Mateus 27
U̶mʉreco pacʉ wederique (BAONT) vs NVI
1 Ca boerije mena, paia ʉparã niipetirã, to biri judíos're ca jʉo niirã mena, Jesús're cʉ̃ja ca jĩa cõa dotipere ameri wede peni niiupa.
1 De manhã cedo, todos os chefes dos sacerdotes e líderes religiosos do povo tomaram a decisão de condenar Jesus à morte.
2 To biro ĩi, Jesús're jiacãri ami waari, wiogʉ romano Pilatopʉre cʉ̃re noniupa.
2 E, amarrando-o, levaram-no e o entregaram a Pilatos, o governador.
3 Judas, cʉ̃re ca wedejãa buiyee cõaricʉ pea, Jesús're jĩa cõacãrʉgarã cʉ̃ja ca tiirijere ĩa, “Ñañaro peti yʉ tiicãjapa,” ĩi tʉgoeñarique pai, treinta niirije plata tiirire, paia ʉparã, judíos're ca jʉo niirãre,
3 Quando Judas, que o havia traído, viu que Jesus fora condenado, foi tomado de remorso e devolveu aos chefes dos sacerdotes e aos líderes religiosos as trinta moedas de prata.
4 o biro ĩi tueneupi:
4 E disse: "Pequei, pois traí sangue inocente". E eles retrucaram: "Que nos importa? A responsabilidade é sua".
5 To cõrora Judas pea, Ʉmʉreco Pacʉ yaa wiipʉra wapa tiirica tiirire dee bate cũu, witi waa, yucʉgʉpʉ mʉa waa, ca dʉpʉpʉ pũugʉ dʉpo jia tuuri, cʉ̃ majuropeera cʉ̃ amʉtuture jia tuu, bupu ñaañumu, biicã yai waaupi.
5 Então Judas jogou o dinheiro dentro do templo, saindo, foi e enforcou-se.
6 Paia ʉparã pea tee wapa tiirica tiirire jee, o biro ĩiupa:
6 Os chefes dos sacerdotes ajuntaram as moedas e disseram: "É contra a lei colocar este dinheiro no tesouro, visto que é preço de sangue".
7 To biro ĩi, ameri wede peni yapano, tee wapa tiirica tiiri mena jĩcã yepa, “Jotʉri Weeri Majʉ Yaa Yepa ca wãme cʉtiri yepare ca wapa tiipe niicu, ape yepa macãrãpʉ ca bii yairãre yaarʉgarã,” ĩiupa.
7 Então decidiram usar aquele dinheiro para comprar o campo do Oleiro, para cemitério de estrangeiros.
8 To biri tii yepa mecʉ̃ripʉ cãare, “Díi Yepa” wãme cʉti.
8 Por isso ele se chama campo de Sangue até o dia de hoje.
9 O biro bii eaupa, Ʉmʉreco Pacʉ yee quetire wede jʉgueri majʉ Jeremías:
9 Então se cumpriu o que fora dito pelo profeta Jeremias: "Tomaram as trinta moedas de prata, preço em que foi avaliado pelo povo de Israel,
10 tee mena, ‘Jotʉri Weeri Majʉ Yaa Yepa ca wãme cʉtiri yepare wapa tiiwa,’
10 e as usaram para comprar o campo do Oleiro, como o Senhor me ordenou".
11 Jesús pea tii yepa macãrã ʉpʉ Pilato pʉtopʉ cʉ̃ ca nucũro, cʉ̃ pea o biro ĩi jãiñaupi Jesús're:
11 Jesus foi posto diante do governador, e este lhe perguntou: "Você é o rei dos judeus? " Respondeu-lhe Jesus: "Tu o dizes".
12 Paia ʉparã, judíos're ca jʉo niirã, cʉ̃re cʉ̃ja ca wedejãamijata cãare, Jesús pea jĩcã wãme ʉnora cʉ̃jare yʉʉrucu, tiitiupi.
12 Acusado pelos chefes dos sacerdotes e pelos líderes religiosos, ele nada respondeu.
13 To biri Pilato pea o biro cʉ̃re ĩi jãiñaupi:
13 Então Pilatos lhe perguntou: "Você não ouve a acusação que eles estão fazendo contra você? "
14 To biro cʉ̃ ca ĩimijata cãare, Jesús pea jĩcã wãme ʉnoacãra yʉʉrucu, tiitiupi. To biro cʉ̃ ca biiro Pilato pea, “Uwioro ca biigʉ cʉ̃ niiti ania,” cʉ̃re ĩi ĩaupi.
14 Mas Jesus não lhe respondeu nenhuma palavra, de modo que o governador ficou muito impressionado.
15 Ména, tii yepa macãrã ʉpʉ pea Pascua boje rʉmʉri ca niiro, jĩcʉ̃ tia cũurica wiipʉ ca niigʉ bojoca cʉ̃ja ca boogʉre wienerucuupi.
15 Por ocasião da festa era costume do governador soltar um prisioneiro escolhido pela multidão.
16 Tii tabere niiupi jĩcʉ̃ tia cũurica wiipʉre, Jesús Barrabás ca wãme cʉtigʉ, cʉ̃ja ca jãnoogʉ.
16 Eles tinham, naquela ocasião, um prisioneiro muito conhecido, chamado Barrabás.
17 — ausente —
17 Pilatos perguntou à multidão que ali se havia reunido: "Qual destes vocês querem que lhes solte: Barrabás ou Jesus, chamado Cristo? "
18 — ausente —
18 Porque sabia que o haviam entregado por inveja.
19 Ména, Pilato pea bojocare cʉ̃ ca jãiña bejeri tabepʉra cʉ̃ ca duwiro, cʉ̃ nʉmo pea o biro cʉ̃re ĩi cojoupo:
19 Estando Pilatos sentado no tribunal, sua mulher lhe enviou esta mensagem: "Não se envolva com este inocente, porque hoje, em sonho, sofri muito por causa dele".
20 Paia ʉparã, to biri judíos're ca jʉo niirã, Pilato pea Barrabás're wiene, Jesús peera jĩa cõa doti, cʉ̃ ca tiipere biro ĩirã, teere cʉ̃re cʉ̃ja jãijato ĩirã, bojocare wedejãa niiupa.
20 Mas os chefes dos sacerdotes e os líderes religiosos convenceram a multidão a que pedisse Barrabás e mandasse executar a Jesus.
21 Tii yepa macãrã ʉpʉ pea cʉ̃jare jãiña nemoupi ñucã:
21 Então perguntou o governador: "Qual dos dois vocês querem que eu lhes solte? " Responderam eles: "Barrabás! "
22 To biro cʉ̃ja ca ĩiro, Pilato pea:
22 Perguntou Pilatos: "Que farei então com Jesus, chamado Cristo? " Todos responderam: "Crucifica-o! "
23 To biro cʉ̃ja ca ĩiro, Pilato pea ñucã:
23 "Por quê? Que crime ele cometeu? ", perguntou Pilatos. Mas eles gritavam ainda mais: "Crucifica-o! "
24 To biri Pilato pea cʉ̃ ca tiirʉgari wãme peere, “¡Do biro yʉ tiiricaro mani!” ĩima ĩigʉ, bʉaro jañuro bojoca cʉ̃ja ca acaro bui nʉnʉa waaro ĩari, oco jee doo dotiri, niipetirã cʉ̃ja ca ĩa cojoro o biro ĩigʉra amo coeupi:
24 Quando Pilatos percebeu que não estava obtendo nenhum resultado, mas, pelo contrário, estava se iniciando um tumulto, mandou trazer água, lavou as mãos diante da multidão e disse: "Estou inocente do sangue deste homem; a responsabilidade é de vocês".
25 To biro cʉ̃ ca ĩiro, niipetirã bojoca o biro ĩi acaro buiupa:
25 Todo o povo respondeu: "Que o sangue dele caia sobre nós e sobre nossos filhos! "
26 To cõrora Pilato pea Barrabás're wiene, Jesús peera cʉ̃re bape doti yapano, cʉ̃jare nonicãupi, yucʉ tenipʉ cʉ̃re cʉ̃ja paa pua tuu cõajato ĩigʉ.
26 Então Pilatos soltou-lhes Barrabás, mandou açoitar Jesus e o entregou para ser crucificado.
27 Tii yepa macãrã ʉpʉ yaarã uwamarã pea, ʉpʉ cʉ̃ ca niiri wiipʉ Jesús're ami waa, cʉ̃ wejare uwamarã niipetirãre jʉo neoupa.
27 Então, os soldados do governador levaram Jesus ao Pretório e reuniram toda a tropa ao seu redor.
28 To biro tii, cʉ̃re juti tuu weeri, ca jũari quejero pee cʉ̃re jãa,
28 Tiraram-lhe as vestes e puseram nele um manto vermelho;
29 cʉ̃ dʉpʉga peera pota daari mena juarica betore peo, cʉ̃ amo díámacʉ̃ peere yucʉgʉacã paa jua, tiicãri, cʉ̃ja ãjʉro jupeari mena cʉ̃ pʉto ea nuu waari, o biro cʉ̃re ĩi bui epeupa:
29 fizeram uma coroa de espinhos e a colocaram em sua cabeça. Puseram uma vara em sua mão direita e, ajoelhando-se diante dele, zombavam: "Salve, rei dos judeus! "
30 Ñucã to biro ĩirãra, cʉ̃re ʉjeco eo tuu, yucʉgʉ cʉ̃re cʉ̃ja ca tiicojoricagʉrena amiri cʉ̃ dʉpʉgare paa, tiiupa.
30 Cuspiram nele e, tirando-lhe a vara, batiam-lhe com ela na cabeça.
31 Jesús're to biro ñañaro cʉ̃re tii epe yapano, cʉ̃re cʉ̃ja ca juti jãaricarore tuu wee, cʉ̃ juti majurope peere cʉ̃re jãa, cʉ̃re paa pua tuu cõarʉgarã amicoaupa.
31 Depois de terem zombado dele, tiraram-lhe o manto e vestiram-lhe suas próprias roupas. Então o levaram para crucificá-lo.
32 Too ca niiricarã witi waarãra, jĩcʉ̃, Simón ca wãme cʉtigʉ, Cirene macã macʉ̃re bʉa eari, Jesús're cʉ̃ja ca paa pua tuu cõa paagʉre cʉ̃re ami waa nemo dotiwa.
32 Ao saírem, encontraram um homem de Cirene, chamado Simão, e o forçaram a carregar a cruz.
33 Gólgota ca wãme cʉtiri tabe ea waarã, (“Dʉpʉga Õaro,” ĩirʉgaro ĩi),
33 Chegaram a um lugar chamado Gólgota, que quer dizer Lugar da Caveira,
34 ʉje oco ca jʉ̃guẽrije mena cʉ̃ja ca ayiariquere cʉ̃re tĩawa. Jesús pea teere jini ñaari jiro, jinirʉgatiwi.
34 e lhe deram para beber vinho misturado com fel; mas, depois de prová-lo, recusou-se a beber.
35 Uwamarã pea Jesús're paa pua tuu nʉcõ yapanori jiro, ĩi bʉarique mena tiiri, cʉ̃ juti ca niiriquere ameri dica woowa.
35 Depois de o crucificarem, dividiram as roupas dele, tirando sortes.
36 To biro tii yapano, cʉ̃re ĩa coterʉgarã toora ea nuucoawa.
36 E, sentando-se, vigiavam-no ali.
37 Ñucã cʉ̃ dʉpʉga jotoa peere, “Tee jʉori jĩa ecomi,” cʉ̃ja ca ĩi owa tuurica pĩire paa pua tuuwa. Tii pĩipʉre: “ANIA JESÚS NIIMI, JUDÍOS WIOGɄ,” ĩi owa tuurique tujawʉ.
37 Por cima de sua cabeça colocaram por escrito a acusação feita contra ele: ESTE É JESUS, O REI DOS JUDEUS.
38 Ñucã Jesús mena, jee dutiri maja pʉarã, jĩcʉ̃ cʉ̃ díámacʉ̃ nʉña pee, apĩ cʉ̃ ãcõ nʉña pee, paa pua tuu nʉcõ ecowa.
38 Dois ladrões foram crucificados com ele, um à sua direita e outro à sua esquerda.
39 Bojoca too ca ametʉa waarucurã pea Jesús're ĩi tutirã, cʉ̃ja dʉpʉgare yureri, o biro cʉ̃re ĩi buiwa:
39 Os que passavam lançavam-lhe insultos, balançando a cabeça
40 —Mʉ, Ʉmʉreco Pacʉ yaa wiire wee bate, itia rʉmʉ jirora wãma wii ca quenogʉa, mʉ majuropeera ametʉaya. ¡Ʉmʉreco Pacʉ Macʉ̃ra mʉ ca niijata, duwicã dooya! —ĩiwa.
40 e dizendo: "Você que destrói o templo e o reedifica em três dias, salve-se! Desça da cruz, se é Filho de Deus! "
41 Ñucã paia ʉparã, doti cũuriquere ca jʉo buerã, to biri judíos're ca jʉo niirã mena jĩcãri, to biiri wãmera cʉ̃re ĩi buiwa. O biro ĩiwa:
41 Da mesma forma, os chefes dos sacerdotes, os mestres da lei e os líderes religiosos zombavam dele,
42 —Aperãpʉra mʉ ametʉene majicãwʉ biigʉpʉa. Mʉ majuropeera mʉ ca biirije peera mʉ ametʉene majiti. ¡Cʉ̃a, Israel yepa macãrã wiogʉ niimi, cʉ̃ duwicã doojato! To cõro docare díámacʉ̃ cʉ̃re mani tʉo nʉnʉjeerucu.
42 dizendo: "Salvou os outros, mas não é capaz de salvar a si mesmo! E é o rei de Israel! Desça agora da cruz, e creremos nele.
43 Cʉ̃a, Ʉmʉreco Pacʉre ca tʉo nʉnʉjeegʉ niimi. Mecʉ̃ docare Ʉmʉreco Pacʉ cʉ̃re cʉ̃ ametʉenejato, díámacʉ̃ra cʉ̃re cʉ̃ ca mai majuropeecãjata. Ania, “Ʉmʉreco Pacʉ Macʉ̃ yʉ nii,” ¿cʉ̃ ĩitiri? —cʉ̃re ĩi buiwa.
43 Ele confiou em Deus. Que Deus o salve agora, se dele tem compaixão, pois disse: ‘Sou o Filho de Deus! ’ "
44 Ñucã jee dutiri maja, Jesús mena cʉ̃ja ca paa pua tuuricarã menapʉra, ñañarije cʉ̃re ĩi tutiwa.
44 Igualmente o insultavam os ladrões que haviam sido crucificados com ele.
45 Jotoa decomacã ca niiro, ati yepa niipetiropʉ ca naitĩa peticoarique, ñucã muipũ bʉaro cʉ̃ ca aji ñaacũmu duwi waari tabe ʉnopʉ boewʉ.
45 E houve trevas sobre toda a terra, do meio dia às três horas da tarde.
46 Tii tabera Jesús pea tutuaro mena o biro ĩi acaro buiwi:
46 Por volta das três horas da tarde, Jesus bradou em alta voz: "Eloí, Eloí, lamá sabactâni? " que significa: "Meu Deus! Meu Deus! Por que me abandonaste? "
47 Jĩcãrã too ca niirã to biro cʉ̃ ca ĩiro tʉorã, o biro ameri ĩiwa:
47 Quando alguns dos que estavam ali ouviram isso, disseram: "Ele está chamando Elias".
48 To biro cʉ̃ ca ĩirora, jĩcʉ̃ cʉ̃ja mena macʉ̃ ũmaa waa, upa jitia mena ʉje oco ca piyarijere joa amiri, yucʉgʉpʉ tii jitiare jia tuuri, cʉ̃re juu mʉene cojowi, “Cʉ̃ jinijato,” ĩigʉ.
48 Imediatamente, um deles correu em busca de uma esponja, embebeu-a em vinagre, colocou-a na ponta de uma vara e deu-a a Jesus para beber.
49 To biro cʉ̃ ca tiiro, aperã pea o biro cʉ̃re ĩiwa:
49 Mas os outros disseram: "Deixem-no. Vejamos se Elias vem salvá-lo".
50 Ñucã, Jesús pea tutuaro mena acaro bui tʉja, bii yaicoawi.
50 Depois de ter bradado novamente em alta voz, Jesus entregou o espírito.
51 To biro cʉ̃ ca biiri tabera Ʉmʉreco Pacʉ yaa wii jupea macã jawire cʉ̃ja ca yoo camotaarica quejero, decomacã emʉaro pee yega taticã duwi waaupa. Ñucã ati yepa cãa bʉaro nana, ʉ̃tãgaari cãa wati batecoa,
51 Naquele momento, o véu do santuário rasgou-se em duas partes, de alto a baixo. A terra tremeu, e as rochas se partiram.
52 maja operi pãacoa, paʉ bojoca ca ñañarije manirã ca bii yaiquĩricarã cati tua, biiupa.
52 Os sepulcros se abriram, e os corpos de muitos santos que tinham morrido foram ressuscitados.
53 Jesús cʉ̃ ca cati tuaro jiro, cʉ̃ja maja operipʉ ca niiricarã witi, ca ñañarije maniri macã Jerusalén'pʉ jãa waa, paʉ bojocare baua ĩño, biiupa. Ʉmʉreco Pacʉ yaa wiipʉre ca yojari quejero, decomacã yegacã duwi waaupa. Mt 27.51|src="CN01843B.tif" size="span"
53 E, saindo dos sepulcros, depois da ressurreição de Jesus, entraram na cidade santa e apareceram a muitos.
54 Uwamarã ʉpʉ, to biri cʉ̃ ʉmʉa, Jesús're ca ĩa cote niiricarã, ati yepa ca nanarijere, ñucã niipetiro ca biirijere ĩarã, bʉaro uwirique mena:
54 Quando o centurião e os que com ele vigiavam Jesus viram o terremoto e tudo o que havia acontecido, ficaram aterrorizados e exclamaram: "Verdadeiramente este era o Filho de Deus! "
55 Ñucã nomia paʉ romiri Jesús're ca tii nemoricarã Galilea yepapʉra ca nʉnʉ dooricarã romiri cãa, toora yoaropʉra ĩa cojocã niiwa.
55 Muitas mulheres estavam ali, observando de longe. Elas haviam seguido Jesus desde a Galiléia, para o servir.
56 Cʉ̃ja menare niiwa, María Magdalena, Santiago, José jãari paco María, apeo Zebedeo puna paco, niiwa.
56 Entre elas estavam Maria Madalena; Maria, mãe de Tiago e de José; e a mãe dos filhos de Zebedeu.
57 Tii rʉmʉ naiori tabere eaupi jĩcʉ̃ ca apeye paigʉ, Arimatea macʉ̃ José ca wãme cʉtigʉ, cʉ̃ cãa, Jesús're ca tʉo nʉnʉjeegʉ ca niiricʉ.
57 Ao cair da tarde chegou um homem rico, de Arimatéia, chamado José, que se tornara discípulo de Jesus.
58 To biri Pilato pʉtopʉ waari, Jesús upʉri niiquĩriquere yaa cõarʉgʉ, cʉ̃re jãiupi. To biro cʉ̃ ca ĩiro, Pilato pea Jesús upʉri niiquĩriquere cʉ̃re tiicojo dotiupi.
58 Dirigindo-se a Pilatos, pediu o corpo de Jesus, e Pilatos ordenou que lhe fosse entregue.
59 To biri José pea Jesús upʉri niiquĩriquere ami, ũmaarica quejero ca õweri maniri quejero mena cʉ̃re ũmaari,
59 José tomou o corpo, envolveu-o num limpo lençol de linho
60 maja ope, wãma ope ʉ̃tã tʉdipʉre cʉ̃ ca coa dotirica opepʉ cʉ̃re cũuupi. Jiro maja ope jãa waarica jopere ʉ̃tãgaaro mena tunuo biato, tuacoaupi.
60 e o colocou num sepulcro novo, que ele havia mandado cavar na rocha. E, fazendo rolar uma grande pedra sobre a entrada do sepulcro, retirou-se.
61 María Magdalena, apeo María jãa pea, maja ope ãpõtĩñaarora ĩacã duwiupa.
61 Maria Madalena e a outra Maria estavam assentadas ali, em frente do sepulcro.
62 Ape rʉmʉ, yerijãarica rʉmʉ maquẽre cʉ̃ja ca queno yueri rʉmʉ jiro macã rʉmʉre, paia ʉparã, to biri fariseos mena jĩcãri, Pilato pʉtopʉ waari,
62 No outro dia, que era o seguinte ao da Preparação, os chefes dos sacerdotes e os fariseus dirigiram-se a Pilatos
63 o biro cʉ̃re ĩiupa:
63 e disseram: "Senhor, lembramos que, enquanto ainda estava vivo, aquele impostor disse: ‘Depois de três dias ressuscitarei’.
64 To biri mʉ ʉmʉare, cʉ̃ niiquĩricʉ maja opere itia rʉmʉ peti cʉ̃jare cote dotiya, cʉ̃ buerã waari, cʉ̃ upʉri niiquĩriquere ami duticãri, bojocare, “Mee, cati tuacoajãwi,” ĩi ditobocuma. To biro ca biijata docare yua, cʉ̃ ca ĩi dito jʉorique ametʉenero ĩi ditorique niibocu —ĩiupa.
64 Ordena, pois, que o sepulcro dele seja guardado até o terceiro dia, para que não venham seus discípulos e, roubando o corpo, digam ao povo que ele ressuscitou dentre os mortos. Este último engano será pior do que o primeiro".
65 To biro cʉ̃ja ca ĩiro, Pilato pea o biro ĩiupi:
65 "Levem um destacamento", respondeu Pilatos. "Podem ir, e mantenham o sepulcro em segurança como acharem melhor".
66 To biri waa, maja opere añuro bia queno, ĩa majirʉgarã, cʉ̃ja ca biaricaga ʉ̃tãgare jʉgo ñee nemo, uwamarãre cote dotiupa. Uwamarã romanos. Mt 27.66|src="hk00197b.tif" size="span"
66 Eles foram e armaram um esquema de segurança no sepulcro; e além de deixarem um destacamento montando guarda, lacraram a pedra.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 27, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.