Mateus 13
العهد الجديد بالدارجة التونسية 2022 (AEB) vs NVT
1 وفِي النْهَارْ هَاذَاكَا، خْرَجْ يَسُوعْ مِالدَّارْ وقْعَدْ عْلَى شَطْ البُحَيْرَة.
1 Mais tarde, naquele mesmo dia, Jesus saiu de casa e sentou-se à beira-mar.
2 وتْلَمُّوا بِيهْ بَرْشَة نَاسْ، حَتَّى لِينْ تْلَزْ يِطْلَعْ فِي فْلُوكَة ويُقْعُدْ فِيهَا، والنَّاسْ الكُلْ بْقَاوْ وَاقْفِينْ عَالشَّطْ.
2 Logo, uma grande multidão se juntou ao seu redor. Então ele entrou num barco, sentou-se e ensinou o povo que permanecia na praia.
3 وكَلَّمْهُمْ فِي بَرْشَة أُمُورْ بِالأَمْثَالْ، وقَالْ: «خْرَجْ الفَلَّاحْ بَاشْ يَزْرَعْ.
3 Jesus contou várias parábolas, como esta: “Um lavrador saiu para semear.
4 وهُوَّ قَاعِدْ يَزْرَعْ، جَاتْ شْوَيَّة مِالزَرِّيعَة عَالطْرِيقْ، يَاخِي جَاتْ العْصَافِرْ وكْلَاتْهَا.
4 Enquanto espalhava as sementes pelo campo, algumas caíram à beira do caminho, e as aves vieram e as comeram.
5 وشْوَيَّة أُخْرَى جَاتْ فِي أَرْضْ مْحَجْرَة مَا فِيهَاشْ بَرْشَة تْرَابْ، يَاخِي نِبْتِتْ فِيسَعْ عْلَى خَاطِرْ التْرَابْ مَا كَانِشْ غَارَقْ.
5 Outras sementes caíram em solo rochoso e, não havendo muita terra, germinaram rapidamente,
6 وكِي طَلْعِتْ الشَّمْسْ تْحَرْقِتْ ويِبْسِتْ خَاطِرْهَا بْلَاشْ عْرُوقْ.
6 mas as plantas logo murcharam sob o calor do sol e secaram, pois não tinham raízes profundas.
7 وجَاتْ زَرِّيعَة أُخْرَى وِسْطْ الشُّوكْ، وكِي كْبِرْ الشُّوكْ خْنَقْهَا.
7 Outras sementes caíram entre espinhos, que cresceram e sufocaram os brotos.
8 وفَمَّة زَرِّيعَة جَاتْ فِي تُرْبَة بَاهْيَة يَاخِي ثُمْرِتْ، مِنْهَا الِّي جَابِتْ 100 ومِنْهَا الِّي جَابِتْ 60 ومِنْهَا الِّي جَابِتْ 30.
8 Ainda outras caíram em solo fértil e produziram uma colheita trinta, sessenta e até cem vezes maior que a quantidade semeada.
9 الِّي عَنْدُو وِذْنِينْ تِسْمَعْ، خَلِّيهْ يِسْمَعْ!».
9 Quem é capaz de ouvir, ouça com atenção!”.
10 يَاخِي قُرْبُولُو تْلَامِذْتُو وسِأْلُوهْ: «عْلَاشْ تْكَلِّمْ فِيهُمْ بِالأَمْثَالْ؟»
10 Os discípulos vieram e lhe perguntaram: “Por que o senhor usa parábolas quando fala ao povo?”.
11 جَاوِبْهُمْ: «إِنْتُومَا تِعْطَالْكُمْ بَاشْ تَعْرْفُوا أَسْرَارْ مَمْلَكْةْ السْمَاوَاتْ، آمَا هُومَا مَا تِعْطَالْهُمْشْ.
11 Ele respondeu: “A vocês é permitido entender os segredos do reino dos céus, mas a outros não.
12 الِّي عَنْدُو، بِشْ يِتْعْطَالُو أَكْثِرْ ويْوَلِّي عَنْدُو بْزَايِدْ. آمَا الِّي مَا عَنْدُوشْ، حَتَّى الشْوَيَّة الِّي عَنْدُو يِتْفَكُّولُو.
12 Pois ao que tem, mais lhe será dado, e terá em grande quantia; mas do que nada tem, até o que tem lhe será tirado.
13 هَاذَاكَا عْلَاشْ آنَا نْكَلِّمْ فِيهُمْ بِالأَمْثَالْ عْلَى خَاطِرْهُمْ يُخْزْرُوا ومَا يْشُوفُوشْ ويِسْمْعُوا ومَا يِفْهْمُوشْ.
13 É por isso que uso parábolas: eles olham, mas não veem; escutam, mas não ouvem nem entendem.
14 وهُومَا الِّي تْحَقْقِتْ فِيهُمْ نُبُوِّةْ إِشَعْيَاءْ الِّي تْقُولْ:
14 “Cumpre-se, desse modo, a profecia de Isaías que diz: ‘Quando ouvirem o que digo, não entenderão. Quando virem o que faço, não compreenderão.
15 عْلَى خَاطِرْ الشَّعْبْ هَاذَا قَلْبُو كْسَاحْ،
15 Pois o coração deste povo está endurecido; ouvem com dificuldade e têm os olhos fechados, de modo que seus olhos não veem, e seus ouvidos não ouvem, e seu coração não entende, e não se voltam para mim, nem permitem que eu os cure’.
16 «آمَا إِنْتُومَا صَحَّة لِيكُمْ عْلَى خَاطِرْ عِينِيكُمْ تُخْزِرْ ووِذْنِيكُمْ تِسْمَعْ.
16 “Felizes, porém, são seus olhos, pois eles veem; e seus ouvidos, pois eles ouvem.
17 نْقُلْكُمْ الحَقْ: بَرْشَة أَنْبِيَاءْ وصَالْحِينْ تْمَنَّاوْ يْشُوفُوا الِّي إِنْتُومَا تْشُوفُوا فِيهْ ومَا شَافُوهِشْ، ويِسْمْعُوا الِّي إِنْتُومَا تِسْمْعُوا فِيهْ ومَا سَمْعُوهِشْ.
17 Eu lhes digo a verdade: muitos profetas e justos desejaram ver o que vocês têm visto e ouvir o que vocês têm ouvido, mas não puderam.
18 «مَالَا إِسْمْعُوا إِنْتُومَا شْنُوَّة المَقْصُودْ بْمَثَلْ الفَلَّاحْ:
18 “Agora, ouçam a explicação da parábola sobre o lavrador que saiu para semear.
19 الزَّرِّيعَة الِّي جَاتْ عَالطْرِيقْ، هِيَّ كُلْ مِنْ يِسْمَعْ كِلْمِةْ مَمْلَكْةْ اللَّهْ ومَا يِفْهِمْهَاشْ، يْجِي إِبْلِيسْ ويَخْطِفْ الِّي تِزْرَعْ فِي قَلْبُو.
19 As sementes que caíram à beira do caminho representam os que ouvem a mensagem sobre o reino e não a entendem. Então o maligno vem e arranca a semente que foi lançada em seu coração.
20 «ولِّي تِزْرَعّْ فِي الأَرْضْ المْحَجْرَة، هُوَّ الِّي يِسْمَعْ الكِلْمَة وبِالوَقْتْ يِقْبِلْهَا وهُوَّ فَرْحَانْ،
20 As que caíram no solo rochoso representam aqueles que ouvem a mensagem e, sem demora, a recebem com alegria.
21 وعْلَى خَاطِرْ مَا عَنْدْهَاشْ عْرُوقْ مَا تْدُومِشْ. ودُوبْ مَا يْجِي وَقْتْ صْعِيبْ وَلَّا إِضْطِهَادْ عْلَى خَاطِرْ كِلْمَة اللَّهْ، يْسَلِّمْ فِيهَا بِالوَقْتْ.
21 Contudo, uma vez que não têm raízes profundas, não duram muito. Assim que enfrentam problemas ou são perseguidos por causa da mensagem, cedo desanimam.
22 «ولِّي تِزْرَعّْ وِسْطْ الشُّوكْ، هُوَّ الِّي يِسْمَعْ كِلْمِةْ اللَّهْ، آمَا هْمُومْ الزْمَانْ هَاذَا ومْحَبِّةْ الفْلُوسْ يُخْنْقُوهَا ومَا تُثْمُرْشْ فِيهْ.
22 As que caíram entre os espinhos representam outros que ouvem a mensagem, mas logo ela é sufocada pelas preocupações desta vida e pela sedução da riqueza, de modo que não produzem fruto.
23 «آمَا الِّي تِزْرَعّْ فِي الأَرْضْ البَاهْيَة، هُوَّ الِّي يِسْمَعْ كِلْمِةْ اللَّهْ ويِفْهِمْهَا وتُثْمُرْ فِيهْ، وفَمَّة الِّي تْجِيبْ 100 وفَمَّة الِّي تْجِيبْ 60 وفَمَّة الِّي تْجِيبْ 30».
23 E as que caíram em solo fértil representam os que ouvem e entendem a mensagem e produzem uma colheita trinta, sessenta e até cem vezes maior que a quantidade semeada”.
24 وعْطَاهُمْ يَسُوعْ مَثَلْ آخِرْ وقَالْ: «مَمْلِكْةْ السْمَاوَاتْ هِيَّ كِيفْ رَاجِلْ زْرَعْ زَرِّيعَة بَاهْيَة فِي السَّانْيَة مْتَاعُو.
24 Esta foi outra parábola que Jesus contou: “O reino dos céus é como um agricultor que semeou boas sementes em seu campo.
25 ووَقْتِلِّي كَانُوا النَّاسْ رَاقْدِينْ، جَاء عْدُوهْ وزْرَعْ زِيوَانْ فِي وِسْطْ القَمْحْ ومْشَى.
25 Enquanto os servos dormiam, seu inimigo veio, semeou joio no meio do trigo e foi embora.
26 ووَقْتِلِّي القَمْحْ نْبِتْ وعْمَلْ السْبُولْ، نْبِتْ مْعَاهْ الزِّيوَانْ.
26 Quando a plantação começou a crescer, o joio também cresceu.
27 وجَاوْ خَدَّامِةْ مُولَى الأَرْضْ وقَالُولُو: "يَا سِيدْنَا، يَاخِي مُشْ زْرَعْتْ زَرِّيعَة بَاهْيَة فِي أَرْضِكْ؟ مَالَا مْنِينْ جَاهَا الزِّيوَانْ؟"
27 “Os servos do agricultor vieram e disseram: ‘O campo em que o senhor semeou as boas sementes está cheio de joio. De onde ele veio?’.
28 وهُوَّ جَاوِبْهُمْ: "عْدُوْ هُوَّ الِّي عْمَلْ هَاذَا". يَاخِي سِأْلُوهْ: "تْحِبْ نِمْشِيوْ نْقَلْعُوهْ الزِّيوَانْ؟".
28 “‘Um inimigo fez isso’, respondeu o agricultor. “‘Devemos arrancar o joio?’, perguntaram os servos.
29 وجَاوِبْهُمْ: "لَا، بَاشْ مَا تْقَلْعُوشْ القَمْحْ وإِنْتُومَا تْقَلْعُوا فِي الزِّيوَانْ.
29 “‘Não’, respondeu ele. ‘Se tirarem o joio, pode acontecer de arrancarem também o trigo.
30 خَلِّيوْهُمْ الزُّوزْ يِكْبْرُوا مْعَ بْعَضْهُمْ لِينْ يْجِي وَقْتْ الحْصَادْ، ووَقْتْهَا نْقُولْ لِلْحَصَّادَة: لِمُّوا الزِّيوَانْ قْبَلْ فِي رْزِمْ وأَحْرْقُوهْ، آمَا القَمْحْ لِمُّوهْ وحُطُّوهْ فِي المَخْزِنْ مْتَاعِي"».
30 Deixem os dois crescerem juntos até a colheita. Então, direi aos ceifeiros que separem o joio, amarrem-no em feixes e queimem-no e, depois, guardem o trigo no celeiro’”.
31 وعْطَاهُمْ مَثَلْ آخِرْ، وقَالْ: «مَمْلَكْةْ السْمَاوَاتْ هِيَّ كِيفْ حَبِّةْ الخَرْدِلْ الِّي هَزْهَا رَاجِلْ وزْرَعْهَا فِي السَّانْيَة مْتَاعُو.
31 Então Jesus contou outra parábola: “O reino dos céus é como a semente de mostarda que alguém semeia num campo.
32 رَغْمِلِّي هِيَّ أَصْغِرْ وَحْدَة فِي الزَّرِّيعَة الكُلْ، آمَا كِي تَبْدَى تِكْبِرْ تْوَلِّي أَكْبِرْ نَبْتَة فِي نَبْتَاتْ الجْنِينَة الكُلْ، ومْبَعِّدْ تْوَلِّي شَجْرَة، وحَتَّى العْصَافِرْ تْجِي وتْعَشِّشْ فِي فْرُوعْهَا».
32 É a menor de todas as sementes, mas se torna a maior das hortaliças; cresce até se transformar em árvore, e vêm as aves e fazem ninho em seus galhos”.
33 وقَالِلْهُمْ مَثَلْ آخِرْ: «مَمْلَكْةْ السْمَاوَاتْ هِيَّ كِيفْ خْمِيرَة هَزِّتْهَا مْرَا وحَطِّتْهَا فِي ثْلَاثَة كْيَالْ فَرِينَة حَتَّى لِينْ خْمِرْ العْجِينْ الكُلْ».
33 Jesus também contou a seguinte parábola: “O reino dos céus é como o fermento usado por uma mulher para fazer pão. Embora ela coloque apenas uma pequena quantidade de fermento em três medidas de farinha, toda a massa fica fermentada”.
34 هَاذَا الكُلْ قَالُو يَسُوعْ لِلنَّاسْ بِالأَمْثَالْ. وكَانْ مَا يَحْكِي مْعَاهُمْ كَانْ بِالأَمْثَالْ،
34 Jesus sempre usava histórias e comparações como essas quando falava às multidões. Na verdade, nunca lhes falava sem usar parábolas.
35 بَاشْ يِتْحَقَّقْ الِّي قَالُو اللَّهْ عْلَى طْرِيقْ النَّبِيْ:
35 Cumpriu-se, desse modo, o que foi dito por meio do profeta: “Eu lhes falarei por meio de parábolas; explicarei coisas escondidas desde a criação do mundo”.
36 ومْبَعِّدْ بْعَثْ يَسُوعْ النَّاسْ يْرَوْحُوا، ورْجَعْ هُوَّ لِلدَّارْ، وجَاوْ تْلَامِذْتُو وقَالُولُو: «فَسْرِلْنَا المَثَلْ مْتَاعْ الزِّيوَانْ».
36 Em seguida, deixando as multidões do lado de fora, Jesus entrou em casa. Seus discípulos lhe pediram: “Por favor, explique-nos a história do joio no campo”.
37 يَاخِي جَاوِبْهُمْ: «الِّي زْرَعْ الزَّرِّيعَة البَاهْيَة هُوَّ إِبْنْ الإِنْسَانْ،
37 Jesus respondeu: “O Filho do Homem é o agricultor que planta as boas sementes.
38 والأَرْضْ المَزْرُوعَة هِيَّ الدِّنْيَا هَاذِي، والزَّرِّيعَة البَاهْيَة هُومَا وْلَادْ مَمْلَكْةْ اللَّهْ، والزِّيوَانْ هُومَا وْلَادْ إِبْلِيسْ،
38 O campo é o mundo, e as boas sementes são o povo do reino. O joio são as pessoas que pertencem ao maligno,
39 والعْدُو الِّي زْرَعْ الزِّيوَانْ هُوَّ إِبْلِيسْ، والحْصَادْ هُوَّ آخِرْ الزْمَانْ، والحَصَّادَة هُومَا المْلَايْكَة.
39 e o inimigo que plantou o joio no meio do trigo é o diabo. A colheita é o fim dos tempos, e os que fazem a colheita são os anjos.
40 وكِيمَا يِتْقَلَّعْ الزِّيوَانْ ويِتْحْرَقْ بِالنَّارْ، هَكَّاكَا بِشْ يْصِيرْ فِي آخِرْ الزْمَانْ:
40 “Da mesma forma que o joio é separado e queimado no fogo, assim será no fim dos tempos.
41 يَبْعَثْ إِبْنْ الإِنْسَانْ مْلَايِكْتُو، بَاشْ يْخَرْجُوا مِنْ مَمْلَكْتُو كُلْ الِّي عْمَلُوا الشَّرْ وكُلْ الِّي كَانُوا سْبَبْ فِيهْ،
41 O Filho do Homem enviará seus anjos, e eles removerão do reino tudo que produz pecado e todos que praticam o mal
42 ويَرْمِيوْهُمْ فِي النَّارْ، وِينْ بِشْ يْكُونْ البْكَاء والنْدَمْ.
42 e os lançarão numa fornalha ardente, onde haverá choro e ranger de dentes.
43 آمَا الصَّالْحِينْ، بِشْ يِضْوِيوْ كِي الشَّمْسْ فِي مَمْلَكْةْ بُوهُمْ. الِّي عَنْدُو وِذْنِينْ تِسْمَعْ، خَلِّيهْ يِسْمَعْ!
43 Então os justos brilharão como o sol no reino de seu Pai. Quem é capaz de ouvir, ouça com atenção!”
44 «مَمْلَكْةْ السْمَاوَاتْ هِيَّ كِيمَا كِنْزْ مَدْفُونْ فِي سَانْيِة، لْقَاهْ رَاجِلْ وخَبَّاهْ، ومِالفَرْحَة مْشَى بَاعْ كُلْ مَا يِمْلِكْ وشْرَى السَّانْيَة هَاذِيكَا.
44 “O reino dos céus é como um tesouro escondido que um homem descobriu num campo. Em seu entusiasmo, ele o escondeu novamente, vendeu tudo que tinha e, com o dinheiro da venda, comprou aquele campo.”
45 «وزَادَا مَمْلَكْةْ السْمَاوَاتْ هِيَّ كِيفْ تَاجِرْ يْلَوِّجْ عَالجُوهِرْ الغَالِي.
45 “O reino dos céus também é como um negociante que procurava pérolas da melhor qualidade.
46 وكِي لْقَى قَطْعَة جُوهِرْ غَالْيَة بَرْشَة، مْشَى وبَاعْ كُلْ مَا يِمْلِكْ وشْرَاهَا.
46 Quando descobriu uma pérola de grande valor, vendeu tudo que tinha e, com o dinheiro da venda, comprou a tal pérola.”
47 «وزَادَا مَمْلَكْةْ السْمَاوَاتْ هِيَّ كِيفْ شَبْكَة رْمَاوْهَا فِي البْحَرْ ولَمِّتْ حُوتْ مِنْ كُلْ نَوْعْ.
47 “O reino dos céus é, ainda, como uma rede de pesca que foi lançada ao mar e pegou peixes de todo tipo.
48 وكِي تِمْلَاتْ خَرْجُوهَا الصَّيَّادَة لِلشَّطْ وقَعْدُوا، والحُوتْ البَاهِي حَطُّوهْ فِي قْفَافْ والخَايِبْ رْمَاوَهْ.
48 Quando a rede estava cheia, os pescadores a arrastaram até a praia, sentaram-se e juntaram os peixes bons em cestos, jogando fora os ruins.
49 وهَكَّاكَا بِشْ يْصِيرْ فِي آخِرْ الزْمَانْ: يْجِيوْ المْلَايْكَة ويْخَرْجُوا النَّاسْ الأَشْرَارْ مِنْ بِينْ النَّاسْ الصَّالْحِينْ،
49 Assim será no fim dos tempos. Os anjos virão, separarão os perversos dos justos
50 ويَرْمِيوْهُمْ فِي النَّارْ، وِينْ بِشْ يْكُونْ البْكَاء والنْدَمْ».
50 e os lançarão na fornalha ardente, onde haverá choro e ranger de dentes.
51 وسْإِلْ يَسُوعْ تْلَامِذْتُو: « فْهِمْتُوا الأُمُورْ هَاذِي الكُلْ؟». جَاوْبُوهْ: «إِيْ نْعَمْ».
51 Vocês entendem todas essas coisas?” “Sim”, responderam eles.
52 يَاخِي قَالِلْهُمْ: «هَاذَاكَا عْلَاشْ أَيْ عَالِمْ فِي الشَّرِيعَة كِيفْ يْوَلِّي تِلْمِيذْ فِي مَمْلَكْةْ السْمَاوَاتْ، هُوَّ كِيفْ مُولَى الدَّارْ الِّي يْخَرِّجْ مِالمَخْزِنْ مْتَاعُو كْنُوزْ جْدِيدَة وكْنُوزْ قْدِيمَة».
52 Então ele acrescentou: “Todo mestre da lei que se torna discípulo no reino dos céus é como o dono de uma casa que tira do seu tesouro verdades preciosas, tanto novas como velhas”.
53 وبَعْدْمَا كَمِّلْ يَسُوعْ الأَمْثَالْ هَاذِي، مْشَى مِالبْلَاصَة هَاذِيكَا.
53 Quando Jesus terminou de contar essas parábolas, deixou aquela região
54 ورْجَعْ لِبْلَادُو، وبْدَا يْعَلِّمْ فِيهُمْ فِي مَعْبِدْ اليْهُودْ، يَاخِي بِهْتُوا وقَالُوا: «مْنِينْ لِيهْ الحِكْمَة والمُعْجْزَاتْ هَاذِي؟
54 e voltou para Nazaré, cidade onde tinha morado. Enquanto ensinava na sinagoga, todos se admiravam e perguntavam: “De onde lhe vêm a sabedoria e o poder para realizar milagres?
55 يَاخِي مُشْ هَاذَا وِلْدْ النَّجَّارْ؟ مُشْ أُمُّو إِسْمْهَا مَرْيِمْ وخْوَاتُو هُومَا يَعْقُوبْ ويُوسِفْ وسِمْعَانْ ويَهُوذَا؟
55 Não é esse o filho do carpinteiro? Conhecemos Maria, sua mãe, e também seus irmãos, Tiago, José, Simão e Judas.
56 ومُشْ خْوَاتُو البْنَاتْ عَايْشِنْ بِينَاتْنَا؟ مْنِينْ لِيهْ هَاذَا الكُلْ؟»
56 Todas as suas irmãs moram aqui, entre nós. Onde ele aprendeu todas essas coisas?”.
57 هَاذَاكَا عْلَاشْ مَا حَبُّوشْ يِقْبْلُوهْ. يَاخِي يَسُوعْ قَالِلْهُمْ: «النَّبِيْ مَا عَنْدُوشْ كَرَامَة فِي بْلَادُو وبِينْ أَهْلُو ونَاسُو».
57 E sentiam-se muito ofendidos. Então Jesus lhes disse: “Um profeta recebe honra em toda parte, menos em sua cidade e entre sua própria família”.
58 ومَا عْمَلْشْ بَرْشَة مُعْجْزَاتْ غَادِي بِسْبَبْ قِلِّةْ إِيمَانْهُمْ.
58 E, por causa da incredulidade deles, realizou ali apenas uns poucos milagres.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.