Atos 19
Zliya Yǝwǝn kwǝma wǝzǝ naa dzǝkǝn Yesǝw Kǝristǝw (BCW) vs NAA
1 Ma Apələsə mbə məlmə ka Kwərintə naci ki na, dza Pəl, mbaꞌa təwramti məlməhi dikə dikə ni tə ɗal tə ɗal ni tə hiɗi ka Azəy, dza ndəs səəkəy dzəmbə Efesə. Mbaꞌa səəkəə kəsashi nihwəti mbəzliy nəw Yesəw mbə məlmə va.
1 Aconteceu que, enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo, tendo passado pelas regiões mais altas, chegou a Éfeso. Encontrando ali alguns discípulos,
2 Ma kə kaa ngəshi sa kəsashi na na: «A pənəy, ghala vəghwə tsaa ɓanavə ghwəy nefer ghwəy kaa Yesəw na, niy kwəmavə *Safə tsa Hyala ɗewɗew tsa ghwəy dzəkən ghən tsa ghwəy na?» kə. Ma kə mbəzli va na: «Am, awə! Səəkə ghəy favə ya fafa nzə na, a Safə tsa Hyala ɗewɗew tsa tiɓa, kə məndiw» kə ghəshi.
2 perguntou-lhes: — Vocês receberam o Espírito Santo quando creram? Ao que eles responderam: — Pelo contrário, nem mesmo ouvimos que existe o Espírito Santo.
3 Ma kə Pəl ngəshi na: «War tsama *batem na tsa kwəmavə ghwəy shiki?» kə. Ma kə ghəshi na: «War batem tsa Zhaŋ va na sa kwəmavə ghəy gwaꞌa tsəgha» kə ghəshi.
3 Paulo perguntou: — Então que batismo vocês receberam? Eles responderam: — O batismo de João.
4 Ma kə Pəl na: «Əy, ma na Zhaŋ na naci kiy, kaa mbəzliy tsa titihwə va jikir tsa shi kwa kwəma Hyala, ka zhəghə nzəy tsa shi niy məni na batem. Mbaꞌa gəzanshi kaa ka *Izərayel, a ghəshi ɓanavə nefer shi kaa ntsaa dza vaa səəkə ləy hwəm tsa ci, ghəci Zhaŋ. Ntsaa dza vaa səəkə gəzə nay, ghəci na Yesəw» kə Pəl.
4 Paulo explicou: — João realizou batismo de arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que viria depois dele, a saber, em Jesus.
5 Ma sa favə ghəshi tsəgha na, mbaꞌa ghəshi zləɓavə. Mbaꞌa Pəl mananatishi batem lə slən tsa Yesəw Ndə sləkəpə.
5 Eles, tendo ouvido isto, foram batizados no nome do Senhor Jesus.
6 Dza Pəl mbaꞌa fanakənshi dividivi ci, mbaꞌa Safə tsa Hyala ɗewɗew tsa səəkəy dzəkən shi. Tapə ghəshi mbə gəzə kwemer lə nihwəti ghanihi ghənghən ghənghən. Ka gəzə kwəmaa səəkə va Hyala kaa mbəzli.
6 E, quando Paulo lhes impôs as mãos, o Espírito Santo veio sobre eles, e tanto falavam em línguas como profetizavam.
7 Mbəzli səəkəy safə tsa Hyala vaa dzəkən shi gwanashiy, zhər gar məŋ lə bakə niy nza ghəshi.
7 Eram, ao todo, uns doze homens.
8 Dza Pəl ki mbaꞌa dzay dzəmbə *ciki ɓasəva tsa ka Zhəwifə, ka gəzə kwəma kaa mbəzli mbəɓa kala hazləni ma. Tir mahkan ghəci mənti mbə dzəmbə ciki ɓasəva tsa *ka Zhəwifə, ta gəzanshi njasa sləkə Hyala mbəzli, ka pəla kwal tsaa cintishi kwəma Hyala wəzə, ta mbə ghəshiy zləɓavə.
8 Durante três meses, Paulo frequentou a sinagoga, onde falava ousadamente, discutindo e persuadindo a respeito do Reino de Deus.
9 Nihwəti mbəzli ɗaŋ mbə shi na, mbaꞌa ghəshi mənti ghən tsa shi caslakə, kala yi kwəma Hyala ghəshi. War ka ndərə kwal tsa Ndə sləkəpə va kwa kwəma mbəzli. Dza Pəl mbaꞌa təhəvərivay li shi, mbaꞌa tərakəvəri mbəzliy nəw Yesəw mbə shi, ka dzay li shi. Dza na, ka ɓananshi kwəma Hyala ngəshi vici va vici va, mbə ciki lekwel tsa har məndiy Lekwel Tiranəsə.
9 Mas como alguns deles se mostravam teimosos e descrentes, falando mal do Caminho diante da multidão, Paulo se afastou deles. E, levando consigo os discípulos, passou a falar diariamente na escola de Tirano.
10 Piya bakə ghəci war mbə məni tsəgha. Dzəghwa gwaꞌa gwaꞌa mbəzli tə hiɗi ka Azəy favə kwəma Ndə sləkəpə, ka Zhəwifə lə *mbəzliy kamaa ka Zhəwifə gwaꞌa.
10 Paulo fez isso durante dois anos, de modo que todos os habitantes da província da Ásia ouviram a palavra do Senhor, tanto judeus como gregos.
11 Ma ghala vəghwə tsa va ki na, tərəŋw Hyala ghərati sləni maɗaŋa maɗaŋa na ꞌyahəꞌyahəta lə dəvə Pəl.
11 Deus, pelas mãos de Paulo, fazia milagres extraordinários,
12 Ka mbəzliy dza na, ka ɓəɓə shi ka naa saɗi ghwətəghwətə li shi, ya nihwəti kəjer ndəŋwashi na, ta fəshiy dzəti ka zəlghwə. Ndəŋway ma shi va ndə zəlghwə na, kwəriŋ ghəciy mbəliy. Ya gazlaka niy məni na ndə na, kar naa səvərita mbə ghən ci.
12 a ponto de levarem aos enfermos lenços e aventais do seu uso pessoal, diante dos quais as enfermidades fugiam das suas vítimas, e os espíritos malignos se retiravam.
13 — ausente —
13 E alguns judeus, exorcistas ambulantes, tentaram invocar o nome do Senhor Jesus sobre pessoas possuídas de espíritos malignos, dizendo: — Ordeno que saiam pelo poder de Jesus, a quem Paulo prega.
14 — ausente —
14 Os que faziam isto eram sete filhos de um judeu chamado Ceva, sumo sacerdote.
15 Sa gəzəkə ghəshi tsəgha ki, ma kə gazlaka va kaa zləɓanshi lə miy tsa ndə gazlaka tsa va na: «Yesəwəy, ee sənay, Pəl diɓa na, mbaꞌee sənay. Ya na ghwəy na ghwəy kiy, wa mbəzli nza ghwəya?» kə.
15 Mas o espírito maligno lhes respondeu: — Conheço Jesus e sei quem é Paulo; mas vocês, quem são?
16 ꞌWakəvə ndə gazlaka tsa va tsəgha, giɗə zlambə zli mbə shi, mbaꞌa taŋanatishi bərci, mbaꞌa kəkəɗivərishi tərəŋw gwanashi, mbaꞌa ghəshi hwəhwəshi səvəri kəghi, has hasəshi, war zheher vəgha shi.
16 E o possuído do espírito maligno saltou sobre eles, dominando a todos e, de tal modo prevaleceu contra eles, que, nus e feridos, fugiram daquela casa.
17 Dzəghwa gwanashi məndi sənata kwəma va mbə məlmə Efesə. Ya ka Zhəwifə, lə *mbəzliy kamaa ka Zhəwifə gwaꞌa, mbaꞌa ghəshi hazlənishi gwanashi. Dza mbəzli ka fal Yesəw Ndə sləkəpə, ka fə shəndəkəə dzəti.
17 Este fato chegou ao conhecimento de todos os moradores de Éfeso, tanto judeus como gregos. Veio temor sobre todos eles, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Dzəghwa ɗaŋ mbəzli mbə mbəzliy ɓanavə nefer shi kaa Yesəw səəkəə pəleɗikəvəri kwemer shi, ka cikəvəri sləni shi niy məni ghəshi jikir na kwa kwəma mbəzli.
18 Muitos dos que creram vieram confessando e denunciando publicamente as suas próprias obras.
19 Dza nihwəti mbəzli ɗaŋ mbə mbəzliy niy məməni kwəma ɗəfəl ɗəfəl na, mbaꞌa ghəshi papakə zliyahi ɗəfəl shi, mbaꞌam ndamtishi kwa mətsə mbəzli gwaꞌa gwaꞌa. Dzəghwa sa mbərati ghəshi gəna papavə ghəshi zliyahi va ti na, gəna gar mələyaŋw cifə mətsəkə.
19 Também muitos dos que haviam praticado magia, reunindo os seus livros, os queimaram diante de todos. Calculado o valor dos livros, verificaram que chegava a cinquenta mil denários.
20 Ava tsaꞌ tsətsə pəlivərivata kwəma Ndə sləkəpə Yesəw dzar tə pi gwaꞌa, ka ci bərci nzə Hyalaa səvəri tərəŋw.
20 Assim, a palavra do Senhor crescia e prevalecia poderosamente.
21 Ləy hwəm sa kərəshi shi va na, dza Pəl, ka təkə mbə nəfə tsa ci, ta maɗi ta dza dzar tə hiɗi ka Masedəwan lə shi ka Akay, ta dzəmbə Zherəwzalem. Ma kə na, ma sa kee tsəhəra mbəɓay, ta dza dzee dzəmbə məlmə *Rəm, kə.
21 Depois destas coisas, Paulo resolveu, no seu espírito, ir a Jerusalém, passando pela Macedônia e Acaia. Ele dizia: — Depois de passar por Jerusalém, preciso ir também a Roma.
22 Dza na ki, mbaꞌa ghwənashi mbəzli bakə mbə mbəzliy kəəti, a ghəshi ꞌwati kwal ta dzəti hiɗi ka Masedəwan, kar Timəte lə Erastə. Ma ghəci dəꞌwə ghən tsa ci na, mbaꞌa nzəyəy nzata nza tə hiɗi ka Azəy.
22 Tendo enviado à Macedônia dois daqueles que o ajudavam, a saber, Timóteo e Erasto, permaneceu algum tempo na província da Ásia.
23 Ma geꞌi ghala vəghwə tsa va ki na, mbaꞌa mbəzli səəshi tərəŋw mbə məlmə Efesə, war tə mbərkə kwəma nəw kwal tsa Yesəw.
23 Por esse tempo, houve grande tumulto em Éfeso por causa do Caminho.
24 Sa nzana, mbaꞌa tsahwəti ndə niy nza tiɓa, Demetəriyəsə, kə məndi kaa slən tsa ci, ndə vas shiy ghəci. Ka naa dza na, ka vas shiy jəw jəw tə tsahi mbəzə. Waꞌi ciki ta hyala tsa har məndiy *Artemisə. Dzəghwa, dalala tərəŋw ghəciy kwəmavə gəna ta wa kaa mbəzli ka naa vas shiy li shi gwanashi, lə vas shi ci va.
24 Pois um ourives, chamado Demétrio, que fazia modelos de prata do templo de Diana e que dava muito lucro aos artífices,
25 Dza na tə nahwəti vici, mbaꞌa ɓasəti mbəzli ka na vaa vas shiy li shi, mbaꞌa nihwəti ka vas shiy gwanashi. Ma kə ngəshi sa ɓasətishi na na: «A mbəzlee, a ghwəy sənay tə shi vas ghwəmmə ni kwəmavə ghwəmmə gəna ta pala shi zəməə dzəghwa hwər ghwəmmə.
25 convocando-os juntamente com outros do mesmo ofício, disse-lhes: — Senhores, vocês sabem que a nossa prosperidade vem deste ofício.
26 Sana kiy, ava ghwəy nay lə mətsə ghwəy, ka favə sləmə ghwəy njasa gəzə Pəl dzəkən kwəma va. Ma kəy, ma shi ngati ndə ngəri lə dəvə ci, ta nza ghəshi ka hyalay, waa Hyala kataŋ na na ghəshiw, kə. Vanay sənzənvay, kwəma gəzəkə na va tsəgha na, mbəzli ɗaŋ zləɓavə na. Kwataka mbəzli tikə mbə məlmə Efesə na gwaꞌa tsəgha tala ɓaw, ɗaŋɓa mbəzliy zləɓavə kwəma ci va mənishi na tə hiɗi ka Azəy.
26 E agora vocês estão vendo e ouvindo que não só em Éfeso, mas em quase toda a província da Ásia, este Paulo tem persuadido e desencaminhado muita gente, afirmando que os deuses feitos por mãos humanas não são deuses de verdade.
27 Vanta kwəma vay, ta sawanti sləni ghwəmmə na dza na. Kwataka sləni ghwəmmə na gwaꞌa tsəgha na tala ɓaw. Ya ciki ta mbəri hyala ghwəmmə na dikə na, har məndiy Artemisə na, nja shi kama vəri ti dza naa zhəghəy. A ghwəy sənay kaa hyala ghwəmmə va pəraꞌwanta mbəzli tə hiɗi ka Azəy lə mbəzli tə hiɗi gwaꞌa gwaꞌa dəvə shi. Avanta kwəma gəzəkə Pəl na sanay, raꞌi dza naa zamti dikə tsa hyala ghwəmmə na» kə.
27 Não somente há o perigo de que o nosso negócio caia em descrédito, como também de que o próprio templo da grande deusa Diana seja considerado sem valor, e que até venha a ser destruída a majestade daquela que toda a província da Ásia e o mundo adoram.
28 Ma sa favə mbəzli ɓasəti Demetəriyəsə va kwəma va tsəgha na, mbaꞌa nəfə tsa shi satiy tərəŋw, tapə ghəshi dzəmbəshi mbə ngwəmə lala zlaŋzlaŋ, ma kə ghəshi na: «Kay, dikə na Artemisə hyala ka Efesə!» kə ghəshi.
28 Ouvindo isto, ficaram furiosos e começaram a gritar: — Grande é a Diana dos efésios!
29 Dzəghwa kwəma va mbaꞌa pəlivərivata dzar mbə məlmə gwaꞌa gwaꞌa. Kə mbəzli mbaꞌa ghəshi səəshi tərəŋw. Dza ghəshi mbaꞌa ghəshi kəəsəvə kar Gayəsə ghəshi lə Aristarkə, mbəzli ka Masedəwan, shi kwa zəərə kwətiŋ na lə Pəl mbə dza ci. Dza ghəshi ka tərə kwəshəl gwanashiy dzəti bəghə lə mbəzli va.
29 A confusão se espalhou pela cidade, e todos juntos foram correndo para o teatro, arrastando consigo os macedônios Gaio e Aristarco, companheiros de Paulo.
30 Ka ɗi dzəghwa kwəma mbəzliy ɓasəshi va Pəl ta gəzə kwəma na, mbaꞌa mbəzliy nəw Yesəw daməti.
30 Quando Paulo quis apresentar-se ao povo, os discípulos não o permitiram.
31 Zhini nihwəti mbəzli dikə dikə ni mbə mbəzli tə hiɗi ka Azəy, madigahiy Pəl ɓa na, mbaꞌa ghəshi ghwənanakə miy, a kə ghəshi na: «Titihwə ka dza ghaa dzəti bəghə va ma!» kə ghəshi.
31 Também algumas autoridades da província, que eram amigos de Paulo, mandaram um recado, pedindo que ele não se arriscasse indo ao teatro.
32 Ma mbəzli tiɓa tə bəghə ki na, cəkeꞌ ghəshi səəshi, war ngwəmə ghəshiy ngwəmə lala. Kwətita na gəzə tsatsa, kwətita na gəzə tsava ghəshi. Ma ɗaŋ tsa mbəzli mbə shi na, kala sənay ma shi ɓasəshi ghəshi ti.
32 Uns, pois, gritavam de uma forma; outros, de outra; porque a assembleia tinha virado uma confusão. E, na sua maior parte, nem sabiam por que motivo estavam reunidos.
33 Dzəghwa *ka Zhəwifə mbaꞌa ghəshi garəy tsahwəti ndə kwa kwəma shi, Alekəsandərə, kə məndi kaa slən tsa ci. Dza nihwəti mbəzli mbə vərəm tsaa ɓasəy va, mbaꞌa ghəshi dzaa gəzanci kwəmaa mənta va kaa Alekəsandərə tsa va. Dza ntsa va mbaꞌa kafəti dəvə ci, a mbəzli mbəə nzəyshi ɗekəɗekə, ta mbə ghəciy gəzanshi shiy mənishi.
33 Então tiraram Alexandre do meio da multidão, e os judeus o empurraram para a frente. Este, acenando com a mão, queria falar ao povo.
34 Ma sa fəti ghəshi ghən, ndə ka Zhəwifə na, kə ghəshi na, dza ghəshi gwanashi ka mətsəhə ngwəmə lala zlaŋzlaŋ, gar dzar tsahi bakə ghəshi mənti, war mbə gəzə: «Dikə na Artemisə hyala ka Efesə!» kə ghəshi.
34 Quando, porém, reconheceram que ele era judeu, todos, a uma voz, gritaram durante quase duas horas: — Grande é a Diana dos efésios!
35 Ma sa mənti ghəshi gar tsahi bakə mbə ngwəmə lala ki na, dza ndə tsasli shiy mbaꞌa dəpəti mbəzli, Ma kə na: «A mbəzli ka Efesə, ya wa ndəy, aa sənay, mbə məlmə Efesə ndəghwə məndi ciki ta mbəri tsa pəraꞌwə məndi dəvə mbə kaa Artemisə dikə na, ghəshi lə pa nzə va tərəkəvata səəkə mə ghwəmə gwaꞌa.
35 O escrivão da cidade, tendo apaziguado o povo, disse: — Senhores efésios, quem não sabe que a cidade de Éfeso é a guardiã do templo da grande Diana e da imagem que caiu do céu?
36 Njana nzana tsəgha ghənzə, kala kwəma gar kə ghəpə məndiy dzəkənəy, wəzəɓa dəpayvaŋwəy ghwəy na, ka məni kwəma ghwəy ya namaɓa nzə lə diva ya jəw ma!
36 Ora, não podendo isto ser contestado, convém que vocês se mantenham calmos e não façam nada de forma precipitada;
37 Sənzənvay, avanay ghwəy kəəsəkə mbəzli bakə ni ni tikə, a ghəliti shi mbə ciki ta mbəri tsa ghwəmmə ghəshiw, tsəərəti mbəri tsa va ghəshi diɓaw.
37 porque estes homens que vocês trouxeram para cá não profanaram o templo, nem blasfemam contra a nossa deusa.
38 Mbaꞌa kə Demetəriyəsə lə ka ghəra sləni ciy ɗi har ndəə dzəti ngwəvəy, a vici ɓasə ngwəvə tiɓa kwətita, lə mbəzli ka sla ngwəvə va tiɓa, mbala ghəshi ta gəzə kaa mbəzli va, a ghəshi sləkatishi.
38 Portanto, se Demétrio e os artífices que o acompanham têm alguma queixa contra alguém, saibam que existem os tribunais e os procônsules; que se acusem uns aos outros ali.
39 Ma mbaꞌa kə nahwəti kwəma ɗi ghwəy sləka tiɓay, ndəghətim nza ghwəy gəzə fəca ɓasəva tsa ghwəmmə ndimndim tsa.
39 Mas, se vocês estão pleiteando alguma outra coisa, isso será decidido em assembleia regular.
40 Vanay sanay, a mbəzli ka *Rəm dikə dikə niy mbay ɓətəŋwəy ka nihwəti mbəzliy ɗi tsahwə na shi kwəma, mbərəkəta na nəw məndi tə hiɗi ghwəmmə, tə mbərkə kwəmaa mənta na ndatsə. Sa nzanay, kwəma tiɓa sana gar nə ghwəmmə, ta kwəma tsaꞌ na ɓasəŋəy ghəy, pə ghwəmməw. War hash dza ghwəmməə hashimmə» kə.
40 Porque também corremos o risco de sermos, hoje, acusados de revolta, não havendo motivo algum que possamos alegar para justificar este ajuntamento.
41 Ma sa gəzəkə na tsəgha na, mbaꞌa gəzanshi kaa mbəzliy ɓasəshi va, a ghəshi dzashi.
41 E, havendo dito isto, dissolveu a assembleia.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.