Marcos 14
New Testament in Achi (ACR_IBS) vs ARA
1 Xa queb ʼij chic craj cu rik i nimaʼij páscua, iʼij chi ca tijaw wi i caxlanwa chi n-ta cunbal ocnak che. I je cajʼatzil i sacerdóte, xak i je tijonel re i ujer ʼatbal tzij, quiqui tzucuj wach i tzaksabal re i Jesus quiqui ʼano, chapbal na re aliʼal, xa camsabal-re.
1 Dali a dois dias, era a Páscoa e a Festa dos Pães Asmos; e os principais sacerdotes e os escribas procuravam como o prenderiam, à traição, e o matariam.
2 Xui-ri, xqui bij chiquiwach: —Maka ʼan ile pa nimaʼij, mokxa que chʼokow i uqʼuial winak rumal —que cha.
2 Pois diziam: Não durante a festa, para que não haja tumulto entre o povo.
3 I Jesus ʼo pa aldéa Betánia ruʼ rachoch i achi Simon, chi “Lepróso” ca bix che. Are que tijin chi waʼim, xoc bi jun ixok cuʼ. Ire rucʼam jun chom laj baxo, nojnak che acéite lic muy, lic pakal rajil. I acéitele, ʼantal che i cotzʼij, “nárdo” u bi. Xu ʼaj u tzam i baxo, y xu jam i acéite che u jolom i Jesus.
3 Estando ele em Betânia, reclinado à mesa, em casa de Simão, o leproso, veio uma mulher trazendo um vaso de alabastro com preciosíssimo perfume de nardo puro; e, quebrando o alabastro, derramou o bálsamo sobre a cabeça de Jesus.
4 ʼO jujun je ʼo chila xpe coywal; xqui bij chiquiwach: —¿Wuchac queje xoʼon ile che i cunbal muy, chi toʼ xsachic? —xqui bij—.
4 Indignaram-se alguns entre si e diziam: Para que este desperdício de bálsamo?
5 Are i rajil ile, mas che oxib ciénto quetzal; mas ʼutz we ta xcʼayixic, cu tobej que i nibaʼib —xqui bij. Y xa que chʼachʼat chirij ixok.
5 Porque este perfume poderia ser vendido por mais de trezentos denários e dar-se aos pobres. E murmuravam contra ela.
6 Péro i Jesus xu bij: —Coʼon ile. ¿Wuchac quix chʼachʼat chirij? Ile chi xoʼon ire chwe, lic ʼutz.
6 Mas Jesus disse: Deixai-a; por que a molestais? Ela praticou boa ação para comigo.
7 I nibaʼib, queʼe ʼij sak je ʼo na iwuʼ; we quiwaj que i to, pachique ʼij ʼis ʼutz. Xui-ri, yin, n-ronojel ta ʼij in ʼo iwuʼ.
7 Porque os pobres, sempre os tendes convosco e, quando quiserdes, podeis fazer-lhes bem, mas a mim nem sempre me tendes.
8 I ixok-i xoʼon chwe niʼpa i xtiqui che. Are cʼa maja cu rik i ʼij, xu coj i cunbal muy re i mukbal re in chʼacul.
8 Ela fez o que pôde: antecipou-se a ungir-me para a sepultura.
9 Katzij i quin bij chiwe, xa ipa ca paxsax wi i tzij re i ʼelsabal re qui mac i winak, xak ca tataj ni rason wach u ʼanom i ixok-i chwe. Queje coʼon ile ronojel u wach i jyub taʼaj, cʼunsabal re i ixok-i chi qui cʼux i winak —xu bij i Jesus chique.
9 Em verdade vos digo: onde for pregado em todo o mundo o evangelho, será também contado o que ela fez, para memória sua.
10 Teʼuri i ma Júdas Iscarióte, jun chique i cablajuj u tijoxelab, xa ʼe cuʼ i je cajʼatzil i sacerdóte, chu sujuxic i Jesus piquiʼab.
10 E Judas Iscariotes, um dos doze, foi ter com os principais sacerdotes, para lhes entregar Jesus.
11 Ique, are xqui ta, lic xe quicotic, y xqui bij che chi quiqui ya mer che. Teʼuri i ma Júdas xoc chu tzucuxic wach u jachic i Jesus coʼon piquiʼab ique.
11 Eles, ouvindo-o, alegraram-se e lhe prometeram dinheiro; nesse meio tempo, buscava ele uma boa ocasião para o entregar.
12 Xcʼun i nabe ʼij re i nimaʼij chi ca tijaw wi i caxlanwa chi n-ta cunbal che. Are i ʼij-le chi que camsax ni ral tak chij re i ni-maʼij páscua. Chupam i ʼij-le, i u tijoxelab i Jesus xqui bij che: —¿Pa cawaj wi yet caka yijba wi i a waʼim re i nimaʼij páscua? —xe cha che.
12 E, no primeiro dia da Festa dos Pães Asmos, quando se fazia o sacrifício do cordeiro pascal, disseram-lhe seus discípulos: Onde queres que vamos fazer os preparativos para comeres a Páscoa?
13 Ire xe u tak bi queb chique chu yijbaxic. Xu bij chique: —Jix pa tinimit. Chila qui cʼulaj wi jun achi rekam jun ʼekbala ʼo ya chupam. Chix terej chirij.
13 Então, enviou dois dos seus discípulos, dizendo-lhes: Ide à cidade, e vos sairá ao encontro um homem trazendo um cântaro de água;
14 Pa coc wi ire ruʼ ja, chi bij iri che i rajaw ja chila: “Cu bij li ka Mayes, ¿Pa ʼo wi i cuárto pa quin tij wi i waʼim re i páscua cuʼ in tijoxelab? xu bij lok”, chix chok che.
14 segui-o e dizei ao dono da casa onde ele entrar que o Mestre pergunta: Onde é o meu aposento no qual hei de comer a Páscoa com os meus discípulos?
15 Teʼuri ire cu cʼut jun nim laj cuárto chiwe, cʼa pu caleja, yij chic; chila chi yijba wi ka waʼim yoj —xu bij i Jesus chique.
15 E ele vos mostrará um espaçoso cenáculo mobilado e pronto; ali fazei os preparativos.
16 I u tijoxelab xe ʼec; are xe upon pa tinimit ʼis xqui riko pacha u bim i Jesus chique. Teʼuri xqui yijba i waʼim re i nimaʼij páscua.
16 Saíram, pois, os discípulos, foram à cidade e, achando tudo como Jesus lhes tinha dito, prepararam a Páscoa.
17 Are xoc aʼab xupon i Jesus cuʼ i cablajuj u tijoxelab.
17 Ao cair da tarde, foi com os doze.
18 Are je ʼo chi mexa, que tijin chi waʼim, i Jesus xu bij chique: —Katzij i quin bij chiwe, ʼo jun chiwe yix, ca tijin chi waʼim wuʼ, chi quin u jach na piquiʼab i je aj chʼoʼoj chwij —xu bij chique.
18 Quando estavam à mesa e comiam, disse Jesus: Em verdade vos digo que um dentre vós, o que come comigo, me trairá.
19 Ique, are xqui ta ile, lic xe oc chi bis. Chi qui jujunal xe oc chu tzʼonoxic che: —¿Mokxa yin? Y xak xu bij jun chic: —¿Mokxa yin? —xu bij.
19 E eles começaram a entristecer-se e a dizer-lhe, um após outro: Porventura, sou eu?
20 I Jesus xu bij chique: —Are jun chiwe yix ix cablajuj, jun chi cu mu u wa pa lak wuʼ yin.
20 Respondeu-lhes: É um dos doze, o que mete comigo a mão no prato.
21 Katzij, yin chi in Achi aj Chicaj, quin camsax na, pacha tzʼibtal can chupam u wuj i Dios. Xui-ri, toʼwach i achi chi quin jachaw na piquiʼab i aj chʼoʼoj chwij. Mas ʼutz queʼel che i achi-le ma ta xalaxic —xu bij chique.
21 Pois o Filho do Homem vai, como está escrito a seu respeito; mas ai daquele por intermédio de quem o Filho do Homem está sendo traído! Melhor lhe fora não haver nascido!
22 Are que tijin chi waʼim, i Jesus xu chap i caxlanwa y xu tioxij che i Dios, teʼuri xu piro. Xu ya chique u tijoxelab y xu bij chique: —Chi chapa; are iri are in chʼacul.
22 E, enquanto comiam, tomou Jesus um pão e, abençoando-o, o partiu e lhes deu, dizendo: Tomai, isto é o meu corpo.
23 Teʼuri xu chap i tuʼbal víno, y xak xu tioxij che i Dios. Teʼuri xu ya chique, y conojel xqui tuʼ che.
23 A seguir, tomou Jesus um cálice e, tendo dado graças, o deu aos seus discípulos; e todos beberam dele.
24 Xu bij chique: Are iri are in quiqʼuel chi ca yijbaw ni trat cʼacʼ ruʼ i Dios. Ca turuw na, ʼanbal ni ʼutz chique uqʼuial winak.
24 Então, lhes disse: Isto é o meu sangue, o sangue da [nova] aliança, derramado em favor de muitos.
25 Katzij i quin bij chiwe, n-quin tuʼ ta chic u waʼal úva, cʼa te tan chic quin tuʼ cʼacʼ pa cu ʼat wi tzij i Dios —xu bij.
25 Em verdade vos digo que jamais beberei do fruto da videira, até àquele dia em que o hei de beber, novo, no reino de Deus.
26 Teʼuri xqui bixaj jun bix, cojbal re u ʼij i Dios. Are xe utzinic, xe ʼe chuwi jyub Olívos.
26 Tendo cantado um hino, saíram para o monte das Oliveiras.
27 I Jesus xu bij chique: —Woʼor chaʼab, iwonojel yix quin iwoʼtaj na canok. Wetaʼam queje ile queʼelok, man queje iri u bim can i Dios chupam u wuj: “Quin ya na, chi ca camsax ni aj yuʼul chij”, xu bij, “teʼuri i chij que jacher bic.” (Queje ile tzʼibtal canok.)
27 Então, lhes disse Jesus: Todos vós vos escandalizareis, porque está escrito:
28 Xui-ri, are in walijnak chic che i camic, quin nabeaj na chiwach pa Galiléa —xu bij chique.
28 Mas, depois da minha ressurreição, irei adiante de vós para a Galileia.
29 Are ʼuri xu bij i ma Pédro: —We conojel ʼis cat coʼtaj canok, yin ʼut n-cat woʼtaj taj —xu bij.
29 Disse-lhe Pedro: Ainda que todos se escandalizem, eu, jamais!
30 I Jesus xu bij chic che: —Katzij i quin bij chawe, che i aʼab-i, are maja ca chʼaw ucamul acʼ, quin awuwaj ni oxmul.
30 Respondeu-lhe Jesus: Em verdade te digo que hoje, nesta noite, antes que duas vezes cante o galo, tu me negarás três vezes.
31 I ma Pédro xu camulij u bixquil; xu bij chic: —Yin lic n-cat wuwaj taj, n-ta coʼono we junam awuʼ coj camic —xu bij. Xak queje ile xqui bij conojel.
31 Mas ele insistia com mais veemência: Ainda que me seja necessário morrer contigo, de nenhum modo te negarei. Assim disseram todos.
32 Teʼuri xe ʼe chic che jun lugar, Getsemani u bi. I Jesus xu bij chique u tijoxelab: —Chix cul na can chi, tzʼakat quin ʼe yin chu tzʼonoxic che i Dios —xu bij.
32 Então, foram a um lugar chamado Getsêmani; ali chegados, disse Jesus a seus discípulos: Assentai-vos aqui, enquanto eu vou orar.
33 Teʼuri xe u cʼam bi i ma Pédro, i ma Jacóbo, i ma Wan ruʼ, y xpe jun nim laj bis, jun nim laj cʼax pu cʼux.
33 E, levando consigo a Pedro, Tiago e João, começou a sentir-se tomado de pavor e de angústia.
34 Xu bij chique: —I bis ʼo pa wanima, laj quin cam rumal, quin na yin. Chix canaj ni yix waral y chix cʼascʼatok —xu bij chique.
34 E lhes disse: A minha alma está profundamente triste até à morte; ficai aqui e vigiai.
35 I Jesus xa ʼe chupan jubiʼ, xu jupij rib pulew, y xoc chu tzʼonoxic che i Dios. Xu bij che we ta ʼo módo, craj quelsax na chuwach i cʼax chi ya cu cʼulmaj.
35 E, adiantando-se um pouco, prostrou-se em terra; e orava para que, se possível, lhe fosse poupada aquela hora.
36 —Ta —xu bij che—, yet ronojel ʼis cat tiqui che. Chawesaj i cʼax ʼo chinwach. Xui-ri, ma ya chwe pacha i toʼ cwaj yin; are, cha ʼana pacha i cawaj yet —xu bij.
36 E dizia: Aba, Pai, tudo te é possível; passa de mim este cálice; contudo, não seja o que eu quero, e sim o que tu queres.
37 Teʼuri xtzalij chic cuʼ u tijoxelab, xe u riko que waric. Xu ʼijla i ma Pédro y xu bij che: —A-Simon, ¿cat waric? ¿N-xa chʼij ta bari cat cʼascʼat jun ʼor?
37 Voltando, achou-os dormindo; e disse a Pedro: Simão, tu dormes? Não pudeste vigiar nem uma hora?
38 Chix cʼascʼat na y chi tzʼonoj che i Dios, man n-quix tzak ta chupam i mac. Katzij, yix piwanima quiwaj quix cʼascʼatic, xui-ri i chʼacul n-cu chʼij taj —xu bij.
38 Vigiai e orai, para que não entreis em tentação; o espírito, na verdade, está pronto, mas a carne é fraca.
39 Teʼuri xtzalij chic ucamul chu tzʼonoxic che i Dios; xak jun chi tzij xu bij chic che.
39 Retirando-se de novo, orou repetindo as mesmas palavras.
40 Are xtzalij chalok, xe u rik tan chic u tijoxelab que war tan chic; i qui baʼwach lic waram craj. Ique n-xqui rik taj wach quiqui bij che.
40 Voltando, achou-os outra vez dormindo, porque os seus olhos estavam pesados; e não sabiam o que lhe responder.
41 Are xtzalij chal che uroxmul, xu bij chique: —Bay, chix warok; chix uxlanok. Ya coʼon ile. Ya xu rik i ʼor chi yin, chi in Achi aj Chicaj, quin jachtaj na piquiʼab i ajmaquib.
41 E veio pela terceira vez e disse-lhes: Ainda dormis e repousais! Basta! Chegou a hora; o Filho do Homem está sendo entregue nas mãos dos pecadores.
42 Chix walijok. Joʼ. Ya xcʼun ire chi quin jachaw na piquiʼab i aj chʼoʼoj chwij —xu bij chique.
42 Levantai-vos, vamos! Eis que o traidor se aproxima.
43 I Jesus cʼa ca tijin chi tzij are xupon i ma Júdas, chi jun chique i cablajuj u tijoxelab. Ire je rucʼam li uqʼuial winak; ʼo jujun cucʼam chʼichʼ, xak ʼo i cucʼam cheʼ. Ique je taktal li cumal i cajʼatzil i sacerdóte, xak i tijonel re i ujer ʼatbal tzij, xak i nimak tak mamʼib.
43 E logo, falava ele ainda, quando chegou Judas, um dos doze, e com ele, vinda da parte dos principais sacerdotes, escribas e anciãos, uma turba com espadas e porretes.
44 I ma Júdas chi aj jachanel re i Jesus u bim can chique wach i séña coʼon na chique, cʼutbal re i Jesus: —Are i jun chi quin tzʼubaj, are ile —u bim can chique—. Chi chapa, ʼutz u cʼamic bic chi ʼana —u bim chique.
44 Ora, o traidor tinha-lhes dado esta senha: Aquele a quem eu beijar, é esse; prendei-o e levai-o com segurança.
45 Are xuponic, xtejeb pan ruʼ i Jesus y xu bij che: —¡Mayes, Mayes! —xu bij che. Y xu tzʼubaj.
45 E, logo que chegou, aproximando-se, disse-lhe: Mestre! E o beijou.
46 Are ʼuri xqui chapo, y xqui cʼam bi chuwach i ʼatz laj sacerdóte.
46 Então, lhe deitaram as mãos e o prenderam.
47 Xui-ri, ʼo jun ʼo chila xresaj li u chʼichʼ y xresaj jun u xiquin i aj takon re i ʼatz laj sacerdóte.
47 Nisto, um dos circunstantes, sacando da espada, feriu o servo do sumo sacerdote e cortou-lhe a orelha.
48 Are ʼuri i Jesus xchʼawic; xu tzʼonoj chique i winak: —¿Wuchac xix cʼun yix ruʼ i chʼichʼ, ruʼ i cheʼ, qui cʼambej bi we, pacha qui ʼan che jun iliʼom?
48 Disse-lhes Jesus: Saístes com espadas e porretes para prender-me, como a um salteador?
49 ʼIj ʼij in ʼo chixol, pa rachoch i Dios, are quin tijin chu cʼutic chique i winak, y n-xin i chap taj. Xui-ri, ʼo ni u chac ca ʼan na iri chwe pacha i tzʼibtal can chupam u wuj i Dios —xu bij chique.
49 Todos os dias eu estava convosco no templo, ensinando, e não me prendestes; contudo, é para que se cumpram as Escrituras.
50 Are ʼuri conojel u tijoxelab i Jesus xqui canaj canok y xe ʼanmajic.
50 Então, deixando-o, todos fugiram.
51 Xui-ri, xak ʼo jun ala teren bi chirij, xui jun sawan u licʼom chirij. Ire xchaptajic.
51 Seguia-o um jovem, coberto unicamente com um lençol, e lançaram-lhe a mão.
52 Are xqui chapo, xu cʼak can i sawan chique y chʼanalic xa ʼanmajic.
52 Mas ele, largando o lençol, fugiu desnudo.
53 Teʼuri xqui cʼam bi i Jesus chuwach i ʼatz laj sacerdóte. Chila xqui mol wi quib i je ajwab sacerdóte, xak i nimak tak mamʼib, xak i je tijonel re i ujer ʼatbal tzij.
53 E levaram Jesus ao sumo sacerdote, e reuniram-se todos os principais sacerdotes, os anciãos e os escribas.
54 I ma Pédro toʼ chi naj xterej bic, cʼa xupon chuwaja re i rachoch i ʼatz laj sacerdóte. Chila xchʼuqui wi chi ʼaʼ cuʼ i policía, cu miʼsaj rib.
54 Pedro seguira-o de longe até ao interior do pátio do sumo sacerdote e estava assentado entre os serventuários, aquentando-se ao fogo.
55 I je cajʼatzil i sacerdóte junam cuʼ i je nimak tak aj nucʼbal tʼisbal xqui tzucuj wach u cojic u mac i Jesus quiqui ʼano, camsabal-re, xui-ri, n-xqui rik taj.
55 E os principais sacerdotes e todo o Sinédrio procuravam algum testemunho contra Jesus para o condenar à morte e não achavam.
56 Je qʼui xqui ʼan mentir chirij, xui-ri niʼpa i xqui bij, n-xak jun tu wach i qui tzij.
56 Pois muitos testemunhavam falsamente contra Jesus, mas os depoimentos não eram coerentes.
57 Je ʼo jujun xe walijic y xqui bij i mentir-i chirij i Jesus:
57 E, levantando-se alguns, testificavam falsamente, dizendo:
58 —Lic ka tom yoj chi xu bij ire chi “Yin quin wulijsaj i rachoch i Dios-i, chi qui ʼanom i winak; teʼuri churox ʼij quin yac jun chic rachoch i Dios chi n-winak ta que yacawic”, xu bij —xqui bij ique.
58 Nós o ouvimos declarar: Eu destruirei este santuário edificado por mãos humanas e, em três dias, construirei outro, não por mãos humanas.
59 Queje xqui ʼan ile pacha i qui chʼobom, xui-ri, n-xak ta jun u wach i qui tzij.
59 Nem assim o testemunho deles era coerente.
60 Teʼuri i ʼatz laj sacerdóte xwalij chiquixol y xu bij che i Jesus: —¿Yet, wuchac n-ca laʼ tu wach chique? ¿Wach usucʼ ile quiqui bij chawij? —xu bij.
60 Levantando-se o sumo sacerdote, no meio, perguntou a Jesus: Nada respondes ao que estes depõem contra ti?
61 I Jesus lic n-xchʼaw taj; n-xu laʼ tu wach. Are ʼuri i ʼatz laj sacerdóte xu jek chic u tzʼonoxic che. Xu bij che: —¿Yet nawi at Crísto, chi u Cʼojol i loʼlaj Dios? —xu bij che.
61 Ele, porém, guardou silêncio e nada respondeu. Tornou a interrogá-lo o sumo sacerdote e lhe disse: És tu o Cristo, o Filho do Deus Bendito?
62 I Jesus xu bij: —Katzij, yin. Xak quin iwil ni yin chi in Achi aj Chicaj, in cul na pu wikabim i Dios chi ʼatz u choʼab; xak quin iwil na are quin cʼun pa sutzʼ chicaj —xu bij chique.
62 Jesus respondeu: Eu sou, e vereis o Filho do Homem assentado à direita do Todo-Poderoso e vindo com as nuvens do céu.
63 Are ʼuri, i ʼatz laj sacerdóte xu rakchʼij u ʼuʼ, cʼutbal re i roywal. Xu bij ʼuri chique i je moltajnak: —Ya coʼon ile. N-ta chic u chac we ʼo juban chic col qui bij u mac.
63 Então, o sumo sacerdote rasgou as suas vestes e disse: Que mais necessidade temos de testemunhas?
64 Ya xi ta yix u tzij, chi tzel cu ta i Dios. ¿Wach qui chʼob yix che? —xu bij chique. Ique conojel xqui bij chi ca camsax na.
64 Ouvistes a blasfêmia; que vos parece? E todos o julgaram réu de morte.
65 Are ʼuri ʼo jujun chique xqui jek u chubaxic qui cʼaxaj che, xak ʼo i xqui tzʼapij u palaj ruʼ cʼul, y xqui chʼayo. Xqui bij che: —Cha bij pachin xat chʼayawic —xe cha che. Xak i policía xqui chʼay che u palaj.
65 Puseram-se alguns a cuspir nele, a cobrir-lhe o rosto, a dar-lhe murros e a dizer-lhe: Profetiza! E os guardas o tomaram a bofetadas.
66 Tzʼakat queje quiqui ʼan ile, i ma Pédro ʼo kaj chuwaja. Are ʼuri xcʼun jun ali chi aj chac pa rachoch i ʼatz laj sacerdóte.
66 Estando Pedro embaixo no pátio, veio uma das criadas do sumo sacerdote
67 Are xrilo chi ma Pédro ca tijin chu miʼsaxic rib chi ʼaʼ, xu cʼam u takexic y xu bij che: —Xak yet at rachiʼil i ma Jesus aj Nazaret —xu bij che.
67 e, vendo a Pedro, que se aquentava, fixou-o e disse: Tu também estavas com Jesus, o Nazareno.
68 I ma Pédro xruwaj u wach: —Yin n-wetaʼam tu wach; n-quin ta tu be wach i ca bij —xu bij che. Teʼuri xu jach rib; xa ʼe pan chibe pa ʼelbal bic; are ʼuri xchʼaw jun teren.
68 Mas ele o negou, dizendo: Não o conheço, nem compreendo o que dizes. E saiu para o alpendre. [E o galo cantou.]
69 I ali xu takej chic ucamul, y xu bij chic chique i je ʼo chila: —I achi-ri, lic cachiʼil i juban —xu bij.
69 E a criada, vendo-o, tornou a dizer aos circunstantes: Este é um deles.
70 I ma Pédro xruwaj chic u wach ire. Xoʼon chupan jubiʼ, i je ʼo chila xqui bij chic che i ma Pédro: —Katzij, yet lic at cachiʼil ique-le, man at aj Galiléa, xak i a chʼawbal lic pacha ique-le —xqui bij.
70 Mas ele outra vez o negou. E, pouco depois, os que ali estavam disseram a Pedro: Verdadeiramente, és um deles, porque também tu és galileu.
71 I ma Pédro xoc chu cuxtaxic u bi i Dios: —I Dios chin u ya na pa tojpen we n-katzij ti quin bij. Lic n-wetaʼam tu wach i achi-le, chi qui chʼachʼa chwe —xu bij.
71 Ele, porém, começou a praguejar e a jurar: Não conheço esse homem de quem falais!
72 Are ʼuri, xchʼaw ucamul acʼ. Teʼuri i ma Pédro xcʼun chu cʼux wach i bital che rumal i Jesus, man u bim che: “Are maja ca chʼaw ucamul acʼ, quin awuwaj oxmul”, u bim che. Are xcʼun chu cʼux ile, xoc che oʼej.
72 E logo cantou o galo pela segunda vez. Então, Pedro se lembrou da palavra que Jesus lhe dissera: Antes que duas vezes cante o galo, tu me negarás três vezes. E, caindo em si, desatou a chorar.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Marcos 14, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.