Lucas 12
Kitabu ka Kanu (BSP) vs NVT
1 Tɛm tatɔkɔ afum wul wul ŋanaloŋkanɛ, pəwurɛnɛ pəmɔ ŋadeŋsərɛnɛ, kɔ Yesu oloku acɛpsɛ ɔn darəŋ kərɛsna: «Nəkɛmbərnɛ lebin da aFarisi ndɛ dɔyɔnɛ kəbaŋɛnɛ dofum mɔ.
1 Quando as multidões cresceram a ponto de haver milhares de pessoas atropelando-se e pisando umas nas outras, Jesus concentrou seu ensino nos discípulos, dizendo: “Tenham cuidado com o fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Tes o tes tɔgbɔpnɛ teyi fɛ ntɛ antɔdecɛŋ paloku mɔ, ntɛ o ntɛ tɔŋgbɔpnɛ fɛ ntɛ antɔdecərɛ mɔ.
2 Virá o dia em que tudo que está encoberto será revelado, e tudo que é secreto será divulgado.
3 It'ɔsɔŋɛ ntɛ o ntɛ aŋloku nu kubump mɔ, nəgbɔkərɛ ti kəloku daŋ peŋ, kɔ ntɛ nəŋmɛŋkəs fum dɛləŋəs dukulɔ mɔ, andedəŋk ti pəpɔŋ mofo mɛbəpsɛnɛ.»
3 O que vocês disseram no escuro será ouvido às claras, e o que conversaram a portas fechadas será proclamado dos telhados.
4 «Icloku nu ti, nəna anapa em: Ta nənesɛ aŋɛ ŋandif dis gbəcərəm, kɔ tɛyɛfɛ dənda ta ŋantam tɔlɔm o tɔlɔm sɔ mɔ.
4 “Meus amigos, não tenham medo daqueles que matam o corpo; depois disso, nada mais podem lhes fazer.
5 Indementər nu nwɛ pəmar nənesɛ mɔ: Nənesɛ nwɛ endif pəkafəlɛ sɔ pətam kələm əm yahanama mɔ. Ɛy! Icloku nu, nkɔn pəmar nənesɛ!
5 Mas eu lhes direi a quem devem temer. Temam a Deus, que tem o poder de matar e lançar no inferno. Sim, a esse vocês devem temer.
6 Bafɔ gbaŋa kəcamət y'ancaməs fərɛŋk mɛrəŋ? Awa! Icloku nu a Kanu kəfɔpəl ali ŋin yi dacɔ.
6 “Qual é o preço de cinco pardais? Duas moedas de cobre? E, no entanto, Deus não se esquece de nenhum deles.
7 Ali dɛlay da cəfon ca domp donu Kanu kəncərɛ di fəp. Ta nənesɛ, nnɔ Kanu kəyi mɔ nəyɔ dəkəcəmɛ ndɛ dɛmbɛk dɛtas da gbaŋa yayɔkɔ mɔ!»
7 Até os cabelos de sua cabeça estão todos contados. Portanto, não tenham medo; vocês são muito mais valiosos que um bando inteiro de pardais.
8 «Icloku nu ti: Nwɛ o nwɛ owosɛ afum fɔr kiriŋ a ina Yesu ɔyɔ kɔ mɔ, Wan ka Wərkun endesɔrəmnɛwosɛ nnɔ fɔr ya mɛlɛkɛ a Kanu kiriŋ, a wəkɔn fum wəkakɔ ɔyɔnɛ.
8 “Eu lhes digo a verdade: quem me reconhecer aqui, diante das pessoas, o Filho do Homem o reconhecerá na presença dos anjos de Deus.
9 Mba məna nwɛ məndekɔbupərɛ kəcərɛ kem afum fɔr kiriŋ mɔ, Wan ka Wərkun endekɔsɔrəmnɛ simɛ məna wəkayi mɛlɛkɛ a Kanu fɔr kiriŋ.
9 Mas quem me negar aqui será negado diante dos anjos de Deus.
10 Nwɛ o nwɛ oŋloku pəlɛc pa Wan ka Wərkun mɔ, andekɔŋaŋnɛnɛ wəkayi, mba nwɛ o nwɛ ɔlɔməs Amera Ŋecempi ŋa Kanu mɔ, afɔdekɔŋaŋnɛnɛ kɔ.»
10 Quem falar contra o Filho do Homem será perdoado, mas quem blasfemar contra o Espírito Santo não será perdoado.
11 «K'ande packekərɛ nu nde dəkətola Kanu da aSuyif, kɔ pəyɔnɛ fɛ ti nda aboc kiti, kɔ pəyɔnɛ fɛ ti abɛ-ɛ, ta nəcɛm-cɛmnɛ pəlarəm tɛyacnɛ tonu, kɔ tɔkɔ nəŋkɔloku mɔ,
11 “Quando vocês forem julgados nas sinagogas e diante dos governantes e das autoridades, não se preocupem com o modo como se defenderão nem com o que dirão,
12 bawo Amera Ŋecempi ŋa Kanu ŋendekɔtəksɛ nu gbəncana babɔkɔ tɔkɔ pəmar nəndekɔloku mɔ.»
12 pois o Espírito Santo, naquele momento, lhes dará as palavras certas”.
13 Kɔ fum wəlɔma oloku Yesu kənay kaŋkɔ disrɛ: «Wətəksɛ, məloku wɛnc im a səyerɛnɛ kɛ kosu!»
13 Então alguém da multidão gritou: “Mestre, por favor, diga a meu irmão que divida comigo a herança de meu pai!”.
14 Kɔ Yesu oloku fum wəkakɔ: «An'ɛcəmbər im kəyɔnɛ ka wəboc kiti nu dacɔ, kɔ pəyɔnɛ fɛ ti, wəyer nu daka donu-ɛ?»
14 Jesus respondeu: “Amigo, quem me pôs como juiz sobre vocês para decidir essas coisas?”.
15 Kɔ tɛyɛfɛ dənda, kɔ Yesu oloku ŋa: «Nəkɛmbərnɛ kəbɔtər ka kəyɔ daka dɛlarəm, bawo bafɔ daka dadɔkɔ dɔtɔmpər tecepərɛnɛ ta fum doru, ali wəkayi pəyɔ daka dɛlarəm.»
15 Em seguida, disse: “Cuidado! Guardem-se de todo tipo de ganância. A vida de uma pessoa não é definida pela quantidade de seus bens”.
16 Kɔ Yesu oloku ŋa capafɔ cəlɔma: «Fum wəka daka wəlɔma ɛnayɔ ntɔf nyɛ yenctesɛ yɔbɔf mɔ.
16 Então lhes contou uma parábola: “Um homem rico tinha uma propriedade fértil que produziu boas colheitas.
17 Pəccɛm-cɛmnɛ, pəcyifnɛ: ‹Cəke cɔ indeyɔ-ɛ? Bawo iyɔ fɛ kəfo nkɛ iŋkɔloŋka yɛtɛl yem fəp mɔ.›
17 Pensou consigo: ‘O que devo fazer? Não tenho espaço para toda a minha colheita’.
18 Kɔ fum nwɛ olokunɛ, ‹Ntɛ tɔ indeyɔ: Kəwɔkəc k'iŋkɔ cɛlɛ cem, isɛl ncɛ cəmbɛk mɔ, iloŋka ci disrɛ malɔ kɔ ca yem yɔlɔma.
18 Por fim, disse: ‘Já sei! Vou derrubar os celeiros e construir outros maiores. Assim terei espaço suficiente para todo o meu trigo e meus outros bens.
19 Kɔ tɛyɛfɛ dənda-ɛ, ilokunɛ dɛbəkəc: «Iyɔ daka dɛlarəm dɛmɛŋkərnɛ meren mɛlarəm. Iŋesəm oŋ, idi, imun, iwoləs.»›
19 Então direi a mim mesmo: Amigo, você guardou o suficiente para muitos anos. Agora descanse! Coma, beba e alegre-se!’.
20 Mba kɔ Kanu kəloku kɔ: ‹Məna Wətoŋkulu, Wətɔcərɛ tes! Pibi pa mɔkɔ yati pɔ andewer əm kiyi kam doru. Tɔkɔ məlompəs mɔ, anɔ məndesakərɛ ti-ɛ?›»
20 “Mas Deus lhe disse: ‘Louco! Você morrerá esta noite. E, então, quem ficará com o fruto do seu trabalho?’.
21 Kɔ Yesu ɔnɔcər: «Itɔ pəyi fum nwɛ endeloŋka daka dɔn, a ta Kanu kəŋnəŋk kəyɔ kɔn daka mɔ-ɛ.»
21 “Sim, é loucura acumular riquezas terrenas e não ser rico para com Deus”.
22 Kɔ Yesu oloku acɛpsɛ ɔn darəŋ: «It' ɔsɔŋɛ ntɛ iloku nu: Ta nəcɛm-cɛmnɛ pəlarəm tecepərɛnɛ tonu doru, paka mpɛ nəndedi mɔ. Ta nəcɛm-cɛmnɛ sɔ teta dis donu pɔkɔ nəndebɛrnɛ mɔ.
22 Então, voltando-se para seus discípulos, Jesus disse: “Por isso eu lhes digo que não se preocupem com a vida diária, se terão o suficiente para comer, ou com o corpo, se terão o suficiente para vestir.
23 Bawo kəyi wəyeŋ kəncepər yeri, kɔ dis dencepər yamos.
23 Pois a vida é mais que comida, e o corpo é mais que roupa.
24 Nəkɔkcɛ bɛmp yaser: Yɔfɔgbal defet, yɔfɔtɛl, yɔfɔmɛŋkərnɛ, yɔyɔ fɛ cɛlɛ, mba Kanu kəŋsɔŋ yi yeri. Nəna nəncepər bɛmp yayɔkɔ dəkəcəmɛ!
24 Observem os corvos. Eles não plantam nem colhem, nem guardam comida em celeiros, pois Deus os alimenta. E vocês valem muito mais que qualquer pássaro.
25 Fum wəre eyi nu dacɔ nwɛ mɛcɛmcɛmnɛ mɔn mɛntam kəbɔləs kiyi kɔn doru ali kururu katin gboŋ mɔ-ɛ?
25 Qual de vocês, por mais preocupado que esteja, pode acrescentar ao menos uma hora à sua vida?
26 Kɔ pəyɔnɛ a nəfɔtam ali tes tɛfɛt-ɛ, ake nəŋkɔcɛm-cɛmnɛnɛ tɔkɔ tɛncəmɛ mɔ?
26 E, se não podem fazer uma coisa tão pequena, de que adianta se preocupar com as maiores?
27 Nəkɔkcɛ ntɛ yɛlɛŋk ya dalɛ yompoŋ mɔ: Yɔfɔbəc, yɔfɔdu yamos, mba icloku nu, ali wəbɛ Sulemani kɔ daka da debeki dɔn fəp ɛnasɔtɔ fɛ yamos nyɛ yɛnatesɛ pəmɔ pɛlɛŋk papɔkɔ pin mɔ.
27 “Observem como crescem os lírios. Não trabalham nem fazem suas roupas e, no entanto, nem Salomão em toda a sua glória se vestiu como eles.
28 Yika yeyi mɔkɔ dalɛ, alna pacləm yi dənɛnc, mba Kanu kəŋsɔŋɛ pəmar yi. Nəna, apicɛ kəlaŋ, nəntam kəlaŋ tes tin: Pipicɛ oŋ cəke o cəke, Kanu kəndebɛr nəna apicɛ kəlaŋ yamos pəcepər tatɔkɔ.
28 E, se Deus veste com tamanha beleza as flores que hoje estão aqui e amanhã são lançadas ao fogo, não será muito mais generoso com vocês, gente de pequena fé?
29 Kɔ nəna, ta nətɔrəsnɛ kəcɛm-cɛmnɛ teta yeri yɔkɔ nənde nəcdi mɔ, ta nəcɛm-cɛmnɛ teta yomunəs yɔkɔ nənde nəcmunəs mɔ.
29 “Não se inquietem com o que comer e o que beber. Não se preocupem com essas coisas.
30 Bawo mes mamɔkɔ mɔ atɔcərɛ Kanu a doru dandɛ ŋantɛn tɛm fəp. Mba nəna, Kas konu kəncərɛ a pəmar nəyɔ ca yayɔkɔ.
30 Elas ocupam os pensamentos dos pagãos de todo o mundo, mas seu Pai já sabe do que vocês precisam.
31 Nətɛn dɛbɛ da Kanu, nkɔn Kanu endedeŋərɛ nu ca yayɔkɔ.»
31 Busquem, acima de tudo, o reino de Deus, e todas essas coisas lhes serão dadas.
32 «Ta mənesɛ, nəna acɛps'em darəŋ! Bawo pəmbɔt Papa konu kəsɔŋ nu dɛbɛ.
32 “Não tenham medo, pequeno rebanho, pois seu Pai tem grande alegria em lhes dar o reino.
33 Nəcaməs daka donu, nəpocɛ kəway kaŋkɔ atɔyɔ daka. Ntɛ tɔŋsɔŋɛ nəmɛŋkərnɛ daka da alna ndena Kanu mɔ. Daka da ndena Kanu dɔfɔlip! Dəndo wəke eyi fɛ nwɛ ɔŋlɔtərnɛ di mɔ. Ate ŋeyi fɛ nŋɛ ŋɔŋsɔm di mɔ.
33 “Vendam seus bens e deem aos necessitados. Com isso, ajuntarão tesouros no céu, e as bolsas no céu não se desgastam nem se desfazem. Seu tesouro estará seguro; nenhum ladrão o roubará e nenhuma traça o destruirá.
34 Bawo kəfo nkɛ daka donu deŋyi mɔ, difɔ abəkəc ŋonu ŋeŋyi.»
34 Onde seu tesouro estiver, ali também estará seu coração.”
35 «Nəgbəncnɛ səbɛlɛt dəfi, nəmot səlamp sonu, nəcəmɛ belbel!
35 “Estejam vestidos, prontos para servir, e mantenham suas lâmpadas acesas,
36 Nəyi pəmɔ abum aŋɛ ŋandekar wəbɛ kəŋan kəder kəyɛfɛ dəŋgbaŋnɛ mɔ, ntɛ tɔŋsɔŋɛ wəkakɔ ɔnckɔnader pəsut-sut kumba, ŋa ŋagbitɛ kɔ ki katəna mɔ.
36 como se esperassem o seu senhor voltar do banquete de casamento. Então poderão abrir-lhe a porta e deixá-lo entrar no momento em que ele chegar e bater.
37 Pəbɔt acar akakɔ wəbɛ kəŋan, ɔnckɔnader pəbəp kɔ pəckar kəgbitɛ kɔ mɔ. Amina! Icloku nu ti: Endegbəncnɛ bɛlɛt, pədəs acar akakɔ dəmɛsa kəkɔdi yeri, nkɔn pəyerəs ŋa yi.
37 Os servos que estiverem prontos, aguardando seu retorno, serão recompensados. Eu lhes digo a verdade: ele mesmo se vestirá como servo, indicará onde vocês se sentarão e os servirá enquanto estão à mesa!
38 Ali pəyɔnɛ a cɛk-cɛk c'ender, kɔ pəyɔnɛ fɛ ti-ɛ dɔsɔka, mba k'ɛmbəp ŋa ta ŋandirɛ-ɛ, pəbɔt ŋa!»
38 Quer ele venha no meio da noite, quer de madrugada, ele recompensará os servos que estiverem prontos.
39 «Nəcərɛ ntɛ belbel a kɔ wəka kəlɔ ɛncərɛ tɛm ntɛ wəke endeder mɔ-ɛ, ɔfɔsak kɔ pəbɛrɛ kəlɔ kɔn disrɛ.
39 “Entendam isto: se o dono da casa soubesse exatamente a que horas o ladrão viria, não permitiria que a casa fosse arrombada.
40 Nəna sɔ, nəcəmɛ nəckar! Bawo Wan ka Wərkun endeder tɛm ntɛ nəntɔyɔ kɔ amera mɔ.»
40 Estejam também sempre preparados, pois o Filho do Homem virá quando menos esperam”.
41 Kɔ Piyɛr eyif Yesu: «Wəbɛ, səna gbəcərəm ŋɔ məŋloku capafɔ cancɛ, ka fəp fɔ məŋloku ci ba?»
41 Então Pedro perguntou: “Senhor, essa ilustração se aplica apenas a nós, ou a todos?”.
42 Kɔ Mariki oloku: «Wəcəmbər-cəmbər daka wəre esektərnɛ mariki mɔn, pəckɔtɛnɛ amera kəyɔ pətɔt-ɛ? Nkɔn ɔyɔnɛ nwɛ mariki oŋloku: ‹Isɔŋ əm yɛbəc nyɛ: Məcsɔŋ yeri afum aŋɛ ŋayi kəbəc'em mɔ, tɛm ntɛ pəmar mɔ.›
42 O Senhor respondeu: “O servo fiel e sensato é aquele a quem o senhor encarrega de chefiar os demais servos da casa e alimentá-los.
43 Pəbɔt wəmarəs wəkakɔ mariki mɔn mender mɛbəp kɔ pəsumpər yɛbəc nyɛ ɛnasom kɔ mɔ!
43 Se o senhor voltar e constatar que seu servo fez um bom trabalho,
44 Iloku nu ti, kance kɔ: Mariki mɔn mendesɔŋɛ kɔ kəyɔnɛ ka wəcəmbər-cəmbər ka daka dɔn fəp!
44 eu lhes digo a verdade: ele colocará todos os seus bens sob os cuidados desse servo.
45 Mba kɔ wəmarəs olokunɛ dɛbəkəc: ‹Mariki mem ɛntayɛfɛ fɛ kəder,› pəyɛfɛ kəsut ka amarəs arkun kɔ aran, pəcdi yeri, pəcmun haŋ pəcis-ɛ,
45 O que acontecerá, porém, se o servo pensar: ‘Meu senhor não voltará tão cedo’, e começar a espancar os outros servos, a comer e a beber e se embriagar?
46 mariki ma wəmarəs wəkakɔ endeder dɔsɔk ndɛ ɔntɔyɔ kɔ amera mɔ, dec ndɛ ɔntɔcərɛ mɔ, pəbɛləs wəmarəs wəkakɔ, pətɔrəs kɔ pəpɔŋ pəmɔ tɔkɔ antɔrəs acar atɔnenɛ mariki maŋan mɔ.
46 O senhor desse servo voltará em dia em que não se espera e em hora que não se conhece, cortará o servo ao meio e lhe dará o mesmo destino dos incrédulos.
47 Wəcar nwɛ ɛncərɛ tɛfaŋ ta mariki mɔn mɔ, ta olompəsnɛnɛ kɔ mɔ, ta ɔŋyɔ tɔkɔ mariki mɔn ɛfaŋ mɔ, aŋsut wəcar wəkakɔ kəsut kəpɔŋ.
47 “O servo que conhece a vontade do seu senhor e não se prepara nem segue as instruções dele será duramente castigado.
48 Mba wəcar nwɛ ɔntɔcərɛ tɛfaŋ ta mariki mɔn mɔ, pəciya-ciya kəlompəs mɔ, wəcar wəkakɔ pəpic pɔ aŋsut kɔ. K'anasɔŋ fum pəlarəm-ɛ, pəlarəm p'aŋwer kɔ. K'anasɔŋ kɔ kəmɛŋk pəlarəm-ɛ, aŋnaŋkanɛ kəwer kɔ pəlarəm.»
48 Mas aquele que não a conhece e faz algo errado será castigado com menos severidade. A quem muito foi dado, muito será pedido; e a quem muito foi confiado, ainda mais será exigido.”
49 «Nɛnc d'inder kəbɛr doru, k'ifaŋɛ di kəmar!
49 “Eu vim para incendiar a terra, e gostaria que já estivesse em chamas!
50 Pəmar isɔtɔ kəgbət dəromun teta Kanu, kɔ kəŋwon im kəyi.
50 No entanto, tenho de passar por um batismo e estou angustiado até que ele se realize.
51 Nəncɛm-cɛmnɛ a pəforu p'iŋkɛrɛ kəsɔŋ doru ba? Ala de, mba icloku nu a kəgbɛy k'iŋkɛrɛ.
51 Vocês pensam que vim trazer paz à terra? Não! Eu vim causar divisão!
52 Kəyɛfɛ oŋ tantɛ aŋɛ o aŋɛ ŋayi kəcamət kəlɔ disrɛ mɔ, ŋandegbɛyɛnɛ akɔ ŋayi maas akɔ ŋayi mɛrəŋ.
52 De agora em diante, numa mesma casa cinco pessoas estarão divididas: três contra duas e duas contra três.
53 Kas kəgbɛy wan kɔn wərkun, wan wərkun pəgbɛy kas, kɛrɛ kəgbɛy wan kɔn wəran, wan wəran pəgbɛy kɛrɛ, kɔncəra kəgbɛy wəran ka wan kɔn, wansɔ pəgbɛy kɔncəra.»
53 “O pai ficará contra o filho e o filho contra o pai; a mãe contra a filha e a filha contra a mãe; a sogra contra a nora e a nora contra a sogra”.
54 Kɔ Yesu oloku sɔ kənay ka afum: «Kɔ nənəŋk kəp kəgbəpərnɛ ntende dec dɛŋkalɛ mɔ, nəŋkulɛ katina: ‹Kəder kɔ wəcafən endeder!› Pəfɔwon wəcafən pəder.
54 Então Jesus se voltou para a multidão e disse: “Quando vocês veem nuvens se formando no oeste, dizem: ‘Vai chover’. E têm razão.
55 Mba kɔ nənəŋk afef ŋa kəca kətɔt ŋocwur-ɛ, nəloku: ‹Kəwonɛ kɔ pənder,› tɔkɔ nəŋloku ti mɔ, itɔ teŋyi.
55 Quando sopra o vento sul, dizem: ‘Hoje vai fazer calor’. E assim ocorre.
56 Nəna Abaŋɛnɛ dofum! Nəntam kəcərɛ mɛgbɛkərɛ ma tɔkɔ antɔf kɔ kɔm yeŋyi mɔ. Ta ake tɔ nəntɔtam kəcərɛnɛ tɛgbɛkərɛ ta tɛm tantɛ nəyi mɔ-ɛ?»
56 Hipócritas! Sabem interpretar as condições do tempo na terra e no céu, mas não sabem interpretar o tempo presente.
57 «Ta ake tɔ nəntɔcərɛnɛ nənasərka tɔkɔ pəmar nəyɔ mɔ-ɛ?
57 “Por que não decidem por si mesmos o que é certo?
58 Kɔ məndekɔ kɔ wəyɛfərɛnɛ kam dəŋkiti-ɛ, məwosɛ nətəŋnɛ dɔpɔ kərɛsna. Kɔ pəyɔnɛ fɛ ti-ɛ, eŋkekər'am dabɛ. Wəboc kiti pəsɔŋ əm wəsɔdar nwɛ ɔŋkɔbɛr əm dəbili mɔ.
58 Quando você e seu adversário estiverem a caminho do tribunal, procurem acertar as diferenças antes de chegar lá. Do contrário, pode ser que o acusador o entregue ao juiz, e o juiz, a um oficial que o lançará na prisão.
59 Iclok'əm məfɔwur dəndo ta məlip kəluksɛ tapəsam pɔkɔ məntɔmpərɛ kɔ mɔ-ɛ.
59 Eu lhe digo: você não será solto enquanto não tiver pago até o último centavo”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.