Lucas 9
Yipma Genesis and New Testament (BYR) vs ARIB
1 Sagaaꞌ gamɨre sɨvɨlɨrɨdaaꞌnyɨ pwaraalyaraavɨ jaka wɨjɨvwarɨjɨmaaꞌnyɨna yɨna yaka sare saraavɨ dɨragɨnya naangesɨ naangaangenna yaꞌneraavɨne dɨragɨnyabulyɨ wɨjaavɨna. Yuya yɨmakeraavɨjɨ nalaaya dala nabinanyangɨjɨ marasɨꞌnyaꞌnebwi wɨjaavɨna.
1 Reunindo os doze, deu-lhes poder e autoridade sobre todos os demônios, e para curarem doenças;
2 Gotɨyai aꞌmweraavɨ maremwaaidevɨjɨ wɨjɨwaakyaꞌneraavɨ nabaai nalaavɨnakeraavɨ tewaanya yavadaꞌgalyaꞌneraavɨ wɨdaasɨna.
2 e enviou-os a pregar o reino de Deus, e fazer curas,
3 Wɨdaasɨna yakegaaꞌ wɨdɨna “Sarɨmɨ gɨlyɨvɨta kaanya yamaryaꞌne aane pɨrɨꞌ kɨrɨꞌ namaapɨdɨka! Yadisarɨkajɨ gɨlya yɨvɨlyajɨ wapaayajɨ nɨgwiajɨ wana yuna namaapɨka! Nabaai sarɨmɨ baazɨꞌmaꞌnya pɨrɨwaaina namaapɨdɨka!
3 dizendo-lhes: Nada leveis para o caminho, nem bordão, nem alforje, nem pão, nem dinheiro; nem tenhais duas túnicas.
4 Nabaai sarɨmɨ anga pɨrɨvɨ wɨlapɨjɨ yɨ yune anga dazahɨrɨvɨna dɨmwaalyideihɨlyɨ. Anga saba wɨjɨwaakɨna jideihɨlyɨ. Dɨvi anga dazavɨ yagalyaꞌmavapɨjɨ yɨ kaanna dɨwideihɨlyɨ.
4 Em qualquer casa em que entrardes, nela ficai, e dali partireis.
5 Pwara kumɨre angengɨna mihɨmakwi yɨhipɨjaraavɨ anga naanga dazaba jahalyaꞌmakwideihɨlyɨ. Sara yapɨjɨyaihi sarɨmɨre sɨvɨlyangɨ kwaatɨrɨdɨrɨnya dɨvurakɨrasɨꞌnɨgwideihɨlyɨ. Sahwara tɨnna wanganapɨjɨ kumɨre sabwinajɨ Gotɨyai taanga wɨjaayaꞌnajɨ yawɨpɨꞌdeꞌnanyɨ. Kumɨnyɨne jalɨkurakyaꞌnesɨ.”
5 Mas, onde quer que não vos receberem, saindo daquela cidade, sacudi o pó dos vossos pés, em testemunho contra eles.
6 Wɨdɨna kyaꞌ sahwara anga yuyabanya kaanya yamarina yadɨvɨꞌ yagaala tewaanyaꞌ wɨjɨwaakɨna yadɨvɨꞌ gazabazaba nalaavɨnakeraavɨ nawɨꞌnya yavadaꞌgalamwaaihɨna yeꞌ.
6 Saindo, pois, os discípulos percorreram as aldeias, anunciando o evangelho e fazendo curas por toda parte.
7 Galɨli saba maremwaalaka maalɨkei Erotɨyai yuya dazangɨneꞌna kadɨka wɨꞌnyɨna yaka yawɨta kwalaalya yɨna. Jizaazarɨna aꞌmwe pwara dɨna “Jonɨ kaviꞌnɨnnyavɨdaaꞌnyai ayɨna dɨkaaꞌmwakerɨnereva.”
7 Ora, o tetrarca Herodes soube de tudo o que se passava, e ficou muito perplexo, porque diziam uns: João ressuscitou dos mortos;
8 Nabaai pwara dɨna “Ne Pɨropetɨya Yɨlaajai yɨmaꞌnaabɨvanɨkerɨnereva.” Nabaai pwara “Pɨropetɨya sɨnnawɨ kɨgaakunanya pwai ayɨna dɨkaaꞌmwakerɨnereva.” Sara wɨdesaꞌna yawɨta kwalaalya yɨna.
8 outros: Elias apareceu; e outros: Um dos antigos profetas se levantou.
9 Sarevɨ Erotɨyai dɨna “Nɨmɨ Jonɨmɨre tɨlɨnnyaꞌ mena woripuragerɨnera. Kɨrɨꞌ aꞌmwe dazai yagaala dazavɨ sasara wɨꞌnɨvanɨgei bewalaka?” Sara dakei “Aꞌmwe sahwarɨ tɨnna wanganɨma!” daka yakelyɨ.
9 Herodes, porém, disse: A João eu mandei degolar; quem é, pois, este a respeito de quem ouço tais coisas? E procurava vê-lo.
10 Wɨdaasakera apozelɨyara yagalaawɨna yeva yuya kumɨ yageta sanna gamɨnyɨ wɨdɨna. Mena wɨdɨna kyeꞌ sahwai sahwaraavɨ maarɨna yaka aꞌmwe pwaraavɨ yagalyaꞌmaꞌna yɨna yaka yune kumɨ sarana anga naanga pɨbanna Betɨzaaitha woꞌnɨkebanna kaanna makuna.
10 Quando os apóstolos voltaram, contaram-lhe tudo o que havia feito. E ele, levando-os consigo, retirou-se à parte para uma cidade chamada Betsaida.
11 Makuna kyaꞌ kɨrɨꞌ dɨvidaaꞌnyɨ aꞌmwera dazavɨna yawɨꞌna yeva sahwarɨ mɨjamakuna. Sara yevera gamɨnyawɨnna yɨkabɨna kyeꞌ gamɨnyawɨnna bahesaꞌna sahwai yɨlaaya yɨna. Yɨlaaya yɨna yaka Gotɨyai aꞌmweraavɨ maremwaaidevɨna wɨjɨwaakɨna. Sara yada aꞌmwe nalaavɨnakeraavɨ nawɨꞌnya yavadaꞌgaina.
11 Mas as multidões, percebendo isto, seguiram-no; e ele as recebeu, e falava-lhes do reino de Deus, e sarava os que necessitavam de cura.
12 Sara kyaꞌ sawɨtɨrɨnyaburɨ gamɨre sɨvɨlɨrɨdaaꞌnyɨ pwaraalyara gamɨnyawɨnna bɨna yɨna yeva wɨdɨna “Gɨmɨ aꞌmweraavɨ kamaryaasaꞌgɨzɨ anga yuyabanyajɨ wawɨnangejɨ sawɨnna ‘Wawopɨjɨ wapaaya napɨjɨ se waꞌmwaraawɨpɨka!’ daꞌgɨzɨ dɨmaryaasa! ‘Nemɨ mwaaihoya dimagɨ aꞌmwera maayɨmagɨnyɨra,’ gɨthɨwoꞌnanyɨ.”
12 Ora, quando o dia começava a declinar, aproximando-se os doze, disseram-lhe: Despede a multidão, para que, indo às aldeias e aos sítios em redor, se hospedem, e achem o que comer; porque aqui estamos em lugar deserto.
13 Sara wɨdɨna kyeꞌ kɨrɨꞌ wɨdɨna “Yune sarɨmɨ saihina tɨka nyaꞌne duzaayɨla!” Kɨrɨꞌ sahwara wɨdɨna “Nemɨ wapaaya kwalaalya manewarika. Bɨretɨya atina yaka jawɨnya pwaraalyɨna warɨka. Aꞌmwe yuya datharaavɨneꞌna nemɨ tɨka munne mubawaadeꞌna sara dahayawɨꞌmwaana?”
13 Mas ele lhes disse: Dai-lhes vós de comer. Responderam eles: Não temos senão cinco pães e dois peixes; salvo se nós formos comprar comida para todo este povo.
14 Sareꞌ dareꞌnanyɨ. Aꞌmwe paaivɨ taawɨzanɨya (5,000) darerabɨꞌ mwaaidapi. Gamɨre mɨdɨdɨvɨsaraavɨ wɨdɨna “Sarɨmɨ duzɨla! ‘Pivɨti pivɨtiyara avaala pɨba yɨꞌbwaꞌnapɨjɨ nayaa walamwaaina jɨla!’”
14 Pois eram cerca de cinco mil homens. Então disse a seus discípulos: Fazei-os reclinar-se em grupos de cerca de cinqüenta cada um.
15 Wɨdɨna kyaꞌ sara wɨdɨna yeva aꞌmwe yuyaraavɨ nayaa sara waladɨmwaaihɨna.
15 Assim o fizeram, mandando que todos se reclinassem.
16 Waladɨmwaaihɨna kyeꞌ bɨretɨya atɨlya sajɨ jawɨnyaraalyɨ maarɨna yaka Sɨgunyavɨna maranganna yaka “Wapaayanna yɨlaaya gɨmaryɨwa!” wɨdɨna. Sara mena yakegaaꞌ gunyɨna yaka aꞌmwe kwala bwaꞌnaanyaraavɨ yanga bumumulaawiaꞌne gamɨreraavɨ wɨmaarina.
16 E tomando Jesus os cinco pães e os dois peixes, e olhando para o céu, os abençoou e partiu, e os entregava aos seus discípulos para os porem diante da multidão.
17 Wɨmaarina kyaꞌ yuyaraavɨna wɨjavaawɨna kyeꞌ yunebanna mena nyɨna yeva. Yuyara munya mena yɨnyɨna kwiaꞌ nɨganamudɨwɨraketa yuya sa kuna bwakwodɨꞌnyɨ soigɨlya sɨvɨlɨrɨdaaꞌnyɨ pukaalyangɨ maramihɨna.
17 Todos, pois, comeram e se fartaram; e foram levantados, do que lhes sobejou, doze cestos de pedaços.
18 Pɨgaaꞌ sahwai gavei Gotɨyarɨ wɨdadaaꞌnyɨ gamɨre mɨdɨdɨvɨsara gamɨjɨ yeꞌmwannemwaaina. Sagaaꞌ sahwai sahwaraavɨ yɨdaanganna “Kwala bwaꞌnaanya nɨmɨnyɨna nyɨdɨvanɨgata aaihwainyaka?”
18 Enquanto ele estava orando à parte achavam-se com ele somente seus discípulos; e perguntou-lhes: Quem dizem as multidões que eu sou?
19 Sarevɨ nabaai sahwara jaꞌnawɨdɨna “Pwara ‘Jonɨ Bavɨtaazɨya Yadelyɨra,’ gɨthɨvanɨgasaigɨnyɨ. Nabaai pwara ‘Yɨlaajalyɨra,’ gɨthɨvanɨgasaigɨnyɨ. Nabaai pwara dɨna ‘Pɨropetɨya sɨnnawɨ kɨgaakunanya pwai gɨlekaviꞌnɨnnyavɨ ayɨna dɨkaaꞌmwakelyɨreva.’ ”
19 Responderam eles: Uns dizem: João, o Batista; outros: Elias; e ainda outros, que um dos antigos profetas se levantou.
20 Sara jaꞌnawɨdɨna kyeꞌ sai wɨdɨna “Nabaai yune sarɨmɨ saihi nɨmɨnyɨna nyɨdɨvanɨgata bewainyaka?” Sara wɨdɨna kyaꞌ Pitai jaꞌnawɨdɨna “Gɨmɨ Gotɨyai gɨthahɨlakaka maryasaabakeigɨ Kɨraazɨtɨyaigɨnyɨra. Gotɨyareigɨnyɨra.”
20 Então lhes perguntou: Mas vós, quem dizeis que eu sou? Respondendo Pedro, disse: O Cristo de Deus.
21 Kɨrɨꞌ kumɨnyɨ dɨragɨnna wɨdɨna “Mala nayaa jɨwannyɨla! Aꞌmwe pwara kwaraavɨ yagaala dazaꞌ wɨjɨwaakyaꞌna kɨmaakɨya miꞌna dakɨwana!”
21 Jesus, porém, advertindo-os, mandou que não contassem isso a ninguém;
22 Sara wɨdɨna yaka wɨdɨna “Aꞌmweraavɨne Kaimɨraayai taanga kwalaalya maaradelyɨra. Sarevɨ nabaai aꞌmwe naangerajɨ Gotɨyarɨne tamiraꞌdɨvɨta naangerajɨ Kɨwɨjarajɨ sahwarɨ buleꞌna wɨjaavɨpɨꞌdelyɨra. Sara yapɨjɨ sahwarɨ tamakɨpɨjai yɨrɨka daryaai darɨkɨ sahwarɨ ayɨna yɨdɨkaavadelyɨ.”
22 e disse-lhes: É necessário que o Filho do homem padeça muitas coisas, que seja rejeitado pelos anciãos, pelos principais sacerdotes e escribas, que seja morto, e que ao terceiro dia ressuscite.
23 Sahwai yuyaraavɨ wɨdɨna “Nabaai aꞌmwe pwai kwai nɨmɨnyɨ ‘Mɨdɨnɨma!’ yawɨrajai gamɨ sai gannya sɨmunyavɨ wiekɨrakada yuya yɨrɨkerɨkaavɨ gannya yɨta yovihɨrarannɨkeꞌ nayaa marikwavadeꞌbɨꞌna ‘Nɨmɨ Jizaazarɨna baimujaꞌ tewaanyasɨ. Aꞌmwera Jizaazarɨna kayaaꞌna nyɨpɨꞌdeꞌ wikɨra,’ yawɨꞌda nɨmɨnyɨ sɨvigɨꞌnyɨrɨ nayaa nyɨmɨdɨnadelyɨ.
23 Em seguida dizia a todos: Se alguém quer vir após mim, negue-se a si mesmo, tome cada dia a sua cruz, e siga-me.
24 Sareꞌ dareꞌnesɨ. Aꞌmwe pwai ‘Jizaazarɨna nanyɨramakɨpɨdɨka!’ dazai nɨmɨnyɨ nyɨmarasɨꞌnajai kuna mwaalade kɨrɨꞌ gamɨre gaala mwaalyabwi yagalyaꞌmavadevulyɨ. Kɨrɨꞌ pwai nɨmɨnyɨna yawɨrojɨ balajai dɨragɨnna nyɨlɨmwagazai yɨ yɨnɨga wiꞌnanyɨra. Sahware gaalyabwi tewaanna padaihasamaaꞌnadelyɨ.
24 Pois quem quiser salvar a sua vida, perdê-la-á; mas quem perder a sua vida por amor de mim, esse a salvará.
25 Sareꞌ dareꞌnesɨ. Aꞌmwe pwai nɨgwia gɨlyɨvɨta saza Kwaakevakɨya yuya sa maarajai sarevɨ gamɨ sai yuna kayaaka yɨmaꞌnada nabaai gamɨre gaala mwaalyabwi yagalyaꞌmavojɨ gamɨ yuya maarɨna yaja sasare daza gamɨnyɨ gathaꞌdara gaimwagathengaka!
25 Pois, que aproveita ao homem ganhar o mundo inteiro, e perder-se, ou prejudicar-se a si mesmo?
26 Sareꞌ dareꞌnesɨ. Aꞌmwe pwai nɨmɨnyɨnajɨ nɨmɨre yagaalyavɨnajɨ sangɨna ‘Wagɨla nanyɨvwaꞌnadɨka! Sahwarɨ wasɨꞌnɨma!’ dazai Aꞌmweraavɨne Kaimɨraayai gannya byaanna naangevɨjɨ Nɨmwarevɨjɨ ejelɨya tewaanyaraavɨrevɨjɨ walaabathehaaꞌ yɨ sahwai ‘Aꞌmwe dazai kwarɨna wagɨla nanyɨvwaꞌnadɨka! Bule wɨjaavɨma!’ wɨdathelyɨ.
26 Porque, quem se envergonhar de mim e das minhas palavras, dele se envergonhará o Filho do homem, quando vier na sua glória, e na do Pai e dos santos anjos.
27 Sareꞌ kɨrɨꞌ nebulyaꞌna yɨhɨthɨvanɨge. Nabaai aꞌmwe pwara dava daakata dara yarai mabalyadapi Gotɨyai aꞌmweraavɨ maremwaaidevɨ tɨnna wangabɨꞌdehaaꞌnanyɨ.”
27 Mas em verdade vos digo: Alguns há, dos que estão aqui, que de modo nenhum provarão a morte até que vejam o reino de Deus.
28 Yagaala daza mena dakegaaꞌ, dɨvi yɨrɨka ata purɨdaaꞌnyɨ daraai mena kwavɨlavaꞌ sahwai Pitarɨjɨ Jonɨmɨjɨ Jemɨzarɨjɨ maarɨna yɨna yaka mugunyavɨna Gotɨyarɨ wɨjaꞌnei yɨlaawɨna.
28 Cerca de oito dias depois de ter proferido essas palavras, tomou Jesus consigo a Pedro, a João e a Tiago, e subiu ao monte para orar.
29 Yɨlaawɨna yaka Gotɨyarɨ kuna wɨdɨvainadaaꞌdɨꞌnyɨ gamɨre sɨnnyɨꞌ mudɨka pwaibɨꞌ yɨmaꞌnyɨna yaka nabaai gamɨre baazɨꞌmaꞌnyaꞌ yuna yaakeꞌ wannyɨna, kɨmihɨmɨla yɨna.
29 Enquanto ele orava, mudou-se a aparência do seu rosto, e a sua roupa tornou-se branca e resplandecente.
30 Sara kyaꞌ, yɨthaa, aꞌmwe pwaraai sahwalyɨ yagaala yeꞌmwannadɨna. Pwai Ne Mozɨzalyɨ. Pwai Ne Yɨlaajalyɨ.
30 E eis que estavam falando com ele dois varões, que eram Moisés e Elias,
31 Yɨ sahwaraai byaanna naangevɨ yagɨleraai yɨmaꞌnaabɨna yagɨla sare saraai Jizaazai Jeruzaalemɨ yuneꞌna yaꞌna sanna dɨnyɨna. Sahwai Kwaaka davakɨ yagalyaꞌmavojɨ wawodelyɨra.
31 os quais apareceram com glória, e falavam da sua partida que estava para cumprir-se em Jerusalém.
32 Wɨdɨna yadaapi Pitalyɨ pwaraai gamɨjɨyaraalyɨ seyɨvɨta kwimaꞌnaꞌ kɨrɨꞌ yaaka dɨkavayɨmaꞌnyɨna yeva byaanna naangeꞌ sahwarɨdaaꞌnyɨ kimaꞌnaꞌ tɨnna nayaa wanganna. Nabaai aꞌmwe dazaraai kwaraalyɨ sahwalyɨ yeꞌmwannadaaꞌdakɨlyɨ tɨnna wanganna.
32 Ora, Pedro e os que estavam com ele se haviam deixado vencer pelo sono; despertando, porém, viram a sua glória e os dois varões que estavam com ele.
33 Saraai “Gamɨnyɨ yagalyaꞌmavakwoihɨlyɨ wawaka!” dahɨla yadaakɨlyɨ Pitai Jizaazarɨ wɨdɨna “Aꞌmwe naangeigɨ, nemɨ dava mwaaihoyaꞌ tewaanyasɨra. Sɨmɨnya dawaai dasa yarɨlaadeinera. Pɨrɨꞌ gɨmɨnyɨneꞌ, pɨrɨꞌ Mozɨzarɨneꞌ, pɨrɨꞌ Yɨlaajarɨneꞌ.” Pitai sahwai sɨmunya nayaa myawɨryakei yagaala dazaꞌ sara wɨdɨna.
33 E, quando estes se apartavam dele, disse Pedro a Jesus: Mestre, bom é estarmos nós aqui: façamos, pois, três cabanas, uma para ti, uma para Moisés, e uma para Elias, não sabendo o que dizia.
34 Kuna wɨdɨna yadaaꞌnyɨ yɨraaya pɨjɨꞌ galayewaaꞌmwanna. Yɨraayajɨꞌ galayewaaꞌmwanna yadaaꞌnyɨ sahwara lɨka naanga yɨna.
34 Enquanto ele ainda falava, veio uma nuvem que os cobriu; e se atemorizaram ao entrarem na nuvem.
35 Lɨka yɨna yadaapi yɨraaya savɨ kusawɨdaaꞌnyɨ maanguraaya pɨrɨꞌ jaka yɨnyɨna “Dathai nɨmɨre Nyɨbwaalɨvaangelyɨra. Nɨmɨ mena wɨdahɨlakelyɨra. Gamɨre yagaalyavɨ kadɨka duꞌnyɨla!”
35 E da nuvem saiu uma voz que dizia: Este é o meu Filho, o meu eleito; a ele ouvi.
36 Maanguraaya dazaꞌ mena kabinɨgwawaꞌ Jizaazai yuna gavei mwaaidɨꞌnyɨ tɨnna wanganna. Sara yeva kumɨre maange bɨpaina. Nabaai dazagaaꞌ aꞌmwe aane pwai kwarɨ sahwara tɨnna wanganeta sanna mujɨna.
36 Ao soar esta voz, Jesus foi achado sozinho; e eles calaram-se, e por aqueles dias não contaram a ninguém nada do que tinham visto.
37 Yɨrɨka ayawɨdaasarɨkɨ mugunyavɨ yagalyaꞌmaveva walaawɨna kyeꞌ aꞌmwe kwala bwaꞌnaanya naangeꞌ gamɨnyɨna burataꞌnyɨna.
37 No dia seguinte, quando desceram do monte, veio-lhe ao encontro uma grande multidão.
38 Burataꞌnyɨna kyeꞌ, yɨthaa, aꞌmwe pwai kwala bwaꞌnaanya dazavɨdaaꞌnyai jaka danganna, “Wɨjɨwaakadɨnyaigɨ, dɨragɨnna githaanganɨma! Nɨmɨre kaimɨraayarɨ tɨnna dɨnyanganya! Nɨmɨ kaimɨraaya yune gave dazahwainanyainyɨra.
38 E eis que um homem dentre a multidão clamou, dizendo: Mestre, peço-te que olhes para meu filho, porque é o único que tenho;
39 Sare sarɨ, yɨthaa, yɨmakei galapwelɨmwagaꞌdelyɨra. Sara wiadaaꞌnyɨ sahwai jaahwasaꞌbɨꞌ kayaaꞌjaka dadelyɨra. Nabaai sara yada yɨmaka dazai yuna kayaaꞌna galarɨvɨtawakadelyɨra. Sara wiadaaꞌnyɨ gamɨre maangevɨdaaꞌnyɨ maagwaitala yaakeꞌ yɨmaꞌnaabadelyɨ. Gamɨre kɨlaakejɨkɨ yuna kayaaka wigalakada yarai yagalyaꞌmakwodei mɨꞌ.
39 pois um espírito se apodera dele, fazendo-o gritar subitamente, convulsiona-o até escumar e, mesmo depois de o ter quebrantado, dificilmente o larga.
40 Nabaai ‘Yɨmaka dazai marasɨpɨka!’ dena gɨmɨre mɨdɨdɨvɨsaraavɨ wɨdena yagɨnna yɨdangadaari kɨrɨꞌ yuna aawaawa. Myɨ yɨpɨnere.”
40 E roguei aos teus discípulos que o expulsassem, mas não puderam.
41 Jaka sara danganna kyaꞌ Jizaazai jaꞌnawɨdɨna “Sarɨmɨ aꞌmwe dathahaasaihi dɨragɨnna lɨmwangebwi kuneihi, sarɨmɨre sɨmunyaꞌ nayaa yɨdaꞌna mwarikeihi, sarɨmɨjɨ kuna gathaꞌdaregaaꞌna yɨhyeꞌmwannemwaalaꞌmujɨ sarɨmɨre taanginya maarɨdeinyaka! Gɨmɨre kaimɨraayai davanna dɨmakulaama!”
41 Respondeu Jesus: ó geração incrédula e perversa! até quando estarei convosco e vos sofrerei? Traze-me cá o teu filho.
42 Wɨdɨna kyaꞌ gamɨre kaimɨraayai kuna widavadaaꞌnyɨ yɨmaka dazai kwaakewɨ marawɨnangɨrakɨna yaka yuna kayaaꞌna yawɨnangɨrakɨna. Sara wiadaaꞌnyɨ kɨrɨꞌ Jizaazai yɨmaka dazarɨ maanga wɨdɨna yaka kaimɨraayarɨ tewaanya yavadaꞌgaina yɨna yaka ganɨmaangerɨ ayɨna wɨjaavɨna.
42 Ainda quando ele vinha chegando, o demônio o derribou e o convulsionou; mas Jesus repreendeu o espírito imundo, curou o menino e o entregou a seu pai.
43 Sarevɨ aꞌmwe yuyara Gotɨyare dɨragɨnyaꞌ byaanna savɨ tɨnna wanganeva lɨka yɨwainɨgulɨna.
43 E todos se maravilhavam da majestade de Deus. E admirando-se todos de tudo o que Jesus fazia, disse ele a seus discípulos:
44 “Sarɨmɨ yagaala dathavɨneꞌna gɨthɨdeꞌ kadɨkikɨ nayaa dakyɨla! Daꞌdaresɨ. Dɨvi kɨbawe maalɨkegaaꞌ Aꞌmweraavɨne Kaimɨraayainyɨ nɨmɨre yɨkamaangeraavɨna nyɨbwarɨdaakwadeinyɨra.”
44 Ponde vós estas palavras em vossos ouvidos; pois o Filho do homem está para ser entregue nas mãos dos homens.
45 Kɨrɨꞌ sahwara yagaala dazavɨ nayaa myawɨramaari. Yagaala dazavɨne aaya kaavɨlyaꞌ sahwaraavɨna kukuꞌnya wɨlaꞌna. Sarevɨdaaꞌnyɨ sahwara sahɨrɨvɨna nayaa myawɨramaari. Sarevɨ nabaai sahwara yagaala dazavɨna yɨdaanganyaꞌna lɨka yɨna.
45 Eles, porém, não entendiam essa palavra, cujo sentido lhes era encoberto para que não o compreendessem; e temiam interrogá-lo a esse respeito.
46 Sagaaꞌ gamɨrera gemarasɨꞌnyɨyagaala pɨrɨꞌ “Nemɨjɨya naangei aaihwalaka? Nɨmɨnyɨra. Nɨmɨnyɨra,” geꞌ bivɨkɨꞌnɨguna.
46 E suscitou-se entre eles uma discussão sobre qual deles seria o maior.
47 Geꞌ bivɨkɨꞌnɨguna yadaapi Jizaazai kumɨre sɨmunyavɨ gemarasɨꞌnyɨyagaalyavɨ yawɨranganna. Yawɨranganna yaka sarevɨ sahwai kaimɨraaya maalɨka pɨmɨlɨꞌ maarɨna yaka gamɨjɨ maryeꞌmwannadaaꞌna.
47 Mas Jesus, percebendo o pensamento de seus corações, tomou uma criança, pô-la junto de si,
48 Sara yaka sai wɨdɨna “Aꞌmwe pwai kaimɨraaya maalɨka dathamɨlɨkɨ nɨmɨnyɨne yayavɨna maarajai sai nɨmɨnyɨ nyɨmaaradelyɨ. Nabaai sai nɨmɨnyɨ nyɨmaarajai yɨ nɨmɨnyɨ nyɨmaryasaabaka dazarɨ maaradelyɨ. Sarebwi dareꞌnebulyɨ. Aꞌmwei sarɨmɨ yuyaihɨrɨneꞌna tɨnnyabanyai yuna maalɨka mwaalajai yɨ Gotɨyarɨna sai yuna naangelyɨ.”
48 e disse-lhes: Qualquer que receber esta criança em meu nome, a mim me recebe; e qualquer que me receber a mim, recebe aquele que me enviou; pois aquele que entre vós todos é o menor, esse é grande.
49 Jonɨ jaꞌnawɨdɨna “Aꞌmwe naangeigɨ, aꞌmwe pwai gɨmɨnyɨne yayavɨ yɨmakeraavɨ wɨdasadaaꞌnyɨ tɨnna wangamwoine. Sara yada kɨrɨꞌ nemɨnyɨ manemɨdɨnyɨvanɨkeꞌna sahwarɨna kɨmaakɨya dakɨwolyɨ.”
49 Disse-lhe João: Mestre, vimos um homem que em teu nome expulsava demônios; e lho proibimos, porque não segue conosco.
50 Wɨdɨna kyaꞌ kɨrɨꞌ Jizaazai sahwarɨ wɨdɨna “Sahwarɨna kɨmaakɨya madakɨpɨnera! Sareꞌ dareꞌnanyɨ. Aꞌmwei sarɨmɨnyɨna yɨkamaanga mihivanɨkei sai sarɨmɨnyɨnelyɨra. Yɨkamaangei mɨka!”
50 Respondeu-lhe Jesus: Não lho proibais; porque quem não é contra vós é por vós.
51 Jizaazarɨ Sɨgunyavɨna makilaawia yaꞌne Gotɨyaregaaꞌ aya kɨgaaꞌ mena kimaꞌnaꞌ gamɨre sɨmunyai yovɨrawakɨna yaka Jeruzaalemɨna kaanya wɨyaꞌna.
51 Ora, quando se completavam os dias para a sua assunção, manifestou o firme propósito de ir a Jerusalém.
52 Sarevɨ gamɨnyɨ sɨnnawɨ yovɨrawakaawiaꞌna pwaraarɨ yagaalyaꞌ wɨdaasɨna. Miꞌna wɨdaasɨna kyaꞌ dazaraai kaanna wɨna yeva Samerɨya mwaalyaraavɨre anga pɨbanna wɨlaawɨna.
52 Enviou, pois, mensageiros adiante de si. Indo eles, entraram numa aldeia de samaritanos para lhe prepararem pousada.
53 Sabanna wɨlaawɨna kyagi kɨrɨꞌ anga dazabanyara Jizaazarɨ kumɨre angengɨna makwɨyaꞌna “Aala!” dɨna, mamaari. Sahwara yawɨꞌdɨvɨꞌ “Sahwai Jeruzaalemɨna wawadeꞌnanyɨra. Nemɨre naangebanna mɨꞌ.” Sahwara gevwi yadɨvɨsaꞌna “Aala!” dɨna.
53 Mas não o receberam, porque viajava em direção a Jerusalém.
54 “Aala!” dɨna kyeꞌ gamɨre mɨdɨdisaraai Jemɨzalyɨ Jonɨjɨ sahwaraai sasare saburɨ wanganagɨla wɨdɨna “Naangeigɨ, kayaaꞌna sara yɨwaasaꞌna Sɨgunyavɨdaaꞌnyɨ dɨkeꞌna kudawaajɨ dɨkeꞌ walaabozɨ aꞌmwe datharaavɨ dɨkeꞌ nakadeꞌna sɨmunya myawɨrijɨwaana?”
54 Vendo isto os discípulos Tiago e João, disseram: Senhor, queres que mandemos descer fogo do céu para os consumir {como Elias também fez?}
55 Wɨdɨna kyagi kɨrɨmɨnyɨmagɨ gɨnyɨmaꞌnyɨna yaka maanga wɨdɨna.
55 Ele porém, voltando-se, repreendeu-os, {e disse: Vós não sabeis de que espírito sois.}
56 Maanga wɨdɨna yaka sahwara anga pɨbannera kaanna wɨna.
56 {Pois o Filho do Homem não veio para destruir as vidas dos homens, mas para salvá-las.} E foram para outra aldeia.
57 Sahwara tutaanyavɨ kaanya wodɨvɨꞌ aꞌmwe pwai gamɨnyɨ wɨdɨna “Gɨmɨ kaanya yamarija anga yuya sabanya nɨmɨ kwainyɨjɨ gɨmɨdɨnamarideinyɨ.”
57 Quando iam pelo caminho, disse-lhe um homem: Seguir-te-ei para onde quer que fores.
58 Wɨdɨna kyaꞌ Jizaazai wɨdɨna “Kavɨjɨlɨkera kwaakevakɨ kumɨre daibuꞌnya kɨnɨnnakerera. Nabaai sɨgunyavɨne yuta kwarajɨ arɨsa kɨnɨnnakerera. Sareꞌ kɨrɨꞌ Aꞌmweraavɨne Kaimɨraayai gamɨre mɨnyagɨnyɨꞌ yɨladɨhaihɨta yaꞌneba kunelyɨra.”
58 Respondeu-lhe Jesus: As raposas têm covis, e as aves do céu têm ninhos; mas o Filho do homem não tem onde reclinar a cabeça.
59 Wɨdɨna yaka aꞌmwe pwarɨ wɨdɨna “Nɨmɨnyɨ dɨnyɨmɨdɨnaama!” Kɨrɨꞌ sai wɨdɨna “Gɨmɨ nɨmɨnyɨna ‘Ya,’ majɨ jɨtheigɨ dɨngaka? Nɨmɨnyɨ nɨmaamaangerɨ tɨviꞌna maralɨkirakaawaꞌmujɨneinyɨra. (Miꞌna kabalojɨ bɨdeinyɨra.)”
59 E a outro disse: Segue-me. Ao que este respondeu: Permite-me ir primeiro sepultar meu pai.
60 Wɨdɨna kyaꞌ kɨrɨꞌ sahwarɨ wɨdɨna “Baaꞌnana! Pwara, Gotɨyarɨna majadɨvɨsara, kurya bainɨkera baryaraavɨ maralɨkirakɨpɨꞌderera. Kɨrɨꞌ gɨmɨ kaanya wawaꞌgɨzɨ Gotɨyai maremwaaidevɨna aꞌmweraavɨ duzɨwakaawa!”
60 Replicou-lhe Jesus: Deixa os mortos sepultar os seus próprios mortos; tu, porém, vai e anuncia o reino de Deus.
61 Wɨdɨna kyaꞌ nabaai aꞌmwe pwai wɨdɨna “Naangeigɨ, gɨmɨnyɨ gɨmɨdɨmune kɨrɨꞌ nɨmɨnyɨna ‘Ya,’ kyawɨraꞌgɨzɨ nɨmɨ wawoꞌmujɨyagaaꞌ nɨmɨjɨ avaaimwaalya yuyaraavɨ ata yuneꞌna bwaꞌnaawɨdeinyɨ.”
61 Disse também outro: Senhor, eu te seguirei, mas deixa-me despedir primeiro dos que estão em minha casa.
62 Sarevɨ Jizaazai sarɨ wɨdɨna “Pwai nɨmɨre wawɨnya yadei kwai kɨrɨꞌ yuyagaaꞌ dusɨmagɨnna gamɨre ayabwina gɨnyɨmaꞌnangadei sasare sai Gotɨyai aꞌmweraavɨ maremwaaideꞌna wɨjɨwaakyaꞌnei yɨnɨga wiꞌna yadei mɨka.”
62 Jesus, porém, lhe respondeu: Ninguém que lança mão do arado e olha para trás é apto para o reino de Deus.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 9, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.