Lucas 10

Godɨndɨ Hoafɨ (AGG) vs ARA

Sair da comparação
ARA Almeida Revista e Atualizada 1993
1 Süŋgunambo Adükarɨ ai 72 nindou dɨbonɨyu mbura, ahamumbo boatei yimbu-yimbure nɨne ŋgoafɨ sapo ai hombo yahuhayambo-mayu ranɨ ŋgoafɨnɨ koamarɨhepurɨ.
1 Depois disto, o Senhor designou outros setenta; e os enviou de dois em dois, para que o precedessem em cada cidade e lugar aonde ele estava para ir.
2 Ai ahamumbo yare hoafɨyupurühɨ yahuya, “Nümbürambe sesɨ afɨndɨ burayo ranai ndeara muŋgu süfi yaŋgɨrayo, ŋga asu sesɨ ranahambo yimuŋgurɨfe gugurɨfembo nindou ana afɨndɨyopoanɨ. Ranɨmbo-hündambo anɨmbo asu se nümbürɨ aharambürɨ ranahambo dɨdɨbafɨndafundanɨ anɨmbo asu ai sesɨ ra yimuŋgurɨfe gugurɨfembohünda nindou afɨndɨ safɨ koambɨrɨ-hepuramboane.
2 E lhes fez a seguinte advertência: A seara é grande, mas os trabalhadores são poucos. Rogai, pois, ao Senhor da seara que mande trabalhadores para a sua seara.
3 Hapoana se ŋgomo, ŋga awi se hɨmborɨyomo! Ro sɨhamumbo sipsip wei nahurai yaforɨ harümbɨ nɨmboeiambe nou koararɨheheapurɨ.
3 Ide! Eis que eu vos envio como cordeiros para o meio de lobos.
4 Se kakɨ sandɨferambo arü akɨdouane, napo arü ane, asu su yirambe kɨkɨfoefemboane ndowandümboemo, ŋga yowanɨ. Asu se nindou nafɨnɨ hoeindundürühɨ aheimbo warɨ furüboadundürühɨ wataporɨmbo-ndürɨmboemo, ŋga yowanɨ.
4 Não leveis bolsa, nem alforje, nem sandálias; e a ninguém saudeis pelo caminho.
5 Se nɨnɨ worambe-yomo afareafundɨ ra, boatei randu hoafɨndɨmondühɨ anɨmboya, ‘Nindou ndanɨ worambe amarei se ŋgusüfoambe afurɨndɨhi kündɨhindɨ,’ mbɨsɨmo.
5 Ao entrardes numa casa, dizei antes de tudo: Paz seja nesta casa!
6 Nindou bɨdɨfɨrɨ ranɨ worambe ŋgusüfoambe afurɨfe kife hohoanɨmombo yifirɨyeimbɨ nɨmandianɨ ana, nindou aheimbo-so ŋgusüfoambe afurɨfe kifeimbɨ hohoanɨmo sɨhamundɨ-mayo ra mbeyaŋgoro-amboane. Ŋga asu wanayo ana, ranɨ hohoanɨmo sɨhamundɨ-mayo ra asükaindo sɨhamundɨ hɨhɨrɨfe mbɨhowamboane.
6 Se houver ali um filho da paz, repousará sobre ele a vossa paz; se não houver, ela voltará sobre vós.
7 Se moanɨ worɨ mamɨ ranambe yaŋgɨrɨ nɨmandɨmo. Nindou ranɨ worambeahɨndɨ ai nɨnɨ-moatükunɨyo ndehüpuranɨ se ranɨ worambe yaŋgɨrɨ sesɨ dowadümo hoe ndɨmɨndɨmo ndundɨ. Ŋga se worɨnɨ worɨnɨpo-ndɨmboemo.
7 Permanecei na mesma casa, comendo e bebendo do que eles tiverem; porque digno é o trabalhador do seu salário. Não andeis a mudar de casa em casa.
8 Nɨnɨ ŋgoafɨhüyo se tüküyafundanɨ nindou ai sɨhamumbo ndahüpurümündi worɨnɨndɨhipuranɨ ana, se moanɨ nɨne-moatükunɨ ai sɨhamumbo püpimarɨhindɨ ra dowadümo.
8 Quando entrardes numa cidade e ali vos receberem, comei do que vos for oferecido.
9 Asu ranɨ ŋgoafɨhü aŋgünümbɨ nindou amarei ranaheimbo aboedɨndundürühɨ hoafɨndomondürühɨ anɨmboya, ‘God ai ŋgɨnɨndɨ hɨfandarandɨ ranai ndeara sɨheimboso akɨmɨ tüküfemboane,’ mbɨsɨmo.
9 Curai os enfermos que nela houver e anunciai-lhes: A vós outros está próximo o reino de Deus.
10 — ausente —
10 Quando, porém, entrardes numa cidade e não vos receberem, saí pelas ruas e clamai:
11 — ausente —
11 Até o pó da vossa cidade, que se nos pegou aos pés, sacudimos contra vós outros. Não obstante, sabei que está próximo o reino de Deus.
12 Ro sɨhamumbo rarɨhe hoafehapurɨ, Godɨndɨ yɨbobofembo si tüküfeyoambe ana, sɨheimbo tɨŋɨrɨfo Sodomɨhündɨ ranaheimbo tükümefeyondürɨ ra ŋgasünde haya moaruwai hamɨndɨ tükündɨfemboe.
12 Digo-vos que, naquele dia, haverá menos rigor para Sodoma do que para aquela cidade.
13 Hɨpoanɨhɨmboembou-anei Korasinɨhündɨ se! Hɨpoanɨhɨmboembou-anei Betsaidahündɨ se! Sɨheimbo moaruwai hamɨndɨ tükündɨfendürɨmboe. Asu ro hepünɨfeimbɨ moatükunɨ sɨhei ŋgoafɨhü ramarɨheandɨ rahurai Tair ŋgoafɨhü Saidon ŋgoafɨhü rambarɨhea-mbonana, nindou ranɨ ŋgoafɨhündɨ ranai horombonambo anɨmbo moaruwai hohoanɨmo hɨnɨŋgɨrɨhi hehi dɨdɨboadorɨhi nɨmarei. Rananɨmbo ai hasüfɨ yihuruyei mburɨhümbo nɨmarei sapo roana yɨhoefɨ moaruwai hohoanɨmo ranahambo hɨnɨŋgɨrɨhumboanefɨ sei hehi.
13 Ai de ti, Corazim! Ai de ti, Betsaida! Porque, se em Tiro e em Sidom, se tivessem operado os milagres que em vós se fizeram, há muito que elas se teriam arrependido, assentadas em pano de saco e cinza.
14 Ŋga asu Godɨndɨ yɨbobofe si tüküfeyoambe ana, Tair ŋgoaf-ane Saidon ŋgoaf-ane ranaheimbo ana ŋgɨrɨ afɨndɨ hamɨndɨ tɨŋɨrɨfo tükündɨfeyo, ŋga sɨheimbo ana nɨne moanɨ afɨndɨ yahurai hamɨndɨ tɨŋɨrɨfo tükümandɨfendürɨ.
14 Contudo, no Juízo, haverá menos rigor para Tiro e Sidom do que para vós outras.
15 Asu Kaperneam se ra sünambe ndürɨ adükarɨ mandahümündiyo? Wanɨ yaŋgɨr-ane ana! Sɨheimbo ana hɨfɨnɨ safɨ pindeandüranɨ gadeimboyei!” mehu.
15 Tu, Cafarnaum, elevar-te-ás, porventura, até ao céu? Descerás até ao inferno.
16 Ai ahambo süŋgrurü-rundeimbɨmbo hoafɨyuhɨ yahuya, “Nindou düdi ai sɨhamundɨ hoafɨ hɨmborayu ana, wandɨ hoafɨ amboanɨ hɨmborɨyuh-ani. Asu nindou düdi ai sɨhamundɨ hoafɨ hɨmborɨyo hefe semɨndɨkoate-ayu ana, asu wandɨ hoafɨ ŋgɨrɨ hɨmbondu haya ndemündu. Asu nindou düdi ai wandɨ hoafɨ hɨmborɨyo hefe semɨndɨkoate-ayu ana ai ŋgɨrɨ Nindou düdi wambo koamarɨhendɨrɨ ahandɨ hoafɨ amboanɨ hɨmborɨndu haya ndemündu,” mehu.
16 Quem vos der ouvidos ouve-me a mim; e quem vos rejeitar a mim me rejeita; quem, porém, me rejeitar rejeita aquele que me enviou.
17 Nindou 72-memo ranai hɨhɨfɨ-hɨhɨfɨ kameihɨ hɨhɨrɨyafu homo tüküyafu hoafɨyomondühɨ yahomoya, “Adükarɨ, sɨhafɨ ndürɨ dükarɨhunda moaruwai nendɨ ranai yɨhoefɨ hoafɨ hɨmborɨyei marɨhündɨ!” mehomo.
17 Então, regressaram os setenta, possuídos de alegria, dizendo: Senhor, os próprios demônios se nos submetem pelo teu nome!
18 Sisas ai sɨmborɨ ahamumbo hoafɨyuhɨ yahuya, “Ro hoeirɨheandanɨ Satan ai sünambeahɨndɨ wabürüsɨ nahurai pɨmayu.
18 Mas ele lhes disse: Eu via Satanás caindo do céu como um relâmpago.
19 Awi se hɨmborɨyomo, sapo ro sɨhamumbo amoasɨrɨyo hɨfɨtaŋɨyo ranɨwamɨ pütapɨyo hombo ŋgɨnɨndɨ masahapur-ane. Asu sɨhamundɨ hürütümbɨndɨ ŋgɨnɨndɨ ŋgasünde-andeimbɨ ŋgɨnɨndɨ masahapurɨ. Ŋga ranɨmbo-hündambo anɨmbo sɨhamumbo ŋgɨrɨ nɨnɨ-moatükunɨ moaruwaimbo-ndeapurɨ.
19 Eis aí vos dei autoridade para pisardes serpentes e escorpiões e sobre todo o poder do inimigo, e nada, absolutamente, vos causará dano.
20 Sapo moaruwai nendɨ sɨhamundɨ hoafɨ hɨmborɨmayei ranɨmbo se yowanɨ hɨhɨfɨ-hɨhɨfɨndɨmboemo. Ŋga sapo sɨhamundɨ ndürɨ sünambe pare masɨhepurɨ ranɨmbo-hündambo anɨmbo hɨhɨfɨ-hɨhɨfndɨmo,” mehupurɨ.
20 Não obstante, alegrai-vos, não porque os espíritos se vos submetem, e sim porque o vosso nome está arrolado nos céus.
21 Ranɨyo asu ranɨ-sɨmboanɨ Yifiafɨ Aboedɨndɨ hɨhɨfɨ-hɨhɨfɨ ranai Sisasɨndɨ ŋgusüfoambe tüküfehüyo, asu ai yare hoafɨyuhɨ yahuya, “Ape, sünambe-ane asu hɨfɨ ndanɨhü-ane se Adükar-anafɨ. Ro sɨhambo hɨhɨfarɨhanɨnɨ ra nɨmboe sapo nindou fɨfɨrɨhi mburɨhü dɨdɨboado-rɨhehindeimbɨ-mayei aheimbo ranɨ-moatükunɨ ra dɨbonapɨro mbura, asu nɨmorɨ akɨdɨbou nahurai-mayei aheimbo nafuimefɨndürɨ ranɨmbo-hünda. Yɨnɨ, Ape se ranɨ-moatükunɨ refembo yifirayafɨ,” mehu.
21 Naquela hora, exultou Jesus no Espírito Santo e exclamou: Graças te dou, ó Pai, Senhor do céu e da terra, porque ocultaste estas coisas aos sábios e instruídos e as revelaste aos pequeninos. Sim, ó Pai, porque assim foi do teu agrado.
22 Sisas ai hoafɨyupurühɨ yahuya, “Wandɨ Ape ai wambo muŋguambo moatükunɨ ŋgɨnɨndɨ ra masendɨrɨ. Nindou dɨdɨ ai moai Nɨmor-ayu ndanahambo fɨfɨrirɨ, ŋga Afɨndɨ ai yaŋgɨr-ani fɨfɨrirɨmboayu. Asu nindou dɨdɨ ai moai Afɨndambo fɨfɨrirɨ. Ŋga Nɨmorɨ aiani asu nindou dɨdemo Nɨmorɨ ai ahandɨhoarɨ dɨbonɨmayupurɨ sapo Godɨmbo fɨfɨrɨfi hoafɨmbo-memo ai yaŋgɨr-anemo fɨfɨrumboemo,” mehu.
22 Tudo me foi entregue por meu Pai. Ninguém sabe quem é o Filho, senão o Pai; e também ninguém sabe quem é o Pai, senão o Filho, e aquele a quem o Filho o quiser revelar.
23 Ranɨyu Sisas ai hɨhɨrɨfi nüŋgumbo ahambo süŋgrurü-rundeimbɨ-memo ranahamumbo-poanɨmbo yaŋgɨrɨ hoafɨyupurühɨ yahuya, “Nɨne-moatükunɨ se sɨhamundɨ hɨmboarɨnambo hoeiarundɨ ranɨ-moatükunɨ ra nindou ai-amboanɨ hoeiareandɨ ana, ai hɨhɨfɨ-hɨhɨfɨmbiyu-wamboane!
23 E, voltando-se para os seus discípulos, disse-lhes particularmente: Bem-aventurados os olhos que veem as coisas que vós vedes.
24 Ro sɨhamumbo nda hoafehapurɨ, Godɨndɨ hoafɨ hoafɨyomo-rundeimbɨ-yomo asu bogorɨ nindou-yomo ai nɨne-moatükunɨ haponda se hoeiarundɨ ndanahambo ai hoeifembo mehomoyosɨ, ŋga ai moai hoeirundɨ. Asu ai nɨne hoafɨ se hɨmborayomo ranahambo amboanɨ hɨmborɨmbo mehomoyosɨ, ŋga asu ai moai hɨmborɨyomo,” mehupurɨ.
24 Pois eu vos afirmo que muitos profetas e reis quiseram ver o que vedes e não viram; e ouvir o que ouvis e não o ouviram.
25 Suda-yomondɨ ahɨnümbɨ hohoanɨmo yamunde-randeimbɨ nindou ranai Sisasɨmbo refi hoeifimbo tükümefiyu. Ai yare hoafɨyuhɨ yahuya, “Yamundo-randeimbɨ, ro nüŋgundɨheandühɨ koadürümbo yaŋgɨrɨ nɨŋgombo hohoanɨmo ra mandahamɨndɨha?” mehuamboyu.
25 E eis que certo homem, intérprete da Lei, se levantou com o intuito de pôr Jesus à prova e disse-lhe: Mestre, que farei para herdar a vida eterna?
26 Asu Sisas ai sɨmborɨ ahambo hoafɨyuhɨ yahuya, “Asu nüŋgureamboyo Baiborambe hoafɨmayoa? Nüŋgundo se ranɨ-moatükunɨ ranahambo hoeindo fɨfɨrɨmandowanda?” mehuamboyu.
26 Então, Jesus lhe perguntou: Que está escrito na Lei? Como interpretas?
27 Asu nindou-mayu ranai hoafɨyuhɨ yahuya, “Adükarɨ aiana sɨhei God-ani, ranɨmboanɨmbo se ahambo sɨhei yifiafɨ, ŋgɨnɨndɨ, hohoanɨmo ranambo ŋgusüfo pandɨhorɨ. Asu sɨhei wandafɨ ranaheimbo amboanɨ ŋgusüfo pandɨhindürɨ sapo se sɨhei fimbo ŋgusüfo pararɨhindɨ nou,” mehu.
27 A isto ele respondeu: Amarás o Senhor, teu Deus, de todo o teu coração, de toda a tua alma, de todas as tuas forças e de todo o teu entendimento; e: Amarás o teu próximo como a ti mesmo.
28 Asu Sisas ai sɨmborɨ hoafɨyuhɨ yahuya, “Se anɨhondümbo-anafɨ hoafayafɨ. Se randowandühɨ anɨmbo yaŋgɨrɨ nɨmboamboyafɨ,” mehundo.
28 Então, Jesus lhe disse: Respondeste corretamente; faze isto e viverás.
29 Ŋga asu ai Sisasɨmboya ai adükarɨ fɨfɨreandeimb-ani yahuhaya ahambo düdufinduhɨ yahuya, “Nindou düdi ai wandɨ wandafayua?” mehundowamboyu.
29 Ele, porém, querendo justificar-se, perguntou a Jesus: Quem é o meu próximo?
30 Sisas ai sɨmborɨ hoafɨyundühɨ yahuya, “Mamɨmbo nindou mamɨ ai Serusarem ŋgoafɨhündɨ botɨfi haya Seriko ŋgoafɨna hanuwane, hümbuhünɨ nindou ai nafɨnɨ mburɨndümo houmbo hoearɨ napo ahandɨ hɨrɨfoarundowohü asu ahambo bubururɨ yɨfɨmbo yaŋgɨrɨ sɨhawurɨ-houmbo ndamefundɨ.
30 Jesus prosseguiu, dizendo: Certo homem descia de Jerusalém para Jericó e veio a cair em mãos de salteadores, os quais, depois de tudo lhe roubarem e lhe causarem muitos ferimentos, retiraram-se, deixando-o semimorto.
31 Ranɨ-moatükunɨ ranai refeyowane Sudahündɨ Godɨmbo sesɨ sɨhai-randeimbɨ nindou ai nafɨ ranɨ-süŋgu mahanu. Ŋga asu nindou ranai hoeirira mayowamboyu hɨmborɨ nafɨ wakɨramündü tüküfi haya mahanu.
31 Casualmente, descia um sacerdote por aquele mesmo caminho e, vendo-o, passou de largo.
32 Nindou mamɨ Godɨmbo sesɨ sɨhai-randeimbɨ Rifai sɨrɨhündɨ ai mahanu. Ai süŋgunɨ hanü nindou ranahambo hoeirira mayowamboyu hɨmborɨ nafɨ wakɨramündü tüküfi haya mahanu.
32 Semelhantemente, um levita descia por aquele lugar e, vendo-o, também passou de largo.
33 Ranɨyo asu nindou mamɨ Samariahündɨ ai nafɨ ranɨ-süŋgu mahanu. Ai hanü nindou buburürɨ masɨhawurɨ ranahambo-so tükümefiyu. Asu ai nindou ranahambo hoeirira mayoa ahambo hɨpoambo afɨndɨ hɨpoambomarürɨ.
33 Certo samaritano, que seguia o seu caminho, passou-lhe perto e, vendo-o, compadeceu-se dele.
34 Samariahündɨ-mayu ranai hüfu ahandɨ fikɨmɨ tüküfi orif hɨsɨ werɨ hoeyo asu wain hɨsɨ hoeyo ra buburura horɨmayo ranɨwamɨ kare mbura hoearɨ goesürɨnambo hɨmondɨmarɨherü. Ranɨyu ai nindou ranahambo serümündɨ ahandɨ doŋgi-mayo ranɨwamɨ nandi serümündü haya, nindou fandɨhi apoei-rɨhündeimbɨ worɨna mahanu ranɨhü semündɨ ho hɨfandɨyo nɨmarɨmbohünda.
34 E, chegando-se, pensou-lhe os ferimentos, aplicando-lhes óleo e vinho; e, colocando-o sobre o seu próprio animal, levou-o para uma hospedaria e tratou dele.
35 Ŋgorü sina Samariahündɨ-mayu ranai kakɨ sepurɨmündɨ hu nindou tüküyahi apoei-rɨhündeimbɨ worɨ hɨfandɨra-ndeimbɨ-mayu ranahambo sagadowohü yahuya, ‘Nindou ndanahambo se dɨdɨboadondɨworɨ. Se ahambohünda kakɨ pütiayafɨ ana, ro asükainda hɨhɨndahe dügühühɨ sɨhambo hɨhɨndɨhe ndahanɨnɨmboyahɨ,’ mehundo,” mehu.
35 No dia seguinte, tirou dois denários e os entregou ao hospedeiro, dizendo: Cuida deste homem, e, se alguma coisa gastares a mais, eu to indenizarei quando voltar.
36 Sisas ai asükaiyu düdufindowohü yahuya, “Se sɨhafɨ hohoanɨmonambo nindou ŋgɨmɨ ra düdi wandafɨ ranahambo ŋgusüfo paririmbayua?” mehuamboyu.
36 Qual destes três te parece ter sido o próximo do homem que caiu nas mãos dos salteadores?
37 Ai hoafɨyuhɨ yahuya, “Nindou sapo düdi ai ahambo hanü hɨpoamborirühɨ mafarɨherü ranai-ani,” mehundowamboyu. Asu Sisas ai sɨmborɨ hoafɨyundohü yahuya, “Se ŋgafɨ moanɨ ranɨ süŋgundowandɨ,” mehundo.
37 Respondeu-lhe o intérprete da Lei: O que usou de misericórdia para com ele. Então, lhe disse: Vai e procede tu de igual modo.
38 Sisas ai ahambo süŋgrurü-rundeimbɨ babɨdɨmbo nafɨ homondühɨ ai ŋgoafɨ mamɨ Mata nɨmarümbɨ ranɨ ŋgoafɨhü tüküfiyuane asu ahambo serɨmɨndɨ worɨnɨmarerɨ.
38 Indo eles de caminho, entrou Jesus num povoado. E certa mulher, chamada Marta, hospedou-o na sua casa.
39 Mata ai akɨdɨmbüyo hayamboyo ahandɨ ndürɨ ra Maria ai sɨfo Adükarɨndɨ yirɨkɨmɨ nɨmarɨmbo ahandɨ yamundɨfe hoafɨ wataporɨmbo-arandɨ ra hɨhɨmborɨmayo.
39 Tinha ela uma irmã, chamada Maria, e esta quedava-se assentada aos pés do Senhor a ouvir-lhe os ensinamentos.
40 Ŋga asu Mata ai afɨndɨ ratüpurɨ worambe eŋgoro ranahambo tɨŋambo-yowohüyo ai moai ŋgusüfoambe ndore küreandɨ. Ai ahambo-so ho hoafɨyondowohü yahoya, “Adükarɨ seana awi moai wandɨ akɨdɨ ranai hɨnɨŋgɨreandɨranɨ muŋguambo ratüpurɨ wand-amboanɨ rarawarɨhandɨ ranahambo ana hohoanɨmoyafɨyo? Se hoafɨyafɨndoanɨ anɨmbo ai sɨnɨ wambo mbɨfarɨhendɨrɨ,” mehondowamboyu.
40 Marta agitava-se de um lado para outro, ocupada em muitos serviços. Então, se aproximou de Jesus e disse: Senhor, não te importas de que minha irmã tenha deixado que eu fique a servir sozinha? Ordena-lhe, pois, que venha ajudar-me.
41 Asu Sisas ai sɨmborɨ hoafɨyundowohü yahuya, “Mata, Mata, seana muŋguambo moatükunɨ ranahamboanafɨ afɨndɨ hohoanɨmoyafühɨ ŋgusüfoambe ndofe kifekoate-ayafɨ.
41 Respondeu-lhe o Senhor: Marta! Marta! Andas inquieta e te preocupas com muitas coisas.
42 Mamɨ moatükun-ane adükarɨ hamɨndayo. Maria aiana aboedɨ moatükunɨ hamɨnd-ane ai warɨfe semɨndɨmboayo. Ranɨ-moatükunɨ ranai ahandɨ warambeahɨndɨ ŋgɨrɨ hündühümündi,” mehundo.
42 Entretanto, pouco é necessário ou mesmo uma só coisa; Maria, pois, escolheu a boa parte, e esta não lhe será tirada.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 10, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.