Lucas 12

Ngünechen ñi Küme Dungu (ARNNT) vs ARA

Sair da comparação
ARA Almeida Revista e Atualizada 1993
1 Fey petu trawüluwlu rume fentren che, rume fentren trawüluwkülelu engün am welukonke rültrekamekewi engün. Jesus eluwi ñi dunguael, fey wünelu mew leliwülfi ñi pu disipulu, fey feypifi: “Kuñiwtukuwmün tati pu farisew ñi kimeltun mew, tüfachi dungu mew llemay kisu engün tañi koyla ngünen kimeltun lefawra reke feley.
1 Posto que miríades de pessoas se aglomeraram, a ponto de uns aos outros se atropelarem, passou Jesus a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos: Acautelai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Ngelay ta chem ellkan dungu rume tañi kimngenoael, ka chem no rume küme ellkalelu tañi pengenoael.
2 Nada há encoberto que não venha a ser revelado; e oculto que não venha a ser conhecido.
3 Feymew llemay eymün tamün feypikeel dumiñ mew, allkütungeay pelon antü mew. Ka tamün ellka dungukeel rakümkülechi ruka mew, wirarün mew feypingetuay wente ruka kütu.
3 Porque tudo o que dissestes às escuras será ouvido em plena luz; e o que dissestes aos ouvidos no interior da casa será proclamado dos eirados.
4 “Eymün llemay, iñche ñi pu weni, feypiwayiñ tamün llükanoafiel ta tüfeychi pu che tati ayükelu tamün langümaetew. Dew femle ngelayay ñi doy chumafel.
4 Digo-vos, pois, amigos meus: não temais os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Welu iñche ta feypiwayiñ iney müngell tamün llükayafiel: tati dew müntuñmafilu ñi mongen ta che ka niey pepiluwün tañi tukuafiel ta kütral mapu mew. Fey may ta llükakeafimün.
5 Eu, porém, vos mostrarei a quem deveis temer: temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo-vos, a esse deveis temer.
6 “¿Fendengekelay anta kechu pichike üñüm epu pichike moneda mew? Welu femngellefule rume, tüfachi pichike üñüm kiñe no rume ngüyünielaeyew ta Ngünechen.
6 Não se vendem cinco pardais por dois asses? Entretanto, nenhum deles está em esquecimento diante de Deus.
7 Welu ta eymün müngell, kom tamün nieelchi kal longko kütu kake kiñeke rakinieñmangeymün. Feymew llükalekilmün. Eymün ta doy faliymün fentren pichike üñüm mew.
7 Até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais! Bem mais valeis do que muitos pardais.
8 “Fey iñche ta feypiwayiñ iney rume yewentukunoelimew tañi nütramyeaetew tati pu che mew, ka femngechi ti Wentrukünuwpalu yewentukulayaeyew tañi nütramyeaetew ta Ngünechen ñi pu werken püllü mew.
8 Digo-vos ainda: todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Welu tañi llumumaetew ta iñche tati pu che mew, ka femngechi llumumayafiñ Ngünechen ñi pu werken püllü mew.
9 mas o que me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 Ngünechen ta wiñoduamatuafi tüfeychi wesa yafkalu kütu ti Wentrukünuwpalu mew, welu wiñoduamatulayafi tati kayñetudungufilu tati Lif Küme Püllü.
10 Todo aquele que proferir uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 “Fey eymün yengelmün tati sinagoga mew, ka tüfeychi pu kues mew ka ti pu awtoridad mew, fey pellkelayaymün chumngechi tamün kisutu dunguñpewael ka tamün chem piael.
11 Quando vos levarem às sinagogas e perante os governadores e as autoridades, não vos preocupeis quanto ao modo por que respondereis, nem quanto às coisas que tiverdes de falar.
12 Fey akule ti antü tamün dunguael, tati Lif Küme Püllü kelluaeymünmew tamün chem piael.”
12 Porque o Espírito Santo vos ensinará, naquela mesma hora, as coisas que deveis dizer.
13 Fey kiñe wentru mülelu tati trokiñche mew, feypifi ta Jesus:
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão lhe falou: Mestre, ordena a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Feymew llowdungueyew ta Jesus:
14 Mas Jesus lhe respondeu: Homem, quem me constituiu juiz ou partidor entre vós?
15 Ka femngechi feypi:
15 Então, lhes recomendou: Tende cuidado e guardai-vos de toda e qualquer avareza; porque a vida de um homem não consiste na abundância dos bens que ele possui.
16 Feymew Jesus nütramelfi tüfachi adkünu dungu: “Mülekefuy kiñe riku wentru, fey ñi nganelchi ketran kisu ñi mapu mew rume küme walüngmay.
16 E lhes proferiu ainda uma parábola, dizendo: O campo de um homem rico produziu com abundância.
17 Fey ti riku wentru eluwi ñi rakiduamael: ‘¿Chuman chey? Nielan chew ñi elkünuael tañi fün ketran.’
17 E arrazoava consigo mesmo, dizendo: Que farei, pois não tenho onde recolher os meus frutos?
18 “Fey kisutu feypiwi: ‘Dew kimün tañi chumael. Teyfükayan tañi nieelchi pu kakon, fey ka dewmatuan doy alükechi kakon, fey tüfey mew elkünuan tañi fün ketran ka kom tañi nieelchi chemkün.
18 E disse: Farei isto: destruirei os meus celeiros, reconstruí-los-ei maiores e aí recolherei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Feymew ka kisutu feypiwan: Iñche, rume fentren chemkün ellkanien rume fentren tripantungealu. Kansatunge, inge, putunge ka ayüwkülenge.’
19 Então, direi à minha alma: tens em depósito muitos bens para muitos anos; descansa, come, bebe e regala-te.
20 “Welu Ngünechen feypieyew: ‘Wedwed wentru, tüfachi pun müten eymi ta layaymi, fey tami ellkanieelchi chemkün ruka mew, ¿ineyngealu kay?’
20 Mas Deus lhe disse: Louco, esta noite te pedirão a tua alma; e o que tens preparado, para quem será?
21 “Femngechi dungu mew ta rupakey tati wentru ngülümkelu fentren chemkün kisungealu müten, welu pofrengey ta Ngünechen mew.”
21 Assim é o que entesoura para si mesmo e não é rico para com Deus.
22 Feymew Jesus ka feypifi ñi pu disipulu: “Tüfachi dungu feypiwayiñ: fill rakiduamkülekilmün chumngechi tamün iyael ka chem tamün mongeluwküleael ka ti takuwün mew rume tamün tukuael.
22 A seguir, dirigiu-se Jesus a seus discípulos, dizendo: Por isso, eu vos advirto: não andeis ansiosos pela vossa vida, quanto ao que haveis de comer, nem pelo vosso corpo, quanto ao que haveis de vestir.
23 Mongen doy faliy ta iyael mew, ka femngechi ta kuerpu doy faliy tati takuwün mew.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as vestes.
24 Ngüneduamfimün tati yeku pingechi üñüm. Ngankelay ka kosechakelay, ka nielay kakon, welu Ngünechen eluniekeeyew ta iyael. ¡Doy faliymün ta eymün tati pu üñüm mew!
24 Observai os corvos, os quais não semeiam, nem ceifam, não têm despensa nem celeiros; todavia, Deus os sustenta. Quanto mais valeis do que as aves!
25 Welu ka femngechi tunte ayüllefule rume kiñe che, ¿iney am rume fill rakiduamkülele, doy alüntupeafuy may ñi mongen kiñe ora rewall?
25 Qual de vós, por ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Eymün ta pepiluwkenolmün tamün femael pichin dungu, ¿fey chumngelu am fente diñmatukefimün ti kakelu chemkün?
26 Se, portanto, nada podeis fazer quanto às coisas mínimas, por que andais ansiosos pelas outras?
27 “Ngüneduamfimün chumngechi ñi tremken tati pu rayen. Küdawkelayngün rume ka füwkelayngün rume, welu iñche feypiwayiñ tati longko ülmen Salomon rume, kom tañi nieelchi kümeke takuwün mew, tüfachi pu rayen mew trürlafi.
27 Observai os lírios; eles não fiam, nem tecem. Eu, contudo, vos afirmo que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 Ngünechen eluniefi ñi tremküleael ti kachu. Fachantü müley lelfün mew, welu wüle lüpümtukukünungeay kütral mew, ¡fey doyelchi eluaeymünmew tamün tukutuwael, eymün, chi pu che newe mupiltulenolu!
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais tratando-se de vós, homens de pequena fé!
29 Feymew llemay, ngelay tamün fill rakiduamküleael chem tamün iyael ka chem tamün pütokoael.
29 Não andeis, pois, a indagar o que haveis de comer ou beber e não vos entregueis a inquietações.
30 Fey kom tüfachi dungu mew rume küdaweluwkey kom chüf mapu mülechi pu che, welu eymün nieymün kiñe Chaw dew kimnielu tamün duamtuel.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas vosso Pai sabe que necessitais delas.
31 Doyümnieafimün Ngünechen tañi longko ülmenngen, fey kom tamün duamtunieel ka femngechi llowaymün wüla.
31 Buscai, antes de tudo, o seu reino, e estas coisas vos serão acrescentadas.
32 “Llükalekilmün, iñche ñi pu ufisa reke felelu. Eymün ta pichinngeymün, welu ta Chaw Ngünechen kisu ñi kuñillchen mew, ayüley tamün eluaetew kisu ñi ülmen mülewe.
32 Não temais, ó pequenino rebanho; porque vosso Pai se agradou em dar-vos o seu reino.
33 Fendefimün tamün nieelchi chemkün, fey eluafimün tati duamtunielu. Dewmamün tati folson lludkenolu, tati afkenochi küme felen wenu mapu mew, chew ta puwkelay weñefe ka ngelay chem üñfew no rume.
33 Vendei os vossos bens e dai esmola; fazei para vós outros bolsas que não desgastem, tesouro inextinguível nos céus, onde não chega o ladrão, nem a traça consome,
34 Fey chew müley tamün küme felen, fey mew puwküleay tamün rakiduam.
34 porque, onde está o vosso tesouro, aí estará também o vosso coração.
35 “Pewütuwkülemün, tukutuwkülemün ka üykülepe tamün pelontuwe.
35 Cingido esteja o vosso corpo, e acesas, as vossas candeias.
36 Kiñe kona reke üngümnielu tañi wiñometuael ti ülmen wentru kiñe mafüwün mew, tañi nülalafiel ta wülngiñ dungupatule müten wekuntu wülngiñ mew.
36 Sede vós semelhantes a homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que, quando vier e bater à porta, logo lha abram.
37 Sakinngeay tati kona akule ti ülmen wentru, fey pepaeliyew ñi pewütuwkülen. Rüf dungu mew tati ülmen wentru anümaeyew ti mesa mew ka eluway ñi poyeaetew ka ñi eluaetew ti iyael.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, os encontre vigilantes; em verdade vos afirmo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Sakinngeay ti kona, fey pengepale ñi trepelen tunte rangi punngeay rume ka tunte epe wünngeay rume.
38 Quer ele venha na segunda vigília, quer na terceira, bem-aventurados serão eles, se assim os achar.
39 Tüfachi dungu küme ngüneduamfimün: tati ngen ruka kimfule tunte pun ñi akuael ti weñefe, elulayafuy ñi nülañmangeael ñi wülngiñ ruka tañi weñengeael.
39 Sabei, porém, isto: se o pai de família soubesse a que hora havia de vir o ladrão, [vigiaria e] não deixaria arrombar a sua casa.
40 Eymün kafey pewütuwküleaymün, fey ti Wentrukünuwpalu küpayay ti ora mew tamün doy üngümnienofiel mew.”
40 Ficai também vós apercebidos, porque, à hora em que não cuidais, o Filho do Homem virá.
41 Fey ramtueyew ta Pedro:
41 Então, Pedro perguntou: Senhor, proferes esta parábola para nós ou também para todos?
42 Feymew Ñidol feypi: “¿Iney am tati küme puwtulechi longko, fey kisu tañi ülmen wentru kom elfalkünueyew tañi nieelchi chemkün ta ruka mew, fey akutule tunte antü rume tañi elufemafiel tati iyael?
42 Disse o Senhor: Quem é, pois, o mordomo fiel e prudente, a quem o senhor confiará os seus conservos para dar-lhes o sustento a seu tempo?
43 Sakinngeay tüfeychi kona akule ñi ülmen nieelchi wentru akule ka pepaeliyew ñi küme küdawkülen.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Rüf dungu mew feypiwayiñ tati ülmen wentru elfalkünuaeyew kom ñi nieelchi chemkün kisu ñi ruka mew.
44 Verdadeiramente, vos digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 Welu tüfeychi kona rakiduamle rume fentren mew wüla ñi akutuael ñi ülmen nieelchi wentru, fey eluwle ñi kutrankayafiel ti kakelu kona ka ti ngeñoda domo.
45 Mas, se aquele servo disser consigo mesmo: Meu senhor tarda em vir, e passar a espancar os criados e as criadas, a comer, a beber e a embriagar-se,
46 Fey ti antü mew petu ñi üngümnienofiel ka ti ora ñi kimnoel akule ti ülmen wentru fey kutrankayaeyew, ka püresuntukukünuaeyew chumngechi femngekey tati wesa mongenngechi pu che.
46 virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e castigá-lo-á, lançando-lhe a sorte com os infiéis.
47 “Tati kona kimnielu chem ayünien ti ülmen wentru, welu pewütuwkülenole ka müngeltunofile rume, fey tüfa kutrankangeay rume fentren wimakan mew.
47 Aquele servo, porém, que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade será punido com muitos açoites.
48 Welu ti kona fey ñi kimnon rume mekele ñi wesa femün, fey tüfa ta kutrankangeay, pichin wimakan mew müten. Tati rume fentren elungelu, ka femngechi doy fentren müley ñi wültuael: tati rume manelngelu, doyelchi may feley ñi wüldungutuael.
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 “Iñche ta küpan üyümafiel reke ta kütral kom mapu mew ka ¡ayülefun chey tañi üyküleael dewma!
49 Eu vim para lançar fogo sobre a terra e bem quisera que já estivesse a arder.
50 ¡Iñche ta rupayan kiñe fütra kutrankawün mew! ¡Ka femngechi rume weñangkülen tüfachi dungu mew, fey dew rupali wüla tüfachi wesa kutrankawün dungu nor duamkületuan!
50 Tenho, porém, um batismo com o qual hei de ser batizado; e quanto me angustio até que o mesmo se realize!
51 ¿Eymün anta feyentuleymün tañi küpalel ta küme tüngün ta mapu mew? Feypiwayiñ tañi femnon, welu may ñi küpayael püntülkawün iñche ñi duam.
51 Supondes que vim para dar paz à terra? Não, eu vo-lo afirmo; antes, divisão.
52 Tüfa amuleachi antü mew, kechu che kiñe reñmawen mew püntülkawküleay epu trokiñ mew, küla che kayñetunieafi ti epu che ka ti epu che kayñetunieeyew ti küla che.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois, e dois contra três.
53 Tati chaw kayñetunieay ñi fotüm ka ti fotüm kayñetunieay ñi chaw. Tati ñuke kayñetunieay tañi domo püñeñ ka tati domo püñeñ kayñetunieay ñi ñuke. Tati kuse nanüng kayñetunieay ñi üllcha nanüng ka ti üllcha nanüng kayñetunieay tañi kuse nanüng.”
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora, e nora contra sogra.
54 Jesus ka feypifi tati pu che: “Eymün pefiyüm ti tromü ñi tripapan konwe antü püle, ‘mawünay tati’ pikeymün, fey femkey.
54 Disse também às multidões: Quando vedes aparecer uma nuvem no poente, logo dizeis que vem chuva, e assim acontece;
55 Ka femngechi waywen kürüfiyüm, ‘kümengetuay’ pikeymün, fey femngechi femkey.
55 e, quando vedes soprar o vento sul, dizeis que haverá calor, e assim acontece.
56 ¡Koyla ngünen che! Eymün küme kimnieymün tamün ngüneduamafiel ñi chumleken tati kallfü wenu ka nag mapu. ¿Fey chumngelu am ngüneduamlaymün chem dungu ñi mülen fantepu mew?
56 Hipócritas, sabeis interpretar o aspecto da terra e do céu e, entretanto, não sabeis discernir esta época?
57 “Fey ¿chumngelu am kisutu ngüneduamuwkelaymi ka tami femael ti nor dungu?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 Allkütumün tüfachi adkünu dungu: Fey iney rume amule tami wingkañmaaetew, fey amulmu tamu trafdunguael ti awtoridad mew, wüne küme nütramkayaymu petu tami puwnon kues mew, femngechi tami yengenoael ti kues mew. Femnolmi, ti kues wültukuaeymew ti pu soltaw mew, fey ti pu soltaw püresuntukuaeymew ti karsel mew.
58 Quando fores com o teu adversário ao magistrado, esforça-te para te livrares desse adversário no caminho; para que não suceda que ele te arraste ao juiz, o juiz te entregue ao meirinho e o meirinho te recolha à prisão.
59 Iñche ta feypieyu: tripalayaymi tüye mew dew kullilmi wüla kom tami wesa femel.”
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o último centavo.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.