajɨ wapaayajɨ nɨgwiajɨ wana yuna namaapɨka! Nabaai sarɨmɨ baazɨꞌmaꞌnya pɨrɨwaaina namaapɨdɨka!
3 E disse-lhes: Nada leveis para o caminho: nem bordão, nem alforje, nem pão, nem dinheiro; nem deveis ter duas túnicas.
4 Nabaai sarɨmɨ anga pɨrɨvɨ wɨlapɨjɨ yɨ yune anga dazahɨrɨvɨna dɨmwaalyideihɨlyɨ. Anga saba wɨjɨwaakɨna jideihɨlyɨ. Dɨvi anga dazavɨ yagalyaꞌmavapɨjɨ yɨ kaanna dɨwideihɨlyɨ.
4 Na casa em que entrardes, ali permanecei e dali saireis.
5 Pwara kumɨre angengɨna mihɨmakwi yɨhipɨjaraavɨ anga naanga dazaba jahalyaꞌmakwideihɨlyɨ. Sara yapɨjɨyaihi sarɨmɨre sɨvɨlyangɨ kwaatɨrɨdɨrɨnya dɨvurakɨrasɨꞌnɨgwideihɨlyɨ. Sahwara tɨnna wanganapɨjɨ kumɨre sabwinajɨ Gotɨyai taanga wɨjaayaꞌnajɨ yawɨpɨꞌdeꞌnanyɨ. Kumɨnyɨne jalɨkurakyaꞌnesɨ.”
5 E onde quer que não vos receberem, ao sairdes daquela cidade, sacudi o pó dos vossos pés em testemunho contra eles.
6 Wɨdɨna kyaꞌ sahwara anga yuyabanya kaanya yamarina yadɨvɨꞌ yagaala tewaanyaꞌ wɨjɨwaakɨna yadɨvɨꞌ gazabazaba nalaavɨnakeraavɨ nawɨꞌnya yavadaꞌgalamwaaihɨna yeꞌ.
6 Então, saindo, percorriam todas as aldeias, anunciando o evangelho e efetuando curas por toda parte.
7 Galɨli saba maremwaalaka maalɨkei Erotɨyai yuya dazangɨneꞌna kadɨka wɨꞌnyɨna yaka yawɨta kwalaalya yɨna. Jizaazarɨna aꞌmwe pwara dɨna “Jonɨ kaviꞌnɨnnyavɨdaaꞌnyai ayɨna dɨkaaꞌmwakerɨnereva.”
7 Ora, o tetrarca Herodes soube de tudo o que se passava e ficou perplexo, porque alguns diziam: João ressuscitou dentre os mortos;
8 Nabaai pwara dɨna “Ne Pɨropetɨya Yɨlaajai yɨmaꞌnaabɨvanɨkerɨnereva.” Nabaai pwara “Pɨropetɨya sɨnnawɨ kɨgaakunanya pwai ayɨna dɨkaaꞌmwakerɨnereva.” Sara wɨdesaꞌna yawɨta kwalaalya yɨna.
8 outros: Elias apareceu; e outros: Ressurgiu um dos antigos profetas.
9 Sarevɨ Erotɨyai dɨna “Nɨmɨ Jonɨmɨre tɨlɨnnyaꞌ mena woripuragerɨnera. Kɨrɨꞌ aꞌmwe dazai yagaala dazavɨ sasara wɨꞌnɨvanɨgei bewalaka?” Sara dakei “Aꞌmwe sahwarɨ tɨnna wanganɨma!” daka yakelyɨ.
9 Herodes, porém, disse: Eu mandei decapitar a João; quem é, pois, este a respeito do qual tenho ouvido tais coisas? E se esforçava por vê-lo.
10 Wɨdaasakera apozelɨyara yagalaawɨna yeva yuya kumɨ yageta sanna gamɨnyɨ wɨdɨna. Mena wɨdɨna kyeꞌ sahwai sahwaraavɨ maarɨna yaka aꞌmwe pwaraavɨ yagalyaꞌmaꞌna yɨna yaka yune kumɨ sarana anga naanga pɨbanna Betɨzaaitha woꞌnɨkebanna kaanna makuna.
10 Ao regressarem, os apóstolos relataram a Jesus tudo o que tinham feito. E, levando-os consigo, retirou-se à parte para uma cidade chamada Betsaida.
11 Makuna kyaꞌ kɨrɨꞌ dɨvidaaꞌnyɨ aꞌmwera dazavɨna yawɨꞌna yeva sahwarɨ mɨjamakuna. Sara yevera gamɨnyawɨnna yɨkabɨna kyeꞌ gamɨnyawɨnna bahesaꞌna sahwai yɨlaaya yɨna. Yɨlaaya yɨna yaka Gotɨyai aꞌmweraavɨ maremwaaidevɨna wɨjɨwaakɨna. Sara yada aꞌmwe nalaavɨnakeraavɨ nawɨꞌnya yavadaꞌgaina.
11 Mas as multidões, ao saberem, seguiram-no. Acolhendo-as, falava-lhes a respeito do reino de Deus e socorria os que tinham necessidade de cura.
12 Sara kyaꞌ sawɨtɨrɨnyaburɨ gamɨre sɨvɨlɨrɨdaaꞌnyɨ pwaraalyara gamɨnyawɨnna bɨna yɨna yeva wɨdɨna “Gɨmɨ aꞌmweraavɨ kamaryaasaꞌgɨzɨ anga yuyabanyajɨ wawɨnangejɨ sawɨnna ‘Wawopɨjɨ wapaaya napɨjɨ se waꞌmwaraawɨpɨka!’ daꞌgɨzɨ dɨmaryaasa! ‘Nemɨ mwaaihoya dimagɨ aꞌmwera maayɨmagɨnyɨra,’ gɨthɨwoꞌnanyɨ.”
12 Mas o dia começava a declinar. Então, se aproximaram os doze e lhe disseram: Despede a multidão, para que, indo às aldeias e campos circunvizinhos, se hospedem e achem alimento; pois estamos aqui em lugar deserto.
13 Sara wɨdɨna kyeꞌ kɨrɨꞌ wɨdɨna “Yune sarɨmɨ saihina tɨka nyaꞌne duzaayɨla!” Kɨrɨꞌ sahwara wɨdɨna “Nemɨ wapaaya kwalaalya manewarika. Bɨretɨya atina yaka jawɨnya pwaraalyɨna warɨka. Aꞌmwe yuya datharaavɨneꞌna nemɨ tɨka munne mubawaadeꞌna sara dahayawɨꞌmwaana?”
13 Ele, porém, lhes disse: Dai-lhes vós mesmos de comer. Responderam eles: Não temos mais que cinco pães e dois peixes, salvo se nós mesmos formos comprar comida para todo este povo.
14 Sareꞌ dareꞌnanyɨ. Aꞌmwe paaivɨ taawɨzanɨya (5,000) darerabɨꞌ mwaaidapi. Gamɨre mɨdɨdɨvɨsaraavɨ wɨdɨna “Sarɨmɨ duzɨla! ‘Pivɨti pivɨtiyara avaala pɨba yɨꞌbwaꞌnapɨjɨ nayaa walamwaaina jɨla!’”
14 Porque estavam ali cerca de cinco mil homens. Então, disse aos seus discípulos: Fazei-os sentar-se em grupos de cinquenta.
15 Wɨdɨna kyaꞌ sara wɨdɨna yeva aꞌmwe yuyaraavɨ nayaa sara waladɨmwaaihɨna.
15 Eles atenderam, acomodando a todos.
16 Waladɨmwaaihɨna kyeꞌ bɨretɨya atɨlya sajɨ jawɨnyaraalyɨ maarɨna yaka Sɨgunyavɨna maranganna yaka “Wapaayanna yɨlaaya gɨmaryɨwa!” wɨdɨna. Sara mena yakegaaꞌ gunyɨna yaka aꞌmwe kwala bwaꞌnaanyaraavɨ yanga bumumulaawiaꞌne gamɨreraavɨ wɨmaarina.
16 E, tomando os cinco pães e os dois peixes, erguendo os olhos para o céu, os abençoou, partiu e deu aos discípulos para que os distribuíssem entre o povo.
17 Wɨmaarina kyaꞌ yuyaraavɨna wɨjavaawɨna kyeꞌ yunebanna mena nyɨna yeva. Yuyara munya mena yɨnyɨna kwiaꞌ nɨganamudɨwɨraketa yuya sa kuna bwakwodɨꞌnyɨ soigɨlya sɨvɨlɨrɨdaaꞌnyɨ pukaalyangɨ maramihɨna.
17 Todos comeram e se fartaram; e dos pedaços que ainda sobejaram foram recolhidos doze cestos.
18 Pɨgaaꞌ sahwai gavei Gotɨyarɨ wɨdadaaꞌnyɨ gamɨre mɨdɨdɨvɨsara gamɨjɨ yeꞌmwannemwaaina. Sagaaꞌ sahwai sahwaraavɨ yɨdaanganna “Kwala bwaꞌnaanya nɨmɨnyɨna nyɨdɨvanɨgata aaihwainyaka?”
18 Estando ele orando à parte, achavam-se presentes os discípulos, a quem perguntou: Quem dizem as multidões que sou eu?
19 Sarevɨ nabaai sahwara jaꞌnawɨdɨna “Pwara ‘Jonɨ Bavɨtaazɨya Yadelyɨra,’ gɨthɨvanɨgasaigɨnyɨ. Nabaai pwara ‘Yɨlaajalyɨra,’ gɨthɨvanɨgasaigɨnyɨ. Nabaai pwara dɨna ‘Pɨropetɨya sɨnnawɨ kɨgaakunanya pwai gɨlekaviꞌnɨnnyavɨ ayɨna dɨkaaꞌmwakelyɨreva.’ ”
19 Responderam eles: João Batista, mas outros, Elias; e ainda outros dizem que ressurgiu um dos antigos profetas.
20 Sara jaꞌnawɨdɨna kyeꞌ sai wɨdɨna “Nabaai yune sarɨmɨ saihi nɨmɨnyɨna nyɨdɨvanɨgata bewainyaka?” Sara wɨdɨna kyaꞌ Pitai jaꞌnawɨdɨna “Gɨmɨ Gotɨyai gɨthahɨlakaka maryasaabakeigɨ Kɨraazɨtɨyaigɨnyɨra. Gotɨyareigɨnyɨra.”
20 Mas vós, perguntou ele, quem dizeis que eu sou? Então, falou Pedro e disse: És o Cristo de Deus.
21 Kɨrɨꞌ kumɨnyɨ dɨragɨnna wɨdɨna “Mala nayaa jɨwannyɨla! Aꞌmwe pwara kwaraavɨ yagaala dazaꞌ wɨjɨwaakyaꞌna kɨmaakɨya miꞌna dakɨwana!”
21 Ele, porém, advertindo-os, mandou que a ninguém declarassem tal coisa,
22 Sara wɨdɨna yaka wɨdɨna “Aꞌmweraavɨne Kaimɨraayai taanga kwalaalya maaradelyɨra. Sarevɨ nabaai aꞌmwe naangerajɨ Gotɨyarɨne tamiraꞌdɨvɨta naangerajɨ Kɨwɨjarajɨ sahwarɨ buleꞌna wɨjaavɨpɨꞌdelyɨra. Sara yapɨjɨ sahwarɨ tamakɨpɨjai yɨrɨka daryaai darɨkɨ sahwarɨ ayɨna yɨdɨkaavadelyɨ.”
22 dizendo: É necessário que o Filho do Homem sofra muitas coisas, seja rejeitado pelos anciãos, pelos principais sacerdotes e pelos escribas; seja morto e, no terceiro dia, ressuscite.
23 Sahwai yuyaraavɨ wɨdɨna “Nabaai aꞌmwe pwai kwai nɨmɨnyɨ ‘Mɨdɨnɨma!’ yawɨrajai gamɨ sai gannya sɨmunyavɨ wiekɨrakada yuya yɨrɨkerɨkaavɨ gannya yɨta yovihɨrarannɨkeꞌ nayaa marikwavadeꞌbɨꞌna ‘Nɨmɨ Jizaazarɨna baimujaꞌ tewaanyasɨ. Aꞌmwera Jizaazarɨna kayaaꞌna nyɨpɨꞌdeꞌ wikɨra,’ yawɨꞌda nɨmɨnyɨ sɨvigɨꞌnyɨrɨ nayaa nyɨmɨdɨnadelyɨ.
23 Dizia a todos: Se alguém quer vir após mim, a si mesmo se negue, dia a dia tome a sua cruz e siga-me.
24 Sareꞌ dareꞌnesɨ. Aꞌmwe pwai ‘Jizaazarɨna nanyɨramakɨpɨdɨka!’ dazai nɨmɨnyɨ nyɨmarasɨꞌnajai kuna mwaalade kɨrɨꞌ gamɨre gaala mwaalyabwi yagalyaꞌmavadevulyɨ. Kɨrɨꞌ pwai nɨmɨnyɨna yawɨrojɨ balajai dɨragɨnna nyɨlɨmwagazai yɨ yɨnɨga wiꞌnanyɨra. Sahware gaalyabwi tewaanna padaihasamaaꞌnadelyɨ.
24 Pois quem quiser salvar a sua vida perdê-la-á; quem perder a vida por minha causa, esse a salvará.
25 Sareꞌ dareꞌnesɨ. Aꞌmwe pwai nɨgwia gɨlyɨvɨta saza Kwaakevakɨya yuya sa maarajai sarevɨ gamɨ sai yuna kayaaka yɨmaꞌnada nabaai gamɨre gaala mwaalyabwi yagalyaꞌmavojɨ gamɨ yuya maarɨna yaja sasare daza gamɨnyɨ gathaꞌdara gaimwagathengaka!
25 Que aproveita ao homem ganhar o mundo inteiro, se vier a perder-se ou a causar dano a si mesmo?
26 Sareꞌ dareꞌnesɨ. Aꞌmwe pwai nɨmɨnyɨnajɨ nɨmɨre yagaalyavɨnajɨ sangɨna ‘Wagɨla nanyɨvwaꞌnadɨka! Sahwarɨ wasɨꞌnɨma!’ dazai Aꞌmweraavɨne Kaimɨraayai gannya byaanna naangevɨjɨ Nɨmwarevɨjɨ ejelɨya tewaanyaraavɨrevɨjɨ walaabathehaaꞌ yɨ sahwai ‘Aꞌmwe dazai kwarɨna wagɨla nanyɨvwaꞌnadɨka! Bule wɨjaavɨma!’ wɨdathelyɨ.
26 Porque qualquer que de mim e das minhas palavras se envergonhar, dele se envergonhará o Filho do Homem, quando vier na sua glória e na do Pai e dos santos anjos.
27 Sareꞌ kɨrɨꞌ nebulyaꞌna yɨhɨthɨvanɨge. Nabaai aꞌmwe pwara dava daakata dara yarai mabalyadapi Gotɨyai aꞌmweraavɨ maremwaaidevɨ tɨnna wangabɨꞌdehaaꞌnanyɨ.”
27 Verdadeiramente, vos digo: alguns há dos que aqui se encontram que, de maneira nenhuma, passarão pela morte até que vejam o reino de Deus.
28 Yagaala daza mena dakegaaꞌ, dɨvi yɨrɨka ata purɨdaaꞌnyɨ daraai mena kwavɨlavaꞌ sahwai Pitarɨjɨ Jonɨmɨjɨ Jemɨzarɨjɨ maarɨna yɨna yaka mugunyavɨna Gotɨyarɨ wɨjaꞌnei yɨlaawɨna.
28 Cerca de oito dias depois de proferidas estas palavras, tomando consigo a Pedro, João e Tiago, subiu ao monte com o propósito de orar.
29 Yɨlaawɨna yaka Gotɨyarɨ kuna wɨdɨvainadaaꞌdɨꞌnyɨ gamɨre sɨnnyɨꞌ mudɨka pwaibɨꞌ yɨmaꞌnyɨna yaka nabaai gamɨre baazɨꞌmaꞌnyaꞌ yuna yaakeꞌ wannyɨna, kɨmihɨmɨla yɨna.
29 E aconteceu que, enquanto ele orava, a aparência do seu rosto se transfigurou e suas vestes resplandeceram de brancura.
30 Sara kyaꞌ, yɨthaa, aꞌmwe pwaraai sahwalyɨ yagaala yeꞌmwannadɨna. Pwai Ne Mozɨzalyɨ. Pwai Ne Yɨlaajalyɨ.
30 Eis que dois varões falavam com ele: Moisés e Elias,
31 Yɨ sahwaraai byaanna naangevɨ yagɨleraai yɨmaꞌnaabɨna yagɨla sare saraai Jizaazai Jeruzaalemɨ yuneꞌna yaꞌna sanna dɨnyɨna. Sahwai Kwaaka davakɨ yagalyaꞌmavojɨ wawodelyɨra.
31 os quais apareceram em glória e falavam da sua partida, que ele estava para cumprir em Jerusalém.
32 Wɨdɨna yadaapi Pitalyɨ pwaraai gamɨjɨyaraalyɨ seyɨvɨta kwimaꞌnaꞌ kɨrɨꞌ yaaka dɨkavayɨmaꞌnyɨna yeva byaanna naangeꞌ sahwarɨdaaꞌnyɨ kimaꞌnaꞌ tɨnna nayaa wanganna. Nabaai aꞌmwe dazaraai kwaraalyɨ sahwalyɨ yeꞌmwannadaaꞌdakɨlyɨ tɨnna wanganna.
32 Pedro e seus companheiros achavam-se premidos de sono; mas, conservando-se acordados, viram a sua glória e os dois varões que com ele estavam.
33 Saraai “Gamɨnyɨ yagalyaꞌmavakwoihɨlyɨ wawaka!” dahɨla yadaakɨlyɨ Pitai Jizaazarɨ wɨdɨna “Aꞌmwe naangeigɨ, nemɨ dava mwaaihoyaꞌ tewaanyasɨra. Sɨmɨnya dawaai dasa yarɨlaadeinera. Pɨrɨꞌ gɨmɨnyɨneꞌ, pɨrɨꞌ Mozɨzarɨneꞌ, pɨrɨꞌ Yɨlaajarɨneꞌ.” Pitai sahwai sɨmunya nayaa myawɨryakei yagaala dazaꞌ sara wɨdɨna.
33 Ao se retirarem estes de Jesus, disse-lhe Pedro: Mestre, bom é estarmos aqui; então, façamos três tendas: uma será tua, outra, de Moisés, e outra, de Elias, não sabendo, porém, o que dizia.
34 Kuna wɨdɨna yadaaꞌnyɨ yɨraaya pɨjɨꞌ galayewaaꞌmwanna. Yɨraayajɨꞌ galayewaaꞌmwanna yadaaꞌnyɨ sahwara lɨka naanga yɨna.
34 Enquanto assim falava, veio uma nuvem e os envolveu; e encheram-se de medo ao entrarem na nuvem.
35 Lɨka yɨna yadaapi yɨraaya savɨ kusawɨdaaꞌnyɨ maanguraaya pɨrɨꞌ jaka yɨnyɨna “Dathai nɨmɨre Nyɨbwaalɨvaangelyɨra. Nɨmɨ mena wɨdahɨlakelyɨra. Gamɨre yagaalyavɨ kadɨka duꞌnyɨla!”
35 E dela veio uma voz, dizendo: Este é o meu Filho, o meu eleito; a ele ouvi.
36 Maanguraaya dazaꞌ mena kabinɨgwawaꞌ Jizaazai yuna gavei mwaaidɨꞌnyɨ tɨnna wanganna. Sara yeva kumɨre maange bɨpaina. Nabaai dazagaaꞌ aꞌmwe aane pwai kwarɨ sahwara tɨnna wanganeta sanna mujɨna.
36 Depois daquela voz, achou-se Jesus sozinho. Eles calaram-se e, naqueles dias, a ninguém contaram coisa alguma do que tinham visto.
37 Yɨrɨka ayawɨdaasarɨkɨ mugunyavɨ yagalyaꞌmaveva walaawɨna kyeꞌ aꞌmwe kwala bwaꞌnaanya naangeꞌ gamɨnyɨna burataꞌnyɨna.
37 No dia seguinte, ao descerem eles do monte, veio ao encontro de Jesus grande multidão.
38 Burataꞌnyɨna kyeꞌ, yɨthaa, aꞌmwe pwai kwala bwaꞌnaanya dazavɨdaaꞌnyai jaka danganna, “Wɨjɨwaakadɨnyaigɨ, dɨragɨnna githaanganɨma! Nɨmɨre kaimɨraayarɨ tɨnna dɨnyanganya! Nɨmɨ kaimɨraaya yune gave dazahwainanyainyɨra.
38 E eis que, dentre a multidão, surgiu um homem, dizendo em alta voz: Mestre, suplico-te que vejas meu filho, porque é o único;
39 Sare sarɨ, yɨthaa, yɨmakei galapwelɨmwagaꞌdelyɨra. Sara wiadaaꞌnyɨ sahwai jaahwasaꞌbɨꞌ kayaaꞌjaka dadelyɨra. Nabaai sara yada yɨmaka dazai yuna kayaaꞌna galarɨvɨtawakadelyɨra. Sara wiadaaꞌnyɨ gamɨre maangevɨdaaꞌnyɨ maagwaitala yaakeꞌ yɨmaꞌnaabadelyɨ. Gamɨre kɨlaakejɨkɨ yuna kayaaka wigalakada yarai yagalyaꞌmakwodei mɨꞌ.
39 um espírito se apodera dele, e, de repente, o menino grita, e o espírito o atira por terra, convulsiona-o até espumar; e dificilmente o deixa, depois de o ter quebrantado.
40 Nabaai ‘Yɨmaka dazai marasɨpɨka!’ dena gɨmɨre mɨdɨdɨvɨsaraavɨ wɨdena yagɨnna yɨdangadaari kɨrɨꞌ yuna aawaawa. Myɨ yɨpɨnere.”
40 Roguei aos teus discípulos que o expelissem, mas eles não puderam.
41 Jaka sara danganna kyaꞌ Jizaazai jaꞌnawɨdɨna “Sarɨmɨ aꞌmwe dathahaasaihi dɨragɨnna lɨmwangebwi kuneihi, sarɨmɨre sɨmunyaꞌ nayaa yɨdaꞌna mwarikeihi, sarɨmɨjɨ kuna gathaꞌdaregaaꞌna yɨhyeꞌmwannemwaalaꞌmujɨ sarɨmɨre taanginya maarɨdeinyaka! Gɨmɨre kaimɨraayai davanna dɨmakulaama!”
41 Respondeu Jesus: Ó geração incrédula e perversa! Até quando estarei convosco e vos sofrerei? Traze o teu filho.
42 Wɨdɨna kyaꞌ gamɨre kaimɨraayai kuna widavadaaꞌnyɨ yɨmaka dazai kwaakewɨ marawɨnangɨrakɨna yaka yuna kayaaꞌna yawɨnangɨrakɨna. Sara wiadaaꞌnyɨ kɨrɨꞌ Jizaazai yɨmaka dazarɨ maanga wɨdɨna yaka kaimɨraayarɨ tewaanya yavadaꞌgaina yɨna yaka ganɨmaangerɨ ayɨna wɨjaavɨna.
42 Quando se ia aproximando, o demônio o atirou no chão e o convulsionou; mas Jesus repreendeu o espírito imundo, curou o menino e o entregou a seu pai.
43 Sarevɨ aꞌmwe yuyara Gotɨyare dɨragɨnyaꞌ byaanna savɨ tɨnna wanganeva lɨka yɨwainɨgulɨna.
43 E todos ficaram maravilhados ante a majestade de Deus. Como todos se maravilhassem de quanto Jesus fazia, disse aos seus discípulos:
44 “Sarɨmɨ yagaala dathavɨneꞌna gɨthɨdeꞌ kadɨkikɨ nayaa dakyɨla! Daꞌdaresɨ. Dɨvi kɨbawe maalɨkegaaꞌ Aꞌmweraavɨne Kaimɨraayainyɨ nɨmɨre yɨkamaangeraavɨna nyɨbwarɨdaakwadeinyɨra.”
44 Fixai nos vossos ouvidos as seguintes palavras: o Filho do Homem está para ser entregue nas mãos dos homens.
45 Kɨrɨꞌ sahwara yagaala dazavɨ nayaa myawɨramaari. Yagaala dazavɨne aaya kaavɨlyaꞌ sahwaraavɨna kukuꞌnya wɨlaꞌna. Sarevɨdaaꞌnyɨ sahwara sahɨrɨvɨna nayaa myawɨramaari. Sarevɨ nabaai sahwara yagaala dazavɨna yɨdaanganyaꞌna lɨka yɨna.
45 Eles, porém, não entendiam isto, e foi-lhes encoberto para que o não compreendessem; e temiam interrogá-lo a este respeito.
46 Sagaaꞌ gamɨrera gemarasɨꞌnyɨyagaala pɨrɨꞌ “Nemɨjɨya naangei aaihwalaka? Nɨmɨnyɨra. Nɨmɨnyɨra,” geꞌ bivɨkɨꞌnɨguna.
46 Levantou-se entre eles uma discussão sobre qual deles seria o maior.
47 Geꞌ bivɨkɨꞌnɨguna yadaapi Jizaazai kumɨre sɨmunyavɨ gemarasɨꞌnyɨyagaalyavɨ yawɨranganna. Yawɨranganna yaka sarevɨ sahwai kaimɨraaya maalɨka pɨmɨlɨꞌ maarɨna yaka gamɨjɨ maryeꞌmwannadaaꞌna.
47 Mas Jesus, sabendo o que se lhes passava no coração, tomou uma criança, colocou-a junto a si
48 Sara yaka sai wɨdɨna “Aꞌmwe pwai kaimɨraaya maalɨka dathamɨlɨkɨ nɨmɨnyɨne yayavɨna maarajai sai nɨmɨnyɨ nyɨmaaradelyɨ. Nabaai sai nɨmɨnyɨ nyɨmaarajai yɨ nɨmɨnyɨ nyɨmaryasaabaka dazarɨ maaradelyɨ. Sarebwi dareꞌnebulyɨ. Aꞌmwei sarɨmɨ yuyaihɨrɨneꞌna tɨnnyabanyai yuna maalɨka mwaalajai yɨ Gotɨyarɨna sai yuna naangelyɨ.”
48 e lhes disse: Quem receber esta criança em meu nome a mim me recebe; e quem receber a mim recebe aquele que me enviou; porque aquele que entre vós for o menor de todos, esse é que é grande.
49 Jonɨ jaꞌnawɨdɨna “Aꞌmwe naangeigɨ, aꞌmwe pwai gɨmɨnyɨne yayavɨ yɨmakeraavɨ wɨdasadaaꞌnyɨ tɨnna wangamwoine. Sara yada kɨrɨꞌ nemɨnyɨ manemɨdɨnyɨvanɨkeꞌna sahwarɨna kɨmaakɨya dakɨwolyɨ.”
49 Falou João e disse: Mestre, vimos certo homem que, em teu nome, expelia demônios e lho proibimos, porque não segue conosco.
50 Wɨdɨna kyaꞌ kɨrɨꞌ Jizaazai sahwarɨ wɨdɨna “Sahwarɨna kɨmaakɨya madakɨpɨnera! Sareꞌ dareꞌnanyɨ. Aꞌmwei sarɨmɨnyɨna yɨkamaanga mihivanɨkei sai sarɨmɨnyɨnelyɨra. Yɨkamaangei mɨka!”
50 Mas Jesus lhe disse: Não proibais; pois quem não é contra vós outros é por vós.
51 Jizaazarɨ Sɨgunyavɨna makilaawia yaꞌne Gotɨyaregaaꞌ aya kɨgaaꞌ mena kimaꞌnaꞌ gamɨre sɨmunyai yovɨrawakɨna yaka Jeruzaalemɨna kaanya wɨyaꞌna.
51 E aconteceu que, ao se completarem os dias em que devia ele ser assunto ao céu, manifestou, no semblante, a intrépida resolução de ir para Jerusalém
52 Sarevɨ gamɨnyɨ sɨnnawɨ yovɨrawakaawiaꞌna pwaraarɨ yagaalyaꞌ wɨdaasɨna. Miꞌna wɨdaasɨna kyaꞌ dazaraai kaanna wɨna yeva Samerɨya mwaalyaraavɨre anga pɨbanna wɨlaawɨna.
52 e enviou mensageiros que o antecedessem. Indo eles, entraram numa aldeia de samaritanos para lhe preparar pousada.
53 Sabanna wɨlaawɨna kyagi kɨrɨꞌ anga dazabanyara Jizaazarɨ kumɨre angengɨna makwɨyaꞌna “Aala!” dɨna, mamaari. Sahwara yawɨꞌdɨvɨꞌ “Sahwai Jeruzaalemɨna wawadeꞌnanyɨra. Nemɨre naangebanna mɨꞌ.” Sahwara gevwi yadɨvɨsaꞌna “Aala!” dɨna.
53 Mas não o receberam, porque o aspecto dele era de quem, decisivamente, ia para Jerusalém.
54 “Aala!” dɨna kyeꞌ gamɨre mɨdɨdisaraai Jemɨzalyɨ Jonɨjɨ sahwaraai sasare saburɨ wanganagɨla wɨdɨna “Naangeigɨ, kayaaꞌna sara yɨwaasaꞌna Sɨgunyavɨdaaꞌnyɨ dɨkeꞌna kudawaajɨ dɨkeꞌ walaabozɨ aꞌmwe datharaavɨ dɨkeꞌ nakadeꞌna sɨmunya myawɨrijɨwaana?”
54 Vendo isto, os discípulos Tiago e João perguntaram: Senhor, queres que mandemos descer fogo do céu para os consumir?
55 Wɨdɨna kyagi kɨrɨmɨnyɨmagɨ gɨnyɨmaꞌnyɨna yaka maanga wɨdɨna.
55 Jesus, porém, voltando-se os repreendeu [e disse: Vós não sabeis de que espírito sois].
56 Maanga wɨdɨna yaka sahwara anga pɨbannera kaanna wɨna.
56 [Pois o Filho do Homem não veio para destruir as almas dos homens, mas para salvá-las.] E seguiram para outra aldeia.
57 Sahwara tutaanyavɨ kaanya wodɨvɨꞌ aꞌmwe pwai gamɨnyɨ wɨdɨna “Gɨmɨ kaanya yamarija anga yuya sabanya nɨmɨ kwainyɨjɨ gɨmɨdɨnamarideinyɨ.”
57 Indo eles caminho fora, alguém lhe disse: Seguir-te-ei para onde quer que fores.
58 Wɨdɨna kyaꞌ Jizaazai wɨdɨna “Kavɨjɨlɨkera kwaakevakɨ kumɨre daibuꞌnya kɨnɨnnakerera. Nabaai sɨgunyavɨne yuta kwarajɨ arɨsa kɨnɨnnakerera. Sareꞌ kɨrɨꞌ Aꞌmweraavɨne Kaimɨraayai gamɨre mɨnyagɨnyɨꞌ yɨladɨhaihɨta yaꞌneba kunelyɨra.”
58 Mas Jesus lhe respondeu: As raposas têm seus covis, e as aves do céu, ninhos; mas o Filho do Homem não tem onde reclinar a cabeça.
59 Wɨdɨna yaka aꞌmwe pwarɨ wɨdɨna “Nɨmɨnyɨ dɨnyɨmɨdɨnaama!” Kɨrɨꞌ sai wɨdɨna “Gɨmɨ nɨmɨnyɨna ‘Ya,’ majɨ jɨtheigɨ dɨngaka? Nɨmɨnyɨ nɨmaamaangerɨ tɨviꞌna maralɨkirakaawaꞌmujɨneinyɨra. (Miꞌna kabalojɨ bɨdeinyɨra.)”
59 A outro disse Jesus: Segue-me! Ele, porém, respondeu: Permite-me ir primeiro sepultar meu pai.
60 Wɨdɨna kyaꞌ kɨrɨꞌ sahwarɨ wɨdɨna “Baaꞌnana! Pwara, Gotɨyarɨna majadɨvɨsara, kurya bainɨkera baryaraavɨ maralɨkirakɨpɨꞌderera. Kɨrɨꞌ gɨmɨ kaanya wawaꞌgɨzɨ Gotɨyai maremwaaidevɨna aꞌmweraavɨ duzɨwakaawa!”
60 Mas Jesus insistiu: Deixa aos mortos o sepultar os seus próprios mortos. Tu, porém, vai e prega o reino de Deus.
61 Wɨdɨna kyaꞌ nabaai aꞌmwe pwai wɨdɨna “Naangeigɨ, gɨmɨnyɨ gɨmɨdɨmune kɨrɨꞌ nɨmɨnyɨna ‘Ya,’ kyawɨraꞌgɨzɨ nɨmɨ wawoꞌmujɨyagaaꞌ nɨmɨjɨ avaaimwaalya yuyaraavɨ ata yuneꞌna bwaꞌnaawɨdeinyɨ.”
61 Outro lhe disse: Seguir-te-ei, Senhor; mas deixa-me primeiro despedir-me dos de casa.
62 Sarevɨ Jizaazai sarɨ wɨdɨna “Pwai nɨmɨre wawɨnya yadei kwai kɨrɨꞌ yuyagaaꞌ dusɨmagɨnna gamɨre ayabwina gɨnyɨmaꞌnangadei sasare sai Gotɨyai aꞌmweraavɨ maremwaaideꞌna wɨjɨwaakyaꞌnei yɨnɨga wiꞌna yadei mɨka.”
62 Mas Jesus lhe replicou: Ninguém que, tendo posto a mão no arado, olha para trás é apto para o reino de Deus.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 9, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.