Daniel 2
Yi Antiw Bible / Yi Ac'aj Testament (AGUBL) vs ARC
1 Itzun bantz tul yi ca'p yob yi na cawun tzaj Nabucodonosor, nintzun ẍchaj tib jun wutzicy' ala' tir swutz i'. Ej nin tan paj xtxumle'n yi jun wutzicy'a'tz wi'nin bisune'ntz. Qui't tzun na oc watltz tan bis.
1 E no segundo ano do reinado de Nabucodonosor, teve Nabucodonosor uns sonhos; e o seu espírito se perturbou, e passou-se-lhe o seu sono.
2 Toque'n tzun i' tan chichakle'n yi e' nachol scyuch' yi e' aj wutz mes scyuch' yi e' aj cun, tuml yi e' aj tx'uml, tan cyalol tetz yi mbi na elepont yi jun wutzicy'a'tz.
2 E o rei mandou chamar os magos, e os astrólogos, e os encantadores, e os caldeus, para que declarassem ao rei qual tinha sido o seu sonho; e eles vieram e se apresentaram diante do rei.
3 Yi cyopone'n swutz yi rey, nintzun tal i' scyetz:
3 E o rei lhes disse: Tive um sonho; e, para saber o sonho, está perturbado o meu espírito.
4 Bene'n tzun cyalol yi e' aj tx'uml tetz yi rey:
4 E os caldeus disseram ao rei em siríaco: Ó rei, vive eternamente! Dize o sonho a teus servos, e daremos a interpretação.
5 —Bitwok tzaj, je yi mbixe' wa'ne'j. Ko quil tzitalwok yi mbi nwil tul inwutzicy', nin yi mbi na elepont, chin puch'ij cunin cxwulejwok. Nin copon inwoq'uil ica'l.
5 Respondeu o rei e disse aos caldeus: O que foi me tem escapado; se me não fizerdes saber o sonho e a sua interpretação, sereis despedaçados, e as vossas casas serão feitas um monturo;
6 Poro kol tzitalwok swetz yi mbi'tz nwil, nin mbi na elepont, swak'e' jun c'oloj oy tzitetz. Ej nin swak'e' wi'nin ik'ej. Cha'stzun te alwok tzaj yi mbi'tz nwil le inwutzicy' nin yi mbi na elepont, stzun yi rey ban scyetz.
6 mas, se vós me declarardes o sonho e a sua interpretação, recebereis de mim presentes, e dádivas, e grande honra; portanto, declarai-me o sonho e a sua interpretação.
7 —Poro ta', max c'u'lu' skibaj. Taltzaju' yi mbi i ila'tz yi ntilu', skale' tzuntz yi mbi na elepont, che'ch tzun yi e' wi'tz aj tx'umla'tz.
7 Responderam segunda vez e disseram: Diga o rei o sonho a seus servos, e daremos a sua interpretação.
8 —Qui', quil wal tzitetz. Na na el intxum tetz yi itajtza'kl. Ntin na cxtzanwok tan joyle'n puntil tan wak'ol mas tiemp tzitetz na ja itbitwok yi mbi sbajok tzite'j ko quil tzitalwok yi mbi na elepont yi jun inwutzicy'a'tz.
8 Respondeu o rei e disse: Percebo muito bem que vós quereis ganhar tempo; porque vedes que o que eu sonhei me tem escapado.
9 Cha'stzun te ko quil tzitalwok swetz, cxquimok wok icyakil cu'n, na na el intxum tetz yi ja wi't oc iyol te'j tan itlol wi itak' swetz, bantz bene'n mas tiemp tan iclaxe'nwok. Ma na alwok tzaj jalcu'n yi mbi i' ila'tz nwil. Tz'elepon tzun intxum tetz yi xcyekwok tan xtx'olche'n xo'l yi mbi na elepont yi jun inwutzicy', stzun yi rey scyetz.
9 Por consequência, se me não fazeis saber o sonho, uma só sentença será a vossa; pois vós preparastes palavras mentirosas e perversas para as proferirdes na minha presença, até que se mude o tempo; portanto, dizei-me o sonho, para que eu entenda que me podeis dar a sua interpretação.
10 —¡Ay! Ta', max c'u'lu' skibaj. Cya'l nin jun wi munt yi nink xcye' tan talche'n yi wutzicy'u'. Ej nin sajle'n tunintz qui'c nin jun rey yi jajk jak jun xtxolbil scyetz yi e' tetz aj tx'uml, chi yi na tzanu' tan jakle'n sketz.
10 Responderam os caldeus na presença do rei e disseram: Não há ninguém sobre a terra que possa declarar a palavra ao rei; pois nenhum rei há, senhor ou dominador, que requeira coisa semelhante de algum mago, ou astrólogo, ou caldeu.
11 Na yi jun wutzicy'u'a'tz cya'l nin jun nink xcye' tan talche'n yi mbi'tz yi ntilu'. Ntin cu'n yi e' ryos. Poro quibe' skaxo'l tzone'j, che'ch bantz.
11 Porquanto a coisa que o rei requer é difícil, e ninguém há que a possa declarar diante do rei, senão os deuses, cuja morada não é com a carne.
12 Yi tbital yi rey chiyol, wi'nin tzun ẍchi'che'n c'u'l scye'j. Nintzun cawunintz tan chibiyle'n cu'n chicyakil yi e' aj tx'uml yi ate' cwent Babilonia.
12 Então, o rei muito se irou e enfureceu; e ordenou que matassem a todos os sábios de Babilônia.
13 Itzun yi tele'n yi ort tan chibiyle'n cyakil yi e' aj tx'umla'tz, ncha'tz e' ben tan joyle'n Daniel scyuch' yi e' tuch'.
13 E saiu o decreto segundo o qual deviam ser mortos os sábios; e buscaram Daniel e os seus companheiros, para que fossem mortos.
14 Yi cyopone'n Arioc yi ajcaw tetz wart tan chibiyle'n cu'n klo' Daniel, chin putzpuj nin tzun yol xcon tan Daniel tan yol tetz.
14 Então, Daniel falou avisada e prudentemente a Arioque, capitão da guarda do rei, que tinha saído para matar os sábios de Babilônia.
15 Itzun taltz:
15 Respondeu e disse a Arioque, encarregado do rei: Por que se apressa tanto o mandado da parte do rei? Então, Arioque explicou o caso a Daniel.
16 Yi tbital Daniel yi xtxolbil nintzun ben i'-tz tan yol tetz yi rey. Yi tpone'n nintzun cu' wutz tan jakle'n mu'ẍ tiemp tan xtxumul yi mbi i ila'tz yi wutzicy' nin mbi eka'n ta'n. Cujil tzun yi rey, quib yi jak Daniel.
16 E Daniel entrou e pediu ao rei que lhe desse tempo, para que pudesse dar a interpretação.
17 Pakxe'n tzun Daniel xe ca'l, nintzun xtxol yi puntil scyetz Ananías, Misael tu Azarías.
17 Então, Daniel foi para a sua casa e fez saber o caso a Hananias, Misael e Azarias, seus companheiros,
18 Ya'stzun tulejtz tan cyoque'n tan jakle'n ẍch'eybil cyetz tetz Ryos, tan qui chiquime'n scyuch' yi e' mas nachol yi ate' Babilonia.
18 para que pedissem misericórdia ao Deus dos céus sobre este segredo, a fim de que Daniel e seus companheiros não perecessem com o resto dos sábios da Babilônia.
19 Ite'n nin ak'bala'tz yi ẍchajol Ryos yi puntil tetz Daniel tul jun wutzicy' tane'n. Tk'ol tzun Daniel yi k'ajsbil tetz Ryos. Itzun taltz:
19 Então, foi revelado o segredo a Daniel numa visão de noite; e Daniel louvou o Deus do céu.
20 “Ta' at teru' k'eju' tetz ben k'ej ben sak, na teru' cyakil jilwutz ajtza'kl, nin cho'n at ca'wl tk'abu'.
20 Falou Daniel e disse: Seja bendito o nome de Deus para todo o sempre, porque dele é a sabedoria e a força;
21 Ilu' na bixban cyakil yi na bajij wi munt, na na che'l na cho'c e' rey tanu'. Ilu' na ak'on cyajtza'kl yi e' yi at cyajtza'kl. Ej nin ilu' na ak'on chitxumu'n yi e' yi at chitxumu'n.
21 ele muda os tempos e as horas; ele remove os reis e estabelece os reis; ele dá sabedoria aos sábios e ciência aos inteligentes.
22 Kajcaw ilu' na chajon yi e'ch takle'n yi qui na el ketz katxum tetz. Na na tilu' cyakil yi e'chk takle'n yi at tul tz'o'tz, na ilu' taw tkan skil.
22 Ele revela o profundo e o escondido e conhece o que está em trevas; e com ele mora a luz.
23 Ilu' chiryosil intaj. Ej nin ilu' inRyosil. Cha'stzun te na chintzan tan tak'le'n k'eju'. Ncha'tz na chintyoẍin teru' na ilu' mmak'on wajtza'kl tu inwalor, na ja ẍchaju' sketz yi mbi'tz yi wutzicy' yi rey nin yi mbi eka'n ta'n. Poro cya'l nin junt nachol nxcye' te'j,” stzun Daniel tul oración.
23 Ó Deus de meus pais, eu te louvo e celebro porque me deste sabedoria e força; e, agora, me fizeste saber o que te pedimos, porque nos fizeste saber este assunto do rei.
24 Ma yi stzaje'n wi' yi oración Daniel, nintzun ben i'-tz tan yol tetz Arioc. Yi jun Arioca'tz ya'stzun jun yi na tzan tan chibiyle'n yi e' nachol yi ate' Babilonia.
24 Por isso, Daniel foi ter com Arioque, ao qual o rei tinha constituído para matar os sábios da Babilônia; entrou e disse-lhe assim: Não mates os sábios de Babilônia; introduze-me na presença do rei, e darei ao rei a interpretação.
25 Itzun yi tbital Arioc yi xtxolbile'j nintzun ben tcy'al i' yi Daniel swutz yi rey Nabucodonosor. Itzun taltz:
25 Então, Arioque depressa introduziu Daniel na presença do rei e disse-lhe assim: Achei um dentre os filhos dos cativos de Judá, o qual fará saber ao rei a interpretação.
26 Bene'n tzun jakol yi rey tetz Daniel yi ncha'tz Beltsasar na a'lchij tetz:
26 Respondeu o rei e disse a Daniel (cujo nome era Beltessazar): Podes tu fazer-me saber o sonho que vi e a sua interpretação?
27 —Ta' ilu' yi wi'tz kajcaw tzone'j Babilonia. Yi mero bintzi i'tz cya'l nin jun yi nink xcye' tan xtx'olche'n xo'l yi wutzicy'u', sicyer nink tan talche'n yi mbi i ila'tz yi wutzicy'u'. Quil xcye' jun nachol, nin quil xcye' jun aj tx'uml nka jun aj wutz mes mpe ik jun wi'tz aj tx'uml tan xtx'olche'n xo'l yi wutzicy'u'.
27 Respondeu Daniel na presença do rei e disse: O segredo que o rei requer, nem sábios, nem astrólogos, nem magos, nem adivinhos o podem descobrir ao rei.
28 Poro ta', at jun Ryos tcya'j yi wi'nin ẍchamil yi na xcye' tan ẍchajle'n yi e'chk takle'n yi qui na el ketz katxum tetz. Ej nin ja ẍchaj teru' tul yi wutzicy'u' yi mbi sbajok sbne' opon tunintz. Cha'stzun te nocopon tan talche'n teru' yi mbi i ila'tz yi wutzicy'u' nin mbi eka'n ta'n.
28 Mas há um Deus nos céus, o qual revela os segredos; ele, pois, fez saber ao rei Nabucodonosor o que há de ser no fim dos dias; o teu sonho e as visões da tua cabeça na tua cama são estas:
29 Ta' je bin yi xtxolbile'j: Yi jun Ryos yi na xcye' tan ẍchajle'n yi e'chk takle'n yi qui na el ketz katxum tetz, i' nchajon teru' yi mbi sbajok tzantzaj. Na te yi coyliju' wi socu', ja ocu' tan xtxumle'n yi mbi sbajok sbne' opon tunintz, cha'stzun te ja ẍchaj Ryos puntil teru'.
29 Estando tu, ó rei, na tua cama, subiram os teus pensamentos ao que há de ser depois disto. Aquele, pois, que revela os segredos te fez saber o que há de ser.
30 Ncha'tz ja ẍchaj i' swetz. Poro quinin nẍchaj swetz tan paj yi ink mas tz'aknak cu'n ẍchiwutz yi e' mas nachol. Ma na ja ẍchaj i' swetz tan tele'n xtxumu' tetz yi mbi sbajok sbne' opon tunintz.
30 E a mim me foi revelado este segredo, não porque haja em mim mais sabedoria do que em todos os viventes, mas para que a interpretação se fizesse saber ao rei e para que entendesses os pensamentos do teu coração.
31 ”Ibin jalu' ta', je ntilu'e'j: Ja tilu' yi je'n joptuj jun chin teblal yaj swutzu'. Wi'nin litz'une'n, nin chin xo'wbil nin wutz.
31 Tu, ó rei, estavas vendo, e eis aqui uma grande estátua; essa estátua, que era grande, e cujo esplendor era excelente, estava em pé diante de ti; e a sua vista era terrível.
32 Yi wi' yi jun teblala'tz i'tz balaj oro cu'n. Ma yi wutz c'u'l tu k'ab, sakal cu'n. Ej nin yi xe c'u'l tu yi cux, brons cu'n.
32 A cabeça daquela estátua era de ouro fino; o seu peito e os seus braços, de prata; o seu ventre e as suas coxas, de cobre;
33 Ma yi tkan, ch'ich' cu'n. Ma yi xtxo' tkan jalen te yi wi' tkan, i'tz ch'ich' yuju'n tib tu war yi sk'ajsa'nt.
33 as pernas, de ferro; os seus pés, em parte de ferro e em parte de barro.
34 Ej itzun te yi na tzanu' tan xmaye'n yi jun telblala'tz, ncha'tz ben tilolu' yi saje'n tx'akx jun c'ub wi jun ju'wtz, yi cya'l jun wunak tole'n tzaj. Cho'n tzun noje'n cyentz te yi tkan yi jun teblala'tz. Puch'ij cunin tzun ban yi tkan tan yi jun c'uba'tz.
34 Estavas vendo isso, quando uma pedra foi cortada, sem mão, a qual feriu a estátua nos pés de ferro e de barro e os esmiuçou.
35 Chin puklaj nintzun ban cyen yi ch'ich' tu yi war yi sk'ajsa'nt. Ncha'tz ban yi brons tu yi sakal nin yi oro. Te yi jun rata'tz cho'n cunin tzun ban cyen chi na ban cyen yi puklaj tan cyek'ek' lakak cresum, nin chi na ban yi stz'isil triw yi na ben tan cyek'ek' yi na oc xtxa'tze'n. Qui'c nin mu'ẍ senil cyajquen te yi jun teblala'tz. Ma yi jun c'uba'tz yi nojcyen te yi jun telblala'tz nin octz tetz jun chin wutzile'n wutz. Ej nin ben lo'on jalen yi njopx cyakil yi wuxtx'otx' ta'n. Ya'stzun ntilu' ta' tul yi wutzicy'u'.
35 Então, foi juntamente esmiuçado o ferro, o barro, o cobre, a prata e o ouro, os quais se fizeram como a pragana das eiras no estio, e o vento os levou, e não se achou lugar algum para eles; mas a pedra que feriu a estátua se fez um grande monte e encheu toda a terra.
36 ”Ma jalu' ta', swale' bin teru' yi mbi na elepont.
36 Este é o sonho; também a interpretação dele diremos na presença do rei.
37 Yi wi' yi jun teblala'tz, na ẍchaj yi ilu' teru'. Na wi'nin k'eju' ẍchiwutz yi e' mas rey, na yi Ryos yi at tzi'n tcya'j i' mmak'on ama'l tan toque'nu' tetz ajcaw nin tan jale'n ẍchamilu' tu wi'nin k'eju'.
37 Tu, ó rei, és rei de reis, pois o Deus dos céus te tem dado o reino, e o poder, e a força, e a majestade.
38 Nin tan i' na cawunu' tibaj cyakil ama'l, nin squibaj cyakil yaj tu cyakil jilwutz txuc. Ryos mmak'on yi e'chk ca'wla'tz teru'. Ilu' tzun na ẍchaj yi jun wi'baja'tz yi oro cu'n.
38 E, onde quer que habitem filhos de homens, animais do campo e aves do céu, ele tos entregou na tua mão e fez que dominasses sobre todos eles; tu és a cabeça de ouro.
39 Ma yil jepon tamp yi tiemp yi nación yi at jak' ca'wlu', xomtzaj tzun junt nación yi ncha'tz scawunk squibaj cyakil wunak. Poro quil tz'opon yi balajil yi jun nacióna'tz chi tane'n yi teru' naciónu' yi at jalu'. Ej nin yil jepon yi tiemp yi junta'tz sjalok junt toxi'n nación yi scawunk tibaj cyakil yi nación bene'n tzi'n wi munt. Ya'stzun na ẍchaj yi brons.
39 E, depois de ti, se levantará outro reino, inferior ao teu, e um terceiro reino, de metal, o qual terá domínio sobre toda a terra.
40 Ma yi cyaji'n nación yi scawunk bene'n tzi'n, sjalok wi'nin tetz ẍchamil chi tane'n jun ch'ich' yi chin quiw nin, yi na xcye' tan wak'e'n, nin tan k'uche'n cu'n alchok e'chk takle'nil. Ni'cu'n tzun sbne' yi ẍchamil yi jun nacióna'tz chi yi ch'ich' tan chixite'n cu'n yi e' mas nación.
40 E o quarto reino será forte como ferro; pois, como o ferro esmiúça e quebra tudo, como o ferro quebra todas as coisas, ele esmiuçará e quebrantará.
41 ”Ncha'tz ja tilu' ta' yi ẍchu's tkan jalen te yi wi' tkan i'tz ch'ich' yi yuju'n tib tu war yi sk'ajsa'nt. Yi na ẍchaj yi jun elsawutzila'tz i'tz: Tz'ul jun tiemp yi sjatxe' tib yi cyaji'n nacióna'tz nin tz'ocopon tetz cob tx'akaj. Poro quil jal mas chiwalor yi cob tx'akaja'tz, na quinin sc'ulbej tib cyajtza'kl yi e' wunak.
41 E, quanto ao que viste dos pés e dos artelhos, em parte de barro de oleiro e em parte de ferro, isso será um reino dividido; contudo, haverá nele alguma coisa da firmeza do ferro, pois que viste o ferro misturado com barro de lodo.
42 Chi yi yuju'n tib yi ch'ich' tu war, te yi ẍchu's tkan yi jun teblala'tz, na ẍchaj yi sjalok cobox ẍchixo'l yi jun nacióna'tz yi wi'nin chichamil, nin coboxt yi ajnak tzaj chichamil.
42 E, como os artelhos eram em parte de ferro e em parte de barro, assim por uma parte o reino será forte e por outra será frágil.
43 Ncha'tz ta', quib yi ntilu' yi yuju'n tib yi ch'ich' tu yi war, ya'stzun ẍchibne' yi e' ajcaw yi ẍchicawunk te yi tiempa'tz yi tz'ul. Ẍchibne' chitrat squibil quib. Poro quil che'l cu'n te'j na quil sc'ulbej tib cyajtza'kl chi tane'n yi ch'ich' tu yi war, yi qui na stz'am tib.
43 Quanto ao que viste do ferro misturado com barro de lodo, misturar-se-ão com semente humana, mas não se ligarão um ao outro, assim como o ferro se não mistura com o barro.
44 Nin te yi jun tiempa'tz yil chicawun yi e' ajcawa'tz jepon xtxicbal Ryos jun tetz rey yi scawunk bene'n tzi'n wi munt yi cya'l nin jun nink xcye' cyen te'j. Cya'l nin jun nink xcye' tan xite'n cu'n. Ej nin yi jun reya'tz tz'ocopon tan chipuch'le'n cu'n nin tan chisotzaje'n cu'n cyakil yi e' mas nación, scyuch' cyajcawil. Ej nin scyajk yi jun ajcawa'tz tetz ben k'ej ben sak.
44 Mas, nos dias desses reis, o Deus do céu levantará um reino que não será jamais destruído; e esse reino não passará a outro povo; esmiuçará e consumirá todos esses reinos e será estabelecido para sempre.
45 Ya'stzun na ẍchaj yi jun c'ub yi nsaj tx'akx te yi jun wutz, nin yi nxcye' tan puch'le'n cu'n yi war tu yi ch'ich' yi yuju'n tib. Ncha'tz ban yi brons, tu sakal nin yi oro. Yi ketz kaRyosil yi at jalen tzi'n tcya'j, i' nchajon teru' yi mbi sbajok sbne' opon tunintz. Cyakil yi xtxolbila'se'j ya'stzun ntilu' tul yi wutzicy'u'. Nin juncu'n tz'elpon cu'n te'j, stzun Daniel bantz tetz rey.
45 Da maneira como viste que do monte foi cortada uma pedra, sem mãos, e ela esmiuçou o ferro, o cobre, o barro, a prata e o ouro, o Deus grande fez saber ao rei o que há de ser depois disso; e certo é o sonho, e fiel a sua interpretação.
46 Itzun yi tbital Nabucodonosor yi xtxolbile'j nintzun cu' jokloktz swutz Daniel. Cawune'n nintzun i'-tz tan tak'le'n klo' xtx'ixwatz nin tan pate'n insens swutz Daniel.
46 Então, o rei Nabucodonosor caiu sobre o seu rosto, e adorou a Daniel, e ordenou que lhe fizessem oferta de manjares e perfumes suaves.
47 Ej itzun taltz tetz Daniel:
47 Respondeu o rei a Daniel e disse: Certamente, o vosso Deus é Deus dos deuses, e o Senhor dos reis, e o revelador dos segredos, pois pudeste revelar este segredo.
48 Tan yi xtxolbile'j wi'nin tzun e'chk oy baj tk'ol yi rey tetz Daniel. Ej nin oc cyentz ta'n tetz jun wi'tz ajcaw tetz Babilonia. Nin ncha'tz oc cyen i' tetz cyajcawil cyakil yi e' ak'ol ajtza'kl cwent yi jun nacióna'tz.
48 Então, o rei engrandeceu a Daniel, e lhe deu muitos e grandes presentes, e o pôs por governador de toda a província de Babilônia, como também por principal governador de todos os sábios de Babilônia.
49 Cwe'n tzun wutz Daniel tan jakle'n tetz yi rey tan cyoque'n cyen Sadrac, Mesac tu Abed-nego tetz martoma' tibaj yi me'bi'l yi at Babilonia. Nintzun e' cyaj cyentz. Ma tetz Daniel, cho'n tzun toque'n cyentz xlaj yi rey Nabucodonosor tan cawu'n.
49 E pediu Daniel ao rei, e constituiu ele sobre os negócios da província de Babilônia a Sadraque, Mesaque e Abede-Nego; mas Daniel estava às portas do rei.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Daniel 2, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.