Mateus 24
Godɨndɨ Hoafɨ (AGG) vs ARA
1 Sisas ai Godɨndɨ worɨ ranambeahɨndɨ tüküfi haya huwane asu ahambo süŋgururü-rundeimbɨ ai ahambo sowana mahomo Godɨndɨ worɨ worɨmbomarundɨ ra nafuiyondowohü hoafɨyondombohünda.
1 Tendo Jesus saído do templo, ia-se retirando, quando se aproximaram dele os seus discípulos para lhe mostrar as construções do templo.
2 Ranɨyu asu Sisas ai ahamumbo hoafɨyuhü yahuya, “Yɨnɨ, ro anɨhondümbo-anahɨ nda hoafehapurɨ. Se haponda muŋguambo moatükunɨ ra hoeirundai? Ŋgɨrɨ nɨmoei nda süŋgunambo ana rande atüboakɨ-atüboakɨndo gafuwanɨ hoeindundɨ, ŋga muŋguambo nɨmoei ra hɨfɨnɨ pindɨhimboyei,” mehupurɨ.
2 Ele, porém, lhes disse: Não vedes tudo isto? Em verdade vos digo que não ficará aqui pedra sobre pedra que não seja derribada.
3 Sisas ai Orif Nɨmɨ Hɨfɨ Wafuambe nɨmaru ane asu ahambo süŋgururü-rundeimbɨ ai yaŋgɨrɨ hafomo ahambo-so tükümefundɨ. Ranɨyomo asu ai düduyafu hoafɨyomondühɨ yahomoya, “Se yɨhoefɨmbo hoafɨyafɨmunɨ nüŋgu-sɨmboanɨ ranɨ-moatükunɨ ra tükümandɨfe? Asu nɨnɨ-moatükunɨ boatei tükündɨfeyoanɨ hoeimandɨhu sapo se kosɨmboayafɨ ranane asu ndeara bɨdɨfɨranambo si tüküfemboayo ranane ranahambo fɨfɨrɨndɨhumboyefɨ?” mehomondamboyu.
3 No monte das Oliveiras, achava-se Jesus assentado, quando se aproximaram dele os discípulos, em particular, e lhe pediram: Dize-nos quando sucederão estas coisas e que sinal haverá da tua vinda e da consumação do século.
4 Ranɨyu asu Sisas ai sɨmborɨ hoafɨyuhü yahuya, “Awi se hɨbadümbo nindou ai sɨhamumbo wosɨhoaforɨ hoafɨndeimboyei.
4 E ele lhes respondeu: Vede que ninguém vos engane.
5 Ŋga nindou afɨndɨ ai tükündafu wandɨ ndürɨ dükandu hoafɨndɨmondühɨ anɨmboya, ‘Ro nda Krais-anahɨ!’ mbɨsɨmondühɨ anɨmbo ai nindou afɨndɨ ranaheimbo wosɨhoaforɨ hoafɨndɨmondanɨ ai anɨhondümbondɨhimboyei.
5 Porque virão muitos em meu nome, dizendo: Eu sou o Cristo, e enganarão a muitos.
6 Se yifiarɨ hoafɨ asu yifiarɨ yafui hoafɨ hɨmborɨndɨmboemo. Ŋga asu se ranɨ-moatükunɨ ranahambo hɨbadümbo, ŋga hepünündafumboemo ranɨmbo. Ranɨ-moatükunɨ ra tükündɨfemboesɨ, ŋga asu ranɨ-moatükunɨ tükefeyo ranahambo ndeara bɨdɨfɨranambo si ane yahopoanɨ, ŋga awi wanɨ.
6 E, certamente, ouvireis falar de guerras e rumores de guerras; vede, não vos assusteis, porque é necessário assim acontecer, mas ainda não é o fim.
7 Hɨfɨ hɨfɨ ranai sɨmborɨ yifiarɨndɨmboe. Asu adükarɨ bogorɨ nindou mamɨ ahandɨ nendɨ ranai ŋgorü adükarɨ bogorɨ nindoundɨ nendɨ ranɨ-babɨdɨ sɨmborɨ-sɨmborɨndɨmboemo. Hɨfɨ bɨdɨfɨrɨ ranɨfihɨ sesɨ ai wanɨndohü asu hɨfɨhe ranai tükündɨfendamboe.
7 Porquanto se levantará nação contra nação, reino contra reino, e haverá fomes e terremotos em vários lugares;
8 Muŋguambo moatükunɨ ra tükefeyo ranana moanɨ nɨmorehɨ ai nɨmorɨ wakemɨndɨmbo asübusɨ boatei asemɨndo yahurai boatei-ane tükefeyo.
8 porém tudo isto é o princípio das dores.
9 Rananɨmbo sɨheimbo mbundüründümo tɨŋɨrɨfombɨ moatükunambe sɨndundürühɨ hɨfokoandundürɨmboemo. Rananɨmbo muŋguambo hɨfɨndɨ nindou ai wandɨ süŋguna sɨhamumbo yɨboarukondühüpurɨmboyei.
9 Então, sereis atribulados, e vos matarão. Sereis odiados de todas as nações, por causa do meu nome.
10 Ranɨ-sɨmboanɨ nindou afɨndɨ ranai ahei anɨhondümbofe hohoanɨmo ra hɨnɨŋgɨndɨhindühɨ, asu ai ahei ŋgunindɨ ranaheimbo nindou amurɨ hürütümbɨ nindouyei warühɨndɨhindürühɨ asu aheihoarɨ amboanɨ sɨmborɨ yiboarukofirɨndeimboyei.
10 Nesse tempo, muitos hão de se escandalizar, trair e odiar uns aos outros;
11 Rananɨmbo asu Godɨndɨ tɨkai hoafɨ hoafɨyomo-rundeimbɨ nindou afɨndɨ ranai tükündafundühɨ anɨmbo asu ai nindou afɨndɨ ranaheimbo wosɨhoaforɨ hoafɨndɨmondanɨ anɨhondümbondɨhimboyei.
11 levantar-se-ão muitos falsos profetas e enganarão a muitos.
12 Ranɨfihɨ anɨmbo asu sapo moaruwai hohoanɨmo ranai afɨndɨ tükündɨfeyohü nindou ŋgorümbo hɨpoambofeihɨ ŋgusüfo pefe hohoanɨmo ranai akɨdoundɨmboe.
12 E, por se multiplicar a iniquidade, o amor se esfriará de quase todos.
13 Ŋga asu nindou düdi ai nɨnɨ-moatükunɨ ahambo tükefeyo ranahambo moanane yahu kɨkɨhɨramündɨ anüŋgu ai ŋgu ŋgumbo bɨdɨfɨranɨ si tüküfiyuambe ranana ai aboedambondɨfimbui.
13 Aquele, porém, que perseverar até o fim, esse será salvo.
14 God ŋgɨnɨndɨ hɨfandarandɨ Aboedɨ Hoafɨ ranahambo muŋguambo hɨfɨ ranühɨ nindou muŋgu ranaheimbo weindahɨ bokarɨhefendüranɨ anɨmbo asu ndeara bɨdɨfɨranɨ si ra tükündɨfemboe.”
14 E será pregado este evangelho do reino por todo o mundo, para testemunho a todas as nações. Então, virá o fim.
15 “Asu moaruwai moatükunɨ nɨŋgombo-mayo sürühoeimbɨ fondɨ ranahambo moaruwaimbondeambui ranahambo Godɨndɨ hoafɨ hoafɨyu-randeimbɨ nindou ahandɨ ndürɨ Danier ai wataporɨmbomarandɨ ra se hoeindumboemo. (Nindou düdi ai ndanɨ hoafɨ ra hoeifemboayu ranai hoafɨ ranahambo ndore fɨfɨrɨmbɨreandamboane.)
15 Quando, pois, virdes o abominável da desolação de que falou o profeta Daniel, no lugar santo (quem lê entenda),
16 Ranɨ-sɨmboanɨ anɨmbo nindou dɨdɨyei ai Sudia hɨfambe anɨmboei ranai hɨfɨ wafunambo nɨmai mbɨfefoehindamboane.
16 então, os que estiverem na Judeia fujam para os montes;
17 Ranɨ-sɨmboanɨ ana sapo nindou ahandɨ worɨkɨmɨ amaru ranai ahandɨ napo worambe kurayo ranahambo hanɨ semɨndɨmbo hɨhɨnɨŋgɨndeambui.
17 quem estiver sobre o eirado não desça a tirar de casa alguma coisa;
18 Asu nindou düdi ai ahandɨ nümbürambe anüŋgu ranai ŋgɨrɨ ahandɨ hoearɨ masɨhendɨ ra semɨndɨmbo hɨhɨrɨndɨfi ŋgu, ŋga wanɨ.
18 e quem estiver no campo não volte atrás para buscar a sua capa.
19 Ranɨ-sɨmboanɨ nɨmorehɨ dɨdɨyei ai nɨmorɨ furümbayei-ane asu nɨmorehɨ nɨmorɨ tɨtɨ sɨmɨndeimbayei ranane ranaheimbo moaruwai hamɨndɨ tükündɨfemboe.
19 Ai das que estiverem grávidas e das que amamentarem naqueles dias!
20 Se Godɨmbo dɨdɨbafɨndɨmo rananɨmbo asu se ŋgɨrɨ afɨndɨ ŋgɨsɨharɨ tüküfeyoambe ane asu moanɨ nɨmarɨmbo si ranambe ane ra se ŋgɨrɨ feboundɨ!
20 Orai para que a vossa fuga não se dê no inverno, nem no sábado;
21 Ranɨ-sɨmboanɨ tɨŋɨrɨfo afɨndɨ tükündɨfemboe. Horombo God ai hɨfɨ sünü nafɨmarandambe peyo haya ho hombo hapondanɨ tükefeyombe ana, moai afɨndɨ tɨŋɨrɨfo ndahurai tüküfeyo. Ŋga süŋgunambo ranɨ sɨmboanɨ ana moanɨ muŋgunambo tɨŋɨrɨfo afɨndɨ hamɨndɨ moatükunɨ anɨmbo tükündɨfemboe. Asu randɨfe hayambo ra süŋgunambo ana ŋgɨrɨ asükaindo tɨŋɨrɨfo yahurai tükündɨfeyo.
21 porque nesse tempo haverá grande tribulação, como desde o princípio do mundo até agora não tem havido e nem haverá jamais.
22 Ŋga asu God ai ranɨ-sɨmboanɨ ranahambo bodɨfombofe kɨkɨhɨyɨmɨndɨ-koatembembonana muŋguambo nindou ranai ŋgɨrɨ aboedamboyahindɨ. Ŋga asu God ai muŋguambo nindou sapo ranaheimbo wandanei yahu dɨbonɨmayundürɨ ranɨmbohündambo wambo anɨmbo asu hapondanɨ ana God ai ranɨ si ra awi bodɨfombonde kɨkɨhɨndamündümbui.
22 Não tivessem aqueles dias sido abreviados, ninguém seria salvo; mas, por causa dos escolhidos, tais dias serão abreviados.
23 Rasɨmboanɨ nindou bɨdɨfɨrɨ ai sɨhamumbo hoafɨyeihüya, ‘Se ndühɨ hɨmboemo, ŋga Krais ana ini nda!’ mbɨsei-anane, asu ‘Ai ana ini gogu ra!’ mbɨsei-anane ra se nindou ranahei hoafɨ anɨhondümbo-ndundürɨmboemo.
23 Então, se alguém vos disser: Eis aqui o Cristo! Ou: Ei-lo ali! Não acrediteis;
24 Nɨmboe sapo nindou bɨdɨfɨrɨ ai tüküyafundühɨ wosɨhoaforɨ hoafɨndɨmondühɨya, ‘Ro Krais-anahɨ,’ asu ‘Ro Godɨndɨ hoafɨ hoafɨya-rɨhandeimbɨ nindou-anahɨ,’ mbɨsɨmbo-memo. Asu ai hepünɨfeimbɨ moatükunɨ nafuindɨmondühɨ ranɨ-poanɨmbo ŋgɨnɨndɨ nafuimbo ratüpurɨ ratüpurɨndɨmboemo. Ai nindou sapo God wandanei mehu ranaheimbo amboanɨ ndahurɨmɨndefɨmbo mbɨsɨmboemo, ŋga ŋgɨrɨndɨmo.
24 porque surgirão falsos cristos e falsos profetas operando grandes sinais e prodígios para enganar, se possível, os próprios eleitos.
25 Ranɨ-moatükunɨ ranahambo ro horombonamborɨhe hoafɨmehapurane, ŋga se ranahambo hɨmborɨndɨmo.
25 Vede que vo-lo tenho predito.
26 Asu nindou ai randɨhi hoafɨndeihɨya, ‘Hoeirɨhi, Krais-mayu ranai ana nɨmɨ wohɨ furɨkoate-reandɨ hɨfühani anüŋgu,’ mbɨseianɨ asu se ranɨnɨ ŋgomboemo, ŋga wanɨ. Asu nindou ai randɨhi hoafɨndeihüya, ‘Aiana dɨbo ndanambe ndanüŋgu nda,’ mbɨseianɨ wanɨ asu se ranahambo anɨhondümbondumboemo, ŋga wanɨ.
26 Portanto, se vos disserem: Eis que ele está no deserto!, não saiais. Ou: Ei-lo no interior da casa!, não acrediteis.
27 Ŋga Nindou Hondü ranai ana, sapo wabürüsɨ sünü muŋgu ranɨfihɨ hüfɨhamɨndɨ süfuanɨpoedɨ ŋgu hafuanɨ si boakɨboadeamboe yahurai-anɨmbo nindou hɨmboahü tükündüfimbui.
27 Porque, assim como o relâmpago sai do oriente e se mostra até no ocidente, assim há de ser a vinda do Filho do Homem.
28 Sapo nahanühɨyo nindou ai yɨfɨyo haya yɨfɨ nɨmoko ranai moanambühɨ eŋgoro ana, ranühɨ koahoeimbɨ ranai hei gugurɨhindühanei.”
28 Onde estiver o cadáver, aí se ajuntarão os abutres.
29 “Ranɨ tɨŋɨrɨfombü moatükunɨ si ranai ndeara muŋgundoanɨ anɨmbo nɨmehünou,
29 Logo em seguida à tribulação daqueles dias, o sol escurecerá, a lua não dará a sua claridade, as estrelas cairão do firmamento, e os poderes dos céus serão abalados.
30 Ranɨ-sɨmboanɨ anɨmbo Nindou Hondü ai tüküfembo nafuimbo moatükunɨ ranai sünambe weindahɨ tükündɨfemboe. Asu hɨfɨ ndanühündambo muŋguambo sɨrɨhündɨ nindou ranai arasɨranɨndeimboyei. Asu Nindou Hondü ai sünambeahɨndɨ mburüŋgaiwamɨ nüŋgumbo ahandɨ ŋgɨnɨndɨ asu adükarɨ hɨmboamupuimbo-randeimbɨ moatükunɨ ndemündü haya ra dɨbonde kuduanɨ ranahambo hoeindɨhimboyei.
30 Então, aparecerá no céu o sinal do Filho do Homem; todos os povos da terra se lamentarão e verão o Filho do Homem vindo sobre as nuvens do céu, com poder e muita glória.
31 Rananɨmbo fufuŋɨ afɨndɨ ranai hoafɨndɨmboe. Rananɨmbo asu ai ahandɨ sünambeahɨndɨ nendɨ ranhamumbo yimbuyimbu hɨfɨ ra hɨmboranɨpoedɨ nindou muŋgu God ai wandanei mehu gugurɨfendürɨmbohünda koandɨhepura ŋgomboemo.”
31 E ele enviará os seus anjos, com grande clangor de trombeta, os quais reunirão os seus escolhidos, dos quatro ventos, de uma a outra extremidade dos céus.
32 “Asu se hoandasüfo nɨmɨndɨ türüfoarundühɨ hohoanɨmondɨmo. Ranɨ nɨmɨ ranai ahandɨ düdüdü ranɨfihɨ hoehoai tütükɨyohü emündü aforo ana, se fɨfɨrundɨ sapo ranana ndeara hoemboane.
32 Aprendei, pois, a parábola da figueira: quando já os seus ramos se renovam e as folhas brotam, sabeis que está próximo o verão.
33 Mamɨ ranɨ-süŋgumbo anɨmbo asu se hoeindundanɨ muŋguambo ranɨ moatükunɨ ranai tükündɨfeyoanɨ hoeindundühɨ rananɨmbo se Nindou Hondü ai ŋgɨrɨ amɨtata kudu, ŋga yipurɨ kɨmani anüŋgu, ra fɨfɨrɨndumboemo.
33 Assim também vós: quando virdes todas estas coisas, sabei que está próximo, às portas.
34 Ro sɨhamumbo anɨhondümboanahɨ hoafehapurɨ nda. Bɨdɨfɨrɨ nindou hɨfɨ ndanühɨ anɨmboei yɨfɨhai-koateayei-ambe anɨmbo ranɨ-moatükunɨ ranai tükündɨfemboe.
34 Em verdade vos digo que não passará esta geração sem que tudo isto aconteça.
35 Sünü hɨfɨ ranai ana awarɨndɨhoemboe, ŋga asu wandɨ hoafɨ ranana ŋgɨrɨ awandɨhoayo, ŋga wanɨ.”
35 Passará o céu e a terra, porém as minhas palavras não passarão.
36 “Ŋga asu Nindou Hondü ai tüküfembo si ranɨnambo nindou mamai-amboanɨ moai fɨfɨreandɨ. Asu ranɨ si tüküfemboayo ra sünambeahɨndɨ nendanemo asu Nɨmorɨ aiani ra moai fɨfɨrundɨ. Ŋga moanɨ Afɨndɨ ai yaŋgɨrani ranɨ-moatükunɨ ranahambo fɨfɨreamboayu.
36 Mas a respeito daquele dia e hora ninguém sabe, nem os anjos dos céus, nem o Filho, senão o Pai.
37 Nindou Hondü ranai tüküfembo si ranana Noa nüŋguambe ra sɨmboanɨ nahuraindɨmboe.
37 Pois assim como foi nos dias de Noé, também será a vinda do Filho do Homem.
38 Sapo horombo hohoambu ai tüküfe-koateyoambe ranɨ-sɨmboanɨ ra nindou ai moanɨ sesɨ sahüsi hoe sɨmɨndei asu nɨmorehɨ nindowenihɨ anamɨndühɨyahi heimbo bɨdɨfɨranɨ hondü ranambe Noa ai botambe aboeda kamefuendɨ.
38 Porquanto, assim como nos dias anteriores ao dilúvio comiam e bebiam, casavam e davam-se em casamento, até ao dia em que Noé entrou na arca,
39 Ranɨ-sɨmboanɨ ra nindou ranai ranɨ-moatükunɨ tüküfemboayo ranahambo moai fɨfɨrɨhindɨ, ŋga ai moanɨ sɨrɨ mbɨrowohɨ ratüpurɨyei hei-ane asu hohoambu ranai tüküfehü aheimbo pare gogomaramɨndɨndürɨ. Moanɨ yahurai-anɨmbo süŋguna Nindou Hondü ai tüküfiyuambe tükündɨfemboe.
39 e não o perceberam, senão quando veio o dilúvio e os levou a todos, assim será também a vinda do Filho do Homem.
40 Ranɨ-sɨmboanɨ ana nindou yimbu ai nümbürambe ratüpurɨndafandühɨ nɨmbafandanɨ anɨmbo, nindou ŋgorümbo nderümündühɨ asu ŋgorü ai moanɨ rande bodɨboadiranɨ nüŋgumbui.
40 Então, dois estarão no campo, um será tomado, e deixado o outro;
41 Nɨmorehɨ yimbu ai mbanɨ hɨrɨndafihɨ nɨmbafeanɨ anɨmbo asu ŋgorümbo ndemünduanɨ asu ŋgorü ai moanɨ rande bodɨboadeandanɨ nɨŋgomboe.
41 duas estarão trabalhando num moinho, uma será tomada, e deixada a outra.
42 Awi se hɨbadümbo nɨŋgomo, ŋga nɨnɨ-sɨmboanɨyo sɨhamundɨ Adükarɨ ai tüküfemboayu ra se moai fɨfɨrundɨ.
42 Portanto, vigiai, porque não sabeis em que dia vem o vosso Senhor.
43 Awi se randu hohoanɨmondɨmo. Worɨ aharambürɨyu haya hümbuhünɨ nindou ai nɨnɨ-sɨmboanɨyu ahandɨ worambe hümbuhünɨmbo tüküfemboayu ra fɨfɨrareandɨ ana, nindou ranai ŋgɨrɨ apu. Ŋga ai hümbuhünɨ nindou worambe tükündüfimbui mbüsü haya yaŋgɨrɨ günde nɨmandü ŋgumbui.
43 Mas considerai isto: se o pai de família soubesse a que hora viria o ladrão, vigiaria e não deixaria que fosse arrombada a sua casa.
44 Ranɨmbohündambo anɨmbo se-amboanɨ muŋguambo si aho ra hɨbadundühɨ nafɨndündümo nɨmandɨmo. Ŋga Nindou Hondü ranai tüküfembo ranahambo se mɨtanɨründümo houmbo hɨdɨbo-hɨdɨboyomondambeanɨmbo moanɨ ai sümbundamündü tükündüfimbui.”
44 Por isso, ficai também vós apercebidos; porque, à hora em que não cuidais, o Filho do Homem virá.
45 “Asu düdi ratüpurɨyu-randeimbɨ kaoworɨ hohoanɨmo-koate dɨdɨboadɨre-randeimbɨ fɨfɨreandeimbɨ nindouayua? Nindou ranai ana sapo ahandɨ bogorɨ nindou-mayu ranai ahamboya, ‘Se nindou ratüpurɨyomo-rundeimbɨ bɨdɨfɨrɨ-memo ranahamumbo hɨbadapurɨ,’ yahu haya kafoarirɨ hɨnɨŋgɨmarirɨ ranani sapo ai ahamumbo sesɨ segopurɨmbo sɨmboanɨ yɨbobofe segopurɨmbohünda.
45 Quem é, pois, o servo fiel e prudente, a quem o senhor confiou os seus conservos para dar-lhes o sustento a seu tempo?
46 Nindou ranahandɨ bogorɨ nindou ai worambe tüküfi hoeiriranɨ asu nindou-mayu ranai sapo ahandɨ bogorɨ nindou ai refembo hoafɨmayu süŋgu rawareandɨ ranana nindou ranai moanɨ hɨhɨfɨ-hɨhɨfɨmbiyuwamboane!
46 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
47 Ro nda sɨhamumbo anɨhondümboanahɨ hoafehapurɨ, bogorɨ nindou ranai nindou ranahambo ahandɨ muŋguambo moatükunɨ ranahambo hɨfandɨmbo bogorɨmbondirɨ hɨnɨŋgɨndirümbui.
47 Em verdade vos digo que lhe confiará todos os seus bens.
48 Ŋga asu nindou ranai, moaruwai ratüpurɨyu-randeimbɨ nindouayu ana, asu ai ahandɨ fimbo rande hoafɨnduhü anɨmboya, Wandɨ bogorɨ nindou ai ŋgɨrɨ awi nɨmai tükündüfiyu mbüsümbui.
48 Mas, se aquele servo, sendo mau, disser consigo mesmo: Meu senhor demora-se,
49 Rananɨmbo asu ai ahandɨ mamɨ ratüpurɨyomo-rundeimbɨ-memo ranahamumbo piyu haya bubuhaindüpurühɨ asu sesɨ dedü wakɨndeandühɨ bia ra ndümündɨ, nindou bia sɨmɨndɨmo-rundeimbɨ ranɨ-babɨdɨ hoaŋguhü rarandu wakɨndeambui.
49 e passar a espancar os seus companheiros e a comer e beber com ébrios,
50 Rananɨmbo asu mamɨ sɨmboanɨ sapo ratüpurɨyu-randeimbɨ-mayu ranai ahandɨ bogorɨ nindou ranai tüküfemboayu ra mɨtanɨramündü haya hɨdɨbo-hɨdɨboyuambe anɨmbo tükündüfimbui.
50 virá o senhor daquele servo em dia em que não o espera e em hora que não sabe
51 Rananɨmbo asu ahandɨ bogorɨ nindou ai ahambo kɨbodɨrɨndirɨ mbunda asu nindou wosɨhoaforɨ hoafɨyeimbɨ ranambendirɨmbui. Rananɨmbo asu ai ranambendɨfihɨ heindühɨ yahafɨ sɨsɨnderɨmboe.”
51 e castigá-lo-á, lançando-lhe a sorte com os hipócritas; ali haverá choro e ranger de dentes.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 24, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.