Marcos 6
Tã-drı̣̃ Lẽlẽ Óꞌdí Óvârí Kâ (AVU) vs NAA
1 Tólâ sĩ, Yésũ yî drí ngãzó lãjóꞌbá íyíkâ rî ꞌbá yí bê võ nã âyélé nĩzó jạ̃rı̣́bạ̃ Yésũ rî lı̣̃fı̣́ drí cĩzó ꞌá lâ ãgô ró rî ꞌálâ.
1 Tendo saído dali, Jesus foi para a sua terra, e os seus discípulos o acompanharam.
2 Ĩtí, gõꞌdá kậyı̣̂ rãtáã ꞌẽ kâ Ôvârí drí rî âcâ bê rî, Yésũ drí ngãzó nĩlí fĩlí jó tã Ôvârí kâ ârî kâ rî ꞌálâ. Jó rî ꞌdĩ ꞌá tólâ rî, drílâ ngãzó rĩꞌá õjílã lı̣̃fı̣́ îmbálé. Nĩngá sĩ, õjílã dũû gólĩyî Yésũ rî úlı̣́ ârí ꞌbá trá rî yî tı̣̂ lâ yî drí ậꞌdı̣́zó ndrú. Gõꞌdá gólĩyî drí tã âtázó kĩ nĩ rî, “Ãgô rî gólâ nõ ûsû íyíkâ tã nı̣̃nı̣̃ ạ́ngı̣́ rî nõ ꞌbá yî ángô lésĩ ró yã? Gõꞌdá gólâ rî ꞌbã ꞌbá kpá âꞌdólé cú mbârâkã bê rĩzó tã lârâkô ꞌẽlé nõ ãꞌdô ꞌásĩ yã?
2 Chegando o sábado, começou a ensinar na sinagoga, e muitos, ouvindo-o, se maravilhavam, dizendo: — De onde lhe vem tudo isso? Que sabedoria é esta que lhe foi dada? E como se fazem tais maravilhas por suas mãos?
3 Gólâ âꞌdó kô cé õjílã rĩ ꞌbá ngá êdélé fê ꞌásĩ ãmâ drí nı̣̃lı̣́ trá nõ ĩꞌdî kô yã? Gólâ âꞌdó kô Mãríyã rî mvá ágó ró rî ĩꞌdî yã? Ĩtí rî, mã nı̣̃ ậdrúpı̣̃ lâ yî trá. Gólĩyî ĩꞌdî Yãkóbã, Yõsépã, Yúdạ̃ gõꞌdá kpá Sĩmónã. Gõꞌdá gólâ rî îzó yî âꞌdó kô ãmá bê nõngá yã? Âꞌdô îcáꞌá gólâ drí tã îmbázó tã nı̣̃nı̣̃ sĩ ãmâ drí ángô tí yã?” Bê trá ĩtí rî, drílĩyî Yésũ rî gãzó dó lı̣̃fı̣́ îmbá ꞌbá ró.
3 Não é este o carpinteiro, o filho de Maria e irmão de Tiago, José, Judas e Simão? As suas irmãs não vivem aqui entre nós? E escandalizavam-se por causa dele.
4 Nĩngá sĩ, Yésũ drí ngãzó tã-drı̣̃ lôgõlé gólĩyî drí úlı̣́ mãnĩgõ sĩ kĩ nĩ rî, “Tã pạ̃tı̣́-pạ̃tı̣̃ ró, gõꞌdá cé õjílã ꞌbạ̃drı̣̃ gólâkâ rî ꞌá rî ꞌbá yî ı̣̂njı̣̃ı̣́ ĩyî kô gólâ rú. Ĩtí lâ ꞌdĩ ró, ãnî ndrĩ ꞌdó ꞌbãá lậnjı̣̃ má rú kô.”
4 Jesus, porém, lhes disse:
5 — ausente —
5 Não pôde fazer ali nenhum milagre, a não ser curar uns poucos doentes, impondo-lhes as mãos.
6 — ausente —
6 E admirava-se da incredulidade deles. Jesus percorria as aldeias vizinhas, ensinando.
7 Ị̃tú ãzâ sĩ, Yésũ drí ngãzó lãjóꞌbá íyíkâ mûdrı̣́-drı̣̃-lâ-ngâ-rı̣̃ rî ꞌbá yî ậzı̣́zó yí ngálâ, yí jô ró gólĩyî tı̣̂ sú ãzí ró rı̣̃ rı̣̃ nĩlí tã âtî-âtî íyíkâ pẽ bê õjílã drí. Gólâ fẽ mbârâkã gólĩyî drí líndrí õnjí lâdrózó ĩꞌdî sĩ lâ vólé.
7 Chamou os doze e passou a enviá-los de dois em dois, dando-lhes autoridade sobre os espíritos imundos.
8 Yésũ ꞌbã tã lãjóꞌbá rî ꞌdĩ ꞌbá yî drí ậcı̣́ gólĩyíkâ ꞌdĩ tõzó drı̣́-drı̣́ı̣̃ ró. Gólâ kĩ gólĩyî drí rî, “Nĩ trõ ngá nyãnyã kô. Nĩ trõ jõráã ítá ꞌbã kâ kô, gõꞌdá nĩ trõ lãfâ kpá kô. Nĩ trõ cé pı̣̃drı̣́gú mvá ĩꞌdî ãnî drı̣́gạ́.
8 Ordenou-lhes que não levassem nada para o caminho, exceto um bordão; nem pão, nem sacola, nem dinheiro;
9 Nĩ sõ káꞌbókã ĩꞌdî ãnî pá. Gõꞌdá nĩ âkpã ítá kô zãlô rı̣̃ ãnî rú.”
9 e que fossem calçados de sandálias e não usassem duas túnicas.
10 Nĩngá sĩ, Yésũ drí tã âtázó lãjóꞌbá ꞌdĩ ꞌbá yî drí kĩ nĩ rî, “Jạ̃rı̣́bạ̃ ãnî drí nĩzó fĩ bê ꞌálâ sĩ cé tı̣̂tı̣̂ ꞌdĩ ꞌá rî, õzõ nĩ õcâ trá ꞌbã ãzâ ꞌá ũmú ró rî, nĩ rî ậꞌdú kõlé cé ꞌbã rî ꞌdĩ ꞌá té bũúũ kậyı̣̂ ãnî drí jạ̃rı̣́bạ̃ rî ꞌdĩ âyézó rî tú.
10 E recomendou-lhes:
11 Nĩ õcâ trá võ ũrûkậ ꞌbá yî ãnî lậgúzó ꞌá lâ sĩ kô rî ꞌá rî, gõꞌdá õzõ óõgã trá dó úlı̣́ ãníkâ ârílí rî, nĩ rî kô ꞌá lâ tólâ. Gõꞌdá õzõ nĩ õngâ trá nĩlí ꞌá lâ ꞌásĩ vólé rî, nĩ yâ ró tạ̃pı̣́lı̣́ndrı̣́ lâ vólé ãnî pá ágálé ꞌásĩ. Nĩ ꞌê ꞌdĩ, ãâꞌdâ ró bê tã gólĩyî rú lãmbé ró kĩ nĩ rî, Ôvârí âꞌdô lâŋõ fẽꞌá gólĩyî drí.”
11 Se em algum lugar não quiserem recebê-los nem ouvi-los, ao saírem dali sacudam o pó dos pés, em testemunho contra eles.
12 Vólé drı̣̃ lâ ꞌásĩ, lãjóꞌbá ꞌdĩ ꞌbá yî drí ngãzó nĩlí ĩyî õzõ tã Yésũ drí âtálé trá rî kâtí. Gólĩyî pẽ tã õjílã drí kĩ nĩ rî, õjílã ãâdĩ drı̣̃ tã õnjí ĩyíkâ ꞌásĩ.
12 Então, saindo eles, pregavam ao povo que se arrependesse.
13 Gólĩyî nĩ trá líndrí õnjí lâdró bê õjílã ꞌásĩ. Gõꞌdá gólĩyî lôbẽ dõ kpá trá ngá lãzé ꞌbá ándrá-gạ́-sı̣́lı̣́ ꞌásĩ rãtáã ꞌẽꞌẽ sĩ gõꞌdá ngá lãzé drí ndẽzó gólĩyî rú sĩ.
13 Expulsavam muitos demônios e curavam numerosos enfermos, ungindo-os com óleo.
14 Kúmú ạ́ngı̣́ ꞌbạ̃drı̣̃ Gãlĩláyã kâ rî rú lâ Ẽródẽ Ãnĩtípã. Gólâ ârî tã lârâkô dũû Yésũ drí ꞌẽlé ꞌdĩ ꞌbá yî trá ndrĩ, tãlâ Yésũ rî rú lı̣̂kû trá rõô. Gõꞌdá õjílã ũrûkậ ꞌbá yî âtâ ĩyî tã kĩ nĩ rî, “Ãꞌdô Yõwánĩ bãbãtízĩ ꞌbá ró drã ꞌbá trá rî ĩꞌdî. Ĩtí rî, óꞌê gólâ kpá trá lîdrílí óꞌdí. Tãlâ ĩꞌdî, ngbãângbânõ, gólâ drí âꞌdózó cú mbârâkã ãmbá ĩtí ꞌdĩ bê tã lârâkô ꞌẽzó.”
14 Isto chegou aos ouvidos do rei Herodes, porque o nome de Jesus havia se tornado conhecido. E alguns diziam: “João Batista ressuscitou dentre os mortos e, por isso, forças miraculosas operam nele.”
15 Ãzâ ꞌbá yî kĩ ĩyíkâ rî, “Yésũ ãꞌdô tã ậngũ ꞌbá Ẽlíyã ĩꞌdî. Ôvârí ãâjô gólâ trá ûrú lésĩ, õzõ yí drí ꞌbãlé rî kâtí.” Gõꞌdá ãzâ ꞌbá yî âtâ ĩyíkâ kpá kĩ nĩ rî, “Gólâ ãꞌdô cé tã ậngũ ꞌbá ãzâ ꞌî, õzõ tã ậngũ ꞌbá âꞌdó ꞌbá trá ạ̃kû nã ꞌbá yí kâtí.”
15 Outros diziam: “É Elias.” Ainda outros diziam: “É profeta como um dos antigos profetas.”
16 Gõꞌdá nĩngá sĩ, kúmú ạ́ngı̣́ Ẽródẽ ârî bê tã õjílã drí rĩꞌá âtálâ, gõꞌdá kpá ı̣̂sũlâ Yésũ rî tã ꞌá rî, gólâ rî nyãányâ drí ngãzó tã ı̣̂sũlı̣́ cú nĩ kĩ nĩ rî, “Gólâ ꞌdĩ Yõwánĩ má drí ômbê lâ gãlé trá njíyá vólé rî ĩꞌdî. Gólâ lîdrî nõ gõꞌdá kpá trá lîdrî õdrã ꞌásĩ.”
16 Herodes, porém, ouvindo isto, disse: — É João, a quem eu mandei decapitar, que ressuscitou.
17 — ausente —
17 Porque o próprio Herodes havia mandado prender João e amarrá-lo na prisão, por causa de Herodias, mulher do seu irmão Filipe, com a qual Herodes havia casado.
18 — ausente —
18 Pois João lhe dizia: “Você não tem o direito de viver com a mulher do seu irmão.”
19 — ausente —
19 Herodias odiava João Batista e queria matá-lo, mas não conseguia fazer isso.
20 — ausente —
20 Porque Herodes temia João, sabendo que era homem justo e santo, e o mantinha em segurança. E, quando o ouvia, ficava perplexo, embora gostasse de escutá-lo.
21 Gõꞌdá kậyı̣̂ ãzâ sĩ, Ẽrõdíyã drí ngãzó lạ́tı̣̂ ûsúlı̣́ Yõwánĩ rî fũzó. Kậyı̣̂ rî ꞌdĩ kậyı̣̂ Ẽródẽ rî tı̣̃zó ꞌá lâ rî ĩꞌdî. Ĩtí, kậyı̣̂ rî ꞌdĩ tú, Ẽródẽ yî drí kãrámã ândrê ꞌbãzó. Gõꞌdá Ẽródẽ drí ngãzó tã âtílí õjílã ãmbâ-ãmbâ kũmũ íyíkâ zẽlé rî yî drí, drı̣̃-ꞌbá ạ̃jú ꞌbũ ꞌbá yí kâ gõꞌdá kpá ꞌdó õjílã ãmbâ-ãmbâ Gãlĩláyã ꞌálâ rî yî drí, tãlâ gólĩyî ânĩ ró ĩyî kãrámã rî ꞌdĩ nyãlé yí ngálâ.
21 Chegando uma ocasião favorável, em que Herodes, no dia do seu aniversário, deu um banquete às autoridades, aos oficiais militares e às pessoas importantes da Galileia,
22 Nĩngá sĩ, kãrámã rî ꞌdĩ tú rî, Ẽrõdíyã rî mvá ãnjó ró rî drí ngãzó fĩlí ậndú tõlé lậvũlı̣́ gạ̃rạ̃. Ĩtí rî, ậndú tõtõ gólâkâ ꞌdĩ drí Ẽródẽ yî ũmú ĩyíkâ rî ꞌbá yí bê ꞌbãzó âꞌdólé ndrĩ ãyĩkõ ró lậvũlı̣́ kôrô. Tãlâ ậndú ízámvá ꞌdĩ drí tõlé ꞌdĩ tãsĩ rî, Ẽródẽ drí tã âtázó drílâ kĩ nĩ rî, “Õzõ ní ĩîjî mâ rî, má âꞌdô ngá ní drí lẽlé rî fẽꞌá ní drí.”
22 a filha de Herodias entrou no salão e, dançando, agradou a Herodes e aos seus convidados. Então o rei disse à jovem: — Peça o que quiser, e eu lhe darei.
23 Gõꞌdá nĩngá sĩ, Ẽródẽ drí ngãzó tã âtálé lãtrítrí ró kĩ nĩ rî, “Má âꞌdô ngá ní drí lẽlé rî fẽꞌá ní drí. Õzõ ní õlẽ rî, má âꞌdô ꞌbạ̃drı̣̃ ámákâ lãfálâ nyĩꞌá rı̣̃ gõzó ãzâ rî fẽlé ní drí.”
23 E fez este juramento: — O que você me pedir eu lhe darei, mesmo que seja a metade do meu reino.
24 Tólâ sĩ, ízámvá ꞌdĩ drí ngãzó nĩlí ândré lâ Ẽrõdíyã rî îjílí kĩ nĩ rî, “Má âꞌdô ngá ángô rî zı̣̃ꞌá ĩꞌdî Ẽródẽ tı̣́ sĩ âfẽlé má drí yã?” Gõꞌdá ândré lâ drí tã-drı̣̃ lôgõzó drílâ kĩ nĩ rî, “Ní âtâ Ẽródẽ drí, gólâ õjô õjílã nĩꞌá Yõwánĩ bãbãtízĩ ꞌbá ró rî ômbê lâ gãlé njíyá, áâtrõ ró drı̣̃ lâ ꞌdĩ tạ́bı̣́gạ́ ꞌá âjílí ní drí, tãlâ má nı̣̃ ró kĩ nĩ rî, gólâ drã trá.”
24 Ela saiu e foi perguntar à mãe: — O que pedirei? A mãe respondeu: — A cabeça de João Batista.
25 Ĩtí rî, ízámvá ꞌdĩ drí ngãzó rãlé ꞌwãâꞌwâ pá drı̣̃ kâ sĩ gõlé Ẽródẽ ngálâ. Gõꞌdá drílâ tã âtázó Ẽródẽ drí kĩ nĩ rî, “Má lẽ úfû Yõwánĩ bãbãtízĩ ꞌbá ró rî, ógâ ômbê lâ njíyá vólé, óꞌbã ró drı̣̃ lâ ꞌdĩ tạ́bı̣́gạ́ ꞌá âtrõlé âjílí má drí nõlé.”
25 No mesmo instante, voltando apressadamente para junto do rei, disse: — Quero que, sem demora, o senhor me dê num prato a cabeça de João Batista.
26 Nĩngá sĩ, Ẽródẽ drí âꞌdózó tã ı̣̂sũ ró, tãlâ lãtrítrí gólâ drí îtrílí trá ízámvá ꞌdĩ drí rî tãsĩ. Õzõ gólâ õgã dó tã ízámvá ꞌdĩ kâ lẽlé ꞌdĩ ꞌẽlé rî, ãnyĩ âꞌdô gãꞌá gólâ drı̣̃ı̣̂ ũmú gólâkâ ꞌdĩ ꞌbá yî ândrá.
26 O rei ficou muito triste, mas, por causa do juramento e dos que estavam com ele à mesa, não quis negar o pedido da jovem.
27 Gõꞌdá bê trá ĩtí rî, Ẽródẽ drí gbõ tã-drı̣̃ lẽzó óõgâ ró Yõwánĩ rî ômbê njíyá vólé. Gõꞌdá Ẽródẽ drí tã ꞌbãzó ạ̃jú ꞌbũ ꞌbá íyíkâ ãlô rî drí, õnĩ ró bê Yõwánĩ rî drı̣̃ âgálé âtrõlé âgõzó ĩꞌdí bê lâ. Gõꞌdá ạ̃jú ꞌbũ ꞌbá Ẽródẽ kâ ꞌdĩ drí ngãzó nĩlí gạ̃nı̣́mạ̃ ꞌálâ. Gólâ câ bê tólâ rî, drílâ Yõwánĩ rî ômbê gãzó njíyá vólé.
27 E, enviando logo o executor, mandou que lhe trouxessem a cabeça de João. Ele foi e o decapitou na prisão,
28 Nĩngá sĩ, drílâ ngãzó âgõlé Yõwánĩ rî drı̣̃ bê tạ́bı̣́gạ́ ꞌá âjílí fẽlé ízámvá ꞌdĩ drí. Gõꞌdá gólâ âcâ bê ĩꞌdí bê lâ rî, ízámvá ꞌdĩ drí ngãzó drı̣̃ rî ꞌdĩ trõlé âjílí ândré lâ drí.
28 e, trazendo a cabeça num prato, a entregou à jovem, e esta, por sua vez, a entregou à sua mãe.
29 Nĩngá sĩ, tã ârí ꞌbá Yõwánĩ kâ rî ꞌbá yî ârî ĩyî tã ꞌdî bê ĩtí rî, drílĩyî ngãzó nĩlí gạ̃nı̣́mạ̃ ꞌálâ Yõwánĩ rî ãvõ ạ̃lı̣́ ꞌdĩ njı̣̃lı̣́ nĩzó ĩꞌdí bê lâ ꞌbãlé ꞌbú ꞌá.
29 Os discípulos de João, logo que souberam disto, vieram, levaram o corpo dele e o colocaram num túmulo.
30 Tólâ sĩ, lãjóꞌbá Yésũ kâ ꞌdĩ ꞌbá yî drí âgõzó ĩyî ậcı̣́ ĩyíkâ tõlé nã ꞌásĩ Yésũ ngálâ. Gõꞌdá drílĩyî rĩzó tã rû ꞌẽ ꞌbá ậcı̣́ ĩyî drí tõlé nã ꞌbá yî ꞌásĩ rî ngĩlí Yésũ drí kpá ꞌdó ndrĩ tã drílĩyî îmbálé trá õjílã drí rî yí bê.
30 Os apóstolos voltaram à presença de Jesus e lhe relataram tudo o que tinham feito e ensinado.
31 Ị̃tú rî nã ꞌbá yî sĩ, õjílã dũû rî ĩyî trá ânĩlí kárá Yésũ rî ndrẽlé. Ĩtí rî, ânĩ-ânĩ gõꞌdá õjílã ꞌdî ꞌbá yí kâ ꞌdĩ ꞌbãá Yésũ yî kô ngá nyãlé dódó gõꞌdá kpá lôvólé tãndí ró. Gõꞌdá tã rî ꞌdĩ tãsĩ rî, Yésũ drí tã âtázó lãjóꞌbá íyíkâ ꞌdĩ ꞌbá yî drí kĩ nĩ rî, “Nĩ ngâ, mã nĩ ró võ õjílã ãkó rî ndãlé ûsúlı̣́, ãꞌdô ró ãmâ nyãányâ drí lôvózó ꞌá lâ tãkõ.”
31 E ele lhes disse: Isto porque eles não tinham tempo nem para comer, visto serem muitos os que iam e vinham.
32 Nĩngá sĩ, drílĩyî ngãzó fĩlí kõlóngbõ ꞌá, gõzó lı̣̃mvû ândrê ꞌdĩ drı̣̃ lâ mbãzó nĩlí võ õjílã ãkó rî ꞌálâ.
32 Então foram de barco para um lugar deserto, à parte.
33 Gõꞌdá tólâ sĩ, õjílã dũû ndrê ĩyî Yésũ yî trá nĩrĩ ꞌá kõlóngbõ sĩ. Drílĩyî võ Yésũ yî drí rĩzó nĩlí ꞌálâ ꞌdĩ nı̣̃zó téké, gõꞌdá drílĩyî ngãzó ndrĩ nĩlí ꞌwãâꞌwâ rû êꞌbélé jạ̃rı̣́bạ̃ ꞌásĩ ndrĩ. Nĩngá sĩ, drílĩyî ngãzó nĩlí ꞌwãâꞌwâ pá sĩ lı̣̃mvû ândrê ꞌdĩ tı̣́ ꞌálâ, gõꞌdá cãlé võ õjílã ãkó ꞌdĩ ꞌá sı̣́sı̣́ Yésũ yî drí sĩ.
33 Muitos, porém, os viram sair e, reconhecendo-os, correram para lá, a pé, de todas as cidades, e chegaram antes deles.
34 Gõꞌdá nĩngá sĩ, Yésũ yî câ bê võ rî nã ꞌá gõzó ꞌẽꞌá ârílí kõlóngbõ ꞌásĩ rî, drílĩyî õjílã õꞌbí ndrẽzó êꞌbê rû ĩyî trá ngbạ̃ꞌũ Yésũ rî tẽlé. Gõꞌdá Yésũ ndrê gólĩyî bê trá ĩtí rî, ĩzã lâ yî drí gólâ rî ꞌẽzó. Õjílã ꞌdî ꞌbá yî lêndrê ĩyî Yésũ rî lı̣̃fı̣́ drı̣̃ ꞌá õzõ kạ́bı̣̃lı̣́kı̣̃ âꞌdó ꞌbá ĩyî lôkí ꞌbá ãkó rî kâtí. Nĩngá sĩ, Yésũ drí ngãzó gólĩyî îmbálé tã dũû sĩ. Yésũ âꞌdâ tã trá gólĩyî drí cãlé bũúũ lạ̃njạ́túlı̣́ ꞌá.
34 Ao desembarcar, Jesus viu uma grande multidão e compadeceu-se dela, porque eram como ovelhas que não têm pastor. E começou a ensinar-lhes muitas coisas.
35 Nĩngá sĩ, lạ̃njạ́túlı̣́ ãlô ꞌdĩ sĩ, lãjóꞌbá Yésũ kâ rî ꞌbá yî drí ngãzó ânĩlí Yésũ rî gógó ngálâ tã âtálé gólâ drí kĩ nĩ rî, “Ní ndrê drẽ, Kúmú, nõô ı̣̃tú trá ꞌẽꞌá fĩlí. Gõꞌdá õjílã ãmbá ꞌdĩ ꞌbá yî trá ĩyî ndrĩ lõfó ró, gõꞌdá ꞌbã kpá yûꞌdạ́wạ́ võ rî nõ ꞌá gólĩyî drí ngá nyãnyã ûsúzó.
35 Como já era bastante tarde, os discípulos se aproximaram de Jesus e disseram: — Este lugar é deserto, e já é bastante tarde.
36 Ní îcâ drẽ gólĩyî âyélé, tãlâ õnĩ ró ĩyî bê ngá nyãnyã ndãlé gĩlí ĩyî drí nyãlé võ mvá ãzâ ꞌbá yî õjílã bê rî ꞌá.”
36 Mande essas pessoas embora, para que, indo pelos campos ao redor e pelas aldeias, comprem para si o que comer.
37 Gõꞌdá nĩngá sĩ, Yésũ drí tã lôgõzó lãjóꞌbá íyíkâ ꞌdĩ ꞌbá yî drí kĩ nĩ rî, “Ãnî rî gógó, nĩ fẽ ngá nyãnyã õjílã rî ꞌdĩ ꞌbá yî drí nyãlé kẽ.” Nĩngá sĩ, lãjóꞌbá ꞌdĩ ꞌbá yî drí ngãzó tã îjílí kĩ nĩ rî, “Mã âꞌdô ꞌẽꞌá lâ ángô tí ró yã? Ngá ꞌdĩ lẽ íyíkâ cú lãfâ ãmbá ngá nyãnyã ndrô ãlô rî kâ gĩzó ĩꞌdî dũû îcálé fẽlé õjílã rî nõ ꞌbá yî drí ndrĩ.”
37 Jesus, porém, lhes disse: Mas eles disseram: — Iremos comprar duzentos denários de pão para lhes dar de comer?
38 Gõꞌdá nĩngá sĩ, Yésũ drí lãjóꞌbá íyíkâ ꞌdĩ ꞌbá yî îjízó kĩ nĩ rî, “Ãmbãtã ãnî drı̣́gạ́ õꞌbí ꞌdĩ ꞌbá yí bê tạ̃sı̣̂ yã? Nĩ ngâ drẽ ndrẽlâ.” Ĩtí, lãjóꞌbá ꞌdĩ ꞌbá yî drí ngãzó nĩlí ngá nyãnyã ndrẽlé õꞌbí ꞌdĩ ꞌbá yî drı̣́gạ́ sĩ. Gõꞌdá gólĩyî ûsû ãmbãtã cé njı̣̂ gõꞌdá ı̣̃ꞌbı̣̂ mvá bê rı̣̃. Nĩngá sĩ, lãjóꞌbá ꞌdĩ ꞌbá yî drí gõzó ngá nyãnyã ꞌdî bê âꞌdálé Yésũ drí.
38 E Jesus lhes disse: Eles foram se informar e responderam: — Cinco pães e dois peixes.
39 Võ ꞌdî ꞌá tólâ rî, õmã ạ̃rú dı̣̂rı̣̂ bê rĩꞌá ı̣̃nyạ́kú drı̣̃ı̣̂ kpạ̃ạ́kũ. Nĩngá sĩ, Yésũ drí tã âtázó lãjóꞌbá íyíkâ ꞌdĩ ꞌbá yî drí, tãlâ gólĩyî õlônyĩ ró õꞌbí ꞌdĩ ꞌbá yî lãfálé lâ rĩlí õmã ạ̃rú ꞌdî drı̣̃ı̣̂ võ ꞌásĩ tũ tũ ngĩíngî.
39 Então Jesus lhes ordenou que todos se assentassem, em grupos, sobre a relva verde.
40 Ĩtí, õꞌbí ꞌdĩ ꞌbá yî drí rĩzó ĩyî vũdrı̣́ võ ꞌásĩ tũ tũ. ꞌDĩî rî, õjílã ũrûkậ ꞌbá yî võ ãlô ꞌá kámá-ãlô gõꞌdá ãzâ ꞌbá yî rĩꞌá nyâꞌdî-rı̣̃-drı̣̃-lâ-ngâ-mûdrı̣́.
40 E eles o fizeram, repartindo-se em grupos de cem e de cinquenta.
41 Nĩngá sĩ, Yésũ drí ãmbãtã njı̣̂ gõꞌdá ı̣̃ꞌbı̣̂ rı̣̃ ꞌdî bê âtrõzó. Drílâ võ ndrẽzó ꞌbũû ꞌálâ, gõꞌdá drílâ ãwô-ĩtí ꞌẽzó Ôvârí drí tãlâ ngá nyãnyã ꞌdî tãsĩ. Nĩngá sĩ, drílâ ãmbãtã ꞌdî ꞌbá yî ꞌâ lâ ûpı̣̃zó õnyí ró. Gõꞌdá drílâ fẽzó lâ lãjóꞌbá íyíkâ ꞌdĩ ꞌbá yî drı̣́gạ́ sĩ, tãlâ gólĩyî õlânjî ró ndrĩ õꞌbí ꞌdĩ ꞌbá yî drí nyãlé. Gólâ ꞌê ı̣̃ꞌbı̣̂ rı̣̃ ꞌdî ꞌbá yî kpá té õzõ drílâ ãmbãtã ꞌẽrẽ kâtí lânjílí õꞌbí ꞌdĩ ꞌbá yî drí.
41 Jesus, pegando os cinco pães e os dois peixes, erguendo os olhos para o céu, os abençoou. Depois partiu os pães e os deu aos seus discípulos para que os distribuíssem. E também repartiu os dois peixes entre todos.
42 Ĩtí rî, õꞌbí ꞌdĩ ꞌbá yî drí ngá nyãzó dũûdû. Ngá nyãnyã drí gólĩyî pẽzó.
42 Todos comeram e se fartaram,
43 Vólé drı̣̃ lâ ꞌásĩ, lãjóꞌbá ꞌdĩ ꞌbá yî drí ngãzó ngá nyãnyã ạ̃mbúkũ lâkí ꞌbá trá rî ꞌbá yî êꞌbélé. Ĩtí rî, ngá nyãnyã ạ̃mbúkũ gólĩyî drí êꞌbélé ꞌdĩ îcâ trá cú ívõ mûdrı̣́-drı̣̃-lâ-ngâ-rı̣̃ ꞌásĩ dũûdû.
43 e ainda recolheram doze cestos cheios de pedaços de pão e de peixe.
44 Gõꞌdá ãgô ndrĩ ngá ꞌdĩ nyã ꞌbá trá rî yî rĩꞌá kútũ-njı̣̂. ꞌDĩî rî, ólãá õkó kô ꞌdĩyímvá bê.
44 Os que comeram os pães eram cinco mil homens.
45 Nĩngá sĩ, Yésũ drí ngãzó tã âtálé lãjóꞌbá íyíkâ ꞌdĩ ꞌbá yî drí, tãlâ gólĩyî õmbã ró ꞌwãâ kõlóngbõ ꞌá, ãꞌdô ró bê gólĩyî drí lậvũzó ạ̃tı̣́ ꞌálâ jạ̃rı̣́bạ̃ zı̣̃lı̣́ Bẽtãsédã rî ꞌálâ gõlé lı̣̃mvû ândrê ꞌdĩ ꞌáꞌá lé drílâ ı̣̃tú drí fĩrĩ ꞌálâ ró rî lésĩ. Gõꞌdá gólâ rî gógó âꞌdô íyíkâ lâkíꞌá tãkõ, tãlâ õꞌbí ꞌdĩ ꞌbá yî jõlé gõlé ꞌbã ꞌálâ. Nĩngá sĩ, lãjóꞌbá ꞌdĩ ꞌbá yî drí tã Yésũ drí âtálé ꞌdĩ ꞌẽzó té ĩtí.
45 Logo a seguir, Jesus fez com que os seus discípulos entrassem no barco e fossem adiante dele para o outro lado, para Betsaida, enquanto ele despedia a multidão.
46 Gõꞌdá õꞌbí ꞌdĩ ꞌbá yî lậvũlı̣́ bê trá gõlé ĩyî drí ꞌbã ꞌásĩ rî, Yésũ drí ngãzó nĩꞌá mbãlé únı̣́ drı̣̃ ꞌálâ rãtáã ꞌẽlé Ôvârí drí.
46 E, tendo-os despedido, ele subiu ao monte para orar.
47 Vó lâ sĩ, võ drí ậnı̣́rı̣̃ ꞌá ꞌdĩ, kõlóngbõ tíbê lãjóꞌbá bê yí ꞌá ꞌdĩ trá lı̣̃mvû ândrê ító ꞌâ ꞌá. ꞌDĩî Yésũ rî gógó íyíkâ élêwálâ lı̣̃mvû ândrê gãrã drı̣̃ ãzâ rî lésĩ únı̣́ drı̣̃ ꞌálâ.
47 Ao cair da tarde, o barco estava no meio do mar, e Jesus estava sozinho em terra.
48 Gõꞌdá nĩngá sĩ, kạ̃gũmạ́ạ̃ ândrê drí ngãzó rĩꞌá ậsı̣̃lı̣́ rĩí rĩí rĩí lı̣̃mvû ândrê drı̣̃ı̣̂ sĩ. Bê trá ĩtí rî, lãjóꞌbá ꞌdĩ ꞌbá yî drí lâŋõ ândrê ûsúzó kõlóngbõ ꞌdî zẽrẽ ꞌá vólé kạ̃gũmạ́ạ̃ ꞌdĩ drí sĩ. Gólĩyî ûjũ kpı̣̃ı̣̂ kõlóngbõ ꞌdî zẽlé sı̣́sı̣́ ꞌálâ ró fê sĩ. Gõꞌdá Yésũ ndrê bê rî, lãjóꞌbá íyíkâ trá lâŋõ ândrê ꞌá. Ị̃tú-pá sû ngá drí ậwúrı̣̃ sĩ, drílâ gõzó ngãlé nĩꞌá lı̣̃mvû ândrê ꞌdĩ tı̣́ ꞌálâ. Tólâ gólâ drí ngãzó rĩꞌá nĩlí lı̣̃mvû drı̣̃ı̣̂ sĩ, nĩꞌá lãjóꞌbá íyíkâ kõlóngbõ ꞌá ꞌdĩ ꞌbá yî ngálâ.
48 De madrugada, vendo que os discípulos remavam com dificuldade, porque o vento lhes era contrário, Jesus foi até onde eles estavam, andando sobre o mar; e queria passar adiante deles.
49 Gõꞌdá lãjóꞌbá ꞌdĩ ꞌbá yî ndrê gólâ bê rĩꞌá ânĩꞌá lı̣̃mvû drı̣̃ı̣̂ sĩ ĩyî ngálâ rî, drílĩyî ngãzó trẽlé ûrû kĩ nĩ rî, “Wúûwú, nĩ ndrê drẽ ngá ꞌbã ꞌbá ânĩꞌá nã, ãvõ líndrí ꞌî, rĩꞌá ânĩꞌá nã.”
49 Eles, porém, vendo-o andar sobre o mar, pensaram tratar-se de um fantasma e gritaram.
50 Gõꞌdá gólĩyî ndrê gólâ bê ĩtí lâ ꞌdĩ ró rî, líndrí lâ yî drí lôꞌbézó dı̣̃ı̣̃ ũrı̣̃ drí.
50 Pois todos viram Jesus e ficaram apavorados. Mas Jesus imediatamente falou com eles e disse:
51 Vó lâ ꞌásĩ, drílâ ngãzó mbãlé fĩlí kõlóngbõ ꞌálâ gólĩyí bê. Gõꞌdá kôrô ĩlî ândrê ꞌdĩ drí âdrézó. Nĩngá sĩ, lãjóꞌbá ꞌdĩ ꞌbá yî tı̣̂ lâ ĩyî drí ậꞌdı̣́zó, gõꞌdá sı̣́-ꞌbálé drí rĩzó kãꞌdã. Tã ı̣̂sũ gólĩyíkâ kĩ, “ꞌÁ! Nõtí nõ ãꞌdô tã ꞌî yã?”
51 Então subiu no barco para estar com eles, e o vento cessou. Ficaram totalmente perplexos,
52 Gólĩyî tı̣̂ ậꞌdı̣̂ trá, tãlâ mbârâkã Yésũ drí ãmbãtã njı̣̂ fẽzó õꞌbí drí rî, tã lâ fí gólĩyî drı̣̃ı̣̂ kô.
52 porque não haviam compreendido o milagre dos pães, pois o coração deles estava endurecido.
53 Tólâ sĩ, Yésũ yî drí lı̣̃mvû ândrê ꞌdĩ drı̣̃ lâ mbãzó kõlóngbõ sĩ, gõzó cãlé ꞌbạ̃drı̣̃ zı̣̃lı̣́ Gẽnẽsãrétẽ rî ꞌálâ. Gõꞌdá mbã ĩyî lı̣̃mvû ândrê ꞌdĩ bê rî, drílĩyî ngãzó kõlóngbõ ꞌdî sẽlé ômbélé gạ́ lı̣̃mvû tı̣́.
53 Estando já no outro lado, chegaram à terra de Genesaré, onde atracaram.
54 Gõꞌdá nĩngá sĩ, gólĩyî õtírĩ kõlóngbõ ꞌdî âyé rî, õjílã tólâ nã, drílĩyî kôrô Yésũ rî nı̣̃zó.
54 Saindo eles do barco, o povo logo reconheceu Jesus.
55 Gõꞌdá nĩngá sĩ, drílĩyî ngãzó lậꞌbúlı̣́ nĩlí ꞌwãâꞌwâ ĩyî drí ꞌbã ꞌásĩ tã pẽlé õjílã drí ndrĩ kĩ, Yésũ âcâ trá. Gõꞌdá ꞌbạ̃drı̣̃ ꞌdî ꞌásĩ ndrĩ, õjílã drí ngãzó ngá lãzé ꞌbá ĩyíkâ ậnjı̣̃lı̣́ gbãrãkã sĩ ânĩzó âjílâ ĩyî Yésũ ngálâ.
55 E eles, percorrendo toda aquela região, começaram a trazer em leitos os enfermos e os levavam para onde ouviam que ele estava.
56 Jạ̃rı̣́bạ̃ ꞌásĩ gõꞌdá kpá ꞌbạ̃drı̣̃ ꞌásĩ ndrĩ, õzõ Yésũ ãâcâ trá rî, órî ngá lãzé ꞌbá âtrõlé âjílí võ rĩzó ngá lậzı̣́lı̣́ rî ꞌá. Tólâ rî, ngá lãzé ꞌbá rî ĩyî rúꞌbạ́ lôꞌbãlé Yésũ drí kĩ nĩ rî, “ꞌDõvó mã dõ cé ítá tı̣̂ áníkâ ĩꞌdî, tãlâ mã ngâ ró ngá lãzé ꞌásĩ.” Gõꞌdá ngá lãzé ꞌbá ndrĩ kậkậrậ ítá tı̣̂ Yésũ kâ sõlé rî dõ ꞌbá trá rî drí ngãzó ngá lãzé ꞌásĩ âꞌdólé ndı̣̂ndı̣̂.
56 Onde quer que ele entrasse, nas aldeias, cidades ou campos, punham os enfermos nas praças, pedindo-lhe que os deixasse tocar ao menos na borda da sua roupa. E todos os que tocavam nela ficavam curados.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Marcos 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.