Marcos 12
Ila⁄imbidu Gu ⁄abu hari Burungaisoo (BDS) vs ARIB
1 Da hheꞌesi Yeesu gi tlaatleesi gimba sa hida hhakee gu deni gu Yahuudi hari ilaꞌaaꞌaatimisu tuba, “Yaa wana heedi waku yaa daamisi sabiibu qaymoo dosii. Ina gii khangaꞌasi qwaama qaymoo goõ, gi fooli bonda hhafidage sa iliitinqiru ⁄aamu gu sabiibu, haa gi tleehhi tlankoo sa ga⁄aw gu qaymootee. Da hheꞌesi, qaymotee gigi dubisi sa dooslimiisee wakinay, ina gi hhiyuudi hhapee wakayge da segenge.
1 Então começou Jesus a falar-lhes por parábolas. Um homem plantou uma vinha, cercou-a com uma sebe, cavou um lagar, e edificou uma torre; depois arrendou-a a uns lavradores e ausentou-se do país.
2 Qatlay gu we⁄inay gu sabiibu giyaa ilii day, ina yaa ya⁄abi tongimoo gosi daqa dooslimiisetiray, ma sugwaa hiioyi daqa dooinaa bara da ⁄aamu gosi.
2 No tempo próprio, enviou um servo aos lavradores para que deles recebesse do fruto da vinha.
3 Qatlay yondimiisaykee giyaa ilii day yade, inay gwaa tooinaa ooyiri, gugi difiri hari khisla, gugi tooinaa gusiniri, ina gi tosaa ki⁄i ayage hari dabaiĩ kilesi, idoo lensee hhaka giyaati hubidi.
3 Mas estes, apoderando-se dele, o espancaram e o mandaram embora de mãos vazias.
4 Teesaaqay, looimoo gu qaymotee gi ya⁄abi tongimoo waku daqa dooinay. Heedikee dugwaa saga dadahhi ha hida hhakee, gugi muriidisiri hari khisla loi.
4 E tornou a enviar-lhes outro servo; e a este feriram na cabeça e o ultrajaram.
5 Looimoo gu qaymotee gi kara ya⁄abi yondimiisay waku, hikee gwaati gaasiri sumuku. Da hheꞌesi gi kara ya⁄abimi yondimiisee wakinay wa⁄a, wakinay giyaati difiri, wakinay giyaati cu⁄iri sumuku.
5 Então enviou ainda outro, e a este mataram; e a outros muitos, dos quais a uns espancaram e a outros mataram.
6 Inkoo yaa meeti heedi leẽ kilesi gu ya⁄aba, hikee yaa nankosi gu leẽ giyaa slaiye hari khisla. Asunkuilee, gugi tosaa ya⁄abi daqa dooinay, gi kaay tuba, ‘Inkoo, inay gu muriidiyay nankoy.’
6 Ora, tinha ele ainda um, o seu filho amado; a este lhes enviou por último, dizendo: A meu filho terão respeito.
7 Qatlay nankosi giyaa ilii day teꞌesii, dooslimiisetira gi gimbuusiri inay haa inay tuba, ‘Yeraa, hiĩ na asu aalimiisayi gu qaymoti. Inkoo, hagu gaasanee, aalimeeti ma toori tleehhiti!’
7 Mas aqueles lavradores disseram entre si: Este é o herdeiro; vinde, matemo-lo, e a herança será nossa.
8 Teesaaqay inay gugi ooyiri, gugi tooinaa gaasiri, tuuꞌuna dosi gi tooinaa kwahha kayri kenga gu qaymoteesii da sabiibuge.
8 E, agarrando-o, o mataram, e o lançaram fora da vinha.
9 Inkoo ga ilatahhadee looimoo gu qaymotee, dooslimiisetee giti malee laqi? Gu lou, ina yooti khay sa hhamisa da dooslimiisetee, doo hheꞌesiye qaymotee giyoo tosaa kara dubisi sa wakinay.
9 Que fará, pois, o senhor da vinha? Virá e destruirá os lavradores, e dará a vinha a outros.
10 Unkuray haa somintiriibaslii gimbaki Handikaa da Iliitleemuge? Teꞌesii daa kaay tuba,
10 Nunca lestes esta escritura: A pedra que os edificadores rejeitaram, essa foi posta como pedra angular;
11 Gimbaki yaa daqa Taataa Iliitleemu dahhi,
11 pelo Senhor foi feito isso, e é maravilhoso aos nossos olhos?
12 Hida hhakee gu deni gu Yahuudi qatlay giyaa ilii akhasiri teesaaqay, yaa caahhiri tuba, gimbakee diĩ gimbuusi ha Yeesu, inay diginiĩ ilaꞌaaꞌaatisi haa dooslimiisetira, kara haa tlehhidiisetira. Teꞌesii yaa slahhaahhaairi hari khisla, gi dabiidiri amoo da oowaraa Yeesu. Inkoo inay gwaa tlaꞌamuudiri oowaraa dosi sa raqatee da hida daa teꞌesii waara, gugi mayri, gi tooinaa waaudiri teꞌesaa.
12 Procuravam então prendê-lo, mas temeram a multidão, pois perceberam que contra eles proferira essa parábola; e, deixando-o, se retiraram.
13 Qariqaaqari hida hhakee gu deni yaagi ya⁄abiri Farisaayoo wakinay haa hida hhakee see gwaa iliiaꞌaaꞌawee mutemi Heroode, magu maasiri Yeesu hari cirihhimaa, magu koisiri hatliru gimba gosii.
13 Enviaram-lhe então alguns dos fariseus e dos herodianos, para que o apanhassem em alguma palavra.
14 Qatlay giyaa ilii dayri daqa dosii, gi kaayri tuba, “Ye Maarimuu, ha khuana, ugu na heedi goó gimbuusa gimba gu lou, sa gimba hoó tlaꞌamutaaba hida, kara hoó gwaa⁄adaaba kofiyaa da heedi lenseei. Ha khuana ugu hoó caacaahhamisida hida gimba gu Iliitleemu hari amoo da loi. Inkoo, aare sandi kaade, hiti naraꞌaa buꞌuduu koodi sa Kaysaari, baku hiti naraꞌaaba? Ugu bee mala, hati buanaa kooditee, baku hati mayna buꞌuduu?”
14 Aproximando-se, pois, disseram-lhe: Mestre, sabemos que és verdadeiro, e de ninguém se te dá; porque não olhas à aparência dos homens, mas ensinas segundo a verdade o caminho de Deus; é lícito dar tributo a César, ou não? Daremos, ou não daremos?
15 Cirakiray lenge Yeesu yaa caahhi tuba, hida hhakee gwaati slaiyay hatliru hari cirihhimaa, gi kaay sa inay tuba, “Unkuray hani soꞌoyi slaꞌaday hatliru ana? Inkoo aarimida sinaa hiioodee goboriya leẽ, maga arimi.”
15 Mas Jesus, percebendo a hipocrisia deles, respondeu-lhes: Por que me experimentais? trazei-me um denário para que eu o veja.
16 Teꞌesii inay yaagii oyiri goboriyatee, gigi hadisiri sa ina. Yeesu gigi maasi inay tuba, “Kalay haa uma gu miyaa na wana goboriyatii?” Inay gugi ilaki⁄isiri tuba, “Kalay haa uma gu Kaysaari na wana goboriyateesii.”
16 E eles lho trouxeram. Perguntou-lhes Jesus: De quem é esta imagem e inscrição? Responderam-lhe: De César.
17 Da hheꞌesi Yeesu gi kaay sa inay tuba, “Haã kaadiri naraꞌa! Inkoo idadu gu Kaysaari hadisa sa Kaysaari, kara idadu gu Iliitleemu hadisa sa Iliitleemu.” Teꞌesii inay yaati bakairi hari khisla sa ilaki⁄isatee tosi.
17 Disse-lhes Jesus: Dai, pois, a César o que é de César, e a Deus o que é de Deus. E admiravam-se dele.
18 Da hheꞌesi Sadukaayoo, goó ⁄imbee tuba, hida gwaa kaka⁄ee maa slafiyaiiba yaagii ca⁄iyay ayisago, yaagi khayri daqa Yeesuge, inay see gugi maasiri ina tuba,
18 Então se aproximaram dele alguns dos saduceus, que dizem não haver ressurreição, e lhe perguntaram, dizendo:
19 “Ye Maarimuu, Musaa yaa handikimi ilakaawage tuba, bere heedi hhia gosi hiĩ hhami, hiĩ may hadee dosi kontaaba yaꞌay, heedikee kwanda gi aaline kwaꞌalitoꞌotee, ma laqwali yaꞌay sa hhia gosi.
19 Mestre, Moisés nos deixou escrito que se morrer alguém, deixando mulher sem deixar filhos, o irmão dele case com a mulher, e suscite descendência ao irmão.
20 Inkoo yaa wanay yaꞌay fanqu gu hhawatee gu mara leẽ. Hhia gooina gu badiisu gi khabimi, qariqaaqari gi tosii hhami, guba slawaraa yaꞌay.
20 Ora, havia sete irmãos; o primeiro casou-se e morreu sem deixar descendência;
21 Hhia gu caduu gi aalimi hadetee da nankooina, hikee see gi tosii hhami, ina see yaa slayiiba yaꞌay haa hadetee. Hhia gu tamiisee gi aalimi hadetee, gi hhami, ina see yaa slayiiba yaꞌay haa hadetee.
21 o segundo casou-se com a viúva, e morreu, não deixando descendência; e da mesma forma, o terceiro; e assim os sete, e não deixaram descendência.
22 Asunkuilee hhiee hhakee gu fanqu, gonkoinaa yaati kaka⁄iri, hhaku lenseei gwaa slaw yaꞌay haa hadetee. Yade pandaage hadetee see gi tosii hhanti.
22 Depois de todos, morreu também a mulher.
23 Inkoo aare sandi kaade, baloo hida gwaa kaka⁄ee gimaa iliislafisiye yaagii ca⁄iyay ayisasugo, hadeti damaa miyaa tla⁄aã gu hhiee hhakeesii gu fanqu. Sa gimba inay gonkoinaa giyaa khabiibiniri hadetee?”
23 Na ressurreição, de qual deles será ela esposa, pois os sete por esposa a tiveram?
24 Da hheꞌesi Yeesu gi ilaki⁄isi sa inay tuba, “Unkuray haã dakusidiri, sa gimba hhidintay Handikaa da Iliitleemu, kara ha hhidintay ⁄uuru gu Iliitleemu see idoo giyoó iliiwane!
24 Respondeu-lhes Jesus: Porventura não errais vós em razão de não compreenderdes as Escrituras nem o poder de Deus?
25 Yuꞌudaa, qatlay hida gwaa kaka⁄ee gimaa iliislafiyee yaagii ca⁄iyay ayisasugo, maa khabiibinaaiiba haa digimaa khabiibinaaba. Qatlaykeesii inay maati ibiidiyay malayika da Iliitleemu pahha raw gu rawge.
25 Porquanto, ao ressuscitarem dos mortos, nem se casam, nem se dão em casamento; pelo contrário, são como os anjos nos céus.
26 Kara ha caahhana Handikaa da Iliitleemugo tuba, hida gwaa kaka⁄ee, gu lou, maa slafiyay yaagii ca⁄iyay ayisasugo. Unkuray haa somintiriibaslii kitaabuu gu Musaage, yaqay saa arimi rukutiya daa ooyiiyima aslaa, ci⁄a see daba? Teꞌesii Iliitleemu yaa kaay sa Musaa tuba, ‘Ana na Iliitleemu gu Aburahaamu, Iliitleemu gu Isaaka, haa Iliitleemu gu Yakoobo.’
26 Quanto aos mortos, porém, serem ressuscitados, não lestes no livro de Moisés, onde se fala da sarça, como Deus lhe disse: Eu sou o Deus de Abraão, o Deus de Isaque e o Deus de Jacó?
27 Ina ti Iliitleemu gu hida gwaa kaka⁄ee gooba. Ina, ti Iliitleemu gu hida gu slafee. Unkuray hoó dakumisiday hari khisla soó kaadee ubee, hida gwaa kaka⁄ee maa slafiyaaiiba!”
27 Ora, ele não é Deus de mortos, mas de vivos. Estais em grande erro.
28 Inkoo teꞌesii maarimuu waku gu sariyaa yaa wana ciyoomooge, gi akhasi inay, idoo giyaa ilii idaruurumisiyee. Qatlay giyaa ilii akhasi Yeesu, idoo giyaa ilii ilaki⁄isi naraꞌa sa hida hhakee, ina see gi tosaa maasi Yeesu tuba, “Daqa ilakaawatiray da wa⁄a da Iliitleemuge, ilakaawa haloo nayii looi hari khisla?”
28 Aproximou-se dele um dos escribas que os ouvira discutir e, percebendo que lhes havia respondido bem, perguntou-lhe: Qual é o primeiro de todos os mandamentos?
29 Teꞌesii Yeesu gi ilaki⁄isi tuba, “Ilakaawa dayii looi, da kooma ⁄uuru na nahaã tuba, ‘Ye hida gu Israeeli, itatiisa, Taataa Iliitleemu ti Iliitleemu goori, ina leẽ kilesi na Looimoo goori.’
29 Respondeu Jesus: O primeiro é: Ouve, Israel, o Senhor nosso Deus é o único Senhor.
30 Inkoo balalu sliimaa ‘Slae Taataa Iliitleemu, Iliitleemu googu, hari ilahudaa koku goõ, hari slafimaa koku goõ, hari waaway googu goõ haa ⁄uuru googu goõ.’
30 Amarás, pois, ao Senhor teu Deus de todo o teu coração, de toda a tua alma, de todo o teu entendimento e de todas as tuas forças.
31 Ilakaawa da cadii dayii looi na nahaã tuba, ‘Slae hida danaee koku, idoo hangu iliislaꞌade gooay ugu lenkoogu.’ Wantaaba ilakaawa waka dayii looi, da kooma ⁄uuru da hantaa gooay da cada.”
31 E o segundo é este: Amarás ao teu próximo como a ti mesmo. Não há outro mandamento maior do que esses.
32 Teꞌesii maarimukee gu sariyaa da diini gi kaay sa Yeesu tuba, “Maarimuu, naraꞌa loi! Ugu haã boo⁄isidi kaawaraa tuba, Iliitleemu ti leẽ kilesi, kara wanaaba gu caduu.
32 Ao que lhe disse o escriba: Muito bem, Mestre; com verdade disseste que ele é um, e fora dele não há outro;
33 Kara gu lou, slae Taataa Iliitleemu hari ilahudaa koku goõ, hari slafimaa koku goõ, hari ⁄uuru googu goõ, kara slaꞌamuu hida, idoo heedi hingoó iliislaiye gooay, hhakee na idadu gu hhoi hari khisla ba⁄ay da hadisaraa sadaaka da hhamisaraa aslaage, slime haa hadisaraa sadaaka goõ sa Iliitleemu.”
33 e que amá-lo de todo o coração, de todo o entendimento e de todas as forças, e amar o próximo como a si mesmo, é mais do que todos os holocaustos e sacrifícios.
34 Qatlay Yeesu giyaa ilii akhasi heedikee guũ ilaki⁄isi ina hari waaway, gi kaay sa ina tuba, “Gu lou, ugu haã daadaauusidi slawaraa Tawaaloo da Iliitleemu muuna googuu.” Teꞌesaa hhaku heedi lensee gwaa kara koisu maasaraa Yeesu.
34 E Jesus, vendo que havia respondido sabiamente, disse-lhe: Não estás longe do reino de Deus. E ninguém ousava mais interrogá-lo.
35 Qariqaaqari, qatlay Yeesu giyaa ilii caacaahhaahhamisiye hida efeenaa da mara gu didiru gu Iliitleemuge, yaa maasi inay tuba, “Inkoo maarimamatee da sariyaa da diini yoó soꞌoyi kaayay tuba, Kristu ti Nanku Dawdi, mutemikira gu wakaꞌalee?
35 Por sua vez, Jesus, enquanto ensinava no templo, perguntou: Como é que os escribas dizem que o Cristo é filho de Davi?
36 Ha khuꞌuday tuba, Dawdi nama inakee leẽ yaa gimbuusi hari ⁄uuru gu Muuna gu Iliitleemu tuba,
36 O próprio Davi falou, movido pelo Espírito Santo: Disse o Senhor ao meu Senhor: Assenta-te à minha direita, até que eu ponha os teus inimigos debaixo dos teus pés.
37 Teesaaqay ha arintayi tuba, bere Dawdi loi, Masiiya gwaati eteediidina, ‘Looimoo gu Goõ.’ Inkoo Masiiya malee kara nankosi tleehhidi?”
37 Davi mesmo lhe chama Senhor; como é ele seu filho? E a grande multidão o ouvia com prazer.
38 Qatlay Yeesu giyaa ilii ilakoomi caacaahhamisu, yaa kaay sa inay tuba, “Hangu ga⁄aydee haa maarimamaa da sariyaa da diini. Inay yoóti slaiyay khokhocu, tay hiĩ daamisiri jurungaguu gu tledi haa digima cehheemisi ha hida hari muree sokooniige.
38 E prosseguindo ele no seu ensino, disse: Guardai-vos dos escribas, que gostam de andar com vestes compridas, e das saudações nas praças,
39 Kara sinagoogige yoóti slaiyay ibinaa kiteeri gu pandaage, haa qatlay gu losonage, yoó slaiyay ibinaa kiteeri doó ilii ibiidiye dahaa gu muree.
39 e dos primeiros assentos nas sinagogas, e dos primeiros lugares nos banquetes,
40 Kara nama inay hhakee leẽ yoó afii⁄utlidiyayi idadu haã maraai see, tigay hhakee daa afakaka⁄i hhawatee. Kara yoóti firiirinay Iliitleemu hari firoo da tleedi, mangu laqaniri pandaa da hidage tuba, guti hhoi. Gu lou, hida gu teesaaqay slaqamisee digimaa ⁄agitina ha Iliitleemu.”
40 que devoram as casas das viúvas, e por pretexto fazem longas orações; estes hão de receber muito maior condenação.
41 Da hheꞌesi Yeesu gi tosaa ibinaa kay ilaciyaa haa daqa daa ilii qaasi sandikoo waka da sadaaka, gi khuꞌumi raqa da hida, idoo giyaa ilii slaslaaslakhiyeei peesay waꞌay gu sandikoteesii. Hindaqeeri wa⁄a yaay slaslakhiri peesay upa.
41 E sentando-se Jesus defronte do cofre das ofertas, observava como a multidão lançava dinheiro no cofre; e muitos ricos deitavam muito.
42 Inkoo teꞌesii yaagi khaydi mogombitoꞌoo waka kwaꞌalitoꞌoo, ina yaa hiislakhadi goboree cada kilesi, goboretee qoomay gosi gwaa coko⁄u loi.
42 Vindo, porém, uma pobre viúva, lançou dois leptos, que valiam um quadrante.
43 Qatlay Yeesu giyaa ilii arimi teesaaqay, gi eteedi sirakoomiisee dosi, sigigi kaay tuba, “Yeraa, gu lou, sangu kaay unkuray, kwaꞌalitoꞌoti hingii slakhadi hari khisla sandikoo da sadaakage ba⁄ay da hida goõ.
43 E chamando ele os seus discípulos, disse-lhes: Em verdade vos digo que esta pobre viúva deu mais do que todos os que deitavam ofertas no cofre;
44 Hida hhanki goõ hinti hadisiri sadaaka hindaqaruumaa dooinaa. Inkoo kwaꞌalitoꞌoti hari kwaꞌaluumaa dosi hinti hadisidi idadu goõ, giyaa konte sari ibinaa dosi.”
44 porque todos deram daquilo que lhes sobrava; mas esta, da sua pobreza, deu tudo o que tinha, mesmo todo o seu sustento.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Marcos 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.