Gênesis 41
asg (ASG) vs NTLH
1 Ana a̱ya̱ e re a lazai ɗa Mogono FiriꞋauna ma yaꞋin alatani a na wi a kashani o kuɗolu ku Nilu,
1 Dois anos se passaram. Um dia o rei do Egito sonhou que estava de pé na beira do rio Nilo.
2 ɗa anaka a singai e cindere a̱ uta̱i punu o kuɗolu ku Nilu ka ɗa a̱ ka̱na̱i kalina.
2 De repente, saíram do rio sete vacas bonitas e gordas, que começaram a comer o capim da beira do rio.
3 Ɗa kpamu anaka e cindere a gbanigbani ayambishi ɗa a̱ uta̱i punu e kuyene ku Nilu ɗa a shamgbai lo a̱ kucina ka aza a singai a.
3 Logo em seguida saíram do rio outras sete vacas, feias e magras, que foram ficar perto das primeiras vacas, na beira do rio.
4 Anaka a gbani-gbani n ayambishi a takumai aza a gbaga n ikyamba. Ɗa FiriꞋauna u jimgbai.
4 E as vacas feias e magras engoliram as bonitas e gordas. Aí o rei acordou.
5 Ɗa u doku u latai kpamu, ɗa u doku u yaꞋansai alatani o yoku. Arata ilya kpamu a kakungu ke te, arata kpamu e cindere a singai uta̱ kpamu punu a̱ ubuta̱ u te.
5 Mas tornou a dormir e teve outro sonho. Desta vez ele viu sete espigas de trigo que saíam de um mesmo pé; elas eram boas e cheias de grãos.
6 Lo kpamu a̱ kucina̱ ka ɗa arata e cindere a̱ uta̱i avavau aza ana wunla̱i u kasana warai le.
6 Depois saíram sete espigas secas e queimadas pelo vento quente do deserto
7 Ɗa avavau a o soɗongi arata a singai a. Ɗa FiriꞋauna u rikpa̱i, ashe alatani a ɗa yi.
7 e elas engoliram as sete espigas cheias e boas. O rei acordou: tinha sido um sonho.
8 N usana ɗa ka̱ɗu ko mogono ka̱ na̱mgba̱i, ɗa u suki e ɗeke yi oboci n aza ugboji a Masar. Adama a na a dana yi alatani a ama babu vuza na u fuɗai u danai ni a ɗa.
8 De manhã ele estava muito preocupado e por isso mandou chamar todos os adivinhos e todos os sábios do Egito. O rei contou os seus sonhos, mas nenhum dos sábios foi capaz de dar a explicação.
9 Ɗa kagbashi ko mogono ka ka danai ni, <<N ciɓa ta̱ n unushi u va̱ anana.
9 Então o chefe dos copeiros disse ao rei: — Chegou a hora de confessar um erro que cometi.
10 FiriꞋauna vu saꞋwa ta̱ kuyaꞋan wupa n kagbashi ka̱ nu vuza na u ci yaꞋanka wu boroji punu a kpaꞋa ku ugbashi.
10 Um dia o senhor ficou com raiva de mim e do chefe dos padeiros e nos mandou para a cadeia, na casa do capitão da guarda.
11 A̱ tsu aza e re a̱ tsu ci yaꞋin alatani, alatani a̱ tsu kpamu i ta̱ a kudansa ili kakau.
11 Certa noite cada um de nós teve um sonho, e cada sonho queria dizer uma coisa.
12 Punu a ugbashi wa vuza va aza a Ibirahi wi ta̱ punu n a̱ tsu, kagbashi ko kosoji ka gbayin ki ta̱ punu feu. Ɗa tsu danai ni alatani a̱ tsu, ɗa u danai tsu ko yi ɗa̱i alatani a i a kudana.
12 Lá na cadeia estava com a gente um moço hebreu, que era escravo do capitão da guarda. Contamos a esse moço os nossos sonhos, e ele explicou o que queriam dizer.
13 Uteku u na u danai tsu, ta tana ili ya yo okpoi nannai. Mpa ɗa o bonokoi mu a̱ ubuta̱ wu ulinga u va̱, vuza te kpamu vuza na u tsu kangalaka mogono boroji ɗa a unai ni.>>
13 E tudo deu certo, exatamente como ele havia falado. Eu voltei para o meu serviço, e o padeiro foi enforcado.
14 Ɗa mogono ma zuwai ɗa a̱ utuka̱i n Isufu a̱ kunu ku ugbashi uta̱ka̱i ni ubuta̱ ma lo. Ana a punai ni ɗa a sabaꞋi ni ntogu, ɗa u banai e kelime ka FiriꞋauna.
14 Então o rei mandou chamar José, e foram depressa tirá-lo da cadeia. Ele fez a barba, trocou de roupa e se apresentou ao rei.
15 Ɗa FiriꞋauna u danai Isufu, <<N yaꞋan ta̱ alatani. Babu vuza na kpamu u fuɗai u danai mu a ɗa. Ama m pana ta̱ a dana vu tsu dana ta̱ uma alatani e le. I ɗa i zuwai ɗa n ɗekei nu.>>
15 Então o rei disse: — Eu tive um sonho que ninguém conseguiu explicar. Ouvi dizer que você é capaz de explicar sonhos.
16 Ɗa Isufu u danai ni, <<Mpa mi a kufuɗa ba. Ama Ka̱shile ki ta̱ e kuneke FiriꞋauna wu ushuki u singai.>>
16 — Isso não depende de mim — respondeu José. — É Deus quem vai dar uma resposta para o bem do senhor, ó rei.
17 Ɗa FiriꞋauna u danai Isufu, <<Alatani a ɗa na: Mpa, mi ta̱ a kashani a̱ ka̱kina̱ ke Kuyene ku Nilu.
17 Aí o rei disse: — Sonhei que estava de pé na beira do rio Nilo.
18 Punu a̱ mini ma, ɗa anaka e cindere a̱ uta̱i punu a̱ mini ma. Aza a ikyamba molu-molu, ɗa a̱ ka̱na̱i lo kalina a̱ ubuta̱ wi ijanu, i na yi lo va.
18 De repente, saíram do rio sete vacas bonitas e gordas, que começaram a comer o capim da beira do rio.
19 Ana i lo kpamu, ɗa anaka e cindere o yoku o doku ɗa a̱ uta̱i ayambishi, babu kpamu tsuloboi. Mpa ta na ka̱ta̱ n saꞋwa kene icuꞋu ya anaka i nanlo punu na Masar ba.
19 Depois saíram do rio outras sete vacas, mas estas eram feias e magras. Em toda a minha vida eu nunca vi no Egito vacas tão feias como aquelas.
20 Ɗaɗa ayambishi a anaka a gbani-gbani a, ɗa a takumai anaka a ikyamba a dem.
20 E as vacas feias e magras engoliram as bonitas e gordas,
21 Ko a na a takumai aza a ikyamba a okpoi adanshi a takuma ili ba, i ta̱ lo n una̱mgbi u le tsu na ishi cau. Ɗaɗa n jimgbai.
21 mas nem dava para notar isso, pois elas continuavam tão feias como antes. Então eu acordei.
22 Punu a alatani a̱ va̱ a kpamu me ene ta̱ arata a ilya e cindere a singai. Ɗa kpamu i a kakungu ke te.
22 Depois tive outro sonho. Eu vi sete espigas de trigo boas e cheias de grãos, as quais saíam de um mesmo pé.
23 Ɗa kpamu arata a ilya o yoku e cindere a̱ uta̱i. Avavau a alumbushi kpamu, aza a na wunla̱i u kasana wi ɗe o koꞋuso.
23 Depois saíram sete espigas secas e queimadas pelo vento quente do deserto
24 Ɗa avavau a o soɗongi arata a ilya a singai a. N danai oboci ukuna u nampa, ama babu vuza na u fuɗai u yevekei mu ukuna wa.>>
24 e elas engoliram as sete espigas cheias e boas. Eu contei os sonhos aos adivinhos, mas nenhum deles foi capaz de explicá-los.
25 Ɗa Isufu u danai FiriꞋauna, <<Alatani a̱ nu icuꞋu i te ɗa ra̱ka̱. Ka̱shile kaꞋa ko yotsongi nu ili i na yi lo a̱ kuta̱wa̱.
25 Então José disse ao rei: — Os dois sonhos querem dizer a mesma coisa. Por meio deles Deus está dizendo ao senhor o que ele vai fazer.
26 Anaka a ikyamba a singai a ɗaɗa a̱ya̱ e cindere a singai arata e cindere kpamu ɗaɗa a̱ya̱ a singai e cindere kpamu. Alatani a i ta̱ a kadanshi ki ili i te dem.
26 As sete vacas bonitas são sete anos, e as sete espigas boas também são. Os dois sonhos querem dizer uma coisa só.
27 Ayambishi a anaka e cindere kpamu an na uta̱i punu e kuyene ka n avavau e cindere a na wunla̱i u kasana warai ita̱ a kadanshi ka̱ a̱ya̱ e cindere feu a kambulu.
27 As sete vacas magras e feias que saíram do rio depois das bonitas e também as sete espigas secas e queimadas pelo vento quente do deserto são sete anos em que vai faltar comida.
28 Ta kaꞋa ki nannai Ka̱shile ko yotsongu ta̱ FiriꞋauna i na yi lo a̱ kuta̱wa̱.
28 É exatamente como eu disse: Deus mostrou ao senhor, ó rei, o que ele vai fazer.
29 A̱ya̱ e cindere i ta̱ lo a̱ kuta̱wa̱, a na yaba dem u kuciya̱ ili i kulyaꞋa na Masar.
29 Virão sete anos em que vai haver muito alimento em todo o Egito.
30 Ama feu a̱ya̱ e cindere a kambulu i ta̱ lo a̱ kuta̱wa̱. Uma kpamu i ta̱ a kucinukpa n uciyi u na wishi lo dem. Punu na Masar, kambulu kpamu ki ta̱ a̱ kuka̱ra̱Ꞌa̱ iɗika ya dem.
30 Depois virão sete anos de fome.
31 Wi ta̱ o kokpo adanshi ka̱ta̱ ishi a saꞋwa kuciya̱ ilikulyaꞋa ba, adama a na kambulu ka ki ta̱ a kuyimkpa ka̱u.
31 E a fome será tão terrível, que ninguém lembrará do tempo em que houve muito alimento no Egito.
32 Ili i na i zuwai ɗa alatani a uta̱i ku re ɗaɗa, kadanshi ka̱ Ka̱shile kaꞋa ko foɓusoi kaꞋa n ka̱ci ka̱ ni, Ka̱shile kpamu ki ta̱ a kuyaꞋan kaꞋa m megeshe ba.
32 A repetição do sonho quer dizer que Deus resolveu fazer isso e vai fazer logo.
33 <<Gogo na u gaꞋan ta̱ FiriꞋauna u la̱nsa̱ vuza vu ugboji n cicoꞋo, vuza na u yevei ka lyalyaꞋi, ka̱ta̱ u zuwa yi u la̱na̱ iɗika i Masar.
33 E José continuou: — Portanto, será bom que o senhor, ó rei, escolha um homem inteligente e sábio e o ponha para dirigir o país.
34 YaꞋan FiriꞋauna u zuwa aza a na a kinda iɗika. A ɗika kpamu ili i re a̱ ka̱tsuma̱ ki ili kupa i na uma a Masar a kyaꞋi dem a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ a̱ya̱ e cindere a nanlo adama a na o foɓo.
34 O rei também deve escolher homens que ficarão encarregados de viajar por todo o país para recolher a quinta parte de todas as colheitas, durante os sete anos em que elas forem boas.
35 YaꞋan uma o ɓolongu ilikulyaꞋa a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ a̱ya̱ e cindere a singai a nampa a na i lo a̱ kuta̱wa̱, ka̱ta̱ o foɓo ilikulyaꞋa ya nu utsura u mogono FiriꞋauna, a zuwa i ɗa a̱ likuci i gbagbaꞋin yi iɗika ya.
35 Durante os anos bons que estão chegando, esses homens ajuntarão todo o trigo que puderem e o guardarão em armazéns nas cidades, sendo tudo controlado pelo senhor.
36 IlikulyaꞋa i nanlo kpamu a zuwa i ɗa adama a iɗika i Masar. Adama a na uma e pece ka̱ta̱ kambulu ka̱ a̱ya̱ e cindere ka kuna le dem ba.>>
36 Assim, o mantimento servirá para abastecer o país durante os sete anos de fome no Egito, e o povo não morrerá de fome.
37 Kadanshi ka nanlo kpamu ka zuwa ta̱ FiriꞋauna n abara a̱ ni a̱ ushuku n kadanshi ka.
37 O conselho de José agradou ao rei e aos seus funcionários.
38 Ɗa we ecei le, <<Ci ta̱ a kufuɗa tsa̱ ciya̱ vuza tsu nampa vuza na kpamu u laꞋi ni? Vuma vu nampa kpamu wi ta̱ n ayinviki a̱ Ka̱shile.>>
38 E o rei lhes disse: — Não poderíamos achar ninguém melhor para dirigir o país do que José, um homem em quem está o Espírito de Deus.
39 Ɗa mogono FiriꞋauna u danai Isufu, <<Ci ta̱ a kufuɗa tsa̱ ciya̱ vuma vu na ayinviki a̱ Ka̱shile ki n a̱ya̱ nahannai? Babu vuza na u yawai nu ugboji n cicoꞋo tsu nu.
39 Depois virou-se para José e disse: — Deus lhe mostrou tudo isso, e assim está claro que não há ninguém que tenha mais capacidade e sabedoria do que você.
40 Avu ɗa vo kokpo vuzagbayin vu kefeku ko tsugono ka̱ va̱, uma a̱ va̱ kpamu i ta̱ e kuneke wu tsugbayin. Ili i na n kulaꞋaka wu i ɗaɗa kakuba ku tsugono ka̱ va̱.>>
40 Você vai ficar encarregado do meu palácio, e todo o meu povo obedecerá às suas ordens. Só eu terei mais autoridade do que você, pois sou o rei.
41 Ɗa FiriꞋauna u danai Isufu, <<Gogo na n zuwa wu ta̱ vo okpo vuza na u kula̱na̱ iɗika i Masar.>>
41 Neste momento eu o ponho como governador de todo o Egito.
42 Ɗa FiriꞋauna u foɗoi makawani a̱ ka̱jivu ka̱ ni ɗa u ukai a̱ ka̱jivu ka̱ Isufu. Ɗa u ukai ni aminya a na a yaꞋin n arikinla a singai ɗa u ukai ni idolu ya azanariya e kuɗeku ku ni.
42 Então o rei tirou do dedo o seu anel-sinete e o colocou no dedo de José. Em seguida mandou que o vestissem com roupas de linho fino e pôs uma corrente de ouro no pescoço dele.
43 Ɗa FiriꞋauna u zuwai Isufu u kumba keke vo odoku vi ni wo okpoi an mogono me i re a iɗika i Masar Ɗa a̱duga̱ri o mogono a̱ ka̱na̱i kusala, <<Nekei uye.>> Ta a zuwai Isufu wo okpoi gomuna vu Masar nannai.
43 Depois fez com que José subisse no carro reservado para a maior autoridade do Egito depois do rei e mandou que os seus homens fossem na frente dele, gritando: “Abram caminho!” Assim, José foi posto como governador de todo o Egito.
44 Ɗa FiriꞋauna u danai Isufu,
44 O rei disse a José: — Eu sou o rei, mas sem a sua licença ninguém poderá fazer nada em toda a terra do Egito. José tinha trinta anos quando entrou para o serviço do rei do Egito. Ele saiu da presença do rei e viajou por todo o Egito.
45 Ɗa FiriꞋauna u neꞋi Isufu kula Zafinatu Peniya ɗa u nekei ni Asenatu mekere ma Potifera ganu vu Onu wo okpo yi vuka. Isufu ta na wo okpoi vuza vu utsura a iɗika i Masar dem.
45 — ausente —
46 Ayin a nanlo Isufu wi ta̱ n a̱ya̱ kamangankupa (30), ana u uwai ulinga n FiriꞋauna a iɗika i Masar. Ɗa Isufu wu uta̱i u FiriꞋauna, ɗa u ka̱ra̱Ꞌi iɗika i Masar dem.
46 — ausente —
47 A̱ ka̱tsuma̱ ka̱ya̱ e cindere a nanlo ɗa ubuta̱ dem u matsai ili n a̱bunda̱i.
47 Durante os sete anos de fartura a terra produziu cereais em grande quantidade.
48 Ɗa Isufu u ka̱na̱i ki isa ilikulya n u zuwai a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ a̱ya̱ e cindere a nanlo a̱ likuci i gbagbaꞋin i Masar. Likuci dem ɗa u zuwa a zuwai ilikulyaꞋa ya a ashina a na i uka̱ra̱Ꞌi u likuci ya.
48 E José ajuntou todos os cereais e os guardou em armazéns nas cidades, ficando em cada cidade os cereais colhidos nos campos vizinhos.
49 Ta Isufu u zuwai ilikulyaꞋa nannai n a̱bunda̱i i ɗa i yimkpa ta̱ ali ɗa u ta̱wa̱i u ka̱sukpa̱i kukuzuku i ɗa adama a na i laꞋa ta̱ kukunzuku.
49 José ajuntou tanto mantimento, que desistiu de pesar, pois não dava mais: parecia a areia da praia do mar.
50 Kafu a̱ya̱ e cindere a nanlo a yawa a matsaka ta̱ Isufu muku mo olobo n re aza a na Asenatu mekere ma Potifera ganu vu Onu u matsakai ni.
50 Antes de começarem os anos de fome, José teve dois filhos com a sua mulher Asenate.
51 Ɗa Isufu u neꞋi maku ma̱ ni kula Manasa (Ncinukpa) adama a na u dansa ta̱ n ka̱ɗu ka̱ ni, <<Ka̱shile ka zuwa mu ta̱ ɗa n cinukpai n atakaci a̱va̱ dem n a kpaꞋa ke esheku a̱va̱.>>
51 Pôs no primeiro o nome de Manassés e explicou assim: “Deus me fez esquecer todos os meus sofrimentos e toda a família do meu pai.”
52 Maku me ire u neꞋi ni kula Ifirayimu adama a na u dana ta̱ a̱ ka̱ɗu ka̱ ni <<Ka̱shile ke neke mu ta̱ muku a iɗika i na n takacikai.>> (Akungusan).
52 No segundo filho pôs o nome de Efraim e disse: “Deus me deu filhos no país onde tenho sofrido.”
53 Ayin a̱ ucuwi a iɗika i Masar o kotsoi.
53 Então acabaram-se os sete anos de fartura no Egito,
54 Ɗa a̱ya̱ a kambulu a̱ gita̱i kuꞋuwa uteku tsu na Isufu u danai va. A̱ ubuta̱ u na u buwai dem, u ɗa wi ta̱ n kambulu ka gbayin. Ama a iɗika i Masar utalu wi ta̱ ɗe.
54 e, como José tinha dito, começaram os sete anos de fome. Nos outros países o povo passava fome, mas em todo o Egito havia o que comer.
55 Ana kambulu ka̱ yikpa̱i a iɗika ɗa uma a̱ shiꞋika̱i FiriꞋauna. Ɗa FiriꞋauna u danai le a bana u Isufu i na baci u danai le dem a yaꞋan.
55 Quando os egípcios começaram a passar fome, foram pedir alimentos ao rei. Ele disse: — Vão falar com José e façam o que ele disser.
56 Ana kambulu ka̱ ka̱ra̱Ꞌi iɗika dem ɗa Isufu u zuwai a̱ ɓa̱yuwa̱ mpon ma adama a na e denke aza Masar ilikulya.
56 Quando a fome aumentou no país inteiro, José abriu todos os armazéns e começou a vender cereais aos egípcios.
57 Uma n a̱bunda̱i a aduniyan a banai Masar adama ana a tsula ilikulyaꞋa e ekiye a̱ Isufu, adama a na kambulu ka ka yimkpa ta̱ a aduniyan.
57 E de todos os países vinha gente ao Egito para comprar cereais de José, pois no mundo inteiro havia uma grande falta de alimentos.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 41, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.