Lucas 12
Kotoni Imo Itouniyaimo (AMM) vs NVT
1 Noko nokolalo molopoi ukouniyaiko liyaiya tumoki. Ulai siyasonuso, molopoi molopoi molopoi, wiyou. Naino fona no moloi ilomani monoi? Nosai no mo; Isiso mo siyokutono iyaliso toku na ikoki, siyokawi imo mo noino, “Falisi moloso aluwai noko monoi atiyaiso na pa siwo, totaini sisiyoliko asu monoi mo. Toini topoko imo monoi timonukuwo, atiyaiso.
1 Quando as multidões cresceram a ponto de haver milhares de pessoas atropelando-se e pisando umas nas outras, Jesus concentrou seu ensino nos discípulos, dizendo: “Tenham cuidado com o fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Hani hani mo fiyokaikokai sakimo, amuwoi tino mo na fiyamosokoimo. Hani hani mo kukalokokai sakimo, nokoni molo timai fiyamosokoimo, toi saino monoi.
2 Virá o dia em que tudo que está encoberto será revelado, e tudo que é secreto será divulgado.
3 Imo mo folosumai lukasakinuwomo, noko nokolaloyo saponimai kwaiyoinomo. Imo mo nu poiso wosu woso lukasakinuwomo, nonani imo mani, nokoyo siyoliso posasoko taikiyoinomo.” Siyokutono iyaliso aino ikoki, Isiso mo.
3 O que vocês disseram no escuro será ouvido às claras, e o que conversaram a portas fechadas será proclamado dos telhados.
4 Ti monoi ikoki, Isiso mo, “Woli iyali, ya timonukuwo. Au monoiso tukuwoli noko monoi noiyo kokolokomoiwo. Nosai no moloi uwokomo monoi, moiso no? Moini mulu mo waliyo.
4 “Meus amigos, não tenham medo daqueles que matam o corpo; depois disso, nada mais podem lhes fazer.
5 Moi uwokaikomo taikiyo nokota ya wiyononinoikuwomo, moi nimo monoi. Tani fiyo wosuwoimai tosi manonuwo. To mo Koto nali. Mulumolo luwai somiso mo, au mo uwokaikomoinuwomo, mulu mani, uwokaikomoinuwomo, taso utoinuwomo. Nasu, ya timonukuwo, nonani nokota monoi na pa nimowo.
5 Mas eu lhes direi a quem devem temer. Temam a Deus, que tem o poder de matar e lançar no inferno. Sim, a esse vocês devem temer.
6 Moi mo sai, soso mo uo mo lolofa, lolofa nali. Ulai Koto mo uo lolofa monoi pa tofufolikomomoiso, na tosamukukomoi.
6 “Qual é o preço de cinco pardais? Duas moedas de cobre? E, no entanto, Deus não se esquece de nenhum deles.
7 Moi monoisu momaini komu suwo komaso yasoi na kolalikai. Wiyou, atiyaiyaso na tosamukukomo itouniyaimo manonuwo, mulumolo luwai noko iyali moi mo. Noiyo kokolokomoiwo. Moi mo uo lolofa tosouwaiko manonuwo.” Aino ikoki, Isiso mo.
7 Até os cabelos de sua cabeça estão todos contados. Portanto, não tenham medo; vocês são muito mais valiosos que um bando inteiro de pardais.
8 Nosai no mo; ti monoi ikoki, Isiso mo, “Ya timonukuwo, noko mo yani siyolo kaluwaimono wiyotiyakimo, noko nokolaloso, asi asi noko nokolaloni noko siyoli nokota yo mani, tani siyolo na kaluwai wiyotiyoimo, Kotoni kumoki nokoso.
8 “Eu lhes digo a verdade: quem me reconhecer aqui, diante das pessoas, o Filho do Homem o reconhecerá na presença dos anjos de Deus.
9 Ulai noko mo noko nokolaloni molo timai namoliyo alosimomonakimo, asayo mani, nonani nokotaso namoliyo na alosimoimo, Kotoni kumoki nokoni molo timai mo.
9 Mas quem me negar aqui será negado diante dos anjos de Deus.
10 Asa, asi asi noko nokolaloni noko siyoli nokota yoso imo koiyau imonakinomo, Koto mo nonani imo koiyau foli monoi imo mo futo, yoso mulumolo luwaimonakinomo. Ulai noko mo Kotoni Mulu Itouniyaimo Nokotaso alisiyoliyakimo, Koto mo nonani alisiyoli imo foli monoi imo mo futo muwoi, amai.
10 Quem falar contra o Filho do Homem será perdoado, mas quem blasfemar contra o Espírito Santo não será perdoado.
11 Lotu nu samukuko noko sisiyolini molo timai kiyokomakinuwomo, komano noko sisiyoli nokoni molo timai sakinuwomo, nokotalo iyalini molo timai, nomai no mo mulu mo noiyo kolikaliyoiwo, hani imoso ikonuwowo.
11 “Quando vocês forem julgados nas sinagogas e diante dos governantes e das autoridades, não se preocupem com o modo como se defenderão nem com o que dirão,
12 Kotoni Mulu Itouniyaimo Nokotayo na wiyononinoinuwomo, no ikakinuwo no.” Isiso mo aino ikoki.
12 pois o Espírito Santo, naquele momento, lhes dará as palavras certas”.
13 Nosai no mo; noko nokolalo molopoi mulumai nokotayo Isisoso na imoki, “Aiyolokomomoko nokota, auwaso na pa imo, apouyo ilolu utai siyai nimonumo.”
13 Então alguém da multidão gritou: “Mestre, por favor, diga a meu irmão que divida comigo a herança de meu pai!”.
14 Nosai no mo; Isiso mo na imoki, “Moloi woi? Noiyo muwokaimonoki, ilolu wau imo kwaimo monoi no? No mo yani mi muwoi.”
14 Jesus respondeu: “Amigo, quem me pôs como juiz sobre vocês para decidir essas coisas?”.
15 Nosai no noko nokolaloso ikoki, “Atiyaiso na pa siwo. Ilolu molopoi i mulu noiyo yaloiwo. Si itouniyaimo mo ilolu molopoiwoi siwoi muwoi. Si itouniyaima mo folo.”
15 Em seguida, disse: “Cuidado! Guardem-se de todo tipo de ganância. A vida de uma pessoa não é definida pela quantidade de seus bens”.
16 Nosai no mo; siyokawi imo na ikoki, “Ilolu molopoi nokotani isini aliyoli molopoi tauwonoulu, na tuwamokokai si liyai.
16 Então lhes contou uma parábola: “Um homem rico tinha uma propriedade fértil que produziu boas colheitas.
17 No monoi no nonani nokota mo tani muluyosu tomulumoloko, “Yo no moloi tiyo, woi? Isini aliyoli no moiso tisikokai, woi?”
17 Pensou consigo: ‘O que devo fazer? Não tenho espaço para toda a minha colheita’.
18 Nosai no tiyomu, “Yo mo noino na tiyo, yani no isikokai nu lolofa lolofa tulaloko. Sisiyoliso kololi ukoimo. Isini aliyoli komaso nosoni tu uwokokaiyaloimo, hani hani iloluwoi.
18 Por fim, disse: ‘Já sei! Vou derrubar os celeiros e construir outros maiores. Assim terei espaço suficiente para todo o meu trigo e meus outros bens.
19 Isikokaiyakimo, yo mo noino mulumolokoimo, isini no ititouni molopoi molopoi isikokaikai, amuwoi tino tiya monoi. Aisamu aisamu pa uwaimoiso. Yo mo mi na tofou foukalomoi, no moloki yousi saso mo waliyo, yo mo na tosomaimo yousimoi.”
19 Então direi a mim mesmo: Amigo, você guardou o suficiente para muitos anos. Agora descanse! Coma, beba e alegre-se!’.
20 Ulai Kotoyosu na timo, “Nono mo muluwoi muwoi. Lolai amolokimai na kaloinimo, yau. Komaso hani hani no isikokai manokini no, noiyo moloi iyoimo?” Siyokawi imo aino ikoki, Isiso mo.
20 “Mas Deus lhe disse: ‘Louco! Você morrerá esta noite. E, então, quem ficará com o fruto do seu trabalho?’.
21 Ulai ikoki, “No monoi no ilolu isikokai noko komaso noko mani, totai amu isikokaiyakinomo, ainoso na uwokaikoimo, Koto monoi mulu fufolikakimo.” Aino ikoki, Isiso mo, siyokawi imo mo.
21 “Sim, é loucura acumular riquezas terrenas e não ser rico para com Deus”.
22 Nosai no mo; Isiso mo siyokutono iyaliso na ikoki, “No monoi no ya timonukuwo. Mulu mo noiyo kolikaliyoiwo, momaini si monoi mo. Noiyo iyamoiwo, “Moi no haniso tonokoni, woi?” Ulai mulu noiyo kolikaliyoiwo, momaini au monoi mo. Noiyo iyamoiwo, “Moi no tuno no haniyo asisiko monoi, woi?”
22 Então, voltando-se para seus discípulos, Jesus disse: “Por isso eu lhes digo que não se preocupem com a vida diária, se terão o suficiente para comer, ou com o corpo, se terão o suficiente para vestir.
23 Ulai sinono no koloni saso? Au no ulai kouwo saso?
23 Pois a vida é mais que comida, e o corpo é mais que roupa.
24 Uo monoi na pomulumoloko ukuwo. Toi mo aliyoli ali pa tikai manonoso, isini aliyoli pa ti manonoso. Koloni isikokai nu mo uwofa. Ilolu nu mani, uwofa na. Ulai Kotoyosu mo na tonikomoi, koloni mo. Noko nokolalo moi mo uo lolofaso na tosouwaiko manonuwo. No monoi no moi mani, Kotoyo na tosamukukomo manonuwo. Mulu mo noiyo kolikalikaiyoiwo.
24 Observem os corvos. Eles não plantam nem colhem, nem guardam comida em celeiros, pois Deus os alimenta. E vocês valem muito mais que qualquer pássaro.
25 Kalo monoi mulu kalo mo, moi nokota siya no ulai ti monoi no alu komiyai no moloi wiyono monoi?
25 Qual de vocês, por mais preocupado que esteja, pode acrescentar ao menos uma hora à sua vida?
26 Moi mo sai muwoi, sosoli na. Kotoni molo timaisu mo siyoli hani muwoi, koufa na. No monoi no koloni ilolu monoi mani, mulu mo noiyo kolikaliyoiwo. Kotoni ami mo siyoli.
26 E, se não podem fazer uma coisa tão pequena, de que adianta se preocupar com as maiores?
27 A uso na pomulumolokowo. Afonimaiso na tofofoliko manono. Toini mi anosai muwoi, afonimaiso nali. Ulai ya timonukuwo. Solomono mani, kou ititouni nokota toku no toloki no, ulai tani kou mo a uni kou komiyai muwoi. Wiyou, a uyo souwaikino.
27 “Observem como crescem os lírios. Não trabalham nem fazem suas roupas e, no entanto, nem Salomão em toda a sua glória se vestiu como eles.
28 Motu na, sosono mo konoi monoiso kiso totoloko. Amuwoi mo isiko utoinomo, taso. Nonani sosono Kotoyo tokouwokokaimoi. Moisu mo sosonoso na tosouwaiko manonuwo. No monoi no mo Koto mo na tosamukukomo manonuwo. Moini mulumolo luwai mulu no, a, koufasu, woi?
28 E, se Deus veste com tamanha beleza as flores que hoje estão aqui e amanhã são lançadas ao fogo, não será muito mais generoso com vocês, gente de pequena fé?
29 No monoi no noiyo mulumoloko manoiwo, haniso noinuwomo, haniso sikoinuwomo. Mulu noiyo kolikaliyoiwo.
29 “Não se inquietem com o que comer e o que beber. Não se preocupem com essas coisas.
30 Mulumolo luwai somiso nokoyo ilolu mulu monoisu tiyo manono. Moini Apono mo sai, afonimaiso sakinuwomo, no monoi no fasikomoinuwomo.
30 Elas ocupam os pensamentos dos pagãos de todo o mundo, mas seu Pai já sabe do que vocês precisam.
31 Hani hani ilolu mulu noiyo yoiwo. Kotoyo samukukomo mulu monoi saso na pa yo manowo. No monoi no hani hani mani, nikomoinuwomo.” Aino ikoki, siyokutono iyaliso.
31 Busquem, acima de tudo, o reino de Deus, e todas essas coisas lhes serão dadas.
32 Ulai ikoki, siyokutono iyaliso, Isiso mo, “Moi mo sipo uo komiyai tosinuwo, pounu muwoi. Ulai noiyo kokolokomoiwo. Moini Apono mo mulu mo waliyo, moi monoi, na yomukaiki, noko nokolaloso samukuko fasiyoinuwomo.
32 “Não tenham medo, pequeno rebanho, pois seu Pai tem grande alegria em lhes dar o reino.
33 Ilolu mo suo suomoko nokoso pa nikowo, suo mo muwoni. Nonani muwoniyo afonimai nokoso na pa fasikalowo. Muwoni alo i mo tolikikokai. Kumokini hani hani ititouniso na pa iwo. Kumokiso hani hani mo kopokoiyaukowoi muwoi, polamoko nokoyo aumoifaso pa totimoiso. No mo alopu sosomuyo no sosomuwakowoi ilolu muwoi.
33 “Vendam seus bens e deem aos necessitados. Com isso, ajuntarão tesouros no céu, e as bolsas no céu não se desgastam nem se desfazem. Seu tesouro estará seguro; nenhum ladrão o roubará e nenhuma traça o destruirá.
34 Nokoyo ilolu mo nuso isikokai mo, to mo nonani nuso mano mulu saso. Kumokiso isikokai mo, kumokiso amiyo mulu saso.” Siyokawi imo mo aino na ikoki, Isiso mo.
34 Onde seu tesouro estiver, ali também estará seu coração.”
35 Nosai no mo; Isiso mo ulai ikoki, “Na popuwotolowo, lamu tayo pofalosokowo, saponimai si monoi. Na pa foumo siwo.
35 “Estejam vestidos, prontos para servir, e mantenham suas lâmpadas acesas,
36 Totaini noko siyoli nokota foumo noko komiyai pa siwo. Noko siyoli mo koloni wasikai utukaikiyo tumakimo, na foumo soimo. Itu lotiso ukou ukou nima tumakimo, somaiso na kolali unoinomo.
36 como se esperassem o seu senhor voltar do banquete de casamento. Então poderão abrir-lhe a porta e deixá-lo entrar no momento em que ele chegar e bater.
37 Mi anononi noko, to tumomaiso no foumo saki no, toi mo na molokiwumo. Yo mo motuwa na timonukuwo. Nonani siyoli nokota mo ikoimo, “Na posiwo,” koloni na no nikoimo.
37 Os servos que estiverem prontos, aguardando seu retorno, serão recompensados. Eu lhes digo a verdade: ele mesmo se vestirá como servo, indicará onde vocês se sentarão e os servirá enquanto estão à mesa!
38 Ulai amoloki mulu pusumai tumakimo, ulololi si somiso noko mo na molokiwumo. Wiyo wiyo imo yakomai mani, ulololi si somisoso koka tumakimo, na molokiyoinomo.
38 Quer ele venha no meio da noite, quer de madrugada, ele recompensará os servos que estiverem prontos.
39 Ninani hani na pomulumolokowo. Nu kiyo nokota mo polamoko nokotayo tumo monoi posaino mo, na palukimo. Ulai maniwoiso poi tumoi, ulai to no sai?
39 “Entendam isto: se o dono da casa soubesse exatamente a que horas o ladrão viria, não permitiria que a casa fosse arrombada.
40 Moi mani, pa foumowo. Asi asi noko nokolaloni noko siyoli nokota yo no maniwoiso tumoimo? Ulai moi no sai? Moiyo iyamakinuwomo, pa tumoisowo, yo mo na tumoimo.” Siyokutono iyaliso aino na ikoki, Isiso mo.
40 Estejam também sempre preparados, pois o Filho do Homem virá quando menos esperam”.
41 Nosai no mo; Pita mo imoki, Isisoso, “Siyoli Nokota, ninani siyokawi imo no koi monoi saso timokoni, o, noko nokolalo siyaiwoi monoi?”
41 Então Pedro perguntou: “Senhor, essa ilustração se aplica apenas a nós, ou a todos?”.
42 Nosai no Noko Siyoliyo na fowaki, “Mi ano itouniyaimo nokota no noi? To mo muluwoi na, mulu itouniyaimowoi nali. Nonani nokota mo noko siyoliyo tomuwokai, totani mi ano noko samukuko monoi. No yakomai saiso saiso tuwautimoi, koloni mo.
42 O Senhor respondeu: “O servo fiel e sensato é aquele a quem o senhor encarrega de chefiar os demais servos da casa e alimentá-los.
43 Siyoli nokotayo mi ano itouniyaimoso kiya tumakimo, nonani mi ano nokota mo na molokiyumo.
43 Se o senhor voltar e constatar que seu servo fez um bom trabalho,
44 Yo mo motuwa na timonukuwo. Noko siyoliyo na muwokaiyoimo, totani hani hani komaso samukuko monoi.
44 eu lhes digo a verdade: ele colocará todos os seus bens sob os cuidados desse servo.
45 Ulai mi anononi nokota siya mo na tomulumoloko, “Yani noko siyoli mo somaiso pa tumoiso.” No monoi no mi ano siyamaiso noko nokolaloso tuwasouliyanomoi, koloni tonokomoi, iwo koiyau tosikomoi, tukwalu kwalumo.
45 O que acontecerá, porém, se o servo pensar: ‘Meu senhor não voltará tão cedo’, e começar a espancar os outros servos, a comer e a beber e se embriagar?
46 Aino yo manakimo, tani noko siyoliyo ifou na tumoimo, foumo somisomaiso. Noko siyolini tumo monoi mo sai muwoi. No monoi no mo siyoli nokotayo na uwokaiyoimo, mulumolo luwai somiso nokowoi tolo tomasikoimo.
46 O senhor desse servo voltará em dia em que não se espera e em hora que não se conhece, cortará o servo ao meio e lhe dará o mesmo destino dos incrédulos.
47 Mi ano nokota no mo, to mo tani siyoli nokotani mulu mo sai. Ulai hani hani foukaiwoi muwoi. Siyoli nokotayo no imoki no, to mo yowoi muwoi. Siyoli nokota mo tumakimo, wiyou, siyoliso na waso manoimo.
47 “O servo que conhece a vontade do seu senhor e não se prepara nem segue as instruções dele será duramente castigado.
48 Ulai mi anononi nokota siya mo siyoli nokotani mulu mo sai muwoi. Molo koiyauso aluwaiyakimo, koufasosu wasoimo. Noko mo Kotoyo sai anoni mo, suo mani, mi anoninumo. Siyoliso niyakimo, Kotoyo imoimo, “Mi amiso na pa anomono manowo.” Pitaso aino imoki, Isiso mo.
48 Mas aquele que não a conhece e faz algo errado será castigado com menos severidade. A quem muito foi dado, muito será pedido; e a quem muito foi confiado, ainda mais será exigido.”
49 Isiso mo siyokutono iyaliso ulai ikoki, “Yo mo asiso amukonoki, ta yoli monoi. Wiyou, mulu siyoliso tiyo, amukokai monoi.
49 “Eu vim para incendiar a terra, e gostaria que já estivesse em chamas!
50 Ulai toku mo iyanoko siyoli uwomonoinomo. Wiyou, mulu na tokalomonomoi, ainoso uwaimoimo.
50 No entanto, tenho de passar por um batismo e estou angustiado até que ele se realize.
51 Ulai moi mo tiyamonuwo, yo mo asi noko moini uo tokosiyaima tumonukuwowo. Wiyou, ainosu muwoi. Ya timonukuwo, ya noinomo pa asisikuwano soinuwoso.
51 Vocês pensam que vim trazer paz à terra? Não! Eu vim causar divisão!
52 Naino siyai noko nokolalo nu siyaso no tosi no, toi mo pa asisikuwanoinoso. Lolaisai siyai mo yoso mulumolo luwaimono manoinomo. Tiwoi tauwoiyo suo suo uo mulu yo ukuwano manoinomo.
52 De agora em diante, numa mesma casa cinco pessoas estarão divididas: três contra duas e duas contra três.
53 Pa asisikuwanoinoso. Apitonowoi awitonowoiyo suo suo uo mulu yo ukuwanoinomo. Atino mani, atokiwoi suo suo uo mulu yo ukuwanoinomo. Atino soputonowoi suo suo uo mulu yo ukuwanoinomo.” Siyokutono iyaliso ikoki, ainoso na.
53 “O pai ficará contra o filho e o filho contra o pai; a mãe contra a filha e a filha contra a mãe; a sogra contra a nora e a nora contra a sogra”.
54 Nosai no mo; noko nokolaloso mani, na ikoki, “Moi mo sa noiso toki manonuwo, kumoki fiyokaimoso, no monoi no tiyamo manonuwo, “Sa mo na totumo.” Motu nali, nosai no sa somaiso na totumomosi.
54 Então Jesus se voltou para a multidão e disse: “Quando vocês veem nuvens se formando no oeste, dizem: ‘Vai chover’. E têm razão.
55 Imonu mo puwosai totumomoi mo, na tiyamo manonuwo, “Ulo ta siyoliyo wiyoimo.” Motu nali, ainoso na fiyamosiyoimo.
55 Quando sopra o vento sul, dizem: ‘Hoje vai fazer calor’. E assim ocorre.
56 Asiwoi kumokiwoiso tukwaiko itouniyaimo manonuwo, no monoi no moi mo sai, sa tumowoi ulo wiwoi monoi. Yani mi ano mani, yasoi na tukwaimono manonuwo. Ulai hani monoi? Yo monoi mo moi mo sai muwoi.” Aino ikoki.
56 Hipócritas! Sabem interpretar as condições do tempo na terra e no céu, mas não sabem interpretar o tempo presente.
57 Isiso mo ulai ikoki, noko nokolaloso, “Moloi monoi woi? Hani monoi pa tomulumoloko itouniyaimo manonuwoso? Na pa mulumoloko kiwo, molo itouniyaimoso aluwai monoi.
57 “Por que não decidem por si mesmos o que é certo?
58 Nokoyo uo imo lukaso ni monoi kauwakinimo, imo kwai nokota siyolini auso, toku mo momati amu mo molomai uo imo monoi na pa hamukukuwanowo, imo futo monoi. Wonikaluso aiko imo kwai nokotani auso kiyoini. Nosai no totayo polimano nokoni nainoso aiko kiyoini, kalopulo nuso aiko kiyoini.
58 Quando você e seu adversário estiverem a caminho do tribunal, procurem acertar as diferenças antes de chegar lá. Do contrário, pode ser que o acusador o entregue ao juiz, e o juiz, a um oficial que o lançará na prisão.
59 Ya timonoki, kalopulo nusai somaiso pa amufoiniso. Na yousikaino manoinimo, ainoso hani molo koiyau foli imo mo futo.” Aino na ikoki, Isiso mo.
59 Eu lhe digo: você não será solto enquanto não tiver pago até o último centavo”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.