Atos 15
Nyanyapa Arrku Gun-nika Gun-molamola Janguny: Minypa Jesus Christ Guna-ganyja Arrburrwa Gun-geka Rum (BVR) vs NAA
1 Rrapa aburr-werranga Judíya (Judea) wenga aburr-bona gurda Antiyak (Antioch), birripa aburr-nyala aburr-wena burrwa Jesus burr-yika Antiyak aburr-ni Jentayl (Gentile) yerrcha. Minypa aburr-yinanga burrwa, “A-lay, ana-goyburrpa gala nyiburr-yinmiya wanngu nyiburr-ni, wurra burdak barra mu-ngoyurra majija nyiburr-ni minypa gun-gata joborr Mojich (Moses) gu-barnjinga gun-guwarr.”
1 Alguns indivíduos que foram da Judeia para Antioquia ensinavam aos irmãos: — Se vocês não forem circuncidados segundo o costume de Moisés, não podem ser salvos.
2 Aburr-yinagata aburr-wena. Wurra gun-narda nula Paul rrapa Barnabach (Barnabas) abirri-garlmuna rrapa minypa ngarndarrk ngarndarrk burrbi-negarra. Lika Jesus burr-yika gu-galiya yerrcha aburr-gata gubu-borrwurra, lika burrbu-menga Paul rrapa Barnabach, rrapa aburr-werranga burr-guta worlapa arrburrwa yerrcha aburr-gata Antiyak aburr-guyinda, minypa burrbi-jerrma barra aburr-boy Jirúchalam. Gata barra burrbu-wenggana Jesus burr-yika aburr-mujama rrapa aburr-werranga burr-guta mu-murna yerrcha, minypa gun-gata ngarndarrk ngarndarrk aburr-negiyana aburr-ni Antiyak gun-nga gun-burral.
2 Tendo surgido um conflito e grande discussão de Paulo e Barnabé com eles, foi resolvido que esses dois e mais alguns fossem a Jerusalém, aos apóstolos e presbíteros, para tratar desta questão.
3 Ganapiya, lika burrbi-jerrmarra, Jirúchalam aburr-bona. Wurra gun-gatiya burdak gojilapa aburr-bamuna Boníchiya (Phoenicia) rrapa Jimériya (Samaria), birripa gubu-ngurrjinga burrwa aburr-bona gun-gata minypa Jentayl yerrcha aburr-ngukurdanyjiyana rrapa marr aburr-balcha nula Jesus. Rrapa gun-narda waypa worlapa arrburrwa yerrcha aburr-gata aburr-galiyana, burr-guya aburr-marrkapchinga.
3 Encaminhados, pois, pela igreja, atravessaram as províncias da Fenícia e Samaria e, narrando a conversão dos gentios, causaram grande alegria a todos os irmãos.
4 Barrwa gun-gata Antiyak wenga aburr-bena Jirúchalam, aburr-gata Jesus burr-yika aburr-mujama rrapa barrwa aburr-werranga mu-murna yerrcha rrapa barrwa aburr-jaranga Jesus burr-yika gu-galiya yerrcha birripa aburr-gonyjinga burrwa Antiyak aburr-guyinda. Lika aburr-galiyana butula Paul rrapa Barnabach bitipa gubirri-ngurrjinga burrwa minypa nipa Wangarr a-yinmiyana jama a-ji, minypa bitipa abirri-mujama nula.
4 Quando chegaram a Jerusalém, foram bem-recebidos pela igreja, pelos apóstolos e pelos presbíteros, a quem relataram tudo o que Deus havia feito com eles.
5 Wurra aburr-werranga aburr-gata Berachi (Pharisee) yerrcha marr aburr-balcharra nula Jesus, birripa aburr-garlmuna, aburr-yinanga, “Ngika, a-la. Wurra burdak aburr-gata majija arrbi-nega barra rrapa minypa marn․gi arrbi-nega barra Mojich gun-nika joborr gubi-rrima.” Aburr-yinagata aburr-wena aburr-gata aburr-werranga.
5 Mas alguns membros do partido dos fariseus que haviam crido se insurgiram, dizendo: — É necessário circuncidá-los e ordenar-lhes que observem a lei de Moisés.
6 Lika Jesus burr-yika aburr-mujama rrapa aburr-gata mu-murna yerrcha gu-ngardapa aburr-negiyana ngardapa, gun-maywapa janguny aburr-wechawecha gun-nga gun-burral joborr.
6 Então os apóstolos e os presbíteros se reuniram para examinar a questão.
7 Gun-baykarda aburr-wena, lika Birta a-garlmuna, a-wena burrwa. “A-lay, aburr-borrmunga, ana-goyburrpa marn․gi nguburr-gurdiya wupa Nyanyapa arrku nguna-menga ngaypa ngardapa yanma ngaypa ngu-bona, ngu-wena burrwa aburr-gata gu-werranga gu-rrawa wenga Jentayl yerrcha barra gun-molamola janguny aburr-galiya rrapa marr aburr-balcha nula Jesus.
7 Havendo grande debate, Pedro tomou a palavra e disse: — Irmãos, vocês sabem que, desde há muito, Deus me escolheu entre vocês para que da minha boca os gentios ouvissem a palavra do evangelho e cressem.
8 Rrapa Wangarr an-gata minypa nipiya ana-nyala a-nacha a-nirra an-gugaliya wuparnana an-ngurrnga, nipa arr-gurdagurdarrana rrapa ngayburrpa marn․gi nipa burr-menga Jentayl yerrcha. Minypa nipa burr-wuna Mern An-mawunga gun-maywapa minypa ngayburrpa mu-ngoyurra arr-wuna, gu-gurda ngacha.
8 E Deus, que conhece os corações, lhes deu testemunho, concedendo o Espírito Santo a eles, como também o havia concedido a nós.
9 Minypa gala arr-ngorrkorndangarna birripa rrapa ngayburrpa minypa Ju rrapa Jentayl. Wurra wuparnana burr-wepana birripa ngardawa birripa marr aburr-balcha nula, minypa ngayburrpa rrapa arr-wepana ngardawa marr nguburr-balcha nula.
9 E não estabeleceu distinção alguma entre nós e eles, purificando-lhes o coração por meio da fé.
10 Gun-narda yama nyibu-borrwa nula Wangarr nipa jal a-nirra burrwa Jentayl yerrcha? Wurra ganapa gun-derta bubi-nega burrwa aburr-gata Jesus abu-jurrjurrmunga. Minyja bubu-borrwa: Gun-gata Mojich gun-nika joborr gun-derta gun-gorla minypa ngayburrpa rrapa aburr-ngayburrpa nyanyapa arrburra yerrcha gun-narda nguburr-barparpuna nguburr-workiyana, ngarla.
10 Agora, pois, por que vocês querem tentar a Deus, pondo sobre o pescoço dos discípulos um jugo que nem os nossos pais puderam suportar, nem nós?
11 Wurra jarra minypa aburr-gata gu-werranga gu-rrawa aburr-guyinda ngayburrpa nguburr-yinagatiya, marr nguburr-balcharra nula Jesus rrapa wanngu nguburr-nirra minypa nipiya nyanma a-gunggajinga arrburrwa rrapa wanngu arr-nenga, ngarla.”
11 Mas cremos que somos salvos pela graça do Senhor Jesus, assim como eles.
12 Birta a-yinagata a-wena burrwa, lika aburr-gurdiya wupa gun-ngap gubu-bawuna. Lika aburr-galiyana butula aburr-ni Barnabach rrapa Paul gubirri-ngurrjinga burrwa a-yinmiyana nipa Wangarr burr-barlmarrk jama a-ji burrwa rrapa a-gurdagurdarriyana burrwa aburr-gata Jentayl yerrcha minypa bitipa Paul rrapa Barnabach abirri-yinmiyana jama abirri-ji nipa Wangarr nyanma.
12 E toda a multidão silenciou, passando a ouvir Barnabé e Paulo, que contavam quantos sinais e prodígios Deus tinha feito por meio deles entre os gentios.
13 Gun-narda gubirri-wulebana janguny, lika Jeymch (James) a-garlmuna, a-wena burrwa, a-yinanga, “Aburr-borrmunga, buburr-galiya apula.
13 Depois que eles terminaram, Tiago tomou a palavra e disse: — Irmãos, ouçam o que tenho a dizer.
14 An-guna Jayman (Simon) a-wena arrburrwa a-yinmiyana nipa Wangarr a-garlmuna, a-gunggajinga burrwa aburr-gata gu-werranga gu-rrawa Jentayl yerrcha minypa burr-menga aburr-werranga aburr-gatiya aburr-yigipa gugu gu-galiya yerrcha.
14 Simão acaba de relatar como, primeiramente, Deus visitou os gentios, a fim de constituir entre eles um povo para o seu nome.
15 Gun-narda gun-maywapa minypa Wangarr burr-yika aburr-mujaruk ngunyuna aburr-guyinda mu-ngoyurra aburr-wukurrjinga. Minypa janguny gu-yurra, gu-yinaga:
15 Com isso concordam as palavras dos profetas, como está escrito:
16 ‘Nuwurra jurdach nguna-jeka,
16 “Depois disso, voltarei e reedificarei o tabernáculo caído de Davi; reedificarei as suas ruínas e o restaurarei.
17 Barra minypa gu-werranga gu-rrawa wenga aburr-jaranga gu-galiya yerrcha aburr-ngukurdanyjiya apula —
17 Para que o restante da humanidade busque o Senhor, juntamente com todos os gentios sobre os quais tem sido invocado o meu nome,
18 A-yinagata a-wena Wangarr
18 diz o Senhor, que faz estas coisas conhecidas desde os tempos antigos.”
19 “Gu-yinagata gu-yurra janguny. Lika ngaypa ngu-borrwurra burrwa Jentayl yerrcha aburr-gata minypa Wangarr aburr-ngukurdanyjiya nula aburr-nirra, wurra ngayburrpa gala barra gun-derta ngubi-nega burrwa.
19 — Por isso, julgo que não devemos perturbar aqueles que, entre os gentios, se convertem a Deus,
20 Wurra jarra nguburr-wukurrja barra burrwa minypa gun-guna: Mun-gata balaja, jin-garla jin-gata jibu-barnjinga nula aburr-workiya an-guripa jin-guripa wangarr, rrapa minypa barrwa mbi-banga aburr-workiya, mun-narda Jesus burr-yika gu-galiya yerrcha gala barra mbi-bay; ngardawa an-guripa mun-nika mun-gata balaja. Rrapa gun-nerranga nguburr-wukurrja barra burrwa minypa gun-guna: Aburr-jarlapiya barra; gala yapa marrambay jama aburr-ji. Rrapa gun-nerranga barrwa gun-guna: Minyjak an-guyinda, minyjak jin-guyinda jiny-juwuna a-juwuna minypa ana-gugaliya jawa a-jirra a-birrirrijinga nula, ana-gurda ngacha gala barra Jesus burr-yika gu-galiya yerrcha abu-bay an-garla, jibu-bay jin-garla. Rrapa gala barra an-maningan abu-bay, jin-maningan jibu-bay.
20 mas escrever-lhes que se abstenham das contaminações dos ídolos, bem como da imoralidade sexual, da carne de animais sufocados e do sangue.
21 Gun-narda wupa joborr burrwa Jesus burr-yika aburr-gata Jentayl yerrcha. Minypa Mojich gun-nika gipa minypa aburr-galiyana aburr-workiyana, gun-gata wolawola Jarradi (Saturday) gu-ni aburr-barrngumurra aburr-workiyana bala gu-jirra gu-boya Ju yerrcha gun-burriya marn․gi aburr-negiya aburr-workiya. Minypa Ju aburr-bapurr aburr-werranga mu-ngoyurra aburr-bona gun-jaranga rrawa aburr-nirra aburr-boya Jentayl yerrcha aburr-murna, wurpa lika Mojich gun-nika joborr mu-nguy gubu-ngurrjinga aburr-workiya. Gu-gurda ngacha.”
21 Porque Moisés tem, em cada cidade, desde tempos antigos, os que o pregam nas sinagogas, onde é lido todos os sábados.
22 Jeymch a-yinagata a-wena burrwa, lika Jesus burr-yika aburr-mujama rrapa mu-murna yerrcha aburr-gata rrapa barrwa aburr-werranga aburr-jaranga Jesus burr-yika jawina, aburr-gurdiya wupa gubu-borrwurra aburr-werranga aburr-gatiya burrbu-ma barra aburr-mujaruk, minypa Antiyak burrbi-jerrma barra wugupa butula Paul rrapa Barnabach. Ganapiya, lika abirri-jirrapa burrbu-menga — Jurrach (Judas) an-gata abu-ngurrjinga aburr-workiyana Bartchabach (Barsabbas), rrapa an-nerranga an-gata an-nelangga Jaylach (Silas), abirri-gurdiya mu-ngoyurra abirri-jirra burrwa worlapa arrburrwa yerrcha.
22 Então pareceu bem aos apóstolos e aos presbíteros, com toda a igreja, eleger alguns homens dentre eles e enviá-los a Antioquia, juntamente com Paulo e Barnabé. Foram eleitos Judas, chamado Barsabás, e Silas, que eram líderes entre os irmãos.
23 Lika mu-jurra aburr-wukurrjinga, burrbu-wuna, lika burrbi-jerrmarra abirri-mujaruk, minypa janguny gun-gunaga:
23 Mandaram por eles a seguinte carta: “Os irmãos, tanto os apóstolos como os presbíteros, aos irmãos gentios em Antioquia, Síria e Cilícia, saudações.
24 “Ngayburrpa gipa nyiburr-galiyana ana-gorrburrwa aburr-werranga aburr-ngayburrpa aburr-bena ana-gorrburrwa, aburr-wena ana-gorrburrwa, rrapa bambulabulawa nyirrbi-negarra, lika minypa gun-narda nula ana-goyburrpa nyiburr-wengganachichiya nyiburr-nirra. Wurra gun-gata birripa aburr-wena ana-gorrburrwa ngayburrpa gala nyiburr-weyarna burrwa.
24 Visto sabermos que alguns que saíram de nosso meio, sem nenhuma autorização, perturbaram vocês com palavras, transtornando a mente de vocês,
25 Wurra ngayburrpa nyiburr-guna gu-ngardapa nyibu-borrwurra, lika abirri-guna Jurrach rrapa Jaylach nyirrbu-menga barra janguny gubirri-ngurrja ana-gorrburrwa. Lika nyirrbi-jerrma barra ana-gorrburrwa wugupa butula Barnabach rrapa Paul abirri-guna abirri-goyburrpa abirri-borrmunga, abirri-gunaga ngayburrpa niya jal nyiburr-nirra butula.
25 pareceu-nos bem, chegados a pleno acordo, eleger alguns homens e enviá-los a vocês com os nossos amados Barnabé e Paulo,
26 Minyjiya, ngarla. Abirri-guna Barnabach rrapa Paul burr-guya jama abirri-ji nula abirri-workiyana Jesus Christ, marrban aburr-werranga mari gubi-rrimarra butula burrbu-buna, jimarna abirri-juwiyarna.
26 homens que têm arriscado a vida pelo nome de nosso Senhor Jesus Cristo.
27 “Abirri-guna Jurrach rrapa Jaylach abirri-wengga barra ana-gorrburrwa gun-maywapa janguny minypa mun-guna jurra nyiburr-wukurrjinga ana-gorrburrwa.
27 Portanto, estamos enviando Judas e Silas, os quais pessoalmente lhes dirão as mesmas coisas.
28 Minypa Mern An-mawunga gu-borrwurra ngayburrpa burr-guta, gala barra gun-derta nyibi-nega ana-gorrburrwa, wurra Wangarr jal a-nirra ana-goyburrpa joborr nyibu-borrwa barra nula minypa gun-guna wupa:
28 Pois pareceu bem ao Espírito Santo e a nós não impor a vocês maior encargo além destas coisas essenciais:
29 Mun-gata balaja, jin-garla jin-gata jibu-barnjinga nula aburr-workiya an-guripa jin-guripa wangarr rrapa minypa barrwa mbi-banga aburr-workiya, wurra mun-narda ana-goyburrpa gala barra nyibu-bay; ngardawa an-guripa mun-nika mun-gata balaja. Rrapa gala barra an-maningan jin-maningan nyibu-bay. Rrapa minyjak an-guyinda minyjak jin-guyinda jiny-juwuna a-juwuna minypa ana-gugaliya jawa a-jirra a-birrirrijinga nula, ana-gurda ngacha ana-goyburrpa gala barra nyibu-bay an-garla rrapa jin-garla. Rrapa gala barra marrambay jama nyiburr-ji. Gu-gurda ngacha joborr gun-guyinda gun-mola ana-gorrburrwa barra nyibu-borrwa.
29 que vocês se abstenham das coisas sacrificadas a ídolos, bem como do sangue, da carne de animais sufocados e da imoralidade sexual; se evitarem essas coisas, farão bem. Passem bem.”
30 Aburr-yinagata aburr-wukurrjinga burrwa aburr-gata gu-werranga gu-rrawa aburr-nirra Jentayl yerrcha. Lika aburr-garlmuna, aburr-gata wupa aburr-welangga burrbu-wuna burrwa jurra. Lika burrbi-jerrmarra, aburr-bona, aburr-bena Antiyak. Lika aburr-gonyjinga burrwa Jesus burr-yika gu-galiya yerrcha, lika gu-ngardapa aburr-negiyana, lika burrbu-wuna mun-gata jurra.
30 Os que foram enviados partiram para Antioquia e, tendo reunido a comunidade, entregaram a carta.
31 Mun-narda mbi-nana rrapa aburr-galiyana janguny, lika aburr-marrkapchinga nula gun-gata gun-gunyilja janguny.
31 Quando a leram, ficaram muito alegres pelo consolo recebido.
32 Lika Jurrach rrapa Jaylach minypa bitipa Wangarr bijirri-yika abirri-mujaruk, bitipa abirri-wena burrwa gun-jaranga, minypa gelama gelama burrbu-barra rrapa minypa derta burrbi-negarra.
32 Judas e Silas, que eram também profetas, consolaram os irmãos com muitos conselhos e os fortaleceram.
33 — ausente —
33 Tendo-se demorado ali por algum tempo, os irmãos deixaram que voltassem em paz aos que os enviaram.
34 — ausente —
34 [Mas pareceu bem a Silas permanecer ali.]
35 Wurra Paul rrapa Barnabach burdak gata abirri-ni Antiyak, rrapa minypa bitipa rrapa aburr-werranga burr-guta Wangarr gun-nika janguny gubu-ngurrjinga burrwa aburr-gata wurra gama gorlk rrapa marn․gi marn․gi burrbi-negarra aburr-ni.
35 Paulo e Barnabé demoraram-se em Antioquia, ensinando e pregando, com muitos outros, a palavra do Senhor.
36 Gu-bamuna, marr gun-baykarda gu-ni, lika Paul a-wena nula Barnabach, “A-lay, arr-boy, aburr-borrmunga arrbi-na, worlapa arrku yerrcha mu-ngoyurra Wangarr gun-nika janguny arr-wena burrwa arr-bona gun-jaranga rrawa. Arrbi-na barra aburr-yinmiya aburr-nirra.”
36 Alguns dias depois, Paulo disse a Barnabé: — Vamos voltar e visitar os irmãos em todas as cidades nas quais anunciamos a palavra do Senhor, para ver como estão.
37 Barnabach jal a-ni Jon Mark abirri-ga barra,
37 Barnabé queria levar também João, chamado Marcos.
38 wurra Paul gu-borrwurra gun-narda gun-molamola ngika, ngardawa Jon Mark mu-ngoyurra bijirri-bawuna gata Bempíliya (Pamphylia) aburr-ni, jimarn jarra bitipa bama aburr-yinanga mu-nguy aburr-boyarna, jama aburr-jirrarna wugupa.
38 Mas Paulo não achava justo levar aquele que tinha se afastado deles desde a Panfília, não os acompanhando no trabalho.
39 Gun-narda nula Barnabach rrapa Paul ngarndarrk ngarndarrk abirri-negiyana abirri-ni burr-guya, lika bama abirri-demiyana, ngardapa ngardapa abirri-bona. Minypa Barnabach a-ganyja Mark, mu-michiyang abirri-bona Jayprach (Cyprus);
39 Houve tal desavença entre eles, que vieram a separar-se. Então Barnabé, levando consigo Marcos, navegou para Chipre.
40 wurra Paul a-menga Jaylach (Silas), lika a-ganyja a-bona. Minypa worlapa arrburrwa yerrcha aburr-gata abu-wengganana nula nipa Paul barra minypa Wangarr wugupa nula, lika abi-jerrmarra.
40 Mas Paulo, tendo escolhido Silas, partiu, encomendado pelos irmãos à graça do Senhor.
41 Lika Paul a-bona rrawa wana gun-bapala gun-gata Jiriya rrapa Jilíchiya. Minypa gun-gata rrawa gu-jirra gu-boya Jesus burr-yika gu-galiya yerrcha aburr-gata minypa gu-ngardapa aburr-negiyana aburr-workiyana, nipa Paul a-bena burrwa rrapa minypa derta burr-negarra.
41 E passou pela Síria e Cilícia, fortalecendo as igrejas.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 15, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.