Lucas 1
Akawaio NT (AKE_BSS) vs NVI
1 Imenuka uya ɨyena', eke Tiyo'peras,tu'kan kon nɨ uya imenukasa' iye'ku'sa' rʉ'pʉ Sises pɨ' ina koro'tau.
1 Muitos já se dedicaram a elaborar um relato dos fatos que se cumpriram entre nós,
2 Ina pɨ' tʉron kon nekama'pʉ menuka'pʉ to' uya. Kamo ina pana'tɨsa' iya na'ne' nan uya tanporo iye'sara'tɨ'pʉ si'kɨrɨ ene'pʉ. Kamoro si kamoro Papa apiyo' pe te'san tʉron kon enupa tʉuya'nokon winɨ imaimu pɨ'.
2 conforme nos foram transmitidos por aqueles que desde o início foram testemunhas oculares e servos da palavra.
3 Mɨrɨ wenai, urɨ uya rɨ nɨrɨ si a'tomasa' pɨ' tanporon nɨ, iye'sara'tɨ'pʉ si'kɨrɨ, urɨ pona nɨrɨ kanan si wakʉ pe iyesi ɨiwano' pe imenukato' pe uya, ɨmɨrɨ, eke tʉnamasen Tiyo'peras,
3 Eu mesmo investiguei tudo cuidadosamente, desde o começo, e decidi escrever-te um relato ordenado, ó excelentíssimo Teófilo,
4 i'tu pa i'napairon ɨyenupasa' na'ne' ipɨ'.
4 para que tenhas a certeza das coisas que te foram ensinadas.
5 Kin pe Era' esi a'tai Isutiya po, moro Papa ena' use'man nɨto' tʉrawasomanin esi'pʉ Sakaraya itese', Apisa o'noron kon tonpa. Ino'pʉ, Resipe' itese' esi'pʉ kanan, Eran pa rʉ'pʉ pe.
5 No tempo de Herodes, rei da Judéia, havia um sacerdote chamado Zacarias, que pertencia ao grupo sacerdotal de Abias; Isabel, sua mulher, também era descendente de Arão.
6 Asa'rɨ rɨ marɨ Papa Maimu awɨron kon pe to' esi'pʉ, tanporon nɨ Papa Maimu awɨrɨ te'san pe to' esi'pʉ tʉpʉreme'se pʉra.
6 Ambos eram justos aos olhos de Deus, obedecendo de modo irrepreensível a todos os mandamentos e preceitos do Senhor.
7 E'tane to' munkɨ pʉra iyesi'pʉ, apʉne pʉra Resipe' esi'pʉ tʉumu'tasen pe pʉra. Asa'rɨ rɨ marɨ to' ukɨɨi'pansa' esi'pʉ.
7 Mas eles não tinham filhos, porque Isabel era estéril; e ambos eram de idade avançada.
8 Tʉron nɨ a'tai nin si, tʉweyu kon e'seposa' a'tai, tamʉtʉ ton pokon pe Sakaraya e'tʉrawasoma esi'pʉ, use'man nɨto' Papa ena' tʉrawasoma pɨ' Surusiran po, Esuwerʉ amʉ' use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' tau.
8 Certa vez, estando de serviço o seu grupo, Zacarias estava servindo como sacerdote diante de Deus.
9 Itonpa ton uya anʉnsa' esi'pʉ tʉutanʉnto' kon eseru yau iyewonto' pe Esuwerʉ amʉ' use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' ta' a'po'nan kɨrɨi'nʉnpase'na.
9 Ele foi escolhido por sorteio, de acordo com o costume do sacerdócio, para entrar no santuário do Senhor e oferecer incenso.
10 Sakaraya ewonsa' a'tai Esuwerʉ amʉ' use'mato', ɨpʉremato' iwʉ' ta' a'po'nan kɨrɨi'nʉnpase'na, pʉroroi po tanporo iyamʉrasa' kon ɨpʉremase'na esi'pʉ ɨpʉreman pɨ'.
10 Chegando a hora de oferecer incenso, o povo todo estava orando do lado de fora.
11 Mɨrɨ koro'tau, Papa inserʉʉi usenpoika'pʉ itenu ya'. Mɨrɨpan e'soto'kasa' esi'pʉ a'po'nan kɨrɨi'nʉnpato' apon enwo'netʉ winɨ.
11 Então um anjo do Senhor apareceu a Zacarias, à direita do altar do incenso.
12 Sakaraya uya ensa' a'tai, iyetʉipɨtʉ'pʉ ipɨ'.
12 Quando Zacarias o viu, perturbou-se e foi dominado pelo medo.
13 E'tane, “Ketʉipɨtʉi!” ta'pʉ inserʉ uya ipɨ'. “Ɨwɨpʉremato' etasa' Papa uya man. Ɨno'pʉ, Resipe' uya ɨmʉre epoto' oton, mɨrɨpan mese'tɨi' Isaan tukai'.
13 Mas o anjo lhe disse: "Não tenha medo, Zacarias; sua oração foi ouvida. Isabel, sua mulher, lhe dará um filho, e você lhe dará o nome de João.
14 Pori' pe kuru ɨku'to' iya oton mɨrɨ. Mɨrɨ awonsi'kɨ tu'kan kon nɨ epori'mato' oton iyentusa' a'tai,
14 Ele será motivo de prazer e de alegria para você, e muitos se alegrarão por causa do nascimento dele,
15 apʉne pʉra Papa enu yau eke pe kuru iye'to' oton. Ɨ'rɨ rɨ kata'pan ensinin pe kʉse'nin, Papa A'kwarʉ yen pe iye'to' oton iyentu'pʉ si'kɨrɨ.
15 pois será grande aos olhos do Senhor. Ele nunca tomará vinho nem bebida fermentada, e será cheio do Espírito Santo desde antes do seu nascimento.
16 Tu'kan kon nɨ Esuwerʉ amʉ' na'poto' iya oton Papa winɨkʉi',
16 Fará retornar muitos dentre o povo de Israel ao Senhor, o seu Deus.
17 mɨrɨpan utɨto' oton Itepuru rawɨrɨ meruntɨ pe, Iraisa esi'pʉ kasa, tʉmunkɨ kon i'nʉnkanin nan pe ikʉipʉnʉ ton e'to' pe to' ewan ensimato' iya oton, main awɨron kon pen nɨrɨ ipokena' pu'ketʉ yau te'ton kon pe. Ka'pon amʉ' konekanin pe itepuru e'ma ta',” ta'pʉ inserʉ uya.
17 E irá adiante do Senhor, no espírito e no poder de Elias, para fazer voltar o coração dos pais a seus filhos e os desobedientes à sabedoria dos justos, para deixar um povo preparado para o Senhor".
18 Sakaraya uya inserʉ ekama'po'pʉ, “Nai kasa i'tu uya i'napai rɨ serɨ esi tukai'? Intomi'si pe esi, uno'pʉ nɨrɨ esi no'sami'si pe,” ta'pʉ iya.
18 Zacarias perguntou ao anjo: "Como posso ter certeza disso? Sou velho, e minha mulher é de idade avançada".
19 Inserʉ uya eikʉ'pʉ, “Kepʉrerʉ urɨ, Papa piyawon urɨ, enno'sa' urɨ ayauro'kase'na, mɨrɨ awonsi'kɨ wakʉ itekare ekamase'na ɨpɨ'.
19 O anjo respondeu: "Sou Gabriel, o que está sempre na presença de Deus. Fui enviado para lhe transmitir estas boas novas.
20 Umaimu apurɨ auya pʉra iyesi pɨ', ɨye'maimu'ka nin mɨrɨ, ausauro'to' oton pen unekama'pʉ e'kupʉ pʉ'kʉ pona rɨ,” ta'pʉ inserʉ uya.
20 Agora você ficará mudo. Não poderá falar até o dia em que isso acontecer, porque não acreditou em minhas palavras, que se cumprirão no tempo oportuno".
21 Mɨrɨ koro'tau, ka'pon amʉ' enurikʉ'pʉ Sakaraya enupɨkɨrɨ, usenuminkan pɨ' to' esi'pʉ, “Ɨ'rɨ pɨ' inke kuru rɨ iko'mamʉ tepa'kai' pʉra?” ta'pʉ to' uya.
21 Enquanto isso, o povo esperava por Zacarias, estranhando sua demora no santuário.
22 Mɨrɨpan epa'kasa' a'tai, isaurokʉ pʉra iyesi'pʉ. To' uya i'tu'pʉ Papa uya itenu a'kwakasa' uya ɨ'rɨ rɨ ensa' tukai', apʉne pʉra temiyatʉ ke tauro'ka iya 'nokon pɨ', asaurokʉi'ma pʉra.
22 Quando saiu, não conseguia falar nada; o povo percebeu então que ele tivera uma visão no santuário. Zacarias fazia sinais para eles, mas permanecia mudo.
23 Te'tʉrawasomato' weyu u'ma'sa' a'tai, itunta'pʉ tiwʉ' ta'.
23 Quando se completou seu período de serviço, ele voltou para casa.
24 Serɨ pata'pʉ pe, ino'pʉ Resipe' umono'ta'pʉ. Mɨrɨpan uko'mamʉ'pʉ tepa'kai' pʉra 5 kaisa rɨ kapʉi tiwʉ' tau.
24 Depois disso, Isabel, sua mulher, engravidou e durante cinco meses não saiu de casa.
25 “Papa uya kuru serɨ ku'sa' serɨ uiwano' pe,” ta'pʉ iya. “Serɨ a'tai kuru si piyɨ'nʉ' imʉre pʉra ka'pon amʉ' koro'tau e'to' mo'kasa' iya man upiyapai,” ta'pʉ Resipe' uya.
25 E ela dizia: "Isto é obra do Senhor fez! Agora ele olhou para mim com favor, para desfazer a minha humilhação perante o povo. "
26 6 kaisa rɨ kapʉi Resipe' esi koro'tau mono' pe, inserʉ Kepʉrerʉ ennoko'pʉ Papa uya Kiyarari awon pata Nasare' itese' pona.
26 No sexto mês Deus enviou o anjo Gabriel a Nazaré, cidade da Galiléia,
27 A'pɨ'pʉn uri'san, Meri itese', auro'kato' iya ike esi'pʉ, Isose', Tepi' pa rʉ'pʉ, no'pʉ oton pe te'ton.
27 a uma virgem prometida em casamento a certo homem chamado José, descendente de Davi. O nome da virgem era Maria.
28 Inserʉ uyee'pʉ ipiya'. Mɨrɨpan a'tai, “Miyarɨ, Papa Nanʉmʉ'pʉ! Itepuru man ɨpiyau,” ta'pʉ iya.
28 O anjo, aproximando-se dela, disse: "Alegre-se, agraciada! O Senhor está com você! "
29 Inserʉ maimu pɨ', ipan pe kuru Meri usenuminka'pʉ, mɨrɨpan, “Ɨ'rɨ rɨ si ta iya ko?” tukai'.
29 Maria ficou perturbada com essas palavras, pensando no que poderia significar esta saudação.
30 “Kɨsi'nʉkʉi, Meri. Wakʉ pe Papa enu yau ɨwesi.
30 Mas o anjo lhe disse: "Não tenha medo, Maria; você foi agraciada por Deus!
31 Ɨumono'tato' oton, mɨrɨpan entuto' oton warawo' pe, mɨrɨpan mese'tɨi' Sises tukai'.
31 Você ficará grávida e dará à luz um filho, e lhe porá o nome de Jesus.
32 Eke pe kuru iye'to' oton. Mɨrɨ awonsi'kɨ eke kuru Papa Mumu Kʉrɨ rɨ tukai', esa'to' oton. Itepuru Papa uya Kin pe iku'to' oton itamokori Tepi' esi'pʉ kasa,
32 Ele será grande e será chamado Filho do Altíssimo. O Senhor Deus lhe dará o trono de seu pai Davi,
33 mɨrɨ awonsi'kɨ Seko' payan nʉ'san epuru pe iye'to' oton inke rɨ. Kin pe iye'to' e'nonkato' oton pen,” ta'pʉ inserʉ uya.
33 e ele reinará para sempre sobre o povo de Jacó; seu Reino jamais terá fim".
34 “Ɨ'rɨ kasa si serɨ e'kupʉ, a'pɨ'pʉn urɨ?” ta'pʉ Meri uya inserʉ pɨ'.
34 Perguntou Maria ao anjo: "Como acontecerá isso, se sou virgem? "
35 “Iye'kupʉ rɨ Papa A'kwarʉ rɨ uyepʉ ɨpona, mɨrɨ awonsi'kɨ Papa meruntɨrʉ ereuta ɨpiyau. Mɨrɨ pɨ' wakʉ mʉre esa'to' oton Papa Mumu, tukai',” ta'pʉ inserʉ uya.
35 O anjo respondeu: "O Espírito Santo virá sobre você, e o poder do Altíssimo a cobrirá com a sua sombra. Assim, aquele que há de nascer será chamado santo, Filho de Deus.
36 “Ɨtonpa pe' Resipe' mi'tuyan tʉumu'tasen pen nɨ tato' ipɨ' e'tane, 6 kaisa rɨ kapʉi mono' pe iyesi mɨrɨ, no'sami'si pe kuru iye'tane,
36 Também Isabel, sua parenta, terá um filho na velhice; aquela que diziam ser estéril já está em seu sexto mês de gestação.
37 apʉne pʉra tanporon nɨ ku'nin pe Papa esi,” ta'pʉ iya.
37 Pois nada é impossível para Deus".
38 “Itepuru apiyo' rɨ urɨ. Tɨwɨ si serɨ ne'kupʉi upɨ' mekamayai'ne' awɨrɨ,” ta'pʉ Meri uya. Mɨrɨ ta iya tʉpo, inserʉ uya inɨmɨ'pʉ.
38 Respondeu Maria: "Sou serva do Senhor; que aconteça comigo conforme a tua palavra". Então o anjo a deixou.
39 Mɨrɨ pata'pʉ pe, inke pʉra Meri ekoneka'pʉ tʉutɨto' pe i'kʉrʉ po te'sen pata Isutiya pon ya'.
39 Naqueles dias, Maria preparou-se e foi depressa para a uma cidade da região montanhosa da Judéia,
40 Pata eposa' tʉuya a'tai, Sakaraya iwʉ' ta' iyewomʉ'pʉ. Mɨrɨpan uya, “Miyarɨ,” ta'pʉ Resipe' pɨ'.
40 onde entrou na casa de Zacarias e saudou Isabel.
41 Resipe' uya Meri maimu etasa' a'tai, imʉre utama'pʉ itewan yau. Resipe' nin si uta'kwarʉ'tɨ'pʉ, Papa A'kwarʉ ke,
41 Quando Isabel ouviu a saudação de Maria, o bebê agitou-se em seu ventre, e Isabel ficou cheia do Espírito Santo.
42 mɨrɨpan usaurokʉ'pʉ eke pe, “Ɨmɨrɨ kuru rɨ si kʉrɨ rɨ wakʉ rɨ uri'san Papa uya wakʉ ku'sa' man ɨpɨ' tu'kan kon koro'tapai ayanʉnsa' iya, mɨrɨ awonsi'kɨ ɨmʉre nɨrɨ kanan iten pe me'ai'ne'.
42 Em alta voz exclamou: "Bendita é você entre as mulheres, e bendito é o filho que você dará à luz!
43 Ɨ'rɨ wenai kuru rɨ uyepuru san uya uka'kʉranpasa' ko?
43 Mas por que sou tão agraciada, a ponto de me visitar a mãe do meu Senhor?
44 Amaimu etasa' uya a'tai, uyau umʉre e'sanʉmʉ'pʉ tepori'ma ke.
44 Logo que a sua saudação chegou aos meus ouvidos, o bebê que está em meu ventre agitou-se de alegria.
45 Wakʉ pe kuru ɨwesi mɨrɨ apurɨ auya pɨ' Papa Maimu ɨpiya' iye'sa' rʉ'pʉ uta'ku'tɨ a'tai,” ta'pʉ iya.
45 Feliz é aquela que creu que se cumprirá aquilo que o Senhor lhe disse! "
46 Mɨrɨ a'tai, Meri uya se kasa ta'pʉ:
46 Então disse Maria: "Minha alma engrandece ao Senhor
47 — ausente —
47 e o meu espírito se alegra em Deus, meu Salvador,
48 — ausente —
48 pois atentou para a humildade da sua serva. De agora em diante, todas as gerações me chamarão bem-aventurada,
49 — ausente —
49 pois o Poderoso fez grandes coisas em meu favor; santo é o seu nome.
50 — ausente —
50 A sua misericórdia estende-se aos que o temem, de geração em geração.
51 — ausente —
51 Ele realizou poderosos feitos com seu braço; dispersou os que são soberbos no mais íntimo do coração.
52 — ausente —
52 Derrubou governantes dos seus tronos, mas exaltou os humildes.
53 — ausente —
53 Encheu de coisas boas os famintos, mas despediu de mãos vazias os ricos.
54 ta'pʉ Meri uya.
54 Ajudou a seu servo Israel, lembrando-se da sua misericórdia
55 — ausente —
55 para com Abraão e seus descendentes para sempre, como dissera aos nossos antepassados".
56 Mɨrɨpan uko'mamʉ'pʉ Resipe' piyau osorʉwau kapʉi, mɨrɨ awonsi'kɨ iyenna'po'pʉ tʉpata ya'.
56 Maria ficou com Isabel cerca de três meses e depois voltou para casa.
57 Resipe' entuto' weyu e'seposa' a'tai, iyentu'pʉ warawo' pe.
57 Ao se completar o tempo de Isabel dar à luz, ela teve um filho.
58 Itonpa ton akontawon kon mɨrɨ awonsi'kɨ itonpa ton kuru uya etasa' esi'pʉ, eke pe kuru Papa usentu'masa' ipɨ' tawon. Mɨrɨpan kon esi'pʉ pori' pe ipokon pe.
58 Seus vizinhos e parentes ouviram falar da grande misericórdia que o Senhor lhe havia demonstrado e se alegraram com ela.
59 Tikin nɨ suntaaka iyenasa' a'tai, itun pi'pɨ puturʉkato' e'seporo'pʉ. Mɨrɨpan ese'tɨ to' uya esi'pʉ Sakaraya tukai', ikʉipʉnʉ ese' yau.
59 No oitavo dia foram circuncidar o menino e queriam dar-lhe o nome do pai, Zacarias;
60 E'tane isan uya, “Kane, Isaan itese' kʉrɨ rɨ,” ta'pʉ.
60 mas sua mãe tomou a palavra e disse: "Não! Ele será chamado João".
61 Mɨrɨpan pɨ' ta'pʉ to' uya, “E'tane sa'ne mɨrɨ tukai' ɨnʉ' rɨ ɨtonpa ese' pʉra iyesi,” ta'pʉ to' uya.
61 Disseram-lhe: "Você não há nenhum parente com esse nome".
62 Mɨrɨ a'tai, ikʉipʉnʉ auro'ka'pʉ to' uya temiyatʉ kon ke ɨnʉ' tukai' ese'tɨ iya tukai'.
62 Então fizeram sinais ao pai do menino, para saber como queria que a criança se chamasse.
63 Mɨrɨ a'tai, imenukato' tʉuya ipɨ' ekama'po'pʉ iya. Ka'pon amʉ' tewansiukai' nin si imenuka'pʉ iya mɨrɨ, “Itese' mɨrɨ Isaan,” tukai'.
63 Ele pediu uma tabuinha e, para admiração de todos, escreveu: "O nome dele é João".
64 Mɨrɨ a'tai rɨ, imaimu epa'ka'pʉ, mɨrɨpan nin si usaurokʉ'pʉ mɨrɨ Papa apurɨpɨtʉ'pʉ iya nin si.
64 Imediatamente sua boca se abriu, sua língua se soltou e ele começou a falar, louvando a Deus.
65 Mɨrɨpan pɨ' rɨ itonpa ton akontawon kon usewansiuka'pʉ, mɨrɨ ton pɨ' usauro'nɨ pɨ' to' esi'pʉ siya rɨ Isutiya i'kʉrʉ poro'ne rɨ.
65 Todos os vizinhos ficaram cheios de temor, e por toda a região montanhosa da Judéia se falava sobre essas coisas.
66 Tanporon kon etanin nʉ'san usenuminka'pʉ serɨ pɨ', mɨrɨpan kon usekama'popɨtʉ'pʉ, “Ɨnʉ' pe rɨ si pʉse rɨ mʉre e'to' oton?” ta'pʉ to' uya, apʉne pʉra Papa meruntɨrʉ yau iyesi pɨ'.
66 Todos os que ouviam falar disso se perguntavam: "O que vai ser este menino? " Pois a mão do Senhor estava com ele.
67 Ikʉipʉnʉ Sakaraya uta'kwarʉ'tɨ'pʉ Papa A'kwarʉ ke. Mɨrɨpan usaurokʉ'pʉ, Papa uya tauro'ka'pʉ ike pɨ':
67 Seu pai, Zacarias, foi cheio do Espírito Santo e profetizou:
68 — ausente —
68 "Louvado seja o Senhor, o Deus de Israel, porque visitou e redimiu o seu povo.
69 — ausente —
69 Ele promoveu poderosa salvação para nós, na linhagem do seu servo Davi,
70 — ausente —
70 ( como falara pelos seus santos profetas, na antigüidade ),
71 — ausente —
71 salvando-nos dos nossos inimigos e da mão de todos os que nos odeiam,
72 — ausente —
72 para mostrar sua misericórdia aos nossos antepassados e lembrar sua santa aliança,
73 — ausente —
73 o juramento que fez ao nosso pai Abraão:
74 — ausente —
74 resgatar-nos da mão dos nossos inimigos para servi-lo sem medo,
75 ta'pʉ iya.
75 em santidade e justiça, diante dele todos os nossos dias.
76 Mɨrɨpan uya ta'pʉ tʉmu pɨ',
76 E você, menino, será chamado profeta do Altíssimo, pois irá adiante do Senhor, para lhe preparar o caminho,
77 — ausente —
77 para dar ao seu povo o conhecimento da salvação, mediante o perdão dos seus pecados,
78 — ausente —
78 por causa das ternas misericórdias de nosso Deus, pelas quais do alto nos visitará o sol nascente
79 ta'pʉ Sakaraya uya tʉmu pɨ'.
79 para brilhar sobre aqueles que estão vivendo nas trevas e na sombra da morte, e guiar nossos pés no caminho da paz".
80 Mɨrɨpan si'kɨrɨ rɨ, mʉre usemo'ka'pʉ pana' pe ta'kwarʉ ke. Mɨrɨpan uko'mamʉ'pʉ rɨmono' tau. Mɨrɨ tʉpo, iyepa'ka'pʉ Esuwerʉ amʉ' enupai' Papa eseru pɨ'.
80 E o menino crescia e se fortalecia no espírito; e viveu no deserto, até aparecer publicamente a Israel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.