Atos 7
A Xuxubus Maxat (BJK) vs ARA
1 Io, a sisila raxin möxöbo pris ixo ose e Stiwen, “A lak turunon abo tinenge na?”
1 Então, lhe perguntou o sumo sacerdote: Porventura, é isto assim?
2 Stiwen ixo balu bira, “Abo töke mabo tamake, moro ölangen e! A mariris se God ixo ot pösöt a tamana ire, e Abaram, niang ixo xisixis bang ni Mesopotemia ma mesila ixo xisixis suso Aran.
2 Estêvão respondeu: Varões irmãos e pais, ouvi. O Deus da glória apareceu a Abraão, nosso pai, quando estava na Mesopotâmia, antes de habitar em Harã,
3 Me God ixo tengen te ine, ‘Örö wan pes kalik a lagunon te nöngön ma a nangadi re nöngön, ma örö wan urungan kö xönö pu nang e rabo osen te nöngön.’
3 e lhe disse: Sai da tua terra e da tua parentela e vem para a terra que eu te mostrarei.
4 “Io, ine ixo wan lie a xönö pu möxöbo Kaldian ma ixo kis Aran. Melamu xö minet te tamana, God ixo tile ine urungan kina xönö pu nang nixinen mum mo xisixis im könan.
4 Então, saiu da terra dos caldeus e foi habitar em Harã. E dali, com a morte de seu pai, Deus o trouxe para esta terra em que vós agora habitais.
5 God i kobo tabaa runin e Abaram mere xönö bara rö ine iat, kaim tunon te xönö pu iat te ine. Kalik mon bara kaim e Abaram mere barok ke ine iat kina axana bung niang, e God ixo kubus bara ine arixe mabo tubuno melamu re ine, idi tabo unan sik im ina pu niang.
5 Nela, não lhe deu herança, nem sequer o espaço de um pé; mas prometeu dar-lhe a posse dela e, depois dele, à sua descendência, não tendo ele filho.
6 God ixo tengen tö ine bira, ‘Abo tubum tabo kis osee xö lagunon nang kaim bara re idi iat, ma nangadi meringan tabo tile nanin idi xöbo tinörön ma tabo pet ögat idi xö nit ne mar ne awat.’
6 E falou Deus que a sua descendência seria peregrina em terra estrangeira, onde seriam escravizados e maltratados por quatrocentos anos;
7 Me God ixo tengen, ‘Ma lamun e rabo ömokorot idi xina öxöno lagunon nang abo tubum tabo rörön tataun könan. Melamu xönan idi tabo wan su xalik a lagunon niang ma tabo lotu wösöt e xö xönö na.’
7 eu, disse Deus, julgarei a nação da qual forem escravos; e, depois disto, sairão daí e me servirão neste lugar.
8 Io, God ixo isik a kunubus se Abaram arixe ma tatalien möxö kuru lewene aine idi, a bung barok suxurno rua uxileng idi kölöme xina kunubus. Me Abaram ixo tata re Aisak ma ixo kuru a lewene aine Aisak kö pitnö ma narun ne bung melamu xö bung nang toxo kip ine xönan. Melamu, e Aisak ixo tata re Jekop, me Jekop ixo tata möxö sangaun ma ninöng ne sisila ne untubuno ire.
8 Então, lhe deu a aliança da circuncisão; assim, nasceu Isaque, e Abraão o circuncidou ao oitavo dia; de Isaque procedeu Jacó, e deste, os doze patriarcas.
9 “Abo sisila ne untubuno ire, idi toxo misik ma tönö idi e Josep bere ine irabo rörön tataun to Isip, möxösa, idi toxo bala kadik sik kö ine. Ma lamun e God ixo kis arixe mine
9 Os patriarcas, invejosos de José, venderam-no para o Egito; mas Deus estava com ele
10 ma ixo balaure ine xalik abo tiip kirip pe ine. God ixo tabaa e Josep ma nanase deek me God ixo eörin e Josep pua öaxanan a king mee Isip. Io, a king ixo bulus ine rua tene sisila xö ina marakörö xirip mee Isip ma bara irabo balaure xirip a könönö gunon taxin te ine bölök.
10 e livrou-o de todas as suas aflições, concedendo-lhe também graça e sabedoria perante Faraó, rei do Egito, que o constituiu governador daquela nação e de toda a casa real.
11 “Io, a irilöng taxin ixo ot ma ixo wan kö boxönö xirip Isip me Kenan, ma sasaxan taxin arixe ixo ot, mabo untubuno ire idi tokoxobo eöt ta susuxun te nien.
11 Sobreveio, porém, fome em todo o Egito; e, em Canaã, houve grande tribulação, e nossos pais não achavam mantimentos.
12 Io, Jekop ixo ölangen bira, bara nangen a nien to Isip, ine ixo tile abo untubuno ire nang abo barok ke ine xö sisila ne nuan te idi urungan Isip.
12 Mas, tendo ouvido Jacó que no Egito havia trigo, enviou, pela primeira vez, os nossos pais.
13 Ma sese öninöng ne unan baling, Josep ixo tengen köbo tönö bere ine e Josep. Ma a king mee Isip ixo ösöxö xulen im a bunbunarama re Josep.
13 Na segunda vez, José se fez reconhecer por seus irmãos, e se tornou conhecida de Faraó a família de José.
14 Melamu xönan, Josep ixo tile tinenge ure tamana, nang e Jekop, ma a bung marapun kirip pe ine, idi xirip a pitnö ma ninöng ne sangaun ma pitnö.
14 Então, José mandou chamar a Jacó, seu pai, e toda a sua parentela, isto é, setenta e cinco pessoas.
15 Io, Jekop mabo untubuno ire toxo wan su uruo Isip. Melamu im, idi toxo met ee.
15 Jacó desceu ao Egito, e ali morreu ele e também nossos pais;
16 Abo töngön te idi, toxo kip öbaling uruso Sekem ma toxo bulus kölöme xina maöt niang e Abaram ixo kun kalik a bung baroxorok ke Amor tuso Sekem ma oleleng ne tuluwok saxit.
16 e foram transportados para Siquém e postos no sepulcro que Abraão ali comprara a dinheiro aos filhos de Hamor.
17 “Io, a axana bung ke God ixoro lörörö rua wewet eörin a kunubus sine rue Abaram, ma a xinixos kö nangadi re ire ringan Isip ixo wan kaa pasaxit mon.
17 Como, porém, se aproximasse o tempo da promessa que Deus jurou a Abraão, o povo cresceu e se multiplicou no Egito,
18 Io, önga king kabise, ewe niang i koxobo ösöxö runon te laa lamun e Josep, ixo ot xarnang a tene sisila ro Isip.
18 até que se levantou ali outro rei, que não conhecia a José.
19 Ine ixo ömamang abo untubuno ire ma ixo wewet ögat idi, ma ixo ölölös idi bara tabo tewe rewe a bung barok madak nang toxo mana kip idi bara idi tabo met.
19 Este outro rei tratou com astúcia a nossa raça e torturou os nossos pais, a ponto de forçá-los a enjeitar seus filhos, para que não sobrevivessem.
20 “Xina awat nang toxo kip e Moses, a barok mamaran kö wawara re God. Xö narun ne texe toxo werwere muu ine xö könönö gunon te tamana.
20 Por esse tempo, nasceu Moisés, que era formoso aos olhos de Deus. Por três meses, foi ele mantido na casa de seu pai;
21 Io, melamu nang toxo kip ösu ine xalik a gunon, a balik ke king mee Isip ixo pere wösöt lo ine ma ixo kip lo ine ma ixo ölön ine xarnang a barok söxöt iat te ine.
21 quando foi exposto, a filha de Faraó o recolheu e criou como seu próprio filho.
22 Moses ixo eusu mabo nanase xirip mee Isip, me ine a tödi raxin kölöme xöbo tinenge ma xö tatalien te ine.
22 E Moisés foi educado em toda a ciência dos egípcios e era poderoso em palavras e obras.
23 “Nang e Moses ixo nit ne sangaun ne awat tine, ixo dödöm pa uxileng a nangadi re ine iat a bung Israel.
23 Quando completou quarenta anos, veio-lhe a ideia de visitar seus irmãos, os filhos de Israel.
24 Ine ixo pere önga tödi mee Isip ixo wewet ögat a öng mere idi abo Israel, io, ine ixo tuu arixe mina Israel ma ixo sexomet ina Isip pua babalu ine lamun a lalaa nang ixo pet tö ina Israel.
24 Vendo um homem tratado injustamente, tomou-lhe a defesa e vingou o oprimido, matando o egípcio.
25 Moses ixo nunu bara a nangadi iat te ine tabo perexulen bara God ixo önan arixe mine ra öro idi, ma lamun kaim idi ra werwere xulen ina na.
25 Ora, Moisés cuidava que seus irmãos entenderiam que Deus os queria salvar por intermédio dele; eles, porém, não compreenderam.
26 Xö bung malamu Moses ixo ot pösöt a nine Israel idu toxo erese. Ma ixo mamaa ra bulbulus a malum kaluluonin idu, io, ixo tengen, ‘Nibarok, a narön mon e mu, ruasa mu mo erse baling ke mu?’
26 No dia seguinte, aproximou-se de uns que brigavam e procurou reconduzi-los à paz, dizendo: Homens, vós sois irmãos; por que vos ofendeis uns aos outros?
27 “Ma lamun önga tödi niang ixo sese ögarin a öng kabise ixo sumen tewe e Moses ma ixo tengen, ‘Kaim pe öng ixo bulus nöngön bara örobo kure e maa!
27 Mas o que agredia o próximo o repeliu, dizendo: Quem te constituiu autoridade e juiz sobre nós?
28 Nöngön u mamaa ra sesexomet e xarnang u sexomet a tödi me Isip, goo?’
28 Acaso, queres matar-me, como fizeste ontem ao egípcio?
29 Nang e Moses ixo ölangen bira, ixo ulo rup uruso Midian, ma ixo kis ee xarnang a osee, ma ixo elolo, me ine ma nine barok suxuruno ringan ee.
29 A estas palavras Moisés fugiu e tornou-se peregrino na terra de Midiã, onde lhe nasceram dois filhos.
30 “Melamu xö nit ne sangaun ne awat ixoro saxit, a angelo ixo ot pösöt e Moses kö kamene ia sösöt ixo bibio kölöme xö uno iaa lik kö xönö tataun lörörö xö puot Sinai.
30 Decorridos quarenta anos, apareceu-lhe, no deserto do monte Sinai, um anjo, por entre as chamas de uma sarça que ardia.
31 Moses ixo wuwus kina laa nang ixo pere. Ma nang ixo wan lörörö rua werwere, ixo ölangen a inöno a Orong:
31 Moisés, porém, diante daquela visão, ficou maravilhado e, aproximando-se para observar, ouviu-se a voz do Senhor:
32 ‘E mon a God köbo untubum, a God te Abaram, Aisak me Jekop.’ Moses ixo dede ma binuut ma ixo kebeöt ta winara.
32 Eu sou o Deus dos teus pais, o Deus de Abraão, de Isaque e de Jacó. Moisés, tremendo de medo, não ousava contemplá-la.
33 “Io, a Orong ixo tengen te ine, ‘Kip tewe a sandel kalik a xexem, möxö a xönö pu nang u tuu sik könan, a lak madakdak saxit.
33 Disse-lhe o Senhor: Tira a sandália dos pés, porque o lugar em que estás é terra santa.
34 Turunon saxit, e xoro pere abo kinadik kö nangadi re e nang te örasen to Isip. E xoro ölangen abo ginee ridi me e re wan su ra ölanglanga idi. Miang im, e rabo tile nöngön baling uruo Isip.’
34 Vi, com efeito, o sofrimento do meu povo no Egito, ouvi o seu gemido e desci para libertá-lo. Vem agora, e eu te enviarei ao Egito.
35 “Ina Moses mon na ewe idi toxo kasen tewe ine arixe mina tinenge bira, ‘Kaim pe öng ixo bulus nöngön bara örobo warkurai.’ Inexalik, God iat mon ixo tile ine bara irabo warkurai, ma irabo ölanglanga idi meringan. Ma ina angelo nang ixo wösö rine xö uno iaa lik, ixo top ine.
35 A este Moisés, a quem negaram reconhecer, dizendo: Quem te constituiu autoridade e juiz? A este enviou Deus como chefe e libertador, com a assistência do anjo que lhe apareceu na sarça.
36 Moses ixo silien ösu idi mero Isip ma ixo pet abo auxileng lölös mabo lalaa ne auwuwus so Isip, xö Rasi Dadan, ma xö xönö tataun kö nit ne sangaun ne awat.
36 Este os tirou, fazendo prodígios e sinais na terra do Egito, assim como no mar Vermelho e no deserto, durante quarenta anos.
37 “Ine Moses mon ewe nang ixo tengen köbo nangadi mee Israel bara, ‘God irabo tile ösu urungan te mum a önga propet xarnang e meringan kö nangadi iat te mum.’
37 Foi Moisés quem disse aos filhos de Israel: Deus vos suscitará dentre vossos irmãos um profeta semelhante a mim.
38 Moses mon a öng nang ixo kis arixe ma nangadi xirip mee Israel kö xönö tataun, ma ixo kis arixe mabo untubuno ire, ma angelo ixo tabaa ine ma tinenge ruso xö puot Sinai. Ma ixo kip lo ina tinenge nang a to i kis könan tua isik öbaling urungan tö ire.
38 É este Moisés quem esteve na congregação no deserto, com o anjo que lhe falava no monte Sinai e com os nossos pais; o qual recebeu palavras vivas para no-las transmitir.
39 “Xalik mon abo untubuno ire, idi toxo kaim a mamaa ra ölangen a tinenge re Moses. Kawaim arixe. Idi toxo kasen ine ma xö baladi toxo mamaa bara idi tabo baling uruo Isip.
39 A quem nossos pais não quiseram obedecer; antes, o repeliram e, no seu coração, voltaram para o Egito,
40 Idi toxo tengen te Aron, ‘Örö pet tebo perewuo re mem nang irabo silien ire, möxö ina tödi na e Moses nang ixo silien ösu ire mero Isip, mem kobo ösöxö a lasanene i ot tine!’
40 dizendo a Arão: Faze-nos deuses que vão adiante de nós; porque, quanto a este Moisés, que nos tirou da terra do Egito, não sabemos o que lhe aconteceu.
41 Xina axana bung niang idi toxo pet a önga perewuo xarnang a bak kö bulmakau. Idi toxo erabaa urungan tine ma arabaa ridi ma toxo pet a luxa ma axanan lamun ina tinörön ne limedi.
41 Naqueles dias, fizeram um bezerro e ofereceram sacrifício ao ídolo, alegrando-se com as obras das suas mãos.
42 Ma lamun God ixo tuu talu idi ma ixo ganim idi bara idi tabo lotu wösöt abo tii, a texe, ma xaken meriso lömö xö balana kubu, xarnang toxo geet ösu xö buk kö bung propet:
42 Mas Deus se afastou e os entregou ao culto da milícia celestial, como está escrito no Livro dos Profetas: Ó casa de Israel, porventura, me oferecestes vítimas e sacrifícios no deserto, pelo espaço de quarenta anos,
43 Mum moxobo kip öxaa a walpali nang toxo pet ma man kö perewuo Molek.
43 e, acaso, não levantastes o tabernáculo de Moloque e a estrela do deus Renfã, figuras que fizestes para as adorar? Por isso, vos desterrarei para além da Babilônia.
44 “Abo untubuno ire toxo kis arixe ma walpali ne man kö xönö tataun. Ma ina walpali na ixo osen bara God ixo kis arixe me idi. Toxo pet xarnang e God ixoro pet osen te Moses, ma i eöt ma winawara nang Moses ixo pere bie.
44 O tabernáculo do Testemunho estava entre nossos pais no deserto, como determinara aquele que disse a Moisés que o fizesse segundo o modelo que tinha visto.
45 Io melamu, abo untubuno ire toxo kip lo ina gunon ne man meriso xöbo tamadi. Me idi toxo kip arixin me idi nang toxo arixe me Josua. Idi toxo wan ta xikip lo ina pu möxöbo duöng kabise nang God ixo tile rewe xalik idi. Ma ixo kis singan ot kö axana bung ke Dewit.
45 O qual também nossos pais, com Josué, tendo-o recebido, o levaram, quando tomaram posse das nações que Deus expulsou da presença deles, até aos dias de Davi.
46 Me Dewit ixo örasen a abalamu re God ma ixo ose e God bara irabo ömaraxen ine rua wewet te gunon ure God te Jekop.
46 Este achou graça diante de Deus e lhe suplicou a faculdade de prover morada para o Deus de Jacó.
47 Ma lamun e Solomon im iang ixo uru a gunon kö God.
47 Mas foi Salomão quem lhe edificou a casa.
48 “Ma lamun, a Orong lömö saxit i kara kis kö gunon nang a tödi mon i pet. Xarnang a propet i tengen:
48 Entretanto, não habita o Altíssimo em casas feitas por mãos humanas; como diz o profeta:
49 ‘Orong ixo tengen, “Watmaep, ine a kinis ne king ke e,
49 O céu é o meu trono, e a terra, o estrado dos meus pés; que casa me edificareis, diz o Senhor, ou qual é o lugar do meu repouso?
50 E iat e xo pet abo lalaa na ma limeke.” ’”
50 Não foi, porventura, a minha mão que fez todas estas coisas?
51 Me Stiwen ixo tengen bölök bira, “Mum abo onwat! Abo bala mum i wöwö ma xödxödö! Mabo talinge mum a lak baa ma i kebeöt ta ölangen a tinenge re God! Mum mo xarnang mon abo untubuno mum. Mum bo kara ölengen a Töxödös ne Tanono.
51 Homens de dura cerviz e incircuncisos de coração e de ouvidos, vós sempre resistis ao Espírito Santo; assim como fizeram vossos pais, também vós o fazeis.
52 Ewe rebo propet mesila nang abo untubuno mum idi kaim a ögarin? Kaim! Idi toxo sexomet abo tödi mesila nang toxo rengrengen ösila a inot kö Tene Töxödös. Ma na mum moxoro isik ine xö limine a nangadi saban ma toxo sexomet ine.
52 Qual dos profetas vossos pais não perseguiram? Eles mataram os que anteriormente anunciavam a vinda do Justo, do qual vós agora vos tornastes traidores e assassinos,
53 Mum nang moxo ömaraxen lo a warkurai te God kalik abo angelo, inexalik mum kobo muu xönan.”
53 vós que recebestes a lei por ministério de anjos e não a guardastes.
54 Io, nang abo kansel toxo ölangen bira, idi toxo laie saban ma toxo engingirenin abo ngisedi.
54 Ouvindo eles isto, enfureciam-se no seu coração e rilhavam os dentes contra ele.
55 Ma inexalik bere Stiwen ixo wöwö sik ma Töxödös ne Tanono ma ixo wawara kaa uruso lömö xö balana kubu ma ixo pere a mariris se God, ma ixo pere e Jisas ixo tuu sik kö lime tuun te God.
55 Mas Estêvão, cheio do Espírito Santo, fitou os olhos no céu e viu a glória de Deus e Jesus, que estava à sua direita,
56 Me Stiwen ixo tengen, “Mum moro pere! E pere a balana kubu i tamasawang ma a Barok kö Tödi i tuu sik kö lime tuun te God.”
56 e disse: Eis que vejo os céus abertos e o Filho do Homem, em pé à destra de Deus.
57 Io, idi toxo kup taxin uruso lömö ma toxo sing pi abo talingedi me idi xirip toxo ulo ot sik ine,
57 Eles, porém, clamando em alta voz, taparam os ouvidos e, unânimes, arremeteram contra ele.
58 ma toxo sat ösu ine xalik a lagunon taxin ma toxo urulo ra reteng ine ma warawat. Me idi nang toxo wupuk ine, idi toxo bulus abo man te idi xö xexene ina guama a esene e Sol.
58 E, lançando-o fora da cidade, o apedrejaram. As testemunhas deixaram suas vestes aos pés de um jovem chamado Saulo.
59 Nang idi toxo reteng ine, Stiwen ixo seseng uruso re God bira, “Jisas, a Orong, örö kip lo a tanoke!”
59 E apedrejavam Estêvão, que invocava e dizia: Senhor Jesus, recebe o meu espírito!
60 Io, ixo subun kexe ma ixo gee wösö raxin arixe, “Orong, u bele döxömen lo abo magingin saban te idi. Ganim, örö döxömen taun!” Io, nang ine ixo tengen bira, ixo met.
60 Então, ajoelhando-se, clamou em alta voz: Senhor, não lhes imputes este pecado! Com estas palavras, adormeceu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 7, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.