Atos 17
Ñʼoom xco na tqueⁿ tyʼo̱o̱tsʼom cantxja ʼnaaʼ Jesucristo (AMUNT) vs NAA
1 Pablo ñꞌeⁿ Silas tyꞌena teiꞌnomna tsjoom Anfípolis ñꞌeⁿ tsjoom Apolonia. Jnda̱ chii tquiena tsjoom Tesalónica yuu waa cwii watsꞌom ꞌnaaⁿ nnꞌaⁿ judíos.
1 Tendo passado por Anfípolis e Apolônia, Paulo e Silas chegaram a Tessalônica, onde havia uma sinagoga dos judeus.
2 Ndyee smaⁿna tyomꞌaⁿna tsjoomꞌñeeⁿ. Ñequiiꞌ quia xuee na cwitaꞌjndyee nnꞌaⁿ judíos, Pablo sꞌaaⁿ chaꞌxjeⁿ quichꞌeeⁿ. Tjatseijomñê ñꞌeⁿ naⁿꞌñeeⁿ na cwitjomndyena watsꞌom ꞌnaaⁿna. Tyotseineiiⁿ nda̱a̱na.
2 Paulo, segundo o seu costume, foi procurá-los e, por três sábados, discutiu com eles a respeito das Escrituras,
3 Tꞌmo̱o̱ⁿ na juu ñꞌoomꞌ Tyꞌo̱o̱tsꞌom na teiyo teiljeii matsonaꞌ na maxjeⁿ jndeiꞌnaꞌ na cwajndii nntjom Cristo. Nntyꞌioom nnꞌaⁿ jom tsꞌoomꞌnaaⁿ, maxjeⁿ nncueeⁿꞌeⁿ jnda̱ chii nncwandoꞌxcoom. Tsoti Pablo:
3 expondo e demonstrando ter sido necessário que o Cristo padecesse e ressuscitasse dos mortos. Paulo dizia: — Este Jesus, que eu anuncio a vocês, é o Cristo.
4 Quia joꞌ ntꞌom nnꞌaⁿ judíosꞌñeeⁿ jlaꞌyuꞌna, jlaꞌjomndyena ñequio Pablo ñꞌeⁿ Silas. Mati nnꞌaⁿ na nchii judíos na cwilaꞌtꞌmaaⁿꞌndye Tyꞌo̱o̱tsꞌom jndyendyena jlaꞌyuꞌna. Mati jndye yolcu na cwiluiitquiendye jlaꞌyuꞌna.
4 Alguns deles foram persuadidos e se juntaram a Paulo e Silas. O mesmo aconteceu com numerosa multidão de gregos piedosos e muitas mulheres importantes.
5 Sa̱a̱ joo nnꞌaⁿ judíos na tyoolaꞌyuꞌ jeeⁿ ndyaꞌ ta̱a̱ꞌ nꞌomna nnꞌaⁿ na cwilaꞌyuꞌ ñꞌoom na mañequiaa Pablo. Joꞌ chii jlaꞌtjomna cwii tmaaⁿꞌ nnꞌaⁿ na wiꞌndye. Jnda̱ chii jlaꞌjmeiⁿꞌna nnꞌaⁿ tsjoomna. Ndoꞌ tyꞌena waaꞌ tsꞌaⁿ na jndyu Jasón. Tyꞌequieꞌna wꞌaaꞌñeeⁿ ñequio na jndeiꞌnaꞌ na cwilꞌueena Pablo ñequio Silas ee ñeꞌcatsa̱ꞌna naⁿꞌñeeⁿ jo nda̱a̱ nnꞌaⁿ tsjoomna.
5 Os judeus, porém, movidos de inveja, trazendo consigo alguns homens maus dentre a malandragem, reuniram uma multidão e provocaram um tumulto na cidade. E, atacando de surpresa a casa de Jasom, procuravam trazer Paulo e Silas para o meio do povo.
6 Sa̱a̱ tîcaliuna naⁿꞌñeeⁿ, joꞌ chii tyꞌeñꞌomna Jasón ñequio ntꞌomcheⁿ nnꞌaⁿ na cwilaꞌyuꞌ. Ñequio na jndeiꞌnaꞌ tyꞌechona naⁿꞌñeeⁿ jo nda̱a̱ naⁿmaⁿnꞌiaaⁿ tsjoomna. Jndeii tyolaxuaana, jluena:
6 Porém, não os encontrando, arrastaram Jasom e alguns irmãos diante das autoridades, gritando: — Estes que promovem tumulto em todo o mundo chegaram também aqui,
7 Ndoꞌ Jasónmꞌaaⁿ jnda̱ seiljoom joona waⁿꞌaⁿ. Ndoꞌ chaꞌtso naⁿmꞌaⁿꞌ cwilꞌana na tjaa yuu lꞌue ñꞌoom na maqueⁿ tsaⁿmaⁿtsꞌiaaⁿ tꞌmaⁿ tsjoom Roma, ee cwiluena cwiicheⁿ tsꞌaⁿ mꞌaaⁿ na matsa̱ꞌntjom na jndyu Jesús.
7 e Jasom os hospedou na casa dele. Todos estes agem contra os decretos de César, dizendo que existe outro rei, chamado Jesus.
8 Ndoꞌ naⁿmaⁿnꞌiaaⁿ ñequio nnꞌaⁿ tsjoomꞌñeeⁿ, quia jndyena ñꞌoommeiⁿꞌ jlaꞌjmeiⁿꞌndyena.
8 Tanto a multidão como as autoridades ficaram agitadas ao ouvir estas palavras.
9 Sa̱a̱ Jasón ñequio ntꞌomcheⁿ nnꞌaⁿ na cwilaꞌyuꞌ, jnda̱ na tioomna sꞌom, quia joꞌ jlaꞌcandyaandye naⁿꞌñeeⁿ joona.
9 Porém, depois de terem recebido deles a fiança estipulada, as autoridades soltaram Jasom e os outros.
10 Jnda̱ na teijaaⁿ xueeꞌñeeⁿ nnꞌaⁿ na cwilaꞌyuꞌ mañoomꞌ jñoomna Pablo ñꞌeⁿ Silas na cꞌoo naⁿꞌñeeⁿ tsjoom Berea. Quia na jnda̱ tquiena tsjoomꞌñeeⁿ tyꞌena watsꞌom ꞌnaaⁿ nnꞌaⁿ judíos.
10 E logo, durante a noite, os irmãos enviaram Paulo e Silas para Bereia. Ali chegados, dirigiram-se à sinagoga dos judeus.
11 Nnꞌaⁿ judíos tsjoom Bereaꞌñeeⁿ ya nnꞌaⁿndyetina nchiiti ncꞌiaana na mꞌaⁿ tsjoom Tesalónica. Ñequio na xcweeꞌ nꞌomna tyoqueⁿna cwenta ñꞌoom na tyolue naⁿꞌñeeⁿ. Ndoꞌ ꞌio ndi ꞌio tyolaꞌnaaⁿna ñꞌoomꞌ Tyꞌo̱o̱tsꞌom na teiyo teiljeii na tyolꞌueena aa mayuuꞌ ñꞌoom na cwilue naⁿꞌñeeⁿ nda̱a̱na.
11 Ora, estes de Bereia eram mais nobres do que os de Tessalônica, pois receberam a palavra com toda a avidez, examinando as Escrituras todos os dias para ver se as coisas eram, de fato, assim.
12 Joꞌ chii jndyendye nnꞌaⁿ judíos jlaꞌyuꞌna. Mati nnꞌaⁿ na cwilaneiⁿ ñꞌoom griego, jndye yolcu na tꞌmaⁿti cwiluiitquiendye ndoꞌ mati naⁿnom na cwilaneiⁿ griego jndyendyena jlaꞌyuꞌna.
12 Com isso, muitos deles creram, mulheres gregas de alta posição social e muitos homens.
13 Sa̱a̱ nnꞌaⁿ judíos na mꞌaⁿ Tesalónica jndyena na mañequiaa Pablo ñꞌoomꞌ Tyꞌo̱o̱tsꞌom nda̱a̱ nnꞌaⁿ Berea. Joꞌ chii tyꞌena tsjoomꞌñeeⁿ, tyꞌelaꞌjmeiⁿꞌna naⁿꞌñeeⁿ.
13 Mas, logo que os judeus de Tessalônica souberam que a palavra de Deus era anunciada por Paulo também em Bereia, foram lá agitar e perturbar o povo.
14 Joꞌ chii nnꞌaⁿ na cwilaꞌyuꞌ jlaꞌtyuaaꞌna jñoomna Pablo na cjaⁿ ꞌndyoo ndaaluee. Sa̱a̱ Silas ñequio Timoteo ljooꞌndyena Bereaꞌñeeⁿ.
14 Então os irmãos fizeram com que Paulo fosse imediatamente para os lados do mar. Porém Silas e Timóteo continuaram em Bereia.
15 Nnꞌaⁿ na tyꞌelaꞌjomndye ñꞌeⁿ Pablo tyꞌecaꞌndyena jom tsjoom Atenas. Jnda̱ chii tyꞌelcweeꞌna tsjoomna Berea. Tyꞌeñꞌomna ñꞌoom na seintyjaañe Pablo nda̱a̱na na catseityuaaꞌ Silas ñꞌeⁿ Timoteo na nncꞌoontyjo̱na naxeeⁿꞌeⁿ. Tilaꞌyooꞌndyena.
15 Os responsáveis por Paulo levaram-no até Atenas e regressaram trazendo ordem a Silas e Timóteo para que fossem encontrá-lo o mais depressa possível.
16 Yocheⁿ na meindooꞌ Pablo joona tsjoom Atenas seiliooꞌñê na ntyꞌiaaⁿꞌaⁿ na chaꞌwaa quiiꞌ tsjoomꞌñeeⁿ tooꞌ ꞌnaⁿ na cweꞌ nnꞌaⁿ lꞌa.
16 Enquanto Paulo os esperava em Atenas, o seu espírito se revoltava em face da idolatria dominante na cidade.
17 Joꞌ chii tyotseineiiⁿ nda̱a̱ nnꞌaⁿ judíos naquiiꞌ watsꞌom ꞌnaaⁿna ñequio nda̱a̱ ntꞌomcheⁿ nnꞌaⁿ na cwitjomndye joꞌ joꞌ na cwilaꞌtꞌmaaⁿꞌndye Tyꞌo̱o̱tsꞌom. Mati ꞌio ndi ꞌio tyotseineiiⁿ nda̱a̱ nnꞌaⁿ na mꞌaⁿ tsꞌua tꞌmaⁿ.
17 Por isso, falava na sinagoga com os judeus e os gentios piedosos; também na praça, todos os dias, com os que se encontravam ali.
18 Tyomꞌaⁿ ntꞌom nnꞌaⁿ naquiiꞌ tsjoomꞌñeeⁿ na cwilaꞌjomndye ñꞌoom na cwitꞌmo̱o̱ⁿ nnꞌaⁿ epicúreos ndoꞌ tyomꞌaⁿ ntꞌomcheⁿ nnꞌaⁿ na cwilajomndye ñꞌoom na cwitꞌmo̱o̱ⁿ nnꞌaⁿ estoicos. To̱ꞌ naⁿꞌñeeⁿ na cwilaꞌneiⁿna ñꞌeⁿ Pablo. Ntꞌomndye joona jluena:
18 E alguns dos filósofos epicureus e estoicos discutiam com ele, havendo quem perguntasse: — Que quer dizer esse tagarela? Outros diziam: — Parece pregador de deuses estranhos. Diziam isso porque Paulo pregava Jesus e a ressurreição.
19 Quia joꞌ tyꞌeñꞌomna jom cwii joo na jndyu Areópago yuu cwitjomndye nnꞌaⁿ na cwiꞌoocandye ñꞌoom. Jluena nnoom:
19 Então, tomando-o consigo, levaram-no ao Areópago, dizendo: — Podemos saber que nova doutrina é essa que você ensina?
20 Ee tijoom ñejndya̱a̱yâ ñꞌoom na mañequiaaꞌ, jeeⁿ xuiiꞌ juunaꞌ. Joꞌ chii ñeꞌcaliuuyâ chiuu cwitꞌmo̱o̱ⁿ ñꞌoommeiⁿꞌ.
20 Pois você nos traz aos ouvidos coisas estranhas e queremos saber o que vem a ser isso.
21 Ee nnꞌaⁿ tsjoom Atenas ñequio nnꞌaⁿ na jnaⁿ ntꞌomcheⁿ njoom na cwicꞌeeⁿya tsjoomꞌñeeⁿ jeeⁿ ntyjaaꞌ nꞌomna na ñeꞌcandyena ndoꞌ ñeꞌcalaꞌneiⁿna meiⁿnquia nnom ñꞌoom na xcoti.
21 Acontece que todos os de Atenas e os estrangeiros residentes não se ocupavam com outra coisa senão dizer ou ouvir as últimas novidades.
22 Quia joꞌ tjameintyjeeꞌ Pablo quiiꞌntaaⁿ nnꞌaⁿ yuu cwiwijndaaꞌ ñꞌoom. Tsoom:
22 Então Paulo, levantando-se no meio do Areópago, disse: — Senhores atenienses! Percebo que em tudo vocês são bastante religiosos,
23 Ee quia na tjo̱tseicaandyo̱ quiiꞌ tsjomꞌyoꞌ, jndye joo ntyꞌiaya yuu cwilaꞌtꞌmaaⁿꞌndyoꞌ. Joꞌ ljeiya cwii tio na chunaꞌ ljeii: “Tiowaaꞌ cwentaaꞌ Tyꞌo̱o̱tsꞌom na ticataꞌjnaaⁿꞌa.” Majuu Tyꞌo̱o̱tsꞌom na cweꞌ cwilaꞌtꞌmaaⁿꞌndyoꞌtoꞌyoꞌ meiⁿ ticataꞌjnaaⁿꞌyoꞌ jom, majom na matseina̱ⁿya nda̱a̱ꞌyoꞌ cantyja ꞌnaaⁿꞌaⁿ.
23 porque, andando pela cidade e observando os objetos de culto que vocês têm, encontrei também um altar no qual aparece a seguinte inscrição: “ Ao Deus Desconhecido ”. Pois esse que vocês adoram sem conhecer é precisamente aquele que eu lhes anuncio.
24 ’Jom sꞌaaⁿ tsjoomnancue ñequio chaꞌtso ꞌnaⁿ na niom nnomnaꞌ. Cwiluiiñê na matsa̱ꞌntjoom chaꞌwaa cañoomꞌluee ñequio tsjoomnancue. Joꞌ chii ticaⁿnaꞌ wꞌaa na nlꞌa nnꞌaⁿ yuu na nncꞌoomñê.
24 — O Deus que fez o mundo e tudo o que nele existe, sendo ele Senhor do céu e da terra, não habita em santuários feitos por mãos humanas;
25 Meiⁿ ticaⁿnaꞌ nnꞌaⁿ na nnteiꞌxꞌee jom ee tjaaꞌnaⁿ ljoꞌ na matseiꞌtjo̱o̱naꞌ jom. Ee nqueⁿ mañequiaaⁿ na chaꞌtsondyo̱ cwitando̱o̱ꞌa, cwitjaaya jndye ñequio chaꞌtsoti ꞌnaⁿ na macaⁿnaꞌ jaa.
25 nem é servido por mãos humanas, como se precisasse de alguma coisa, pois ele mesmo é quem a todos dá vida, respiração e tudo mais.
26 ’Ñequio ñeꞌcwii tsꞌaⁿ sꞌaaⁿ tsjaaⁿ jaa nnꞌaⁿ tsjoomnancue meiⁿ na meinchꞌo̱ ndyuaa na mꞌaaⁿya ee nqueⁿ sꞌaaⁿ na jnda̱ tꞌoomꞌndyo̱ chaꞌwaa nnom tsjoomnancue. Ndoꞌ seijndaaꞌñê cwaaⁿ xjeⁿ nncueꞌntyjo̱ na nncꞌoom tsꞌaⁿ ndoꞌ yuu na cwii cwii joo.
26 De um só homem fez todas as nações para habitarem sobre a face da terra, havendo fixado os tempos previamente estabelecidos e os limites da sua habitação;
27 Luaaꞌ sꞌaaⁿ cha chaꞌtsondyo̱ jaa calꞌua̱a̱ya jom, calꞌaancꞌuaaꞌndyo̱ na calacandyooꞌndyo̱ na nntaꞌjnaaⁿꞌa jom, meiiⁿ na mayuuꞌ titquia mꞌaaⁿ ñequio cwii cwiindyo̱.
27 para buscarem Deus se, porventura, tateando, o possam achar, ainda que não esteja longe de cada um de nós;
28 Ee cantyja ꞌnaaⁿꞌ jom cwitando̱o̱ꞌa, cwimaꞌno̱o̱ⁿya ndoꞌ cwicꞌa̱a̱ⁿya chaꞌxjeⁿ tyolue ntꞌom nnꞌaⁿꞌyoꞌ na jndo̱ꞌ nꞌom. Tyoluena: “Jaa laxmaaⁿya ntseinda Tyꞌo̱o̱tsꞌom.”
28 pois nele vivemos, nos movemos e existimos, como alguns dos poetas de vocês disseram: “Porque dele também somos geração.”
29 Joꞌ chii ncꞌe na cwilaxmaaⁿya ntseinda Tyꞌo̱o̱tsꞌom ticatyꞌiomnaꞌ na nlajoomꞌndyo̱ jom cweꞌ cwii ꞌnaⁿ na tuiinaꞌ ñequio sꞌom cajaⁿ, oo sꞌom xuee, oo ljo̱ꞌ na cwilꞌa nnꞌaⁿ cweꞌ cantyja na cwilaꞌtiuu cheⁿnquieena.
29 Portanto, visto que somos geração de Deus, não devemos pensar que a divindade é semelhante ao ouro, à prata ou à pedra, trabalhados pela arte e imaginação do homem.
30 Ncuee na jnda̱ teinom, Tyꞌo̱o̱tsꞌom seiquii tsꞌoom ñequio nnꞌaⁿ cantyja na tijndo̱ꞌ nꞌomna, sa̱a̱ jeꞌ jeꞌ chaꞌtso nnꞌaⁿ meiⁿyuucheⁿ joo na mꞌaⁿna matsa̱ꞌntjoom na calcweꞌ nꞌomna.
30 Deus não levou em conta os tempos da ignorância, mas agora ele ordena a todas as pessoas, em todos os lugares, que se arrependam.
31 Ee jnda̱ seijndaaꞌñê xuee na nncuꞌxeeⁿ jaa nnꞌaⁿ tsjoomnancue cantyja na matyꞌiomyanaꞌ. Jnda̱ tqueeⁿ na nquii Jesús nncuꞌxeⁿ jaa. Ndoꞌ jnda̱ tꞌmo̱o̱ⁿ na mayuuꞌ na nluii na ljoꞌ nda̱a̱ chaꞌtso nnꞌaⁿ ee sꞌaaⁿ na tandoꞌxco juu jnda̱ na tueꞌ.
31 Porque Deus estabeleceu um dia em que julgará o mundo com justiça, por meio de um homem que escolheu. E deu certeza disso a todos, ressuscitando-o dentre os mortos.
32 Ndoꞌ nnꞌaⁿ tsjoom Atenas quia jndyena na matseineiⁿ Pablo cantyja na nntandoꞌxco nnꞌaⁿ na jnda̱ tja̱, cwantindye joona cweꞌ tyoncona. Sa̱a̱ ntꞌomndye joona tyoluena:
32 Quando ouviram falar de ressurreição de mortos, uns zombaram, e outros disseram: — A respeito disso ouviremos você em outra ocasião.
33 Quia joꞌ jluiꞌ Pablo quiiꞌntaaⁿna.
33 A essa altura, Paulo se retirou do meio deles.
34 Sa̱a̱ cwantindye nnꞌaⁿ jlaꞌjomndyena ñequio Pablo ndoꞌ jlaꞌyuꞌna, mandiñꞌeⁿ Dionisio. Jom tsꞌaⁿ na cwiluiitquieñe Areópago yuu cwiwijndaaꞌ ñꞌoom. Mati yuscu na jndyu Dámaris ñequio ntꞌomcheⁿ nnꞌaⁿ jlaꞌyuꞌna.
34 Houve, porém, alguns homens que se juntaram a ele e creram; entre eles estava Dionísio, o areopagita, uma mulher chamada Dâmaris e, com eles, mais algumas pessoas.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 17, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.