Lucas 8
The New Testament of our Lord and Saviour Jesus Christ (APWNT) vs ARA
1 Áí bikédé’go Jesus kįh nagozṉilyú ła’íí gotahyú dahot’éhé nṉee áígee daagolííníí yich’į’ yałti’go ła’íí Bik’ehgo’ihi’ṉań bilałtł’áhgee begoz’aaníí nłt’éégo baa na’goṉi’íí yaa nagolṉi’go naghaa lę́’e: bitsiłke’yu nakits’ádah yił nakai,
1 Aconteceu, depois disto, que andava Jesus de cidade em cidade e de aldeia em aldeia, pregando e anunciando o evangelho do reino de Deus, e os doze iam com ele,
2 Ła’íí isdzáné spirits nchǫ’íí biyi’ daagolį́į́ n’íí ła’íí kah iłtah at’ééhíí yaa nadaakai n’íí nádaabi’dilzii lę́’ehi yił nakai ałdó’, Mary, Mágdalene daałch’iṉiihi, ch’iidn gosts’idn biyi’gé’ hakaihi,
2 e também algumas mulheres que haviam sido curadas de espíritos malignos e de enfermidades: Maria, chamada Madalena, da qual saíram sete demônios;
3 Ła’íí isdzán Joánna, nant’án Hérod bikįh yá bik’ehi, Chúza holzéhi, bi’aad; ła’íí Susánna, ła’íí isdzáné doo ałch’ídé dahi, ałdó’ yił nakai, áí isdzánéhíí bíyééhíí łahzhį’ Jesus yee yich’odaazṉi’.
3 e Joana, mulher de Cuza, procurador de Herodes, Suzana e muitas outras, as quais lhe prestavam assistência com os seus bens.
4 Ił’ánigé’ kįh nagozṉilgé’ nṉee łą́ą́go Jesus yaa náńłsą́ą́, áígee na’goṉi’íí yee yił ch’ígó’aahgo gáṉíí:
4 Afluindo uma grande multidão e vindo ter com ele gente de todas as cidades, disse Jesus por parábola:
5 K’edileehíí yił ke’go k’edileeyú óyáá: k’edileegee k’edilzíí ła’ itín bahyú nanehezdee; áí ła’ nṉee yiká’ naskai, ła’ihíí dlǫ́’ nádaihezlaa.
5 Eis que o semeador saiu a semear. E, ao semear, uma parte caiu à beira do caminho; foi pisada, e as aves do céu a comeram.
6 Ła’ k’edilzíí tsééká’ nanehezdee; ndi hadaazhjeedgo dagoshch’į’ daanłṉago nádaahisgą, doo nłt’éégo godit’oodyú hadaazhjeed dahíí bighą.
6 Outra caiu sobre a pedra; e, tendo crescido, secou por falta de umidade.
7 Ła’ihíí hosh bitahyú nanehezdee; áík’ehgo hoshihíí igháńłsąągo nadaistseed.
7 Outra caiu no meio dos espinhos; e estes, ao crescerem com ela, a sufocaram.
8 Ła’ k’edilzíí łeezh nłt’ééyú nanehezdee, áí zhą́ hadaazhjeedgo dała’á gonenadín bitisyú ánálzaa. Ąął nagosṉi’ná’ gánṉiid, Hadń bijeyi’ golííníí íyésts’ąą le’.
8 Outra, afinal, caiu em boa terra; cresceu e produziu a cento por um. Dizendo isto, clamou: Quem tem ouvidos para ouvir, ouça.
9 Bitsiłke’yu nabídaadiłkidgo gádaabiłṉii, Iłch’ígót’aahgo na’goṉi’íí bee nohwił nadaagosíńlṉi’íí hat’íí ṉiigo ánṉii?
9 E os seus discípulos o interrogaram, dizendo: Que parábola é esta?
10 Jesus gáṉíí, Bik’ehgo’ihi’ṉań bilałtł’áhgee begoz’áni doo bígózį da n’íí nohwíí bídaagonołsįįhgo nohwaa daagodest’ąą: áíná’ ła’ihíí iłch’ígót’aahgo na’goṉi’íí zhą́ bee bił na’goṉi’; áík’ehgo dédaineł’įį ndi doo daayo’įį da doleeł, ła’íí dédaidits’ag ndi doo bił ídaagozį da doleeł.
10 Respondeu-lhes Jesus: A vós outros é dado conhecer os mistérios do reino de Deus; aos demais, fala-se por parábolas, para que, vendo, não vejam; e, ouvindo, não entendam.
11 Iłch’ígót’aahgo na’goṉi’íí hat’íí ṉiigo ádishṉii shįhíí baa nohwił nagoshṉi’: K’edilziihíí Bik’ehgo’ihi’ṉań biyati’ at’éé.
11 Este é o sentido da parábola: a semente é a palavra de Deus.
12 K’edilzíí itínyú nanehezdee n’íí áí nṉee yati’ daidezts’ąą, ndi ch’iidn nant’án nyáágo yati’ bijíí yuṉe’ benagoz’aaníí bich’ą́’ náyihezlaa’íí ádaat’ee, doo da’osdląądgo hasdákai dahíí bighą.
12 A que caiu à beira do caminho são os que a ouviram; vem, a seguir, o diabo e arrebata-lhes do coração a palavra, para não suceder que, crendo, sejam salvos.
13 K’edilzíí tséé yiká’ nanehezdee n’íí nṉee bił daagozhǫ́ǫ́go daidezts’ąą; áíná’ tł’oh bikeghad ádįįhíí k’ehgo ádaat’eego, dét’įhézhį’ yati’ daayodląą, áíná’ nabída’dintaahgee t’ąązhį’ nanánihidéh.
13 A que caiu sobre a pedra são os que, ouvindo a palavra, a recebem com alegria; estes não têm raiz, creem apenas por algum tempo e, na hora da provação, se desviam.
14 K’edilzíí hosh biyi’ nanehezdee n’íí nṉee yati’ daidezts’ąą, ndi dahikáhyú ni’gosdzáń biká’ ágot’eehíí, ízisgo it’ííníí, ła’íí gonedliiníí zhą́ yaa natsídaakeesíí ádaat’ee, áík’ehgo doo nest’ą’ goleeh da.
14 A que caiu entre espinhos são os que ouviram e, no decorrer dos dias, foram sufocados com os cuidados, riquezas e deleites da vida; os seus frutos não chegam a amadurecer.
15 K’edilzíí łeezh nłt’ééyú nanihezdee n’íí yati’ daidezts’ąąná’ daabijíí nłt’éhi biyi’ yuyaa yati’ ích’iyołtą’, áík’ehgo nest’ą’ nłt’ééhíí yinłt’ąą dayúweh yaa hikaahgo.
15 A que caiu na boa terra são os que, tendo ouvido de bom e reto coração, retêm a palavra; estes frutificam com perseverança.
16 Doo hadń ik’ah kǫ’íí yidiłtłaadgo dahat’íhíta yitł’ááh ch’aanáidił’įį da, dagohíí doo kástíné yitł’ááhyú nyiłt’áah da; áíná’ ik’ah kǫ’íí biká’ dahnásiłt’áhé yiká’ dahyi’aah, áík’ehgo hayíí ha’áhikáhíí áí kǫ’íí yee daago’į́į́.
16 Ninguém, depois de acender uma candeia, a cobre com um vaso ou a põe debaixo de uma cama; pelo contrário, coloca-a sobre um velador, a fim de que os que entram vejam a luz.
17 Dawahá nanl’į’ n’ií ch’í’ṉah ádolṉiił; dawahá doo hit’įį da n’íí bígózįhgo hit’įį doo.
17 Nada há oculto, que não haja de manifestar-se, nem escondido, que não venha a ser conhecido e revelado.
18 Áí bighą da’dołts’agíí nłt’éégo ídaayesółts’ąą: dahadń íyésts’ąągo ígoł’aahń bigoyą’íí itisgo baa nádo’né’; áíná’ dahadń doo íyésts’ąą dahń, ayą́hágo ígoł’ąą n’íí ndi bich’ą́’ da’ílíí nádodleeł.
18 Vede, pois, como ouvis; porque ao que tiver, se lhe dará; e ao que não tiver, até aquilo que julga ter lhe será tirado.
19 Jesus bimaa ła’íí bik’isyú biłgo baa hikai, ndi Jesus baa ch’iląąhíí bighą doo hago’at’éégo baa hikáh da lę́’e.
19 Vieram ter com ele sua mãe e seus irmãos e não podiam aproximar-se por causa da concorrência de povo.
20 Nimaa ła’íí nik’isyú biłgo naa hikáh hádaat’įįhíí bighą dadáńyú nadaazį, daabiłch’inṉiid.
20 E lhe comunicaram: Tua mãe e teus irmãos estão lá fora e querem ver-te.
21 Jesus hadziigo gáṉíí, Bik’ehgo’ihi’ṉań biyati’ yidezts’ąągo yikísk’eh ádaat’eehíí shimaa ła’íí shik’isyú ádaat’ee.
21 Ele, porém, lhes respondeu: Minha mãe e meus irmãos são aqueles que ouvem a palavra de Deus e a praticam.
22 Łah jįį Jesus tsina’eełíí yeh hiyaa, bitsiłke’yu biłgo: bitsiłke’yu gádaayiłṉii, Noo’, hanaazhį’ nohwił nada’do’éel. Áík’ehgo bił dahda’n’eel.
22 Aconteceu que, num daqueles dias, entrou ele num barco em companhia dos seus discípulos e disse-lhes: Passemos para a outra margem do lago; e partiram.
23 Bił da’o’ołyú Jesus iłhaazh lę́’e: áígé’ dát’éégo deshch’iidgo tú nádidáh silįįgo tsina’eełíí bidaadesk’olgo ńgodzid lę́’e.
23 Enquanto navegavam, ele adormeceu. E sobreveio uma tempestade de vento no lago, correndo eles o perigo de soçobrar.
24 Áík’ehgo Jesus ch’ínádaabisidgo gádaabiłṉii, NohweBik’ehń, nohweBik’ehń, k’azhą́ téłtł’áh nohwił ogo’eeł. Áík’ehgo ch’ínádzidgo ńch’iidíí ła’íí tú hashkeego nádídáhíí yich’į’ hadziigo óch’iidgo nkenágoheltǫ’.
24 Chegando-se a ele, despertaram-no dizendo: Mestre, Mestre, estamos perecendo! Despertando-se Jesus, repreendeu o vento e a fúria da água. Tudo cessou, e veio a bonança.
25 Jesus bitsiłke’yu gáyiłṉii, Hago’at’éégo nohwi’odlą’íí doo bada’ołíí da? Tsídaadolyiz ła’íí bił díyadaagot’eego gádaałiłdi’ṉii, Hago’at’éégo ląą, díí nṉeehń tú ła’íí ńch’iidíí ndi da’áyiłṉiiyú ádaat’ee!
25 Então, lhes disse: Onde está a vossa fé? Eles, possuídos de temor e admiração, diziam uns aos outros: Quem é este que até aos ventos e às ondas repreende, e lhe obedecem?
26 Gadarénes daagolį́į́yú Gálilee biṉaazhį’yú bił nada’diz’eel.
26 Então, rumaram para a terra dos gerasenos, fronteira da Galileia.
27 Jesus tsina’eełíí yiyi’gé’ háyáágo kįh gozṉilgé’ nṉee ła’ doo áníiná’ godezt’i’go ch’iidn biyi’ golíni baa nyáá, áń bidiyágé da’ádįhgo nagháhi, nṉee łena’ṉiłíí goz’ąąyú gólíni, doo kįh biyi’ da.
27 Logo ao desembarcar, veio da cidade ao seu encontro um homem possesso de demônios que, havia muito, não se vestia, nem habitava em casa alguma, porém vivia nos sepulcros.
28 Jesus yiłtsąąná’ nádidilghaazhgo yiyahzhį’ hayaa adzaago, nawode gáṉíí, Hago lą́ą́ áshíle’go áńt’įį, Jesus, Bik’ehgo’ihi’ṉań da’tiséyú at’éhi biYe’ ńlíni? Nánoshkąąh, shiniigodoléh hela’.
28 E, quando viu a Jesus, prostrou-se diante dele, exclamando e dizendo em alta voz: Que tenho eu contigo, Jesus, Filho do Deus Altíssimo? Rogo-te que não me atormentes.
29 (Jesus spirit nchǫ’íí ałk’iná’ gáyiłnṉiid, An biyi’gé’ hanṉáh. Doo ałch’ídn ch’iidnhíí nabihesłaa da: bésh hishbizhíí ła’íí kokee bee łínádaach’iłtł’óhíí bee łíbi’destł’ǫǫ; ndi łíbi’destł’ooníí nyihidzįįzgo ch’iidn da’ilįįyú onábinyo’.)
29 Porque Jesus ordenara ao espírito imundo que saísse do homem, pois muitas vezes se apoderara dele. E, embora procurassem conservá-lo preso com cadeias e grilhões, tudo despedaçava e era impelido pelo demônio para o deserto.
30 Jesus nabídiłkidgo, Hat’íí honlzéé? biłṉii. Shíí Łáni honszee, nṉiid: ch’iidn doo ałch’ídé biyi’ oheskai dahíí bighą.
30 Perguntou-lhe Jesus: Qual é o teu nome? Respondeu ele: Legião, porque tinham entrado nele muitos demônios.
31 Jesus nádaayokąąhgo, Doo yúyahgo o’i’áńyú dołkáh nohwiłdoṉii hela’, daanṉiid.
31 Rogavam-lhe que não os mandasse sair para o abismo.
32 Áígee dziłyú góchi da’ayąągo nanałsé’: ch’iidn Jesus nádaayokąąhgo gádaaṉii, Góchi behokáh. Áík’ehgo Jesus yaa goden’ą́ą́.
32 Ora, andava ali, pastando no monte, uma grande manada de porcos; rogaram-lhe que lhes permitisse entrar naqueles porcos. E Jesus o permitiu.
33 Áík’ehgo nṉeehíí yiyi’gé’ hakaigo góchi nanałsé’íí yiyi’ oheskaigé’ túnteel sikaaníí yeh nałsą́ą́go hayaa nádnkįįgo tú yił daadesdzii.
33 Tendo os demônios saído do homem, entraram nos porcos, e a manada precipitou-se despenhadeiro abaixo, para dentro do lago, e se afogou.
34 Góchi yiṉádaadéz’įį n’íí díí ágodzaahíí daayiłtsąąná’ nádnkįįgo, kįh gozṉilyú ła’íí biṉaayú gotahyú yaa nadaagosṉi’.
34 Os porqueiros, vendo o que acontecera, fugiram e foram anunciá-lo na cidade e pelos campos.
35 Nṉee bił nada’gosṉi’íí áí ágodzaahíí daineł’į́į́yú oheskai lę́’e. Jesus yaa hikainá’ nṉee ch’iidn biyi’ golį́į́ n’íí Jesus bikeeyú sidaago daayiłtsąą, áí nṉeehíí ch’iidn biyi’gé’ haheskaigo k’adíí biini’ golį́į́go bidiyágé gólį́į́go sidaa, áík’ehgo ńdaaldzid lę́’e.
35 Então, saiu o povo para ver o que se passara, e foram ter com Jesus. De fato, acharam o homem de quem saíram os demônios, vestido, em perfeito juízo, assentado aos pés de Jesus; e ficaram dominados de terror.
36 Nṉee biṉááł ágodzaahíí hago’at’éégo nṉee ch’iidn isná ábiłsį n’íí biyi’gé’ ch’iidn hainiyoodgo nailziihíí yaa nadaagosṉi’.
36 E algumas pessoas que tinham presenciado os fatos contaram-lhes também como fora salvo o endemoninhado.
37 Nṉee Gadarénes daanliiníí bini’yú daagolínihíí dawa ńdaaldzidhíí bighą Jesus, Nohwich’ą́’zhį’ dahnṉáh, daayiłṉii; áík’ehgo tsina’eełíí yeh nádzaago t’ąązhį’ bił oná’í’éél.
37 Todo o povo da circunvizinhança dos gerasenos rogou-lhe que se retirasse deles, pois estavam possuídos de grande medo. E Jesus, tomando de novo o barco, voltou.
38 Nṉee ch’iidn yiyi’gé’ hanałsą́ą́ n’íí nábokąąhgo, Nił nádósht’aash, ṉii: áíná’ Jesus t’ąązhį’ onábíł’a’, gáṉíígo,
38 O homem de quem tinham saído os demônios rogou-lhe que o deixasse estar com ele; Jesus, porém, o despediu, dizendo:
39 Nigowąyú nádńdáhgo Bik’ehgo’ihi’ṉań hago nłt’éégo ánániidlaahíí baa nagólṉi’yú. Áík’ehgo Jesus hago nłt’éégo ánábiidlaahíí kįh dágozṉil nt’éégo yaa nagolṉi’go anádaał.
39 Volta para casa e conta aos teus tudo o que Deus fez por ti. Então, foi ele anunciando por toda a cidade todas as coisas que Jesus lhe tinha feito.
40 Jesus hanaayú bił naná’dez’eelná’ akú nṉee łą́ą́go biba’ dała’at’éégo Jesus baa nyááhíí yaa bił daagozhǫ́ǫ́ lę́’e.
40 Ao regressar Jesus, a multidão o recebeu com alegria, porque todos o estavam esperando.
41 Nṉee ła’ Jáirus holzéhi, Jews ha’ánáłséhíí yebik’ehń, Jesus yaa nyáá lę́’e; yiyahzhį’ hayaa adzaago náyokąąhgo gáṉíí, Shigowąyú ńṉáh:
41 Eis que veio um homem chamado Jairo, que era chefe da sinagoga, e, prostrando-se aos pés de Jesus, lhe suplicou que chegasse até a sua casa.
42 Bizhaazhé dała’áhi it’eedn nakits’ádah shį bił łegodzáhi k’azhą́ datsaahíí bighą áṉíí. Jesus higaałyú nṉee daabiłjizh lę́’e.
42 Pois tinha uma filha única de uns doze anos, que estava à morte. Enquanto ele ia, as multidões o apertavam.
43 Áígee isdzán dił bigháńlį́į́go nakits’ádah bił łégodzáhi itah lę́’e, dawahá bíyéé n’íí izee nant’án yich’į’ nayihezṉil ndi doo hwaa ła’ nábilziih da.
43 Certa mulher que, havia doze anos, vinha sofrendo de uma hemorragia, e a quem ninguém tinha podido curar [e que gastara com os médicos todos os seus haveres],
44 Áń Jesus yine’gé’ ninyaago bi’íí bidá’yú yedelṉiih: dagoshch’į’ dił bigháńlį́į́ n’íí ésdįįd.
44 veio por trás dele e lhe tocou na orla da veste, e logo se lhe estancou a hemorragia.
45 Jesus gáṉíí, Hadń shedelṉiih? Nṉee baa náńłsą́ą́híí, Nohwíí doo hwaa ádaahiit’įį da, daanṉiidgo, Peter ła’íí yił nakaihíí Jesus gádaayiłṉii, NohweBik’ehń, nṉee łą́ą́go niṉaayú náńłsą́ą́go daałiłjizh, hat’íí bighą, Hadń shedelṉiih? nṉii, áíná’?
45 Mas Jesus disse: Quem me tocou? Como todos negassem, Pedro [com seus companheiros] disse: Mestre, as multidões te apertam e te oprimem [e dizes: Quem me tocou?].
46 Jesus gáṉíí, Shinawodíí łahzhį’ shich’ą́’zhį’ adzaahíí bighą hadńshį shedelṉiihgo bígonsį.
46 Contudo, Jesus insistiu: Alguém me tocou, porque senti que de mim saiu poder.
47 Isdzánihíí doo nant’į’ dago yígołsįįdná’ tsídolyizgo ditłidgo Jesus yiyahzhį’ hayaa adzaago hat’íí bighą Jesus yedelṉiih shįhíí, ła’íí hago’at’éégo dagoshch’į’ nábi’dilziihíí nṉee dawa yiṉááł nagosṉi’ lę́’e.
47 Vendo a mulher que não podia ocultar-se, aproximou-se trêmula e, prostrando-se diante dele, declarou, à vista de todo o povo, a causa por que lhe havia tocado e como imediatamente fora curada.
48 Jesus isdzánihíí gáyiłṉii, Shilah, nił gozhǫ́ǫ́ le’: ni’odlą’íí nłt’éégo ánániidlaa; iłch’į’gont’éégo dahnádńdáh.
48 Então, lhe disse: Filha, a tua fé te salvou; vai-te em paz.
49 Áígee t’ah yałti’ná’ Jews ha’ánáłséhíí yebik’ehń bigowągé’ nṉee ła’ baa nyáágo gábiłṉii, Nitsi’ daztsąą; Jesus doo dayúweh nańłtł’og da.
49 Falava ele ainda, quando veio uma pessoa da casa do chefe da sinagoga, dizendo: Tua filha já está morta, não incomodes mais o Mestre.
50 Jesus díí yidezts’ąągo gáṉíí, Doo ńńłdzid da: ondląągo zhą́ nitsi’ nłt’éé nádodleeł.
50 Mas Jesus, ouvindo isto, lhe disse: Não temas, crê somente, e ela será salva.
51 Jesus gowąyú ńyááná’ Peter, John ła’íí James biłgo ła’íí it’eedn daztsaanihíí bitaa ła’íí bimaa zhą́ bił ha’ashkáh, nṉiid lę́’e.
51 Tendo chegado à casa, a ninguém permitiu que entrasse com ele, senão Pedro, João, Tiago e bem assim o pai e a mãe da menina.
52 It’eedn n’íí nṉee dawa baa daachag ła’íí baa ch’aadaaneshzhil: áíná’ Jesus gáṉíí, Doo daałchag da, it’eedn doo daztsąą da, daazhógo ałhoshgo at’éé.
52 E todos choravam e a pranteavam. Mas ele disse: Não choreis; ela não está morta, mas dorme.
53 Áí bighą nṉee dázhǫ́ baa daadloh, it’eedn da’aṉii daztsąą yídaagołsįhíí bighą.
53 E riam-se dele, porque sabiam que ela estava morta.
54 Jesus nṉee dała’adzaahíí, Ch’ínołkáh, daayiłnṉiidná’ it’eedn bigan yiłtsoodgo gáyiłṉii, Shina’ilį’, nádndáh.
54 Entretanto, ele, tomando-a pela mão, disse-lhe, em voz alta: Menina, levanta-te!
55 Bi’ihi’ṉa’ nágosdlįįgo dagoshch’į’ nádiidzaa lę́’e: áígé’ Jesus, Bá’dołné’, ṉii.
55 Voltou-lhe o espírito, ela imediatamente se levantou, e ele mandou que lhe dessem de comer.
56 Bitaa ła’íí bimaa bił díyadaagot’ee: áíná’ Jesus gábiłṉii, Díí ágodzaahíí hadń baa bił nadaagołṉi’ hela’.
56 Seus pais ficaram maravilhados, mas ele lhes advertiu que a ninguém contassem o que havia acontecido.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 8, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.