Lucas 18
Yipma Genesis and New Testament (BYR) vs NVT
1 Sagaaꞌ yuyagaaꞌna Gotɨyarɨna yɨdaangabɨꞌdeꞌ, maaꞌna nyunadɨꞌdeꞌna Jizaazai keꞌbaꞌna dara wɨjɨwaakɨna
1 Jesus contou a seus discípulos uma parábola para mostrar-lhes que deviam orar sempre e nunca desanimar.
2 “Anga naanga pɨba yawɨbwaꞌde pwai mwaalɨna. Yawɨbwaꞌde dazai Gotɨyarɨna myawɨri yada nabaai aꞌmwe kwaraavɨnajɨ sɨmunya kwalaalya myawɨryadei.
2 Disse ele: “Havia numa cidade um juiz que não temia a Deus nem se importava com as pessoas.
3 Nabaai aꞌmwe pɨrɨꞌ yaanyɨwaakeꞌ anga naanga dazaba mwaalɨna. Yuyagaaꞌ yawɨbwaꞌde dazaryawɨnna bɨbya yɨbainadaaꞌdehaaꞌ wɨdadesɨ ‘Nɨmɨre yɨkamaangei kayaaka nyɨgalakadeꞌnanyɨ. Sahwarɨ gɨmɨ kotɨyavɨ nayaa dɨnyɨgaimwadeꞌnanyɨra.’
3 Uma viúva daquela cidade vinha a ele com frequência e dizia: ‘Faça-me justiça contra meu adversário’.
4 Sara wɨdɨwɨja yada sɨnnawɨ sagaaꞌ yawɨbwaꞌde dazai sahɨrɨvɨna kotɨyavɨ gaimwangeꞌna ‘Aala,’ yawɨꞌna. Sara yawɨꞌna yaka kɨrɨꞌ dɨvi sai gannya sɨmunyavɨ dara yawɨꞌna ‘Nɨmɨ Gotɨyarɨna lɨka mivanɨgeinyɨ. Nabaai aꞌmwe kwaraavɨnajɨ sɨmunya yawɨrɨkwaasa mivanɨgeinyɨ.
4 Por algum tempo, o juiz não lhe deu atenção, mas, por fim, disse a si mesmo: ‘Não temo a Deus e não me importo com as pessoas,
5 Kɨrɨꞌ aꞌmwe dathava dathaꞌ yaanyɨwaaka dathaꞌ nɨmɨnyɨ taanga nyɨjaavadeinyɨra. Yuyagaaꞌ yuyagaaꞌ bɨbya yɨbainadaꞌdavadaawori dɨvi nɨmɨre kɨlaakejɨꞌ yuna maaꞌna nanyɨmaꞌnadɨka!’ daka gamɨre kotɨyaꞌna gaimwanna wina yakelyɨ.”
5 mas essa viúva está me irritando. Vou lhe fazer justiça, pois assim deixará de me importunar’”.
6 Naangei sara wɨdɨna yaka dara wɨdɨna “Yawɨbwaꞌde kayaaꞌnanya dazare yagaalyaꞌ nayaa jawɨrila!
6 Então o Senhor disse: “Aprendam uma lição com o juiz injusto.
7 Yawɨbwaꞌde kayaaꞌnanyai kave kave yawɨbwarakelyɨ. Gotɨyai avaalyai daaka! Gotɨyare dahɨlakakera yuya yɨrɨkerɨkaavɨjɨ yuya sawɨsarɨkaavɨjɨ sahwarɨ yɨdaangadɨvɨsaraavɨ kotɨyaꞌna yarai gaimwanna mwi yadei daaka! Sahwaraavɨ kave kave gaimwanna mwi yadei daaka! Aawa.
7 Acaso Deus não fará justiça a seus escolhidos que clamam a ele dia e noite? Continuará a adiar sua resposta?
8 Yɨhɨthɨvanɨge. Sai kotɨyaꞌna yarai wɨgaimwagathelyɨ. Sareꞌ kɨrɨꞌ dɨvi Aꞌmweraavɨne Kaimɨraayai bathehaaꞌ dazagaasagaaꞌ aꞌmwe Kwaakevakɨyaraavɨ tɨnna wanganajaꞌ dɨragɨnna lɨmwadɨvɨꞌ dɨngaka!” wɨdɨna.
8 Eu afirmo que ele lhes fará justiça, e rápido! Mas, quando o Filho do Homem voltar, quantas pessoas com fé ele encontrará na terra?”.
9 Aꞌmwe pwara yayaꞌ yune kumɨ saraavɨneꞌna makinadɨvɨꞌ “Nemɨ aꞌmwe yɨdaꞌmaraangeinera. Aꞌmwe pwara yuna kayaaꞌnanaangerera,” dadɨvɨsaraavɨ keꞌbaꞌna dara wɨdɨna
9 Em seguida, Jesus contou a seguinte parábola àqueles que confiavam em sua própria justiça e desprezavam os demais:
10 “Aꞌmwe pwaraai Gotɨyarɨ wɨjaꞌneraai Gotɨyare Angevɨna kaanna wɨlaawɨna. Pwai Perɨzɨyai. Nabaai pwai aꞌmwe taakɨzɨya maaꞌdelyɨ.
10 “Dois homens foram ao templo orar. Um deles era fariseu, e o outro, cobrador de impostos.
11 Perɨzɨyai dazai daaꞌda yune gannya sɨmunyavɨna Gotɨyarɨna dara dɨna ‘Gotɨyaigɨ, nɨmɨ aꞌmwe pwarabɨtainyɨ mɨka! Sarevɨdaaꞌnyɨ gɨmɨnyɨna “Su! Su!” gɨthɨwa. Pwara kwaasɨ yɨna yadɨvɨꞌ kuka yɨna yadɨvɨsare. Nayaa yɨdaꞌmaraangebwi myadɨvɨsare. Pwaraavɨrengɨ ata lɨmwadɨvɨsare. Nabaai nɨmɨ aꞌmwe taakɨzɨya maaꞌde dazaibɨtainyɨ mɨka. Kɨrɨꞌ nɨmɨ aawa.
11 O fariseu, em pé, fazia esta oração: ‘Eu te agradeço, Deus, porque não sou como as demais pessoas: desonestas, pecadoras, adúlteras. E, com certeza, não sou como aquele cobrador de impostos.
12 Yuya wikɨyarɨkaavɨ yɨrɨka pɨrɨkaarɨna tɨka wapaaya kɨmaakɨya dakadɨnyainyɨ. Nabaai yuya maaꞌdɨnya ata yuyɨraai jaapaidɨ pimagɨnyavaaꞌ gɨmɨnyɨ gɨzaavadɨnyainyɨ.’
12 Jejuo duas vezes por semana e dou o dízimo de tudo que ganho’.
13 Sara wɨdɨna kyaꞌ kɨrɨꞌ aꞌmwe taakɨzɨya maaꞌdei menya saamɨnya keiba daavɨna yaka Sɨgunyavɨna kekina mamaranganyaꞌ. Aawa. Sai gamɨre kayaaꞌnanyabwina kale wiada gannya kɨhɨsaba mala tannyɨna yaka dɨna ‘Gotɨyaigɨ, nɨmɨ aꞌmwe kayaaꞌna yadɨnyainyɨ. Sareinyɨna kaleꞌna dɨnyɨgaimwana! Nɨmɨnyɨna gɨmɨre sɨnna tɨka wɨdaꞌdevwi dɨnyɨmarasɨꞌna!’
13 “Mas o cobrador de impostos ficou a distância e não tinha coragem nem de levantar os olhos para o céu enquanto orava. Em vez disso, batia no peito e dizia: ‘Deus, tem misericórdia de mim, pois sou pecador’.
14 Sarɨmɨnyɨ yɨhɨthɨvanɨge. Aꞌmwe taakɨzɨya maaꞌde dazai, Gotɨyai gamɨre kayaaꞌnanyanna marasɨꞌnaka ‘Tewaanyaigɨnyɨra,’ wɨdakei sarei gannya angevɨna ayɨna wawakelyɨ. Kɨrɨꞌ nabaai aꞌmwe pwai aawa. Aꞌmwei yayaꞌ yune gamɨnneꞌna munyaba makɨlajai, Gotɨyai dalaangewɨ marulawakadelyɨ. Kɨrɨꞌ aꞌmwei gamɨnyɨne yayaꞌ munyaba mamakinyɨ yajai, yɨ Gotɨyai gamɨnyɨne yayaꞌ munyaba makɨladelyɨ.”
14 Eu lhes digo que foi o cobrador de impostos, e não o fariseu, quem voltou para casa justificado diante de Deus. Pois aqueles que se exaltam serão humilhados, e aqueles que se humilham serão exaltados”.
15 Kaimɨraaya maalɨkemɨlɨkaavɨjɨ gamɨnyawɨnna makabɨna yɨna. Sahɨyura yawɨꞌna “Tewaanyaꞌna asaꞌ dathɨwagatheꞌna gamɨnyawɨnna makwawaana!” deva makabɨna yadaapi kɨrɨꞌ gamɨre mɨdɨdɨvɨsara dazavɨ tɨnna wanganna yeva sahɨyuraavɨ maanga wɨdɨna.
15 Certo dia, trouxeram crianças para que Jesus pusesse as mãos sobre elas. Ao ver isso, os discípulos repreenderam aqueles que as traziam.
16 Maanga wɨdɨna yadaapi Jizaazai kaimɨraayamɨlɨkaavɨ gamɨnyabanna jaka jɨvwarɨjɨmaaꞌnyɨna yaka wɨdɨna “Kaimɨraayamɨlɨka yune nɨmɨnyawɨnna bɨpɨka! Sarɨmɨ magaladalɨmwabɨnera! Sareꞌ dareꞌnesɨ. Gotɨyai aꞌmweraavɨ maremwaaideꞌ, yɨ sasaremɨlɨkaavɨnesɨ.
16 Jesus, porém, chamou as crianças para junto de si e disse aos discípulos: “Deixem que as crianças venham a mim. Não as impeçam, pois o reino de Deus pertence aos que são como elas.
17 Nebulyaꞌna yɨhɨthɨvanɨge. Pwai kwai Gotɨyai aꞌmweraavɨ maremwaaideꞌ kaimɨraaya maalɨkemɨlɨꞌbɨꞌ mamaaryajai, yɨ sai kusawɨ yɨnɨga wiꞌna wɨladei mɨka. Arɨkewɨ.”
17 Eu lhes digo a verdade: quem não receber o reino de Deus como uma criança de modo algum entrará nele”.
18 Aꞌmwe naanga pwai gamɨnyɨ yɨdaanganna “Wɨjɨwaakya tewaanyaigɨ, nɨmɨ gara yaꞌmujɨ gaala yuyagaaꞌ yuyagaaꞌ tewaanya mwaalyaꞌneꞌ maarɨdeinyaka?”
18 Certa vez, um homem de alta posição perguntou a Jesus: “Bom mestre, que devo fazer para herdar a vida eterna?”.
19 Yɨdaanganna kyaꞌ Jizaazai wɨdɨna “ ‘Tewaanyaigɨnyɨreva,’ beꞌna nyɨdɨwaana? Tewaanyai, Gotɨyai yune gave sahwainanyalyɨra. Pwara aawa.
19 “Por que você me chama de bom?”, perguntou Jesus. “Apenas Deus é verdadeiramente bom.
20 Kɨwɨnya dɨnɨkevɨ mena yawɨꞌdɨnyaigɨnyɨ. Dara dɨnɨꞌ ‘Aꞌmwe pwaraavɨrengɨ ata malɨmwadɨnna! Aꞌmweraavɨ maramakɨnna! Kuka mamaaꞌdɨnna! Aꞌmwe pwarɨneꞌna kwaasɨ majalɨkurakɨnna! Gɨnnya gɨmaamaangelyɨ gwaangesɨ sawaare yagaalyangɨ nayaa dɨmɨdɨna! Kɨrɨmɨre yayaꞌ dɨmakɨla!’ ”
20 Você conhece os mandamentos: ‘Não cometa adultério. Não mate. Não roube. Não dê falso testemunho. Honre seu pai e sua mãe’.”
21 Wɨdɨna kyaꞌ sai wɨdɨna “Kɨgaaꞌ yune kaweꞌnyagaaꞌdaaꞌnyɨ dahaakɨgaasɨ kɨwɨnya yuya dazangɨ mɨdɨmanɨgeinyɨ.”
21 O homem respondeu: “Tenho obedecido a todos esses mandamentos desde a juventude”.
22 Jizaazai yagaala dazaꞌ kadɨka wɨꞌnaka sahwarɨ wɨdɨna “Yune gave pɨnɨnneꞌna kuna gɨmudaasɨvanɨkeigɨnyɨra. Aꞌmwera mubya gipɨꞌdeꞌna gɨmɨre gɨlyɨvɨta yuya duzaama! Nɨgwia maaraꞌgɨzɨ aꞌmwe gɨlyɨvɨꞌmaayaraavɨ gɨmɨre nɨgwia duzaama! Gɨmɨ sasara yɨjaꞌ, Sɨgunyavɨne nawɨꞌnyaange kɨnɨnnakeigɨnyɨra. Sareigɨ dɨnyɨmɨdɨnaama!”
22 Quando Jesus ouviu sua resposta, disse: “Ainda há uma coisa que você não fez. Venda todos os seus bens e dê o dinheiro aos pobres. Então você terá um tesouro no céu. Depois, venha e siga-me”.
23 Wɨdɨna kyaꞌ dazai yagaala dazaꞌ kadɨka wɨꞌnaka gamɨre sɨmunyai taanga yɨmaꞌnyɨna. Sareꞌ dareꞌnesɨ. Sahwai aꞌmwe gɨlyɨvɨkɨravɨnakei.
23 Ao ouvir essas palavras, o homem se entristeceu, pois era muito rico.
24 Gamɨre sɨmunyai taanga yɨmaꞌnyɨna kyaꞌ Jizaazai sahwarɨ tɨnna wangada wɨdɨna “Aꞌmwe gɨlyɨvɨta kwalaalyajɨyara Gotɨyai maremwaaidevɨ yagɨyagɨ wibɨꞌderera.
24 Ao ver a tristeza daquele homem, Jesus disse: “Como é difícil os ricos entrarem no reino de Deus!
25 Sareꞌ dareꞌnesɨ. Kaamelɨyaꞌ ‘Langerɨkɨre daibuꞌnyavɨ wɨlɨma!’ dozɨ yajaꞌ sara mi yadesɨ. Sahɨbaaibɨꞌ aꞌmwe gɨlyɨvɨkɨravɨnakei ‘Gotɨyai maremwaaidevɨ wɨlaawɨma!’ dada yagɨyagɨ yɨna yajaꞌ yadei mɨꞌ.”
25 Na verdade, é mais fácil um camelo passar pelo buraco de uma agulha que um rico entrar no reino de Deus”.
26 Wɨdɨna kyaꞌ aꞌmwera dazaꞌ kadɨka wɨꞌnevera wɨdɨna “Nabaai sasara yajaꞌ aarɨ wɨvadaihasamaaradelaka? Gaala yuyagaaꞌ yuyagaaꞌ mwaalyaꞌneꞌ maarojɨ mwaaladei aaihwalaka?”
26 Aqueles que o ouviram disseram: “Então quem pode ser salvo?”.
27 Sara wɨdɨna kyeꞌ sai wɨdɨna “Aꞌmwera yuya mi yɨpɨne sangɨ, sa Gotɨyai yɨnɨga wiꞌna yadengɨra.”
27 Jesus respondeu: “O que é impossível para as pessoas é possível para Deus”.
28 Wɨdɨna kyaꞌ Pitai wɨdɨna “Yɨthaa, nemɨre angebanyajɨ gɨlyɨvɨsangɨjɨ mena yagalyaꞌmavoneinera. Sara yona gɨmɨnyɨ gɨmɨdɨdaanyaꞌnanyɨ.”
28 Pedro disse: “Deixamos nossos lares para segui-lo”.
29 Wɨdɨna kyaꞌ sai kumɨnyɨ wɨdɨna “Nebulyaꞌna yɨhɨthɨvanɨge. Aꞌmwe aane pwai kwai, Gotɨyai maremwaaidevɨna yawɨꞌda angevɨjɨ aꞌmwevɨjɨ gathaaꞌgahwaaravaavɨjɨ ganɨmaangeyorɨjɨ kaimɨraayangɨjɨ yagalyaꞌmavakerɨna,
29 Jesus respondeu: “Eu lhes garanto que todos que deixaram casa, esposa, irmãos, pais ou filhos por causa do reino de Deus
30 nabaai dahaasavɨ Gotɨyai kwalaalya sanna mibwaꞌmwagi yadei daaka! Nebulyasɨ. Nabaai sarei dɨvi naanga yɨmaꞌnajahaaꞌ gaala yuyagaaꞌ yuyagaaꞌ mwaalyaꞌneꞌ maaradelyɨra.”
30 receberão neste mundo uma recompensa muitas vezes maior e, no mundo futuro, terão a vida eterna”.
31 Sagaaꞌ gamɨre atɨraai sɨvɨlɨrɨdaaꞌnyɨ pwaraalyaraavɨ maarɨna yɨna yaka wɨdɨna “Yɨthaanyi, dahaaꞌ Jeruzaalemɨna wimanaabɨho. Sahɨba Aꞌmweraavɨne Kaimɨraayainyɨna Gotɨyai pɨropetɨyaraavɨ kujaaꞌ yagaala yuya sa yɨdayaasangɨ yuna yɨmaꞌnyɨna yadeꞌnanyɨra.
31 Jesus chamou os Doze à parte e disse: “Estamos subindo para Jerusalém, onde tudo que foi escrito pelos profetas a respeito do Filho do Homem se cumprirá.
32 Sareꞌ dareꞌnesɨ. Sahwainyɨ aꞌmwe Anga Naanga Pimagɨnyaraavɨna nyɨmarɨmwangɨpɨꞌdeinyɨra. Sara yapɨjɨ yagaaibɨraizɨkejɨ nyɨdangadɨvɨꞌ yuna kayaaꞌna nyɨgaidɨvɨꞌ nɨmɨre sɨnnyɨkɨ maagwala nyuraꞌmwawakɨpɨꞌdeinyɨra.
32 Ele será entregue aos gentios, e zombarão dele, o insultarão e cuspirão nele.
33 Wɨlyabaalyɨ dɨka nyɨlɨꞌbwarapɨjɨ maratamanyɨrɨmupɨꞌdeinyɨra. Balaꞌmuri yɨrɨka daryaai darɨkɨ ayɨna dɨkaavɨdeinyɨra.”
33 Eles o açoitarão e o matarão, mas no terceiro dia ele ressuscitará”.
34 Wɨdɨna kyaꞌ yagaala dazaꞌ myawɨrina. Yagaala dazavɨne aaya kaavɨlyaꞌ kumɨnyɨ lɨka yulyaꞌna. Sahwara sɨmunyaꞌ nayaa myawɨri yagaala wɨdaka dazavɨ.
34 Os discípulos, porém, não entenderam. O significado dessas palavras lhes estava oculto, e não sabiam do que ele falava.
35 Sahwai anga Jeriko aya kɨbanna yɨꞌmaꞌna yaka, yadaaꞌnyɨ tuꞌmaangebaarɨ aꞌmwe pwai tɨbɨnyai walamwaaida aꞌmweraavɨ nɨgwianna jaka wɨdangadelyɨ.
35 Quando Jesus se aproximava de Jericó, havia um mendigo cego sentado à beira do caminho.
36 Sarevɨ sahwai aꞌmwe kwala bwaꞌnaanyaꞌ yɨkabɨvanɨgaveva, kadɨka wɨꞌnyɨna yaka sai aꞌmwe pwaraavɨ yɨdaanganna “Gathaꞌdara yɨvanɨgaveva?”
36 Ao ouvir o barulho da multidão que passava, perguntou o que estava acontecendo.
37 Yɨdaanganna kyaꞌ jaꞌnawɨdɨna “Jizaazai Naazaretɨ mwaalyai kaanya bɨvanɨkeva.”
37 Disseram-lhe que Jesus de Nazaré estava passando por ali.
38 Sara wɨdɨna kyeꞌ sai jaka wɨdanganna “Jizaazai, Devitɨmɨ gawaalɨꞌgɨ nɨmɨnyɨna kale gyana!”
38 Então começou a gritar: “Jesus, Filho de Davi, tenha misericórdia de mim!”.
39 Jaka wɨdangadaaꞌnyɨ aꞌmwe aaya sɨnnawɨ yɨkwaadɨvɨsara maanga dara wɨdɨna “Maangeꞌ bɨpaina yaꞌgɨzɨ dɨmakuꞌnana!” Kɨrɨꞌ jaka naanga kuna danganna yada wɨdɨwɨja yɨna “Devitɨmɨ gawaalɨꞌgɨ, nɨmɨnyɨ kaleꞌna dɨnyɨgaimwana!”
39 Os que estavam mais à frente o repreendiam e ordenavam que se calasse. Mas ele gritava ainda mais alto: “Filho de Davi, tenha misericórdia de mim!”.
40 Sara wɨdɨwɨja yɨna yadaaꞌnyɨ Jizaazai bathaaꞌna yɨna yaka saraavɨ dɨragɨnna wɨdɨna “Davanna nɨmɨnyabanna dɨmakabila!” Wɨdɨna kyaꞌ sai mena aya kɨbanna wɨlaabɨna yɨna yaka yadɨꞌnyɨ sai sahwarɨ yɨdaanganna
40 Então Jesus parou e ordenou que lhe trouxessem o homem. Quando ele se aproximou, Jesus lhe perguntou:
41 “Nɨmɨ gɨmɨnyɨ berɨꞌ gara gideꞌnanaka?” Yɨdaanganna kyaꞌ sai wɨdɨna “Naangeigɨ, ‘Nɨmɨ tɨnnyaꞌ ayɨna wanganɨma!’ dena yawɨꞌmanɨgena.”
41 “O que você quer que eu lhe faça?”. “Senhor, eu quero ver!”, respondeu o homem.
42 Wɨdɨna kyaꞌ Jizaazai wɨdɨna “Gɨmɨre tɨnnyai ayɨna danganna! Gɨnnya dɨragɨnna lɨmwangebwi gɨmɨnyɨ tewaanya gyavadaꞌgaimwaka.”
42 E Jesus disse: “Receba a visão! Sua fé o curou”.
43 Sara wɨdɨna kyaꞌ jaahwasaꞌbɨꞌ gamɨre tɨnnyai tewaanya yɨmaꞌnyɨna yaka yennyɨna. Sarei Jizaazarɨ mɨdɨnna yɨna yaka Gotɨyarɨne yayaꞌ byaannakeꞌ munyaba makina. Sarevɨ aꞌmwera dazavɨ tɨnna wanganeva Gotɨyarɨne yayaꞌ munyaba makina yeꞌ.
43 No mesmo instante, o homem passou a enxergar, e seguia Jesus, louvando a Deus. E todos que presenciaram isso também louvavam a Deus.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 18, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.