Lucas 11
Ila⁄imbidu Gu ⁄abu hari Burungaisoo (BDS) vs ARA
1 Letu waka, Yeesu yaa daqa wakay wana firiirina Iliitleemu. Qatlay giyaa ilii hheꞌesi firoo, leẽ tla⁄aã gu sirakoomiisee dosii gi kaay sa ina tuba, “Looimoo gu Goõ, handi caacaahhamiside, idoo ga ilii firiirine Iliitleemu, Yohaana Hiinunqudimiisay gooay, idoo giyaa ilii caacaahhamisi sirakoomiisee dosi.”
1 De uma feita, estava Jesus orando em certo lugar; quando terminou, um dos seus discípulos lhe pediu: Senhor, ensina-nos a orar como também João ensinou aos seus discípulos.
2 Yeesu gi kaay sa inay tuba, “Qatlay ga ilii firiirintee kakaama tuba,
2 Então, ele os ensinou: Quando orardes, dizei:
3 Balalu sliimaa sandi hadiside ⁄agoo doori, da balotee.
3 o pão nosso cotidiano dá-nos de dia em dia;
4 Handi ilamooyinte tlakwaroo doori,
4 perdoa-nos os nossos pecados, pois também nós perdoamos a todo o que nos deve;
5 Da hheꞌesi, Yeesu gi kaay sa inay tuba, “Ilahudeesa, bere tla⁄aã googunay, leẽ hadakay daqa danaꞌa gosii hari amasidiira, gi kaay daqa dosii tuba, ‘Ye hhia! Aare sinaa qayde mukaatee tami da iinaa.
5 Disse-lhes ainda Jesus: Qual dentre vós, tendo um amigo, e este for procurá-lo à meia-noite e lhe disser: Amigo, empresta-me três pães,
6 Wana danaꞌa gooi gu hhiyumaamida yaanii slakhadi aya gooii. Inkoo ana koomaaba ⁄agoo da haysaraa sa ina.’
6 pois um meu amigo, chegando de viagem, procurou-me, e eu nada tenho que lhe oferecer.
7 Danaꞌakee kosi gwaa mara gosii waara gwaagi ilaki⁄isi ina tuba, ‘Hani hhanti ilahufita! Afamaraa duguũ hheꞌesi, duguũ khiidimi! Ana haa yaꞌay koi haã qaaqaatani. Ana hayii dahhasaaba hiitlawaraa, sugugi hadisa idoo lensee!’
7 E o outro lhe responda lá de dentro, dizendo: Não me importunes; a porta já está fechada, e os meus filhos comigo também já estão deitados. Não posso levantar-me para tos dar;
8 Sangu kaay, bere heedikee gimati may see hiitlawa, haa gi hadisi mukaatee maꞌaana ina ti danaꞌa gosi, sa gimba danaꞌa gosi gwaa ilakoomi firoo hari ⁄atlimaa, hiitlay haa gi hadisi idadu sliimaa gi slaiye.
8 digo-vos que, se não se levantar para dar-lhos por ser seu amigo, todavia, o fará por causa da importunação e lhe dará tudo o de que tiver necessidade.
9 Teesaaqay, ana sangu kaawa ambee, ‘Unkuray firiirima Iliitleemu sangu qay ha ina, dabimida ha slayday, guutuumisa, sangu afiiooyina afamaraa.’
9 Por isso, vos digo: Pedi, e dar-se-vos-á; buscai, e achareis; batei, e abrir-se-vos-á.
10 Ina goó firiirima, sugoó qay. Kara ina goó dabiida, yoó slay. Slime ina goó guutuusa afamaraage, sugoó afiiooyina.
10 Pois todo o que pede recebe; o que busca encontra; e a quem bate, abrir-se-lhe-á.
11 Gu lou, wanaa taataa lensee tla⁄aã googunay, hiĩ bere nankosi guũ firimi samaakimoo, ina sugugi hadisi deesu?
11 Qual dentre vós é o pai que, se o filho lhe pedir [pão, lhe dará uma pedra? Ou se pedir] um peixe, lhe dará em lugar de peixe uma cobra?
12 Baku, bere nankosi guũ firimi qanaiya, sugugi hadisi nyeraw?
12 Ou, se lhe pedir um ovo lhe dará um escorpião?
13 Inkoo, gimati unkuray ti hida gu koomee tlakwaroo, ha khuꞌuday hadimisu sa yaꞌay kokuna idadu gu hhoi. Teesaaqay, Taataa goó rawaa gu rawge waara, ilakona hari khisla hadimisu Muuna gosi sa hida hhakee goó firiirime ina.”
13 Ora, se vós, que sois maus, sabeis dar boas dádivas aos vossos filhos, quanto mais o Pai celestial dará o Espírito Santo àqueles que lho pedirem?
14 Letu waka, Yeesu yaay ca⁄aa⁄amisi gieeri gu afana⁄ada, gwaa ⁄isimu heedi wakuu gi afana⁄adi. Gieeri hhakee giyaa ilii ca⁄iri daqa dosaa, gi tosaa tlaatleesi cocoꞌomoo. Raqatee da hida yaati bakaꞌadi.
14 De outra feita, estava Jesus expelindo um demônio que era mudo. E aconteceu que, ao sair o demônio, o mudo passou a falar; e as multidões se admiravam.
15 Teꞌesii, wakinay gi kaayri tuba, “Ina, gieeri giyoótii ca⁄amisi hari ⁄uuru gu Belisebuuli, hiĩ gu didiri sa gieeri goõ!”
15 Mas alguns dentre eles diziam: Ora, ele expele os demônios pelo poder de Belzebu, o maioral dos demônios.
16 Hida wakinay gwaa slaiyay koisa Yeesu, gugi firiniri, ma sigi laqami gimba gu bakaꞌasa gwaa rawaa gu raw dahha.
16 E outros, tentando-o, pediam dele um sinal do céu.
17 Inkoo, Yeesu yaa caahhi ilahudaa koina, gi kaay sa inay tuba, “Bere hida gu hhapee leẽ hingi deehhiniri raqoo haa raqoo, gi qwaqwatlinay, hhapee dooina gi hhamisiyay. Kara, bere hida gu mara leẽ hingii deehhiihhiniri raqoo haa raqoo, ⁄uuru gu hida gu marakee see hiikaaiyaaba, ti faaki goõ.
17 E, sabendo ele o que se lhes passava pelo espírito, disse-lhes: Todo reino dividido contra si mesmo ficará deserto, e casa sobre casa cairá.
18 Bere tawaaloo da Sataanimoo hingi deehhimi ina lenkosi, tawaaloo dosi malee qadita? Ana taqay kakaakama, sa gimba ha kakaakantay tuba, ana hoótii ca⁄amisa gieeri harii dahhasa da Belisebuuli!
18 Se também Satanás estiver dividido contra si mesmo, como subsistirá o seu reino? Isto, porque dizeis que eu expulso os demônios por Belzebu.
19 Inkoo, bere guti lou, ana hoótii ca⁄amisa gieeri harii dahhasa da Belisebuuli, hida kokuna see yoótii ca⁄amisiyay gieeri hari hiidahhasa dosi! Teesaaqay, inay loi himaa hukunay unkuray.
19 E, se eu expulso os demônios por Belzebu, por quem os expulsam vossos filhos? Por isso, eles mesmos serão os vossos juízes.
20 Bere ana gieeri giyoótii ca⁄amisa hari ⁄uuru gu Iliitleemu, gimbaki ti laqaaqana tuba, unkuray dangwaani ilii khay ha Tawaaloo da Iliitleemu.”
20 Se, porém, eu expulso os demônios pelo dedo de Deus, certamente, é chegado o reino de Deus sobre vós.
21 Yeesu gi ilakoomi gimba tuba, “Heedi gu kooma ⁄uuru, giyoó ilii ga⁄aye aya gosi hari khasima, dugunoó ilii may afanangusa khooslaykee kosi.
21 Quando o valente, bem-armado, guarda a sua própria casa, ficam em segurança todos os seus bens.
22 Qatlay heedi waku gu kooma ⁄uuru hari khisla ba⁄ay da ina, bere gwaa iliitlai haa gugi kaba⁄i, kwanda gu afii⁄utliye khasimakee kosi giyoó iliipaꞌane. Da hheꞌesi, gi fiisi khooslay goõ gu waara, haa gigi deehhina sa hida wakinay.
22 Sobrevindo, porém, um mais valente do que ele, vence-o, tira-lhe a armadura em que confiava e lhe divide os despojos.
23 Heedi gu hhaku hari bara dooi, hikee hinoóti kanimisi. Kara heedi goóba hiikurunkura hida daqa dooii, yoóti pasidimisi.
23 Quem não é por mim é contra mim; e quem comigo não ajunta espalha.
24 Qatlay gieeri giyoó ilii ca⁄iye daqa heedigo, yoóti niini⁄imidi hhapee da kaaruuge, dabiidi daqa da ilii fiifisa. Ina yoó slayaaba daqa, yoóti kaay tuba, ‘Inkoo, ha ki⁄a mara gooii, gaa ilii ibimaamide.’
24 Quando o espírito imundo sai do homem, anda por lugares áridos, procurando repouso; e, não o achando, diz: Voltarei para minha casa, donde saí.
25 Qatlay giyoó iliiki⁄iye teꞌesii, yoóti slay mara gosi duguũ fiici haa duguũ tlemi naraꞌa.
25 E, tendo voltado, a encontra varrida e ornamentada.
26 Da hheꞌesi gieerimoo gi waaudi, hiraagi khay gieeri wakinay fanqu gu tlakwi hari khisla ba⁄ay da ina see. Gieeri hhakee goõ gugi iliigunay heedikee, gi ibiidiyay daqa dosii. Teesaaqay, heedikee ibinaa dosi yoóti tlakwaakwayda hari khisla ba⁄ay da tlaatleesoo see.”
26 Então, vai e leva consigo outros sete espíritos, piores do que ele, e, entrando, habitam ali; e o último estado daquele homem se torna pior do que o primeiro.
27 Yeesu giyaa ilii giimaamisiye gimbakee, hadee leẽ tla⁄aã gu raqateesaa gi maahhadi, gi kaadi tuba, “Dagaa ⁄aafi hadetaꞌa daay daadi ugu haa gugi ruꞌumisidi!”
27 Ora, aconteceu que, ao dizer Jesus estas palavras, uma mulher, que estava entre a multidão, exclamou e disse-lhe: Bem-aventurada aquela que te concebeu, e os seios que te amamentaram!
28 Teꞌesii Yeesu gi ilaki⁄isi tuba, “Hari bara waka, digaa ⁄aafi hari khisla hida hhakaꞌa goó itatiimisee gimba gu Iliitleemu haa gugi iliikonay!”
28 Ele, porém, respondeu: Antes, bem-aventurados são os que ouvem a palavra de Deus e a guardam!
29 Qatlay raqoo gu hida giyaa ilii ilaqinciri ilii kurunkurida Yeesu, ina gi kaay tuba, “Laqwaloti ti laqwaloo da tlakwi hari khisla! Inay ti slaiyay, ma sigi laqami gimba gu kaaru. Inkoo, inay sigi laqanaaba gimba lensee gu kaaru, sigi hikira kilesi laqana gu tletimiisay Yoona.”
29 Como afluíssem as multidões, passou Jesus a dizer: Esta é geração perversa! Pede sinal; mas nenhum sinal lhe será dado, senão o de Jonas.
30 Wakaꞌalee Yoona yaa laqami gimba gu kaaru, daa yondiidi daqa hida gu yaamu gu Ninaawige. Teesaaqay, Nanku Heedi see, laqaru gu gimba gu bakaꞌasa tleehhidi daqa laqwalotii.
30 Porque, assim como Jonas foi sinal para os ninivitas, o Filho do Homem o será para esta geração.
31 Baloo da hukumuu malikiyaa da hhapee da Seeba, maa qadita sliimaa haa hida gu laqwaloti, ina tay gi kaada tuba, laqwaloti daga ilawaamisiye sa dakoo dooina. Malikiyatee, yaa hhiyuti yadaa hhapee da segeẽ loaa, ma itatiisidi waaway gu Solomooni. Inkoo, tiꞌii wana heedi gu didiru ba⁄ay da Solomooni see, teesaaqay see unkuray goó itatiisidaaiiba!
31 A rainha do Sul se levantará, no Juízo, com os homens desta geração e os condenará; porque veio dos confins da terra para ouvir a sabedoria de Salomão. E eis aqui está quem é maior do que Salomão.
32 Slime balotee da hukumuu hida gu Ninaawi, maa qadidiyay sliimaa haa hida gu laqwaloti, gi kaayay tuba, hida gu laqwaloti digi ilawaasiye. Sa gimba hida hhanki gu Ninaawi, qatlay sigaa ilii kaay gimba gu Iliitleemu ha Yoona, gii fookidiri daqa Iliitleemuge tlakwaroo dooinaa! Inkoo, tiꞌii wana heedi gu didiru ba⁄ay da Yoona see!
32 Ninivitas se levantarão, no Juízo, com esta geração e a condenarão; porque se arrependeram com a pregação de Jonas. E eis aqui está quem é maior do que Jonas.
33 Hhaku heedi goó ooyisa caaꞌasiya, da hheꞌesi gigi yakwi daqa wakay baku gigi ilakhupisi hari ⁄alu. Bere giĩ ooyisi, giyoóti qaasi rawaa gu kalagaa dosii, hida gwaa hiiguumee waꞌay gu marage, ma aniri cencee.
33 Ninguém, depois de acender uma candeia, a põe em lugar escondido, nem debaixo do alqueire, mas no velador, a fim de que os que entram vejam a luz.
34 Ilaa ti caaꞌasiya da slaqwa pahha. Bere ilaa koku guti hhoi, slaqwa doogu sliimaa ti hacida cencee. Bere ilaa koku guti tlakwi, slaqwa doogu gonkosaa ti hacida hhantee.
34 São os teus olhos a lâmpada do teu corpo; se os teus olhos forem bons, todo o teu corpo será luminoso; mas, se forem maus, o teu corpo ficará em trevas.
35 Inkoo, hangu khuꞌunte naraꞌa tuba, cencee da daqa dooguu waara hhanti hhantee tleehhita!
35 Repara, pois, que a luz que há em ti não sejam trevas.
36 Bere slaqwa doogu goõ konta cencee, hhantee see hhaka, ti hacida cencee, qatlay gooay slaqwa goõ, dagoó ilii cencuudisiye ha cencee da caaꞌasiya.
36 Se, portanto, todo o teu corpo for luminoso, sem ter qualquer parte em trevas, será todo resplandecente como a candeia quando te ilumina em plena luz.
37 Yeesu giyaa ilii hheꞌesi kaawaraa gimbakee, Farisaaymoo waku gugi kwahhasuusi aya gosii sa ⁄agoo. Yeesu gi hadakay haa gi ibiidi ilaciyaa haa meesa, ma ⁄agimi ⁄agoo haa ina.
37 Ao falar Jesus estas palavras, um fariseu o convidou para ir comer com ele; então, entrando, tomou lugar à mesa.
38 Farisaaymokee gi arimi tuba, Yeesu yaa hhunciiba dabaiĩ kosi ou gooinay, giyaa ilii kahhiye ibinaa meesaage, gi bakai hari khisla.
38 O fariseu, porém, admirou-se ao ver que Jesus não se lavara primeiro, antes de comer.
39 Da hheꞌesi, Looimoo gu Goõ sugugi kaay ina tuba, “Unkuray Farisaayoo, hoótii hhunciday qulu⁄uu haa saanii hari khooroo kilesi. Teesaaqay see, unkuray waꞌay gu muunaiĩ kokunay haati hacidiri tlakwaroo haa slahhaahhaau idadu, afii⁄utlidu see ti slaꞌaday.
39 O Senhor, porém, lhe disse: Vós, fariseus, limpais o exterior do copo e do prato; mas o vosso interior está cheio de rapina e perversidade.
40 Unkuray haa bawmitiri! Iliitleemu gwaa tleehhu idoo haa slaqwa hari khooroo, caba naa tleehhi waꞌay slime?
40 Insensatos! Quem fez o exterior não é o mesmo que fez o interior?
41 Unkuray qaqaw hari muunaiĩ idadu gu waꞌayge waaree sa kwaeeli, yuꞌudiyaa, idadu kokuna goõ digi ilabuusli daqa doogunay.
41 Antes, dai esmola do que tiverdes, e tudo vos será limpo.
42 Hoo antayi, unkuray Farisaayoo! Sa gimba hoó hadimisiday sa Iliitleemu daqa leẽ da mibi da idadu daroó hhandahhandeesiye ⁄agooge haa naanu gu naa⁄a paslaapasloo. Teesaaqay see, hoó iliiqaasidaaiiba haaki haa slaꞌamuu gu Iliitleemu! Hiĩ na gimba gu kaaru gaã aloo yonditee, da hheꞌesi dangugi may afahhama yondiida hikee see waku gu digidaku.
42 Mas ai de vós, fariseus! Porque dais o dízimo da hortelã, da arruda e de todas as hortaliças e desprezais a justiça e o amor de Deus; devíeis, porém, fazer estas coisas, sem omitir aquelas.
43 Hoo antayi unkuray Farisaayoo! Sa gimba sinagoogige hoóti slaꞌaday ibinaa kiteeri gu pandaage, haa danguma cehheemisi ha hida hari muree sokooniige.
43 Ai de vós, fariseus! Porque gostais da primeira cadeira nas sinagogas e das saudações nas praças.
44 Hoo antayi, sa gimba unkuray ti ayisasu pahha, doóba arimaa ti ayisasu, doó kala⁄ane ha hida, caahharaa see guba.”
44 Ai de vós que sois como as sepulturas invisíveis, sobre as quais os homens passam sem o saber!
45 Cirakiray, maarimuu waku gu sariyaa, gi kaay sa Yeesu tuba, “Maarimuu, ga ilii giimaamiside gimbakee, dandiray see handiiti wahanti slime.”
45 Então, respondendo um dos intérpretes da Lei, disse a Jesus: Mestre, dizendo estas coisas, também nos ofendes a nós outros!
46 Yeesu gugi ilaki⁄isi ina tuba, “Unkuray see maarimamaa da sariyaa, Laoo dooguna, sa gimba hida giyoóti ilii tleke⁄emisiday khooslay guy loou, goóba hiidahhasaraa geregedaraa. Kara unkuray loi, hagiyoó iliiaydaaiiba geregedaraa ma hari dinca see!
46 Mas ele respondeu: Ai de vós também, intérpretes da Lei! Porque sobrecarregais os homens com fardos superiores às suas forças, mas vós mesmos nem com um dedo os tocais.
47 Hoo antayi, sa gimba unkuray hoó tleehhiday ayisasu gu hhoi gu tletimiisetira, daa cu⁄i ha okookoiĩ kokuna!
47 Ai de vós! Porque edificais os túmulos dos profetas que vossos pais assassinaram.
48 Teesaaqay, unkuray ha ilatlatlaatlayday haa haã ⁄imbidiri gimbakee, daa yondiidi ha okookoiĩ kokuna. Maꞌaana inay naa cu⁄iri tletimiisetee, kara unkuray tlehhaahhitay ayisasu koina.
48 Assim, sois testemunhas e aprovais com cumplicidade as obras dos vossos pais; porque eles mataram os profetas, e vós lhes edificais os túmulos.
49 Sa gimbaki Iliitleemu hari waaway gosi siginaa kaay taqay tuba, ‘Sigi ya⁄aba tletimiisee haa ya⁄abimiisee, wakinay tla⁄aã gooinay gi cu⁄iyay haa wakinay gi labaꞌasiyay.’
49 Por isso, também disse a sabedoria de Deus: Enviar-lhes-ei profetas e apóstolos, e a alguns deles matarão e a outros perseguirão,
50 Inkoo, hida gu laqwaloti, kwanda digi ilii ⁄aa⁄iye ceedeti da tletimiisee goõ, daa cu⁄i, yadaa loaa tlaatleesoo daa ilii tleehhi khooroo.
50 para que desta geração se peçam contas do sangue dos profetas, derramado desde a fundação do mundo;
51 Gimbakee, maati tlaatleesi ceedee da Abeeligo da Sakariyaa naqatloo, hiĩ daa gaasi tla⁄aã gu masabaahuge haa mara gu didiru gu Iliitleemu. Gu lou, sangu kaay laqwaloti daga ilii⁄aa⁄i sa gimbakee goõ.
51 desde o sangue de Abel até ao de Zacarias, que foi assassinado entre o altar e a casa de Deus. Sim, eu vos afirmo, contas serão pedidas a esta geração.
52 Hoo antayi, unkuray maarimamaa da sariyaa! Sa gimba haa tlaatlahhasidiri hida, ma slayri gimba gu lou gu Iliitleemu. Unkuray ti hida hhakaꞌa pahha goó yakwee fungoo gu afamaraa gu caahharaa Iliitleemu. Kara unkuray see hay guntiriiba hari afamaraki. Hida hhakira gwaa hiiguumaguume, hagiyaa tlaatlahhasidiri, ma mayri hiiguuma.”
52 Ai de vós, intérpretes da Lei! Porque tomastes a chave da ciência; contudo, vós mesmos não entrastes e impedistes os que estavam entrando.
53 Yeesu giyaa iliica⁄i khoorooge teꞌesaa, Farisaayoo haa maarimamaa da sariyaa gugi tlaatleesiri kanimisu hari dihhay. Slime inay gugi maamisiri gimba wa⁄a paslaapasloo,
53 Saindo Jesus dali, passaram os escribas e fariseus a argui-lo com veemência, procurando confundi-lo a respeito de muitos assuntos,
54 tay gugi koisiri hatliru, magu ooyiri hari gimba gosi.
54 com o intuito de tirar das suas próprias palavras motivos para o acusar.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 11, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.