Mateus 5
Ndose Kɔdɔ Laka, Buku ꞌba Tisaki ni Tɔdɔ to Lömu Laꞌja ꞌBa Yësu Kurïsïtö Ŋere Ze (BEX) vs AAI
1 Kina ɔdɔ Yësu koŋgɔ tïndï ꞌdeni tara tine bo ëkï ŋgï kari koloma dɔ döku tɔrɔ. Bɔ kösö gɔ bo ga ako zi bo
1 Jesu sabuw rou’ay gagamin maiyow hinan itih, basit heher yen in koun yan mare ana bai’ufununayah hina sisibinamaim himarir.
2 na bo koloma ŋgï rɔ tiyandi lïjë kpaki ti tïndï naga nima, kiya te,
2 Naatu busuruf i’obaibiyih eo, Jesu Oyaw tafan ma ebi’obiyih|alt="sermon on mount" src="CN01700B.TIF" size="col" loc="Mat 5.2" copy="©1978 David C. Cook Publishing Co." ref="5.2"
3 “Lïjë ame ga rɔ rumö na laka römöyï ŋere löbu ꞌba Bɔkoꞌba nime na rɔ ꞌbënnï.
3 “Sabuw iyab ayubih ana’amorob tebaib boro baigegewasin hinab, anayabin mar ana aiwob boro ninowah hinab.
4 Lïjë ame ga ti monɔ na laka römöyï ti kïyëyï lïjë ꞌdeni.
4 Sabuw iyab hiyababan tererey God boro ni’afutih baigegewasin nitih.
5 Lïjë ame ga koꞌdɔ dɔ kombi dë na laka römöyï lïjë ti koꞌja wa ma Bɔkoꞌba kulömu ꞌdeni zi bilaka abo ga ne ŋgï.
5 Sabuw iyab taiyuwih teyayara’iyih boro baigegewasin hinab, anayabin me tafaram boro ninowah hinab.
6 Lïjë ame ga mïnnï löbu gɔ toꞌdɔ akoꞌdɔkɔ ꞌba Bɔkoꞌba na laka römöyï Bɔkoꞌba ti kiꞌdi ꞌdeni ŋgï kɔꞌbɔ lïjë.
6 Sabuw iyab gewasin sinaf isan hi’amorob sikah emamamah boro baigegewasin hinab, anayabin God boro nitih hinab nasusuwih.
7 Lïjë ame ga rɔ bɔ mï koŋmi na laka römöyï Bɔkoꞌba ti koꞌdɔ mï koŋmi gbï zïnnï.
7 Sabuw iyab tekakabeber boro baigegewasin hinab, anayabin God boro nakabibirih.
8 Lïjë ame ga dökïꞌdï nnï ŋge kɔtɔ gɔ lende ꞌba Bɔkoꞌba na laka römöyï lïjë ti koꞌja Bɔkoꞌba ŋgï.
8 Sabuw iyab dogoroh uhew boro baigegewasin hinab, anayabin God boro hina’itin.
9 Lïjë ame ga rɔ bɔ lata toꞌdɔ lende këyï mï löŋgö bilaka na laka römöyï Bɔkoꞌba ti kïdëkï lïjë ꞌdeni rɔ kole abo ga.
9 Sabuw iyab tufuw ma gewas isan tebowabow boro baigegewasin hinab, anayabin God boro natunatumih nabuwih.
10 Lïjë ame ga bilaka këdï koꞌdɔ közï kasi zïnnï gɔ lende laka ꞌba Bɔkoꞌba na laka römöyï ŋere löbu ꞌba Bɔkoꞌba na rɔ ꞌbënnï.
10 Sabuw iyab gewasin tisisinaf isan hirouw tibi’a’akirih boro baigegewasin hinab, anayabin mar ana aiwob boro hinab.
11 Kpe ame bilaka këdï kitiꞌja ye koꞌdɔ közï kasi ziye kiya kpa kënyë rɔye rɔ mbëmbë römöyï kpe bɔ kösö gɔma ga na ne, kpe na laka.
11 “Kwabi’ufununu isan sabuw boro tur kakafin hina’uwi, hinarabi hini’a’a’akiri naatu baifuwenamaim tur kakafih maiyow hina’u’uwi isan, baigegewasin boro kwanab.
12 Kina olomake rɔ lɔŋɔ ti mï këyï römöyï Bɔkoꞌba ulu kpa közï ma löbu ꞌdeni koda ye mïtɔrɔ. Bɔ kumë lende ꞌba Bɔkoꞌba ma tönë ga koloma dɔgba bine bilaka oꞌdɔ közï kasi gbï teyi kɔzɔ ꞌbeye te.”
12 Kwaniyasisir naatu kwanakawasa, anayabin a siwar gagamin na’in auyom maramaim inu’in boro kwanab. Ef ta’imon nati na’atube marasika dinab oro’orot hirouw hi’a’a’akirih.
13 “Kpe ꞌbeye ëddïke kɔzɔ tikɔꞌdɔ tara zi bilaka lesi ꞌba mï dɔyayi nime. Ne tine ɔdɔ tikɔꞌdɔ kote tulöwu ma kiyɔkɔ ꞌbënï ꞌdeni ti koꞌdɔ ꞌböwu kileki kiyɔkɔ totondo mo ga ya? Ele dë kpe ŋburu mï kɔtɔ, tine ꞌdeni ŋgï ꞌdɔ tuꞌdu mo mökö tututu dɔmo ti ndï.
13 “Kwa i riy na’atube sabuw etei isah. Baise riy naniyan nabi’en na’at boro men karam hiniwa’an naniyan namatar maiye’emih, naatu sawar isan ana gewasin boro men ta nama, imih boro hinisaroun haw nare, sabuw tafan hinawas kamakamar hinaremor.
14 Kina ëddïke gbï kɔzɔ bi kɔpɔ ꞌba dɔliŋɔ nime. Gawo ame kubö ꞌdeni dɔ kuruŋgu ne ikali dë kpe tusu dɔmo.
14 “Kwa i tafaram ana marakaw. Bar merar gagamin oyaw wan hiwowab ebatabat boro men karam hinibun wa’irimih.
15 Kina bilaka iꞌdi paꞌdo dë gbï dɔ lamba kogba kutuꞌbö dɔmo ti kete. Tine ëdï kiꞌdi lamba ŋgï dɔ a ꞌba tïdëyï mo ꞌdɔ kiyɔpɔ gɔ bi pili mï rö yayi.
15 Na’atube orot babin men ta ramef ito’ab noukwat wanawanan tarafut inumih. Baise ana sisikofamaim boro nasikof bar wanawanan etei namarakaw kawin hinama.
16 Kina gbï tara ꞌdɔ bi kɔpɔ ꞌbe kiyɔpɔ gɔ bi kɔmɔ bilaka gɔ lïjë koꞌja wa ma laka ame ga këddï koꞌdɔke ne. Römöyï ꞌdɔ lïjë kïlëlu ꞌbu ye ame mïtɔrɔ ne gɔ köꞌdu mo.”
16 Ef ta’imon nati na’atube a marakaw sabuw etei matahimaim kwanabotawiy, saise abisa gewasin kwabowabow hina’itin naatu Tamat maramaim wabin hinabora’ara’ah.
17 “Kinza komerike dë te mako ꞌdeni tuburu köꞌdu kiꞌdi ꞌba Musa ni ti akiyandi ꞌba bɔ kumë lende ꞌba Bɔkoꞌba. Mako dë tuburu mo tine mako ꞌdɔ toꞌdɔ mo këdï ŋgï kɔzɔ ame lïjë kiya ne.
17 “Ayu anan men kwananot Moses ana ofafar naatu dinab oro’orot hai bai’obaiyen baihamiyen isan ao’omih. Ayu men i kouseiren isan anamih, baise sinaf yabih matar isan.
18 Iꞌdike lende nime këdï dɔye, kɔzɔ mïtɔrɔ ni ma ti dɔyayi ame köꞌbö ꞌdeni ŋburu ne tara, gɔ bi ma titi ꞌdeki mɔtɔ di mï köꞌdu kiꞌdi nime inza kölu kɔtɔ te. Tine ŋbö koꞌdɔ rönï ko kɔzɔ ame kiya rönï ne.
18 Anababatun a tur a’owen, mar tafaram ema’am wanawananamaim kirum kikimin maiyow hikikirum, naatu pen wanamaim abisa hikukuyowan boro men ta anakusairimih, baise etei boro anasinaf yabih hinamatar.
19 Gɔ köꞌdu mo na bilaka ame kuwö dɔ köꞌdu kiꞌdi nime dë ala pele ŋge rɔ kapa ma mbowa mo mɔtɔ, kina bo kutu ya mɔtɔ ga gbï toꞌdɔ mo tara ne ti kïdëkï bo ŋgï wötï titiyi di mï ŋere löbu ꞌba Bɔkoꞌba. Kina gbï tara, bɔ ame kuwö dɔmo kina bo kutu ya mɔtɔ ga gbï toꞌdɔ mo tara ne bo ti këdï ŋgï rɔ löbu mï ŋere löbu ꞌba Bɔkoꞌba.
19 Orot yait ofafar kikimin maiyow itin yabin en rouw eastu’ub naatu sabuw afa i’obaiyih nati na’atube tisisinaf, mar ana aiwobomaim ibo boro hina’itfuruw, anayabin en hinarouw hinao, baise orot yait iti ofafar ia’ait naatu sabuw afa ebi’obaiyih mar ana aiwobomaim i boro orot gagamin.
20 Kina me miya ziye inza kɔꞌbɔke tɔdɔ mï ŋere löbu ꞌba Bɔkoꞌba ɔdɔ kiya te kogbɔke rɔye dë ŋgï laka kebe bɔ kɔmɔ kiyandi ꞌba köꞌdu kiꞌdi ni ti Parosi ni bi toꞌdɔ wa ame ga pili Bɔkoꞌba koꞌdɔkɔ ne.”
20 A tur ao’owen o yait abosunusunub nara’at Pharisee naatu Ofafar Bai’obaiyenayah inananatabirih na’at, o i nuhinafot mar ana aiwobomaim i kurur.
21 “Uwöke ꞌdeni tönë mɔlo bine, iya te, ‘Kinza koꞌdɔ röyï dë rɔ bɔ közï roma. Bɔtɔ ame kupö bilaka ti koto ŋgï mï bi ꞌba burë.’
21 “Tur marasika hio uwatanah hinonowar i hio kwanowar, men sabuw kwana’asbunuw, naatu orot yait sabuw ea’asbunuwih boro ofafar nafatum hinibatiy.
22 Tine kina me miya ziye, bɔtɔ ame rɔ ꞌdïrï ti löndö mɔtɔ ti koꞌde ŋgï mï gɔ bi ꞌba burë. Bɔtɔ ame kiya zi löndö mɔtɔ kiya te, ‘Nï wa yawa nime,’ ti koꞌde ŋgï kɔmɔ kïtï ꞌba burë ma löbu. Bɔtɔ ame kiya zi löndö mɔtɔ kiya te, ‘Nï rumö yawa nime,’ bo irasi lende ꞌdeni ꞌdɔ tuꞌdu bo mï paꞌdo ꞌba Gehena.
22 Baise boun i a tur ao’owen, orot yait taintuwan isan yan nasoso’ar boro ofafar nafatum hinibatiy, naatu orot yait taintuwan isan fudirin en narouw nao’o, i boro kaniser hinibatiy. Baise orot yait taintuwan na’oraraf anayabin en nao, nati orot i enan kakafin ana wairaf wan nayenamih.
23 Gɔ köꞌdu mo na nï bɔ mɔtɔ ɔdɔ këddï koto kpa közï ꞌbï ꞌdeni tiꞌdi mo dɔ bi ꞌba akumu zi Bɔkoꞌba kina lende mo köyö mïyï lende mɔtɔ këdï mbowa mï löŋgö ye ti löndö mɔtɔ,
23 “Isan imih gem kakafiyin tafamaim o a siwar ya’inamih ibai kuyey, naatu nati’imaim o nuhi nataseb, tai ta o isa i yan esoso’ar.
24 ola kpa közï ꞌbï tötï yayi kileki titi kari koteke lende nima yaga. Kina ꞌdɔ kako ꞌjaa kiꞌdi kpa közï ꞌbï zi Bɔkoꞌba.
24 Basit a siwar nati gem tafanamaim inihamiy na’in, o inamatabir maiye inan tai airi kwanao gewas uma kwanabow kwanitonuw, imaibo inamatabir inan a siwar God initin.
25 Ɔdɔ bɔ mɔtɔ kindaꞌba yi toto yi mï bi ꞌba burë, ote lende nima welo yaga ti bo gba kota kinza kömö mï bi ꞌba burë. Römöyï ɔdɔ kiya te kömö ꞌdeni yayi bo ëdï kiꞌdi yi ŋgï közï bɔ burë kina lïjë këdï kiꞌdi yi ŋgï közï bɔ kanya kina këdï koto yi ŋgï mï maboso.
25 “Ofafar ta ina’astu’ub taituwa baibatiyihimih nabuwi kwanan, airi kwanao gewas kwanitonuw, veya kikimin nama’am na’at, imaibo inan baibatiyenamaim inarun, anayabin nati’imaim tura boro nabuwi baibatiyenayan orot gagamin umanamaim naya’i, naatu baibatiyenayan orot boro nabuwi furisiman nitih hinabuwi kwanan dibur bar hinayaruyi.
26 Kina ti koloma ŋgï yayi ŋbö kopi taripa ꞌba karama ma kodɔ döyï nima ŋgï titi du. Rɔ ma laka mëdï miya ziye.”
26 Anababatun a tur ao’owen, nati’imaim o boro inama kabay hio na’atube inatubuni, imaibo boro hinabotait inatit.
27 “Uwöke ꞌdeni iya te kinza koꞌdɔ yërï dë.
27 “Tur hio uwatanah hibi’obaibiy i hio kwanowar, turanah a’aawah ufuh men kwanan.
28 Tine kina me mëdï miya ziye, bɔtɔ mɔtɔ ame koŋgɔ ꞌja mɔtɔ pele ŋge ti kɔmɔ bo kina meri ꞌba mï bo kiteri ꞌja nima ꞌdeni, bo oꞌdɔ yërï ꞌdeni ti ꞌja nima ti mï bo.
28 Naatu boun a tur ao’owen orot yait matanawat nuw babin itin ana notamaim hairi baiwa’anamih enotanot ana notamaim hairi hiwa’anaka.
29 Gɔ köꞌdu mo na, ɔdɔ kömöyï ma dörï na kiꞌdi yi koꞌdɔ lende kënyë, iyagba bo yaga kuꞌdu mökö. Tuꞌdu ŋge rɔ kapa yï ma kɔtɔ mökö ëdï laka rɔ dɔ kiteli di dɔ ame ꞌdɔ kuꞌdu yi pili mï paꞌdo ꞌba Gehena ne.
29 Imih o mata asukwafune nuw kwaneyan, o in bowabow kakafin kusisinaf, kukubai kwisaroun, men basit mata ta’imon ana kakafinamaim o biya etei tan wairaf wan tayen ta’arah.
30 Kina ɔdɔ közïyï ma dörï na kiꞌdi yi koꞌdɔ lende kënyë, oke bo yaga kuꞌdu mökö. Tuꞌdu ŋge rɔ kapa yï ma kɔtɔ mökö ëdï laka rɔ dɔ kiteli di dɔ ame ꞌdɔ koto yi pili mï paꞌdo ꞌba Gehena ne.”
30 Na’atube uma asukwafune eof kwaneyan, ku’afuw kwisaroun men basit uma ta’imon ana of kwanekwanemaim o biya etei tan wairaf wan tayen ta’arah.
31 “Iya ꞌdeni gbï te ɔdɔ bɔ mɔtɔ koga ꞌja abo ꞌdɔ bo kugu waraga ꞌba tëyï kiꞌdi teyi.
31 “Moses ana ofafaramaim eo, ‘Orot yait aawan nakwakwahir gewasin kwahikwahiren ana fef nakirum babin nitin nab auman nan.’
32 Tine kina me miya ziye, ɔdɔ bɔtɔ mɔtɔ koga ꞌja abo gɔ lende mɔtɔ ꞌberi di gɔ kɔmɔ kolɔlɔ ꞌba töꞌdö ti rɔ, bo irasi lende ꞌdeni. Bo na kiꞌdi ꞌja nima ꞌdeni ꞌdɔ koꞌdɔ yërï ɔdɔ lɔko kari kogbe mëꞌdë mɔtɔ ꞌböwu. Kina mëꞌdë mɔtɔ mo ame kari kogbe lɔko ꞌböwu ne oꞌdɔ yërï ꞌdeni gbï.”
32 Baise boun i a tur ao’owen, orot yait nibobowen aawan nakwahir nan orot ta ni’awan, hairi hinabiwa’an i men babin ana ubar, baise orot ana ubar anayabin i kok imih babin esisinaf, naatu orot yait nati babin bai bi’awan auman bowabow kakafin esisinaf.
33 “Uwöke ꞌdeni tönë mɔlo bine, iya te, ‘Kinza kïyëyï mï lömu ꞌbï dë. Tine oꞌdɔ wa ame kulömu röyï ꞌdeni zi Bɔkoꞌba ꞌdɔ toꞌdɔ mo ne.’
33 “Tur marasika hio uwatanah hinonowar i hio kwanowar, ‘A omatanen men kwana’astu’ub, baise sinafumih God kwao’omatan i kwanasinaf.’
34 Kina me mëdï miya ziye, ɔdɔ kiꞌdike köꞌdu ꞌba a mɔtɔ kinza koꞌdɔke lömu dë teyi. Kinza kulömuke rɔye dë ti mïtɔrɔ römöyï kïtï ꞌba Bɔkoꞌba na.
34 Baise boun i a tur ao’owen, God wabinamaim men asir kwanao kwanifaro’omih, na’atube auyom mar isan, anayabin nati i God ana ma’ama efan.
35 Kina kinza kulömuke rɔye dë ti dɔyayi römöyï bi tïdëyï ndï bo na. Tine kinza kulömuke rɔye dë gbï ti Yerosalema römöyï gawo ꞌba Bɔkoꞌba bɔ dɔliŋɔ ma löbu na.
35 Me yan auman men isan kwanifaro, anayabin nati i God an ana baibiyarir efan, Jerusalem auman, anayabin nati i ata aiwob gagamin God ana tafaram.
36 Kinza kulömuke rɔye dë gbï ti dɔye ga römöyï inza kɔꞌbɔke tuyï sunë ma kɔtɔ kaŋmi yaga ala kileki ꞌböwu kölu.
36 Naatu o taiyuw auman men arib isan inao baifaro’omih, anayabin o men karam boro arib ta inab inau nikwes o nafurum.
37 Iꞌdike lende kiya ꞌbe köꞌbö ŋge rɔ, ‘Yëë’ ala ‘Ee’. Wa mɔtɔ ame ꞌberi di gɔ ame ako di zi Satani.”
37 Imih inakwahir o inarufut, anayabin abisa awamaim iya’abar i’o etitit i Demon Kakafin biyanane enan.
38 “Uwöke ꞌdeni, iya te, ‘Ɔdɔ kitikɔ kɔmɔ bɔ mɔtɔ ꞌdɔ kitikɔ kömöyï gbï. Kina ɔdɔ kotɔ kpa bɔ mɔtɔ ꞌdɔ kotɔ kpëyï gbï.’
38 “Marasika ana tur hio kwanowar, ‘Orot yait mata nakubai, ibo matan kukubai, naatu orot yait wa nimarir, ibo wan kwimarir.’
39 Tine kina me mëdï miya ziye. Nï bɔ mɔtɔ, ɔdɔ bɔtɔ mɔtɔ kirasi lende mɔtɔ zïyï kinza kopi dɔkolo mo dë. Ɔdɔ bɔtɔ mɔtɔ kokɔsɔ lɔꞌbɔ yï ma kapa dörï uyï kapa ma gali gbï zi bo ꞌdɔ bo kokɔsɔ.
39 Baise boun i a tur ao’owen, orot yait isa nasisinaf kakaf men wan inay, rebareb rounane nifafar inatatabir rounane’ebo nifafar.
40 Ɔdɔ bɔtɔ mɔtɔ koto yi zi bɔ burë ꞌdɔ kogba bɔŋgɔ ꞌba röyï iꞌdi bo kogba ma këdï kolɔ dɔmo gbï.
40 Naatu orot yait niyaso’ar baibatiyimih nabuwi kwananan, a biya baibiyon baban nikiya’ub nabaib, a biya baibiyon tafan auman inikiya’ub initin.
41 Ɔdɔ bɔ kanya kiꞌdi yi tombi wa tari timo mayile kɔtɔ, tine ombi koto ŋbö mayile rïyö.
41 Baiyowayan orot ta nan nakwarari ana hafoy abarin veya ta’imon airi namih nao, ina’abar veya rou’ab airi kwanan.
42 Iꞌdi wa zi bilaka ame koꞌdɔkɔ wa di zïyï ne. Kina iꞌdi gbï zi bɔ ma koꞌdɔkɔ togba mo tötï ꞌdɔ kileki ꞌjaa ne.”
42 Orot babin ta isa sawaramih nafefeyani kwitin, naatu orot babin ta a sawar bai na mar kafai imaim bowamih nao, kwitin ebai en.
43 “Uwöke ꞌdeni iya te, ‘Ɔꞌɔ lëpï yï ga kina oꞌji bɔ ya ꞌbï ga.’
43 “Marasika ana tur hio a’a’agir hinonowar i hio kwanowar, ‘Taituwa kwaniyabuwih naatu a kamabiy sabuw kwanimat gigigirih.’
44 Tine kina me mëdï miya ziye, ɔꞌɔke bɔ ya ꞌbe ga kina oꞌdɔke mötu gɔ ya ma këdï koꞌdɔ közï kasi ziye naga.
44 Baise boun a tur ao’owen, a kamabiy sabuw kwaniyabuwih naatu sabuw iyab terurukoukuwi isah kwanayoyoban.
45 Ɔdɔ koꞌdɔke te ti këddïke ŋgï rɔ kole ꞌba ꞌbu ye ame mïtɔrɔ ne. Römöyï bo iꞌdi kada abo ꞌdeni keze dɔ bɔ lende kënyë ni kpaki ti bɔ lende laka. Kina bo iꞌdi tɔrɔ kaꞌdi ꞌdeni zi bɔ koꞌdɔ lende kënyë ni kpaki ti bɔ koꞌdɔ lende laka.
45 Saise kwa boro Tamat auyom maramaim natunatumih nabuwi, anayabin God sinaf sabuw gewasih kakafih etei tafahimaim veya erararan, sabuw iyab gewasin tisisinaf naatu kakafin tisisinaf etei God taun ebitih.
46 Ne ɔdɔ kɔꞌɔke ŋge rɔ ya ame ga kɔꞌɔ ye ne, ꞌdɔ Bɔkoꞌba kiꞌdi kpa közï ziye gɔ waꞌdi? Bɔ kireke awada ni oꞌdɔ gbï tara.
46 Sabuw kabay o’onayah tisisinaf na’atube kwanasinaf sabuw iyabowat isa tibiyabowawat isah kwanabiyabow, God boro men ana siwar gewasin ta nitimih.
47 Ne ɔdɔ löndö ye ga na ŋge kumötöke rɔ ma laka, lende laka waꞌdi na koꞌdɔke kulöwö bine di dɔ ꞌba ya ma laki? Ya ma kikali Bɔkoꞌba dë naga oꞌdɔ gbï tara.
47 Naatu Eteni Sabuw taih tuwah akisih hai merar tiyiy na’atube kwanasinaf taituwa akisih hai merar kwanayiyi, ana gewasin boro men kwanabaimih.
48 Kina me olomake ti mï kɔtɔ rɔ ma laka kɔzɔ ꞌba ꞌbu ye ame mïtɔrɔ ne tara.”
48 A yawas uhew bitan kwanama, Tamat auyom maramaim ana yawas uhew bitan ema’am na’atube.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.