Mateus 5
Oniyan (BSC) vs NVI
1 Akey amat, Yesu wat këɓi ɓela ɓën ɓamëxwër ɓamëxwër, ga ɓarërëgu këni kap gër etënd. Ga ỹëpa ko, xeta këno ɓësëfan ɓërexëm ɓën.
1 Vendo as multidões, Jesus subiu ao monte e se assentou. Seus discípulos aproximaram-se dele,
2 Ata h̃eɓëta ko, këɓi sëƴalind mondako:
2 e ele começou a ensiná-los, dizendo:
3 «Nëngandërayindëleɓi ɓër sitarak gër onden ɓën,
3 "Bem-aventurados os pobres em espírito, pois deles é o Reino dos céus.
4 Nëngandërayindëleɓi ɓër kë sesërand gërëgako ɓën,
4 Bem-aventurados os que choram, pois serão consolados.
5 Nëngandërayindëleɓi ɓër nënga këɓi onden ɓën,
5 Bem-aventurados os humildes, pois eles receberão a terra por herança.
6 Nëngandërayindëleɓi ɓër ỹandi këɓi ola or ŝenene
6 Bem-aventurados os que têm fome e sede de justiça, pois serão satisfeitos.
7 Nëngandërayindëleɓi ɓër gë axaỹënan ɓën,
7 Bem-aventurados os misericordiosos, pois obterão misericórdia.
8 Nëngandërayindëleɓi ɓër gë ow̃ëkw ow̃ënëk ɓën
8 Bem-aventurados os puros de coração, pois verão a Deus.
9 Nëngandërayindëleɓi ŝaland aketëxeta ɓën
9 Bem-aventurados os pacificadores, pois serão chamados filhos de Deus.
10 Nëngandërayindëleɓi ɓër kënëɓi rixërand në end epëɓ ed fëɓ këni end ŝenene ɓën,
10 Bem-aventurados os perseguidos por causa da justiça, pois deles é o Reino dos céus.
11 Nëngandërayindëleŋun ado enun cirërand,
11 "Bem-aventurados serão vocês quando, por minha causa os insultarem, perseguirem e levantarem todo tipo de calúnia contra vocês.
12 Nëngandërayindëleŋun, mandërayindën onënga ol gayik amaŝën atëm kën sëkëx ƴaŋ gër orën. Enimin mondako banëɓi rixërand ɓëlaw̃ënel ɓër Kaxanu ɓër lëngwatëgu këŋun gër ngwën ɓën.»
12 Alegrem-se e regozijem-se, porque grande é a recompensa de vocês nos céus, pois da mesma forma perseguiram os profetas que viveram antes de vocês".
13 «Wën ex ongal ond ebar oŋ. Ɓari angëmëne ongal oŋ axac xacëk, gë ine kë ỹëw gaŝëxe? Alexëx fo ex fac eni bëñërax ɓela ɓën?
13 "Vocês são o sal da terra. Mas se o sal perder o seu sabor, como restaurá-lo? Não servirá para nada, exceto para ser jogado fora e pisado pelos homens.
14 Wën ex angoɓen and ngwën aŋ. Angol and ƴaŋ në etënd aŋ ax gind na monem.
14 "Vocês são a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade construída sobre um monte.
15 Ani pëtënënd na lambo in do eni ŋoɓ gë enëp, ɓarikan ƴaŋ këni xaw̃ënd eɓi ŋoɓaxënënd ɗek ɓër gër iciw̃ ɓën.
15 E, também, ninguém acende uma candeia e a coloca debaixo de uma vasilha. Pelo contrário, coloca-a no lugar apropriado, e assim ilumina a todos os que estão na casa.
16 Awa ola orewën ol ŋoɓayindëleɓi ɓela ɓën, eni wataxënënd ɓenjekax ɓend kën rind ɓeŋ do eno cëkwaxën Sorix irewën Kaxanu, mëŋ ar ex ƴaŋ gër orën an.»
16 Assim brilhe a luz de vocês diante dos homens, para que vejam as suas boas obras e glorifiquem ao Pai de vocês, que está nos céus".
17 «Këren yëland na mëne anëka ƴow këme me ƴepën Acariya aŋ do gë er reƴa këni ɓëlaw̃ënel in. Ame ƴow ex na me ƴepën, ɓarikan me ŋata.
17 "Não pensem que vim abolir a Lei ou os Profetas; não vim abolir, mas cumprir.
18 Ɗal in këmun felënd, enimin, xali ex dëxëta orën ol do gë ebar el, inger gimatak ax dëxëta na gër acariya, xali ex ŋata ɗek.
18 Digo-lhes a verdade: Enquanto existirem céus e terra, de forma alguma desaparecerá da Lei a menor letra ou o menor traço, até que tudo se cumpra.
19 Awa ar kë lif apela and xurik ex ɓa gër acariya do eɓi tëƴalind ɓela ɓën eno tëfëteli an, ajo kë xuri ex ɓa gër owun or ƴaŋ gër orën. Ɓarikan, ar kë rind er rek acariya in do eɓi tëƴalind ɓela ɓën eno tëfëteli an, ajo ar gapak ko hi gër owun or ƴaŋ gër orën.
19 Todo aquele que desobedecer a um desses mandamentos, ainda que dos menores, e ensinar os outros a fazerem o mesmo, será chamado menor no Reino dos céus; mas todo aquele que praticar e ensinar estes mandamentos será chamado grande no Reino dos céus.
20 Mëŋ këmun felaxënënd, angëmëne or ŝenene orewën ol ax nëmëca ex na or ɓëŝalen do gë or Ofariseŋ ol, din an ɗil na gër owun or gër orën.»
20 Pois eu lhes digo que se a justiça de vocês não for muito superior à dos fariseus e mestres da lei, de modo nenhum entrarão no Reino dos céus".
21 «Ax gi ex na nde awël wël kën er fel banëɓi ɓëxarëk ɓërewën in: “Ax gi ex na monaw̃ ala. Ar këŋo law̃ yo ala, ar kiti exo.”
21 "Vocês ouviram o que foi dito aos seus antepassados: ‘Não matarás’, e ‘quem matar estará sujeito a julgamento’.
22 Ɓarikan, wëno ga re këme, ar këŋo xoỹën yo aɓaỹe arexëm, ar kiti exo. Ɓëte ar këŋo re yo aɓinëm: “Wëj aŝoỹik eƴ!” Ɓëxarëk ɓër Ɓëŝëwif ɓën ỹapëk eŋo kiti. Ɓëte ar këŋo re aɓinëm: “Wëj afënirëx eƴ!” ar gër xoɗux exo.
22 Mas eu lhes digo que qualquer que se irar contra seu irmão estará sujeito a julgamento. Também, qualquer que disser a seu irmão: ‘Racá’, será levado ao tribunal. E qualquer que disser: ‘Louco! ’, corre o risco de ir para o fogo do inferno.
23 Awa angëmëne ŝaɗaxa ƴe këƴ eƴ di gër angëɓ do fën eƴ kwitaw mëne aɓaỹe areƴ ỹeỹ xoỹën ki na,
23 "Portanto, se você estiver apresentando sua oferta diante do altar e ali se lembrar de que seu irmão tem algo contra você,
24 teɓël ŝaɗaxa ijo na gër angëɓ eƴ mara en ketënëgu pere. Do and kën xetënëgu aŋ, ɓakaw eƴ ŋata ŝaɗaxa ireƴ in.
24 deixe sua oferta ali, diante do altar, e vá primeiro reconciliar-se com seu irmão; depois volte e apresente sua oferta.
25 Angëmëne eŋun kucar gë ala do en ƴend ond gër kiti oŋ, wëlër in ngëŋ gër fëña këdi kën h̃at exi ɗëxwëx gër axiti do axiti an exo cena eŋo pel anëkona an exi mëla gër përa.
25 "Entre em acordo depressa com seu adversário que pretende levá-lo ao tribunal. Faça isso enquanto ainda estiver com ele a caminho, pois, caso contrário, ele poderá entregá-lo ao juiz, e o juiz ao guarda, e você poderá ser jogado na prisão.
26 Ɗal in këmi felënd ɗamana eƴ canaxën gër epëra elo, koɗi ireƴ in ɗek këƴ nëcët.»
26 Eu lhe garanto que você não sairá de lá enquanto não pagar o último centavo".
27 «Ax gi ex na nde awël wël kën er rek acariya in: “Ax gi ex na mondi orekar ol.”
27 "Vocês ouviram o que foi dito: ‘Não adulterarás’.
28 Ɓarikan wëno ga re këme, ar këŋo nëkon yo asoxari do eŋo ỹandi eni ɗakido, anëka ri këni orekar ol gër emëkw edexëm.
28 Mas eu lhes digo: qualquer que olhar para uma mulher para desejá-la, já cometeu adultério com ela no seu coração.
29 Angëmëne angës and liw̃ aŋ ki lënanënd eñëŋënax eŋ, nongoloƴëtël eƴ ɗap caw! Gayikwa pecanëlexi eƴ ɓayi gë angës amat, gë exi ɗëxw Kaxanu ɗek eman eŋ gër xoɗux or ax ɗomind na gë eɗomi.
29 Se o seu olho direito o fizer pecar, arranque-o e lance-o fora. É melhor perder uma parte do seu corpo do que ser todo ele lançado no inferno.
30 Angëmëne ataxan andeƴ and liw̃ aŋ ki lënanënd eñëŋënax eŋ, kacal eƴ ɗap caw! Pecanëlexi eƴ ɓayi gë ataxan amat gë exi ɗëxw Kaxanu ɗek eman eŋ gër xoɗux or ax ɗomind na gë eɗomi.
30 E se a sua mão direita o fizer pecar, corte-a e lance-a fora. É melhor perder uma parte do seu corpo do que ir todo ele para o inferno".
31 «Acariya aŋ rek: “Ar këŋo feland asoxari arexëm an, pëxwënëleŋo kayëta ir ex sede ir acapëra.”
31 "Foi dito: ‘Aquele que se divorciar de sua mulher deverá dar-lhe certidão de divórcio’.
32 Ɓarikan, wëno ga re këme, ar këŋo fela yo asoxari arexëm xarak ax gi ex na në end orekar, në ecëñëta eŋo gër orekar. Do ar këŋo ỹër yo asoxari ar fela këŋo icën indexëm, në edi exëni orekar ol gë asoxari ajo.»
32 Mas eu lhes digo que todo aquele que se divorciar de sua mulher, exceto por imoralidade sexual, faz que ela se torne adúltera, e quem se casar com a mulher divorciada estará cometendo adultério".
33 «Awël wël kën ɓëte mëne afel fel banëɓi ɓëxarëk ɓërewën: “Ax gi ex na monjaŝar, ɓarikan and këƴ yaŝar gër ow̃ac or Axwën, dil ari er re këƴ in.”
33 "Vocês também ouviram o que foi dito aos seus antepassados: ‘Não jure falsamente, mas cumpra os juramentos que você fez diante do Senhor’.
34 Ɓarikan wëno, ga re këme, ax gi ex na dëŋ monjaŝar. Ax gi ex na monjaŝar an: hik orën ol gayik añëpara and owun or Kaxanu aŋ ex.
34 Mas eu lhes digo: Não jurem de forma alguma: nem pelo céu, porque é o trono de Deus;
35 Ax gi ex na monjaŝaran ebar el gayik ambëñaxën andexëm ex. Ax gi ex na monjaŝaran ɓëte Yerusalem in gayik angol and emun etëm aŋ ex.
35 nem pela terra, porque é o estrado de seus pés; nem por Jerusalém, porque é a cidade do grande Rei.
36 Ado gaf ireƴ in dëŋ ax gi ex na monjaŝaran gayik emban gematak aƴ kor na eƴ peŝën, ɓëte aƴ kor na eƴ ɓanëngënin end feŝëk eŋ.
36 E não jure pela sua cabeça, pois você não pode tornar branco ou preto nem um fio de cabelo.
37 Gër ed ebax eƴ yaŝar, ga w̃a w̃a këƴ del “Awa”, ɓari ga h̃ëp h̃ëp këƴ del “Ali”. Gë ỹeỹ ɓaŝ këƴ na, awa er ŝaɓucara ex.»
37 Seja o seu ‘sim’, ‘sim’, e o seu ‘não’, ‘não’; o que passar disso vem do Maligno".
38 «Ax gi ex na nde awël wël kën er rek acariya in: “Ar këŋo fëtinën yo ala angës, pëtinënëleno mëŋ ɓëte andexëm aŋ! Ɓëte ar këŋo foƴëtën yo ala añënga, poƴëtënëleno mëŋ ɓëte andexëm aŋ!”
38 "Vocês ouviram o que foi dito: ‘Olho por olho e dente por dente’.
39 Ɓarikan wëno ga re këme mëne axo gi ex na monjaka axeỹax ar ki rixërand an. Angëmëne ala exi cën gër añam and liw̃, ɓexënëlo and ŝame aŋ.
39 Mas eu lhes digo: Não resistam ao perverso. Se alguém o ferir na face direita, ofereça-lhe também a outra.
40 Ɓëte angëmëne ala exi kwëñexënënd gayik aỹandi ỹandi këŋo exi kan acuɗ atëm aŋ, teɓënëlo gë anëngwën ak.
40 E se alguém quiser processá-lo e tirar-lhe a túnica, deixe que leve também a capa.
41 Angëmëne ala nëỹali ki na eƴo ɗëɓin eɗëɓ etiɓax në apakan amat ɗëɓinëlo në ɓapakan ɓaki.
41 Se alguém o forçar a caminhar com ele uma milha, vá com ele duas.
42 Ar ki xarand an, yëlëlo do ar ỹandi këŋo eƴo ñomëx an, këreƴëŋo ɗëc na.»
42 Dê a quem lhe pede, e não volte as costas àquele que deseja pedir-lhe algo emprestado".
43 «Ax gi ex na nde awël wël kën er rek acariya in: “Ɓalindëlexi end aŝandax eŋ, do cusëlo arangoỹëra andeƴ an.”
43 "Vocês ouviram o que foi dito: ‘Ame o seu próximo e odeie o seu inimigo’.
44 Ɓarikan, wëno ga re këme: ŋanindënëɓi ɓër xoỹër këŋun ɓën, calenindënëɓi ɓër këŋun rixërand ɓën.
44 Mas eu lhes digo: Amem os seus inimigos e orem por aqueles que os perseguem,
45 Mondako këni nangëraxën ɓela ɓën mëne wën oɓaŝ or Faba Kaxanu hi kën, mëŋ ar ex ƴaŋ gër orën an. Enimin mëŋ key yo key këɓi h̃oɓand gë eñan endexëm eŋ ɓela ɓën, hi këni ɓëxeỹax, hi këni ɓër ŝenene. Ɓëte aɓi ɗëcënd na tëɓ iŋ, hi këni ɓër ŝenene hi këni ɓësëmbak.
45 para que vocês venham a ser filhos de seu Pai que está nos céus. Porque ele faz raiar o seu sol sobre maus e bons e derrama chuva sobre justos e injustos.
46 Angëmëne eŋun ɓalënd end ɓër këɓi ɓalënd endewën ɓën fo, amaŝën and fe wa kën ŝotëx gër Kaxanu? Ax gi ex na nde ɓësëf ɓër ŝagale ɓën dëŋ mondako wata këni?
46 Se vocês amarem aqueles que os amam, que recompensa receberão? Até os publicanos fazem isso!
47 Do angëmëne gë ɓëmaỹe ɓëndewën ɓëŋ fo kën ŝëmarënd, ecarax end fe wa kën rind? Ax gi ex na nde ɓësëmbak ɓën dëŋ mondako wata këni?
47 E se vocês saudarem apenas os seus irmãos, o que estarão fazendo de mais? Até os pagãos fazem isso!
48 Ang hi ko ŝenene Kaxanu, Sorix irewën ak, mëŋ ar ex ƴaŋ gër orën an, wën ɓëte giyin ŝenene mondako fo.»
48 Portanto, sejam perfeitos como perfeito é o Pai celestial de vocês".
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.