Atos 19
KƗLӘ-MƗNDƗ KƗ SƗGƗ (BJVNT) vs NAA
1 Dɔkagɨlo tɨ kɨ Apolosɨ e-n Korḛtɨ tɨ, Pol ɨndə dɔnangɨ kɨ mbal je əi tɨ kɨ dɔnangɨ Aji tɨ gangɨ, ɓa re tḛḛ Epəjɨ tɨ. Ɨngə njé ndo je lə Jəju kɨ na̰ je tɨ no̰o̰. Adɨ dəjɨ-de ə nə:
1 Aconteceu que, enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo, tendo passado pelas regiões mais altas, chegou a Éfeso. Encontrando ali alguns discípulos,
2 «Lokɨ adi mesi Jəju kɨn, ɨngəi NDɨl Luwə a?» Ə təli ɨləi-e tɨ əi nə: «Jagɨ, ko ka j-o kəte kadɨ NDɨl Luwə e no̰o̰ al.»
2 perguntou-lhes: — Vocês receberam o Espírito Santo quando creram? Ao que eles responderam: — Pelo contrário, nem mesmo ouvimos que existe o Espírito Santo.
3 Pol təl dəjɨ-de ɓəy ə nə: «Batəm kɨ ban ə ɨngəi ə?» Ə əli-e əi nə: «J-ɨngə batəm lə Ja̰ Batɨsɨ.»
3 Paulo perguntou: — Então que batismo vocês receberam? Eles responderam: — O batismo de João.
4 Be ə, əl-de ə nə: «Oyo, Ja̰ ra batəm *Isɨrayəl je mba kadɨ tɔri ndude dɔ majal je tɨ ləde. Ə təl əl-de ɓəy kadɨ tə adi mede dəw kɨ a re gone tɨ no̰o̰, adɨ dəwe kɨn e Jəju.»
4 Paulo explicou: — João realizou batismo de arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que viria depois dele, a saber, em Jesus.
5 Lokɨ ooi ta je kɨn nɨngə, adɨ rai-de batəm me tɔ Ɓaɓe Jəju tɨ.
5 Eles, tendo ouvido isto, foram batizados no nome do Senhor Jesus.
6 Be ə, Pol ɨndə jine dɔde tɨ, ə NDɨl Luwə rɨsɨ dɔde tɨ. Nɨngə ɨləi ngɨrə kadɨ əli ta kɨ ndon ta je kɨ dangɨ dangɨ nɨm, taa əli ta kɨ ta Luwə tɨ nɨm tɔ.
6 E, quando Paulo lhes impôs as mãos, o Espírito Santo veio sobre eles, e tanto falavam em línguas como profetizavam.
7 Dɨngəm je pətɨ kɨ ai lo nḛ je tɨ kɨn asi dɔgɨ gɨde e joo.
7 Eram, ao todo, uns doze homens.
8 Go tɨ, asɨ nay mɨtə go-naa tɨ, Pol tḛḛ ə aw kəy kaw-naa tɨ lə *Jɨpɨ je, əl-de ta kɨ kanjɨ ɓəl. Ɨlə mbḛ ko̰ɓe lə Luwə, əl-de kɨ go rəbe, kadɨ ooi tə ta kɨ rɔjetɨ mba kadɨ taai ta kɨn tɔ.
8 Durante três meses, Paulo frequentou a sinagoga, onde falava ousadamente, discutindo e persuadindo a respeito do Reino de Deus.
9 Nə Jɨpɨ je kɨ na̰ je dande tɨ rai me nga̰, adɨ mbati kadɨ adi mede. Əli ta kɨdii nḛ ndo lə Pol kɨ ɔjɨ go rəbɨ ta lə Ɓaɓe kɨn ta kəm kosɨ dɨje tɨ. Be ə, Pol ɨyə̰-de ə ɔtɨ aw kɨ njé ndo je me kəy ndo nḛ tɨ kɨ tɔe nə Tɨranusɨ. Nɨngə kɨ ndɔ je kare kare pətɨ, ndo-de nḛ.
9 Mas como alguns deles se mostravam teimosos e descrentes, falando mal do Caminho diante da multidão, Paulo se afastou deles. E, levando consigo os discípulos, passou a falar diariamente na escola de Tirano.
10 Nḛ ndo kɨn, Pol ra kɨle asɨ ɓal joo. Be ə, ra adɨ Jɨpɨ kɨ dɨje kɨ ə Jɨpɨ je al kɨ ɨsi dɔnangɨ Aji tɨ, ooi ta lə Ɓaɓe.
10 Paulo fez isso durante dois anos, de modo que todos os habitantes da província da Ásia ouviram a palavra do Senhor, tanto judeus como gregos.
11 Luwə ra nḛ kɔjɨ je kɨ ətɨ ɓəl kɨ takul Pol.
11 Deus, pelas mãos de Paulo, fazia milagres extraordinários,
12 Adɨ, dɨje ɔyi ta kɨbɨ kɨ kare je kɨ ta kɨbɨ lḛjɨ je kɨ jie ɔdɨ, awi ɔdi njé mo̰y je adɨ ɨngəi rɔ nga nɨm, ndɨl je kɨ majal ka ɨyə̰i-de nɨm tɔ.
12 a ponto de levarem aos enfermos lenços e aventais do seu uso pessoal, diante dos quais as enfermidades fugiam das suas vítimas, e os espíritos malignos se retiravam.
13 Jɨpɨ je kɨ na̰ je kɨ njé njɨyə kɨ go ɓe je, kadɨ n-tuwəi ndɨl je kɨ majal, əi je ka gei kadɨ n-ɓai tɔ Ɓaɓe Jəju dɔ dɨje tɨ kɨ əi gɨn tɔgɨ tɨ lə ndɨl je kɨ majal tɔ. Adɨ əli əi nə: «Me tɔ Jəju tɨ kɨ Pol ɨsɨ ɨlə mbḛ ta lie, m-dəjɨ səsi kadɨ ɨtḛḛi kɔ.»
13 E alguns judeus, exorcistas ambulantes, tentaram invocar o nome do Senhor Jesus sobre pessoas possuídas de espíritos malignos, dizendo: — Ordeno que saiam pelo poder de Jesus, a quem Paulo prega.
14 Dɨje kɨ njé ra nḛ be ka kɨn, əi sɨri. Əi ngan lə Jɨpɨ kare kɨ tɔe nə Səba. E kɨ bo lə njé kɨjə nḛ məsɨ kadɨ-kare je.
14 Os que faziam isto eram sete filhos de um judeu chamado Ceva, sumo sacerdote.
15 NDɨl kɨ majal təl ɨlə-de tɨ ə nə: «M-gər Jəju, taa m-gər dəw kɨ e Pol tɔ, nə səi, səi na̰ je ə?»
15 Mas o espírito maligno lhes respondeu: — Conheço Jesus e sei quem é Paulo; mas vocês, quem são?
16 Lo kɨn tɨ, dəw kɨ ndɨl je majal ɨsi me tɨ ka kɨn ḭ ur dɔde tɨ uwə-de tɔsɔsɔ. Nɨngə ɨndə-de kɨndə kɨ dəw oo go madɨne al, adɨ tḛḛi me kəy tɨ kɨ ka̰y kɨ rɔde kare, kɨ kɨbɨ kɨ gangɨ rɔde tɨ batɨ batɨ kɨ məsɨ.
16 E o possuído do espírito maligno saltou sobre eles, dominando a todos e, de tal modo prevaleceu contra eles, que, nus e feridos, fugiram daquela casa.
17 Dɨje pətɨ kɨ ɓe bo Epəjɨ tɨ, kɨ Jɨpɨ je, naa tɨ kɨ dɨje kɨ əi Jɨpɨ je al, gəri go nḛ kɨ ra nḛ kɨn majɨ. Əi pətɨ ɓəl ra-de, adɨ ɔsi gon Ɓaɓe Jəju.
17 Este fato chegou ao conhecimento de todos os moradores de Éfeso, tanto judeus como gregos. Veio temor sobre todos eles, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Dɨje ngay kɨ əi njé kadɨ-me je rəi tɔri ndude, ə əli kɨlə rade je kɨ majal kɨ taga no̰ dɨje tɨ.
18 Muitos dos que creram vieram confessando e denunciando publicamente as suas próprias obras.
19 NJé kɨ na̰ je dan njé ra mbəli je tɨ, rəi kɨ makɨtɨbɨ ra mbəli je ləde, kawi kɨ dɔ-naa tɨ ə ɨləi por ta kəm dɨje tɨ. Gatɨ makɨtɨbɨ je ləde kɨn asɨ sɨlə dɨbɨ kutɨ mi nja dɨbɨ kare.
19 Também muitos dos que haviam praticado magia, reunindo os seus livros, os queimaram diante de todos. Calculado o valor dos livros, verificaram que chegava a cinquenta mil denários.
20 E be ə, kɨ takul tɔgɨ lə Ɓaɓe, ta lə Luwə sane lo je tɨ kɨ kəte kəte kɨ tɔgɨne tɔ.
20 Assim, a palavra do Senhor crescia e prevalecia poderosamente.
21 Go nḛ je tɨ kɨn, NDɨl Luwə ɔsɨ Pol adɨ un ndune kadɨ n-aw ɓe bo Jorijaləm tɨ. Dɔ rəbɨ kawe tɨ, ɨndə dɔnangɨ Masəduwan kɨ Akay gangɨ. Nɨngə Pol əl ə nə: «Re m-aw m-tḛḛ ɓe bo Jorijaləm tɨ ɓa, majɨ kadɨ m-aw m-o dɔnangɨ Rom tɔ.»
21 Depois destas coisas, Paulo resolveu, no seu espírito, ir a Jerusalém, passando pela Macedônia e Acaia. Ele dizia: — Depois de passar por Jerusalém, preciso ir também a Roma.
22 Pol ɨlə kɨ njé ra sie kɨlə je joo, Tɨmote əi kɨ Erasɨ adɨ-de awi dɔnangɨ Masəduwan tɨ. Nɨngə e wa, ɨsɨ dɔnangɨ Aji tɨ ba njaba ɓəy.
22 Tendo enviado à Macedônia dois daqueles que o ajudavam, a saber, Timóteo e Erasto, permaneceu algum tempo na província da Ásia.
23 Dɔkagɨloe tɨ kɨn, ta kasɨ-naa al kɨ bo ngay ḭ dɔ rəbɨ ta tɨ lə Ɓaɓe me ɓe tɨ kɨ Epəjɨ.
23 Por esse tempo, houve grande tumulto em Éfeso por causa do Caminho.
24 Dəw kare kɨ tɔe nə Dəmetɨrusɨ, e kɔdɨ kɨ nje ra nɨngə kasɨ je. E nje ra ngan kəy yo kɨ dəne kɨ a ɓari-e nə Artəmɨsɨ. Kɨlə kɨn ra adɨ e sotɨ kɨ njé kɨlə je lie ngay.
24 Pois um ourives, chamado Demétrio, que fazia modelos de prata do templo de Diana e que dava muito lucro aos artífices,
25 Be ə, Dəmetɨrusɨ kaw kɔdɨ je kɨ dɨje pətɨ kɨ ɨsɨ kɨ dɔde taa kɨ takul kɨlə kɨn naa tɨ, ə əl-de ə nə: «Madɨm je, ɨgəri kadɨ e kɨ takul kɨlə kɨn ə, j-ɨsɨ j-ɨngəi nḛ majɨ.
25 convocando-os juntamente com outros do mesmo ofício, disse-lhes: — Senhores, vocês sabem que a nossa prosperidade vem deste ofício.
26 Səi je oi kɨ kəmsi taa kɨ mbɨsi tɔ, kadɨ e Epəjɨ tɨ ne par al, nə dɔnangɨ Aji tɨ ba pətɨ, ə dɨngəm kɨ tɔe nə Pol kam təl dɔ kosɨ dɨje basi. E əl-de ə nə: “Kagɨ yo je kɨ dɨje rai kɨ jide əi Luwə al.”
26 E agora vocês estão vendo e ouvindo que não só em Éfeso, mas em quase toda a província da Ásia, este Paulo tem persuadido e desencaminhado muita gente, afirmando que os deuses feitos por mãos humanas não são deuses de verdade.
27 E kɨlə je kɨ j-ɨsi rai kɨn par ə dɨje a ooi tə nḛ kɨ kare al, nḛ kəy lə yo kɨ dəne kɨ bo kɨ e Artəmɨsɨ kɨn ka, dɨje a ooi-e nḛ madɨ tɨ al tɔ. Lo kadɨ dɨje a əli ə nə: “Artəmɨsɨ e yo kɨ dəne kɨ bo,” goto. Artəmɨsɨ kɨ dɨje kɨ dɔnangɨ Aji tɨ kɨ ndəgɨ dɔnangɨ ba pətɨ ɔsi gone kɨn.»
27 Não somente há o perigo de que o nosso negócio caia em descrédito, como também de que o próprio templo da grande deusa Diana seja considerado sem valor, e que até venha a ser destruída a majestade daquela que toda a província da Ásia e o mundo adoram.
28 Lokɨ kɔdɨ je ooi ta je kɨn nɨngə, wongɨ rade ngay, adɨ ɨləi ngɨrə kadɨ əli ta kɨ ndude kɨ boy əi nə: «Artəmɨsɨ lə Epəjɨ je, e kɨ bo.»
28 Ouvindo isto, ficaram furiosos e começaram a gritar: — Grande é a Diana dos efésios!
29 Kalangɨ ba go tɨ nɨngə, lo sɨngə sokɨto kɨ ta tate ba me ɓe bo tɨ. Dɨje ndɔri Gayusɨ əi kɨ Arɨsɨtarkɨ, dɨje kɨ Masəduwan tɨ, kɨ əi madɨ mba lə Pol je kəmde tɨ, ə ngɔdɨ tɔl-n-de kɨ ta mbalo tɨ.
29 A confusão se espalhou pela cidade, e todos juntos foram correndo para o teatro, arrastando consigo os macedônios Gaio e Aristarco, companheiros de Paulo.
30 Pol ndɨgɨ mba kadɨ n-tɔjɨ rɔne kosɨ dɨje, nə njé ndo je ɔgi-e.
30 Quando Paulo quis apresentar-se ao povo, os discípulos não o permitiram.
31 Nɨngə basa madɨ Pol je madɨ kɨ əi dɨje kɨ bo kɨ dɔnangɨ Aji tɨ, ɨləi kɨlə rɔe tɨ, əli-e kadɨ aw ta mbalo tɨ al.
31 Também algumas autoridades da província, que eram amigos de Paulo, mandaram um recado, pedindo que ele não se arriscasse indo ao teatro.
32 Ta mbalo tɨ, nḛ kɨ to ay njay dɔ dɨje tɨ goto. Ta je kɨ ɨsɨ tḛḛ ta dɨje tɨ əi ta je kɨ dangɨ dangɨ. Nɨngə dɨje ngay dan madɨde je tɨ gəri gɨn nḛ kɨ kawi-naa al.
32 Uns, pois, gritavam de uma forma; outros, de outra; porque a assembleia tinha virado uma confusão. E, na sua maior parte, nem sabiam por que motivo estavam reunidos.
33 Dɨje kɨ na̰ je dan kosɨ dɨje tɨ ɔri gɨn nḛ kɨ ra nḛ kɨn adɨ Aləgɨjandɨr kɨ *Jɨpɨ je ɨndəi-e tə nje kun dɔde kɨn ade oo. Aləgɨjandɨr ɨlə jine taa, dəjɨ-n dɨje mba kadɨ ai kekeke, tadɔ ge kəl ta, ɔr-n ta dɔde tɨ.
33 Então tiraram Alexandre do meio da multidão, e os judeus o empurraram para a frente. Este, acenando com a mão, queria falar ao povo.
34 Lokɨ gəri-e kadɨ e Jɨpɨ nɨngə, əi je pətɨ ɨləi bɨlə kɨ ndude kɨ bo asɨ ngɨrə kadɨ joo je be əi nə: «Artəmɨsɨ lə Epəjɨ je, e kɨ bo.»
34 Quando, porém, reconheceram que ele era judeu, todos, a uma voz, gritaram durante quase duas horas: — Grande é a Diana dos efésios!
35 Ta tɔl ta tɨ nɨngə, nje ndo ndu-kun kɨ me ɓe bo tɨ, re ra adɨ lo to jɨjɨji, ɓəy taa əl-de ə nə: «Səi dɨje kɨ Epəjɨ tɨ, na̰ ə gər kadɨ ɓe kɨ Epəjɨ tɨ, e nje ngəm kəy lə Artəmɨsɨ kɨ e yo kɨ dəne kɨ e kɨ bo kɨn al ə, ə se na̰ ə gər kadɨ e nje ngəm mbal kɨ e bana kəme kɨ ḭ dɔra̰ tɨ osɨ kɨn al ə?»
35 O escrivão da cidade, tendo apaziguado o povo, disse: — Senhores efésios, quem não sabe que a cidade de Éfeso é a guardiã do templo da grande Diana e da imagem que caiu do céu?
36 E kɨn e nḛ kɨ dum majɨ. Majɨ kadɨ uwəi angalsi ɨndəi nangɨ, ə ɨməri ta taa ɨrai nḛ.
36 Ora, não podendo isto ser contestado, convém que vocês se mantenham calmos e não façam nada de forma precipitada;
37 Səi je ə ɔri dɨje kam ɨrəi səde ne, nga, nḛ madɨ kɨ majal kɨ rai ɔsi ta kəy kɨn goto, taa əli ta kɨ mal dɔ yo tɨ ləje kɨ dəne Artəmɨsɨ al tɔ.
37 porque estes homens que vocês trouxeram para cá não profanaram o templo, nem blasfemam contra a nossa deusa.
38 Re Dəmetɨrusɨ əi kɨ dɨje kɨ njé ra kɨlə je ləne, ai kɨ ta kɨ dəw madɨ nɨngə, ndɔ gangɨ ta je to no̰o̰, ə majɨ kadɨ awi ooi njé gangɨ ta je.
38 Portanto, se Demétrio e os artífices que o acompanham têm alguma queixa contra alguém, saibam que existem os tribunais e os procônsules; que se acusem uns aos outros ali.
39 Re nḛ madɨ kɨ rangɨ to no̰o̰ kadɨ ɨdəji ə, ndɔ kɨ kadɨ njé kɨndə manjɨ ta je kɨn kɨ go rəbe tɨ to no̰o̰.
39 Mas, se vocês estão pleiteando alguma outra coisa, isso será decidido em assembleia regular.
40 Nḛ je kɨ rai nḛ ɓone kɨn, asɨ kadɨ dɨje ɨləi ta dɔje tɨ tə njé kal dɔ ndu je, tadɔ ta madɨ kɨ j-a j-əli ə j-a j-ɔrii ta dɔ je tɨ, kɨ ɔjɨ go kaw-naa lə dɨje kɨ ɓone kɨn goto. Be ə, go ta je tɨ kɨ nje ndo ndu-kun əl, tuwə dɨje adɨ sanəi-naa.
40 Porque também corremos o risco de sermos, hoje, acusados de revolta, não havendo motivo algum que possamos alegar para justificar este ajuntamento.
41 — ausente —
41 E, havendo dito isto, dissolveu a assembleia.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.