Lucas 8
Xwɨyí̵á Gorɨxoyá Sɨŋí̵pɨrɨnɨ (AAK) vs ARA
1 Jisaso Saimono tɨ́nɨ aiwá nɨnɨrɨ nɨŋweaŋɨsáná rɨxa sɨ́á wí óráná o aŋɨ́ wíyɨ́ wíyo xwɨyɨ́á yayɨ́ winɨpaxɨ́ Gorɨxo xwioxɨ́yo mɨmeámɨ́ nerɨ píránɨŋɨ́ umeŋweanɨ́a nánɨ wáɨ́ nurɨmerɨ re urɨmeŋɨnigɨnɨ, “Seyɨ́né ɨ́wɨ́ yarɨgɨ́áyɨ́ rɨ́wɨ́mɨnɨ nɨmamoro nɨsanɨro ŋweáɨ́rɨxɨnɨ.” urɨmearɨ́ná xɨ́o xegɨ́ wiepɨsarɨŋɨ́ wé wúkaú sɨkwɨ́ waú o tɨ́nɨ nawínɨ nemero
1 Aconteceu, depois disto, que andava Jesus de cidade em cidade e de aldeia em aldeia, pregando e anunciando o evangelho do reino de Deus, e os doze iam com ele,
2 apɨxɨ́ wíwa enɨ o tɨ́nɨ nawínɨ nemero —Wíwa sɨmɨxɨ́ tɨ́gɨ́íwamɨ Jisaso naŋɨ́ imɨxɨrɨ wíwa imɨ́ó dɨŋɨ́ xɨxéroarɨŋɨ́ tɨ́gɨ́íwamɨ mɨxɨ́ umáɨnɨrɨ wiarɨŋíwa wigɨ́ yoɨ́ ríwarɨnɨ. Wí Mariaírɨnɨ. Aŋɨ́ yoɨ́ Magɨdara dáŋí eŋagɨ nánɨ ímɨ yoɨ́ Magɨdara dáŋɨ́ Mariaíyɨ wɨ́rɨnɨŋírɨnɨ. Í Jisaso imɨ́ó wé wɨ́úmɨ dáŋɨ́ waú dɨŋɨ́ xɨxéroarɨŋɨ́ mɨxɨ́ umáɨnowárɨŋírɨnɨ.
2 e também algumas mulheres que haviam sido curadas de espíritos malignos e de enfermidades: Maria, chamada Madalena, da qual saíram sete demônios;
3 Apɨxɨ́ ámɨ wí Xusao —O mɨxɨ́ ináyɨ́ Xerotoyá bosɨwɨ́ worɨnɨ. Omɨ xiepí í xegɨ́ yoɨ́ Joanaírɨnɨ. Ámɨ wí Sasanaírɨnɨ. Íwa tɨ́nɨ ámɨ wíwa enɨ wigɨ́ nɨgwɨ́ tɨ́nɨ aiwá bɨ́ imɨmɨ́ ero Jisasomɨ tɨ́nɨ xegɨ́ wiepɨsarɨŋowamɨ tɨ́nɨ míraŋɨ́ nɨwiayiro númɨ wagɨ́árɨnɨ.
3 e Joana, mulher de Cuza, procurador de Herodes, Suzana e muitas outras, as quais lhe prestavam assistência com os seus bens.
4 Oxɨ́ apɨxɨ́ obaxɨ́ aŋɨ́ ayɨ́ ayo dánɨ Jisaso tɨ́ŋɨ́ e nánɨ nɨbɨmiro awí eánarɨ́ná o ewayɨ́ xwɨyɨ́á rɨpɨ urɨŋɨnigɨnɨ,
4 Afluindo uma grande multidão e vindo ter com ele gente de todas as cidades, disse Jesus por parábola:
5 “Ámá wo o xegɨ́ omɨŋɨ́yo witɨ́ siyɨ́ nɨwiáróa umɨnɨrɨ nánɨ nurɨ rɨxa xwɨ́á yunɨ́ ikɨxeárɨnɨŋe píránɨŋɨ́ nɨwiárorɨ aí wí óɨ́yo piéróɨ́yɨ́ ámá wí óɨ́yo nɨpurɨ́ná xwɨrɨŋwɨ́ osaxɨro iŋɨ́ nɨbɨrɨ mɨmánɨ́ erɨ eŋɨnigɨnɨ.
5 Eis que o semeador saiu a semear. E, ao semear, uma parte caiu à beira do caminho; foi pisada, e as aves do céu a comeram.
6 Ámɨ wí sɨ́ŋá ínɨmɨ yapɨnɨŋáná xwɨ́á seáyɨ e onɨmiápɨ eŋɨ́yo piéróɨ́yɨ́ apaxɨ́ mé nerápɨrɨ nɨyapɨrɨ aiwɨ iniɨgɨ́ mɨrúnɨŋagɨ nánɨ apaxɨ́ mé yɨweárɨŋɨnigɨnɨ.
6 Outra caiu sobre a pedra; e, tendo crescido, secou por falta de umidade.
7 Ámɨ wí emɨ́ pɨpɨŋɨ́ arɨ́kiárɨnɨŋe wiároŋɨ́yɨ́ emɨ́ pɨpɨŋɨ́yo dánɨ nawínɨ nerápɨmáná emɨ́ xeŋwɨrárɨŋagɨ nánɨ witɨ́ ayɨ́ urɨ́ eŋɨnigɨnɨ.
7 Outra caiu no meio dos espinhos; e estes, ao crescerem com ela, a sufocaram.
8 Ámɨ wí xwɨ́á naŋɨ́yo wiároŋɨ́yɨ́ nerápɨrɨ nɨyapɨrɨ ná nɨwerɨ́ná aga dɨŋɨ́ nɨmorɨ ɨ́á mɨropaxɨ́ weŋɨnigɨnɨ.” Ewayɨ́ xwɨyɨ́á e nurɨrɨ́ná re urayiŋɨnigɨnɨ, “Arɨ́á tɨ́gɨ́áyɨ́né ewayɨ́ xwɨyɨ́á rarɨŋá rɨpɨ nánɨ arɨ́á ókiarɨ́ nɨmónɨ́poyɨ.” urayiŋɨnigɨnɨ.
8 Outra, afinal, caiu em boa terra; cresceu e produziu a cento por um. Dizendo isto, clamou: Quem tem ouvidos para ouvir, ouça.
9 Xegɨ́ wiepɨsarɨŋowa ewayɨ́ xwɨyɨ́á apɨ mɨ́kɨ́pɨ nánɨ yarɨŋɨ́ wíáná
9 E os seus discípulos o interrogaram, dizendo: Que parábola é esta?
10 o re urɨŋɨnigɨnɨ, “Xwɨyɨ́á eŋíná dánɨ ‘Gorɨxo xwioxɨ́yo mɨmeámɨ́ nerɨ seameŋweanɨ́árɨnɨ.’ nɨrɨrɨ ínɨmɨ imónɨŋɨ́pɨ nionɨ wɨ́á searókiamoarɨŋɨnɨ. E nerɨ aiwɨ ámá nionɨ dɨŋɨ́ mɨnɨkwɨ́ró wigɨ́ dɨŋɨ́ tɨ́nɨ néra warɨgɨ́áyɨ́ nionɨ ewayɨ́ xwɨyɨ́á nuréwapɨyirɨ́ná wɨ́á rókiamoagɨ́ Aisaiaoyɨ rɨnɨŋo nɨrɨrɨ rɨ́wamɨŋɨ́ eaŋɨ́pa sɨŋwɨ́ nanɨro arɨ́á niro nero aiwɨ mɨ́kɨ́pɨ nánɨ nɨjɨ́á imónɨpɨ́rɨxɨnɨrɨ ewayɨ́ xwɨyɨ́ánɨ uréwapɨyarɨŋɨnɨ.
10 Respondeu-lhes Jesus: A vós outros é dado conhecer os mistérios do reino de Deus; aos demais, fala-se por parábolas, para que, vendo, não vejam; e, ouvindo, não entendam.
11 “Ewayɨ́ xwɨyɨ́á mɨ́kɨ́pɨ rɨpɨrɨnɨ. Witɨ́ siyɨ́ nánɨ rɨnɨŋɨ́pɨ ayɨ́ xwɨyɨ́á Gorɨxoyánɨŋɨ́ imónɨnɨ.
11 Este é o sentido da parábola: a semente é a palavra de Deus.
12 Ámá wí siyɨ́ óɨ́ maŋɨ́pámɨ piéróɨ́yɨ́nɨŋɨ́ imónɨnɨ. Ayɨ́ xwɨyɨ́á Gorɨxoyá arɨ́á nɨwiro aiwɨ axíná obo nɨbɨrɨ ayɨ́ xwɨyɨ́á oyápɨ dɨŋɨ́ móáná o yeáyɨ́ uyimɨxemeanɨgɨnɨrɨ mɨrɨrakɨ́ nɨwirɨ xwɨyɨ́á oyá wigɨ́ xwioxɨ́yo dánɨ emɨ mɨmeámɨ́ yárarɨŋɨ́rɨnɨ.
12 A que caiu à beira do caminho são os que a ouviram; vem, a seguir, o diabo e arrebata-lhes do coração a palavra, para não suceder que, crendo, sejam salvos.
13 Ámá wí witɨ́ siyɨ́ sɨ́ŋá ínɨmɨ yapɨnɨŋáná seáyɨ e xwɨ́á onɨmiápɨ eŋáná wiároŋɨ́yɨ́nɨŋɨ́ imónɨnɨ. Ayɨ́ xwɨyɨ́á Gorɨxoyá arɨ́á nɨwiróná yayɨ́ nɨwinɨrɨ xɨ́danɨro yarɨ́ná xwɨyɨ́á ná ínɨmɨ pɨpɨŋɨ́nɨŋɨ́ mɨwárɨŋagɨ nánɨ anɨŋɨ́ xɨ́darɨgɨ́ámanɨ. Xwɨyɨ́á oyápɨ xɨ́danɨro yarɨŋagɨ́a nánɨ ámá wí nɨbɨro nepa eŋɨ́ neánɨro rɨ́a xɨ́darɨŋoɨnɨrɨ iwamɨ́ó wíwapɨyíáná pɨ́nɨ wiárarɨgɨ́árɨnɨ.
13 A que caiu sobre a pedra são os que, ouvindo a palavra, a recebem com alegria; estes não têm raiz, creem apenas por algum tempo e, na hora da provação, se desviam.
14 Ámá wí witɨ́ siyɨ́ emɨ́ pɨpɨŋɨ́ arɨ́kiárɨnɨŋe wiároŋɨ́yɨ́nɨŋɨ́ imónɨnɨ. Ayɨ́ enɨ xwɨyɨ́á Gorɨxoyá arɨ́á nɨwiro aiwɨ wigɨ́ yarɨgɨ́ápa sɨnɨ nɨxɨ́dɨróná amɨpí xwɨ́áyo dáŋɨ́ nánɨ dɨŋɨ́ obɨbaxɨ́ moro ‘Amɨpí wí nionɨ mɨnɨmúropa oninɨ.’ yaiwiro amɨpí wí nánɨ nɨwimónɨro ‘Arɨge meámɨ́árɨ́anɨ?’ yaiwiro néra nurɨ́náyɨ́ witɨ́ emɨ́ nerápɨrɨ xeŋwɨrárɨŋɨ́ yapɨ nimónɨro aiwá ná nɨyínɨrɨ aiwɨ wí yóɨ́ yarɨŋɨ́manɨ.
14 A que caiu entre espinhos são os que ouviram e, no decorrer dos dias, foram sufocados com os cuidados, riquezas e deleites da vida; os seus frutos não chegam a amadurecer.
15 Ámá wí siyɨ́ xwɨ́á naŋɨ́ imónɨŋe wiároŋɨ́yɨ́nɨŋɨ́ imónɨnɨ. Ayɨ́ xwɨyɨ́á Gorɨxoyá nánɨ arɨ́á nɨwiro dɨŋɨ́ sɨpí wí mɨmaxɨrɨŋagɨ́a nánɨ mɨwáramó anɨŋɨ́ dɨŋɨ́ nɨkwɨ́roro xaíwɨ́ ɨ́á nɨxɨrɨro nerɨ́ná aiwá ná wearɨŋɨ́pɨ́nɨŋɨ́ imónarɨgɨ́árɨnɨ.” Wiepɨsarɨŋowamɨ ewayɨ́ xwɨyɨ́á mɨ́kɨ́pɨ nánɨ áwaŋɨ́ e urɨŋɨnigɨnɨ.
15 A que caiu na boa terra são os que, tendo ouvido de bom e reto coração, retêm a palavra; estes frutificam com perseverança.
16 Awa “Jisaso ámá ayo anɨŋɨ́ yumɨ́í winɨ́árɨnɨ.” yaiwipɨ́rɨxɨnɨrɨ ámɨ ewayɨ́ xwɨyɨ́á rɨpɨ urɨŋɨnigɨnɨ, “Ámá wo re yarɨŋɨ́manɨ. Xegɨ́ ramɨxɨ́ nɨmɨxárorɨ sɨxɨ́ xwé wá nɨmearɨ upɨkákwiárarɨŋɨ́manɨ. Nɨmɨxárorɨ xegɨ́ sá íkwiaŋwɨ́yo ínɨmɨ éxwɨroárarɨŋɨ́manɨ. Nɨmɨxárómáná ámá gɨyɨ́ gɨyɨ́ nɨ́wiapɨrɨ́ná ananɨ sɨŋwɨ́ wɨnɨpɨ́rɨ nánɨ aiwá íkwiaŋwɨ́yo seáyɨ e tarɨŋɨ́rɨnɨ.” nurɨrɨ
16 Ninguém, depois de acender uma candeia, a cobre com um vaso ou a põe debaixo de uma cama; pelo contrário, coloca-a sobre um velador, a fim de que os que entram vejam a luz.
17 re urɨŋɨnigɨnɨ, “Amɨpí nɨ́nɨ ínɨmɨ imónɨŋɨ́ aiwɨ wɨ́á ókíáná nɨ́nɨ sɨŋánɨ imónáná ámá nɨ́nɨ ‘Tɨ́ ayɨ́rɨ́anɨ?’ yaiwipɨ́rɨ́árɨnɨ.
17 Nada há oculto, que não haja de manifestar-se, nem escondido, que não venha a ser conhecido e revelado.
18 Ayɨnánɨ seyɨ́né pɨ́né arɨ́á nɨnirónáyɨ́ arɨ́á píránɨŋɨ́ nirɨ́ɨnɨ. Ámá gɨyɨ́ gɨyɨ́ nionɨ xwɨyɨ́á rarɨ́ná arɨ́á niro dɨŋɨ́ nɨkwɨ́roro nero nɨjɨ́á bɨ nimónɨrɨ́náyɨ́ Gorɨxo ámɨ wí mɨnɨ winɨŋoɨ. Gɨyɨ́ gɨyɨ́ arɨ́á mɨnipa ero dɨŋɨ́ mɨnɨkwɨ́ropa ero nerɨ́náyɨ́ ‘Nɨjɨ́á rɨpɨ imónɨŋɨnɨ.’ yaiwinarɨgɨ́ápɨ aí Gorɨxo apɨ aí ámɨ nurápɨnɨŋoɨ.” urɨŋɨnigɨnɨ.
18 Vede, pois, como ouvis; porque ao que tiver, se lhe dará; e ao que não tiver, até aquilo que julga ter lhe será tirado.
19 Jisasomɨ xɨnáí tɨ́nɨ xogwáowa tɨ́nɨ o tɨ́ŋɨ́ e nánɨ nɨbɨro ámá xwé obaxɨ́ omɨ epɨ́royɨ́ wiárɨŋagɨ́a epówa mɨpáwipaxɨ́ eŋagɨ
19 Vieram ter com ele sua mãe e seus irmãos e não podiam aproximar-se por causa da concorrência de povo.
20 ámá wí áwaŋɨ́ re urɨgɨ́awixɨnɨ, “Dɨxɨ́ rɨnáí tɨ́nɨ rɨgwáowa tɨ́nɨ sɨŋwɨ́ rananɨro nánɨ bɨ́amɨ bɨraiyɨ́ roŋoɨ.” urɨ́agɨ́a aí
20 E lhe comunicaram: Tua mãe e teus irmãos estão lá fora e querem ver-te.
21 o re urɨŋɨnigɨnɨ, “Ámá re ŋwɨxapɨgɨ́á tɨyɨ́, xwɨyɨ́á Gorɨxoyá arɨ́á wiro xɨxenɨ ero yarɨgɨ́áyɨ́, ayɨ́ gɨ́ inókíwánɨŋɨ́ nɨrɨxɨ́meáowánɨŋɨ́ imónɨŋoɨ.” urɨŋɨnigɨnɨ.
21 Ele, porém, lhes respondeu: Minha mãe e meus irmãos são aqueles que ouvem a palavra de Deus e a praticam.
22 Íná sɨ́á wɨyimɨ Jisaso tɨ́nɨ xegɨ́ wiepɨsarɨŋowa tɨ́nɨ ewéyo nɨpɨxemoánɨro o re urɨŋɨnigɨnɨ, “Ipíyo jɨ́arɨwámɨnɨ dánɨ oxemoaneyɨ.” nurɨrɨ nɨmeámɨ nuro
22 Aconteceu que, num daqueles dias, entrou ele num barco em companhia dos seus discípulos e disse-lhes: Passemos para a outra margem do lago; e partiram.
23 ipíyo nɨmeámɨ warɨ́ná Jisaso rɨxa sá winɨ́agɨ sá weŋáná re eŋɨnigɨnɨ. Rɨ́wɨpí xwé wí nɨweapɨrɨ ipíyo nɨxemɨ nurɨ ewéyo iniɨgɨ́ mɨmeámɨ́ yarɨ́ná awa rɨxa iniɨgɨ́ namipaxɨ́ yarɨŋagɨ nainenɨmɨ
23 Enquanto navegavam, ele adormeceu. E sobreveio uma tempestade de vento no lago, correndo eles o perigo de soçobrar.
24 nuro saiwiárɨ́ nɨwimáná re urɨgɨ́awixɨnɨ, “Neamemearɨŋoxɨnɨ, neamemearɨŋoxɨnɨ, rɨxa iniɨgɨ́ namianɨ aŋwɨ ayorɨnɨ.” uráná Jisaso nɨwiápɨ́nɨmearɨ imɨŋɨ́ yarɨŋɨ́pimɨ tɨ́nɨ iniɨgɨ́ reakɨ́kwɨ́í yaparɨŋɨ́pimɨ tɨ́nɨ mɨxɨ́ nurɨrɨ “Pɨ́nɨ wiáreɨ.” uráná re eŋɨnigɨnɨ. Pɨ́nɨ nɨwiárɨrɨ́ná imɨŋɨ́ mé nerɨ iniɨgɨ́ samɨŋɨ́ weárɨrɨ eŋɨnigɨnɨ.
24 Chegando-se a ele, despertaram-no dizendo: Mestre, Mestre, estamos perecendo! Despertando-se Jesus, repreendeu o vento e a fúria da água. Tudo cessou, e veio a bonança.
25 Rɨxa imɨŋɨ́ mé nerɨ iniɨgɨ́ samɨŋɨ́ weárɨrɨ éáná o wiepɨsarɨŋowamɨ re urɨŋɨnigɨnɨ, “Soyɨ́né dɨŋɨ́ mɨnɨkwɨ́ropa pí nánɨ yarɨŋoɨ?” urɨ́agɨ awa wáyɨ́ ero ududɨ́ ero nero re rɨnɨgɨ́awixɨnɨ, “Ámá royɨ́ imɨŋɨ́ tɨ́nɨ iniɨgɨ́ tɨ́nɨ sekaxɨ́ uráná ámánɨŋɨ́ arɨ́á wíɨ́ royɨ́ gorɨ́anɨ?” rɨnɨgɨ́awixɨnɨ.
25 Então, lhes disse: Onde está a vossa fé? Eles, possuídos de temor e admiração, diziam uns aos outros: Quem é este que até aos ventos e às ondas repreende, e lhe obedecem?
26 Awa ewépá nɨmeáa nuro ipí Gaririyo jɨ́arɨwámɨnɨ aŋɨ́ bɨ xegɨ́ yoɨ́ Gegesayɨ rɨnɨŋɨ́pɨ tɨ́ŋɨ́ e niwiékɨ́nɨmearo
26 Então, rumaram para a terra dos gerasenos, fronteira da Galileia.
27 Jisaso nayoarɨ rɨxa xwɨ́áyo éɨ́ roŋáná ámá aŋɨ́ apimɨ dáŋɨ́ wo —Omɨ imɨ́ó wí xɨxéroarɨŋorɨnɨ. Eŋíná dánɨ iyaxɨ́ aikɨ́ mɨyínɨ́ néra urɨ aŋɨ́ wíyo mɨŋweapa erɨ ámá xwárɨpá tɨ́ŋɨ́ enɨ ŋwearɨ yarɨŋorɨnɨ.
27 Logo ao desembarcar, veio da cidade ao seu encontro um homem possesso de demônios que, havia muito, não se vestia, nem habitava em casa alguma, porém vivia nos sepulcros.
28 O Jisasomɨ sɨŋwɨ́ nɨwɨnɨrɨ́ná xwamiánɨ́ nɨrɨrɨ Jisasomɨ agwɨ́ rɨwámɨnɨ nɨpɨ́kínɨmearɨ ímɨ́ tɨ́nɨ re urɨŋɨnigɨnɨ, “Jisasoxɨ, niaíwɨ́ Ŋwɨ́á seáyɨ émɨ ŋweaŋoyáoxɨ, pí neaimɨnɨrɨ barɨŋɨnɨ? Nionɨ waunɨ́ re rɨrarɨŋɨnɨ, ‘Xeanɨŋɨ́ wí mɨneaikárɨpanɨ.’ rɨrarɨŋɨnɨ.” nurɨrɨ
28 E, quando viu a Jesus, prostrou-se diante dele, exclamando e dizendo em alta voz: Que tenho eu contigo, Jesus, Filho do Deus Altíssimo? Rogo-te que não me atormentes.
29 Jisaso sekaxɨ́ “Imɨ́oyɨ́né ámá romɨ pɨ́nɨ nɨwiárɨmɨ úpoyɨ.” urɨ́ɨ́ eŋagɨ nánɨ Jisasomɨ e nurɨrɨ —O imɨ́ó íníná dɨŋɨ́ xɨxéroarɨŋɨ́ eŋagɨ nánɨ xegɨ́ ámá omɨ ɨ́á nɨxero gwɨ́ wɨrí tɨ́nɨ ainɨxɨ́ ikasɨ́á inɨŋɨ́ wɨrí tɨ́nɨ nɨjiro awí meŋweaŋagɨ́a aiwɨ gwɨ́ jíɨ́ápɨ narɨ́kiárɨmɨ imɨ́ó ámá dɨŋɨ́ meaŋe nánɨ sayá nɨméra wayarɨŋorɨnɨ.
29 Porque Jesus ordenara ao espírito imundo que saísse do homem, pois muitas vezes se apoderara dele. E, embora procurassem conservá-lo preso com cadeias e grilhões, tudo despedaçava e era impelido pelo demônio para o deserto.
30 Omɨ Jisaso yarɨŋɨ́ re wiŋɨnigɨnɨ, “Segɨ́ yoɨ́ píxɨnɨ?” urɨ́agɨ imɨ́owa xwé obaxɨ́ mɨrónɨŋagɨ́a nánɨ re urɨgɨ́awixɨnɨ, “Negɨ́ yoɨ́ Rijonɨyɨ —Yoɨ́ mɨ́kɨ́ ayɨ́ mɨxɨ́ nánɨ xwé obaxɨ́ gwɨ́ mónarɨgɨ́á nánɨrɨnɨ. Yoɨ́ e rɨnɨŋwɨnɨ.” nurɨro
30 Perguntou-lhe Jesus: Qual é o teu nome? Respondeu ele: Legião, porque tinham entrado nele muitos demônios.
31 waunɨ́ rɨxɨŋɨ́ re urayigɨ́awixɨnɨ, “Joxɨ none mɨxɨ́ nɨneamáɨnowárɨrɨ́ná sirɨrɨkɨ́ yoparɨ́ bɨ mimónɨŋɨ́yi tɨ́ŋɨ́ e Gorɨxo xeanɨŋɨ́ neaikárɨnɨ́e nánɨ mɨxɨ́ mɨneamáɨnowárɨpanɨ.” nurɨro
31 Rogavam-lhe que não os mandasse sair para o abismo.
32 odɨpí xwé obaxɨ́ dɨ́wɨ́yo wiároárɨnɨŋagɨ́a nɨwɨnɨro waunɨ́ re urɨgɨ́awixɨnɨ, “Imɨ́one odɨpíyo rɨ́wɨ́mɨnɨ oxɨxérópoyɨnɨrɨ sɨŋwɨ́ neanɨrɨréɨnɨ?” urɨ́agɨ́a o xe oépoyɨnɨrɨ sɨŋwɨ́ wɨnáná
32 Ora, andava ali, pastando no monte, uma grande manada de porcos; rogaram-lhe que lhes permitisse entrar naqueles porcos. E Jesus o permitiu.
33 imɨ́owa ámá omɨ pɨ́nɨ nɨwiárɨmɨ nuro ámɨ odɨpíyo xɨxéróáná re eŋɨnigɨnɨ. Odɨpí ayɨ́ imegɨ́ aŋɨ́nɨ omíɨ́áyɨ́ sapɨpaŋɨ́mɨ sɨwá néra ipíyo nɨpáwiro pɨyɨ́ egɨ́awixɨnɨ.
33 Tendo os demônios saído do homem, entraram nos porcos, e a manada precipitou-se despenhadeiro abaixo, para dentro do lago, e se afogou.
34 Ámá odɨpí awí mearoarɨgɨ́áyɨ́ wigɨ́ odɨpí e éagɨ́a nɨwɨnɨro wigɨ́ aŋɨ́ apimɨ nánɨ éɨ́ nuro ámá e ŋweagɨ́áyo áwaŋɨ́ urɨro ámá omɨŋɨ́yo yarɨgɨ́áyo áwaŋɨ́ urɨmero wíáná
34 Os porqueiros, vendo o que acontecera, fugiram e foram anunciá-lo na cidade e pelos campos.
35 ámá ayɨ́ “Pí rɨ́a eŋoɨ?” nɨyaiwiro sɨŋwɨ́ wɨnanɨro nánɨ nɨbɨro Jisaso tɨ́ŋɨ́ e nɨrémoro wenɨŋɨ́ éɨ́áyɨ́ wɨnɨgɨ́awixɨnɨ. Ámá imɨ́ó xɨxéroarɨŋo riwo aikɨ́ yínɨrɨ dɨŋɨ́ sɨxɨ́ yínɨrɨ nemáná Jisasoyá sɨkwɨ́ tɨ́ŋɨ́ e éɨ́ ŋweaŋagɨ nɨwɨnɨro wáyɨ́ nero yarɨ́ná
35 Então, saiu o povo para ver o que se passara, e foram ter com Jesus. De fato, acharam o homem de quem saíram os demônios, vestido, em perfeito juízo, assentado aos pés de Jesus; e ficaram dominados de terror.
36 ámá Jisaso imɨ́ó mɨxɨ́ umáɨnowárɨ́agɨ sɨŋwɨ́ wɨnɨ́áyɨ́ Jisaso imɨ́ó sayá mearɨŋomɨ píránɨŋɨ́ wimɨxɨ́ɨ́ nánɨ repɨyɨ́ nɨwiróná
36 E algumas pessoas que tinham presenciado os fatos contaram-lhes também como fora salvo o endemoninhado.
37 ámá ayɨ́ nɨ́nɨ aŋɨ́ Gegesa dáŋɨ́yɨ́ tɨ́nɨ ámá aŋɨ́ apimɨ mɨdɨmɨdánɨ ŋweagɨ́áyɨ́ tɨ́nɨ wáyɨ́ xwé nikárɨnɨro nánɨ Jisasomɨ waunɨ́ re urɨgɨ́awixɨnɨ, “ ‘Nene pɨ́nɨ nɨneawiárɨmɨ ounɨ.’ neaimónarɨnɨ.” urɨ́agɨ́a o ámɨ ewéyo nɨpɨxemoánɨrɨ umɨnɨrɨ yarɨ́ná
37 Todo o povo da circunvizinhança dos gerasenos rogou-lhe que se retirasse deles, pois estavam possuídos de grande medo. E Jesus, tomando de novo o barco, voltou.
38 ámá imɨ́ó mɨxɨ́ umáɨnɨ́o waunɨ́ rɨxɨŋɨ́ “ ‘Nionɨ tɨ́nɨ owaiyɨ.’ nimónarɨnɨ.” urarɨŋagɨ aí Jisaso xegɨ́ aŋɨ́ e nánɨ nurowárɨrɨ re urɨŋɨnigɨnɨ,
38 O homem de quem tinham saído os demônios rogou-lhe que o deixasse estar com ele; Jesus, porém, o despediu, dizendo:
39 “Dɨxɨ́ aŋɨ́ e nánɨ nurɨ Gorɨxo siíɨ́pɨ nánɨ dɨxɨ́ ámáyo repɨyɨ́ nɨwirɨ ŋwearɨ uɨ.” urɨ́agɨ o Jisasomɨ pɨ́nɨ nɨwiárɨmɨ nurɨ aŋɨ́ apimɨ nɨpimɨnɨ Jisaso wiíɨ́pɨ nánɨ repɨyɨ́ wiemeŋɨnigɨnɨ.
39 Volta para casa e conta aos teus tudo o que Deus fez por ti. Então, foi ele anunciando por toda a cidade todas as coisas que Jesus lhe tinha feito.
40 Jisaso ámɨ ipíyo jɨ́arɨwámɨnɨ iwiékɨ́nɨmeááná ámá obaxɨ́ e epɨ́royɨ́ ero o nánɨ xwayɨ́ nanɨrɨ ŋwearo egɨ́áyɨ́ omɨ yayɨ́ nɨwiro yarɨ́ná re eŋɨnigɨnɨ.
40 Ao regressar Jesus, a multidão o recebeu com alegria, porque todos o estavam esperando.
41 — ausente —
41 Eis que veio um homem chamado Jairo, que era chefe da sinagoga, e, prostrando-se aos pés de Jesus, lhe suplicou que chegasse até a sua casa.
42 — ausente —
42 Pois tinha uma filha única de uns doze anos, que estava à morte. Enquanto ele ia, as multidões o apertavam.
43 apɨxɨ́ wí —Í xegɨ́ ragɨ́ anɨŋɨ́ pwarɨ́ná xwiogwɨ́ wé wúkaú sɨkwɨ́ waú múroŋírɨnɨ. Ámá obaxɨ́ naŋɨ́ imɨxanɨro nɨyayirɨŋɨ́ aí naŋɨ́ wí mimónɨŋírɨnɨ.
43 Certa mulher que, havia doze anos, vinha sofrendo de uma hemorragia, e a quem ninguém tinha podido curar [e que gastara com os médicos todos os seus haveres],
44 Í “Jisasoyá iyɨ́áyonɨ amáɨ́ nɨrónɨrɨ́náyɨ́, ámɨ naŋɨ́ imónɨmɨ́ɨnɨ.” nɨyaiwia nɨxɨ́dɨrɨ rɨ́wɨ́mɨ dánɨ oyá iyɨ́á sírɨ́wɨ́yo amáɨ́ rónáná re eŋɨnigɨnɨ. Ragɨ́ anɨŋɨ́ pwarɨŋɨ́pɨ yeáyɨ́ sɨkiárɨŋɨnɨgɨnɨ.
44 veio por trás dele e lhe tocou na orla da veste, e logo se lhe estancou a hemorragia.
45 Yeáyɨ́ sɨkiáráná Jisaso re rɨŋɨnigɨnɨ, “Amáɨ́ go nɨrónɨgoɨ?” rɨ́agɨ ámá nɨ́nɨ “Oweoɨ, nionɨmanɨ. Nionɨmanɨ.” nɨra warɨ́ná xegɨ́ wiepɨsarɨŋɨ́ wo Pitaoyɨ rɨnɨŋo re urɨŋɨnigɨnɨ, “Neamemearɨŋoxɨnɨ, ámá epɨ́royɨ́ nɨsiro ɨkwɨkwierɨ́ nɨsiga warɨŋoɨ.” urɨ́agɨ aiwɨ
45 Mas Jesus disse: Quem me tocou? Como todos negassem, Pedro [com seus companheiros] disse: Mestre, as multidões te apertam e te oprimem [e dizes: Quem me tocou?].
46 Jisaso re rɨŋɨnigɨnɨ, “Nepa ámá wo amáɨ́ nɨrónɨgoɨ. Nɨgɨ́ eŋɨ́ eánɨŋɨ́ bɨ nɨnɨwárɨmɨ ámá womɨ naŋɨ́ imɨxɨ́agɨ nainenɨrɨ nánɨ rarɨŋɨnɨ.” rɨ́agɨ
46 Contudo, Jesus insistiu: Alguém me tocou, porque senti que de mim saiu poder.
47 apɨxɨ́ í yumɨ́í mepaxɨ́ wimónɨ́agɨ nɨwɨnɨrɨ óɨ́ néra aŋwɨ e nɨbɨrɨ oyá sɨ́mɨmaŋɨ́rɨwámɨnɨ nɨpɨ́kínɨmearɨ oxɨ́ apɨxɨ́ nɨ́nɨ sɨŋwɨ́yo dánɨ wɨ́á re rókiamónɨŋɨnigɨnɨ, “Niínɨ gɨ́ ragɨ́ anɨŋɨ́ pwarɨŋagɨ nánɨ Jisasomɨ amáɨ́ rónɨ́ɨnɨ. Omɨ amáɨ́ nɨrónɨrɨ́ná rɨxa naŋɨ́ imónɨ́ɨnɨ.” urɨ́agɨ
47 Vendo a mulher que não podia ocultar-se, aproximou-se trêmula e, prostrando-se diante dele, declarou, à vista de todo o povo, a causa por que lhe havia tocado e como imediatamente fora curada.
48 o re urɨŋɨnigɨnɨ, “Miaé, jíxɨ dɨŋɨ́ nɨnɨkwɨ́rorɨ nánɨ naŋɨ́ imónɨ́ɨnɨ. Ámɨ ayá mɨsinɨpa nerɨ kikiɨ́á néra uɨ.” nurɨrɨ
48 Então, lhe disse: Filha, a tua fé te salvou; vai-te em paz.
49 sɨnɨ ímɨ e urarɨ́ná ámá wo rotú aŋɨ́ meŋweaŋoyá aŋɨ́ e dánɨ nɨbɨrɨ omɨ re urɨŋɨnigɨnɨ, “Uréwapɨyarɨŋomɨ sɨnɨ ayá wí murɨŋweapanɨ. Dɨxɨ́ miáí rɨxa péɨnigɨnɨ.” urɨ́agɨ
49 Falava ele ainda, quando veio uma pessoa da casa do chefe da sinagoga, dizendo: Tua filha já está morta, não incomodes mais o Mestre.
50 Jisaso arɨ́á e nɨwirɨ re urɨŋɨnigɨnɨ, “Dɨxɨ́ miáí péɨ́ aiwɨ wáyɨ́ mepanɨ. Nionɨ dɨŋɨ́ nɨkwɨ́róánáyɨ́, í ámɨ naŋɨ́ imónɨnɨŋoɨ.” nurɨmɨ nurɨ
50 Mas Jesus, ouvindo isto, lhe disse: Não temas, crê somente, e ela será salva.
51 aŋɨ́yo nɨpáwirɨ́ná ámá wí nawínɨ opáwianeyɨnɨrɨ sɨŋwɨ́ mɨwɨnɨpa nerɨ sa xegɨ́ wiepɨsarɨŋɨ́ Pitao tɨ́nɨ Jono tɨ́nɨ Jemiso tɨ́nɨ miáímɨ xɨnáí tɨ́nɨ xano tɨ́nɨ ayɨ́ tɨ́nɨnɨ nɨpáwiro
51 Tendo chegado à casa, a ninguém permitiu que entrasse com ele, senão Pedro, João, Tiago e bem assim o pai e a mãe da menina.
52 ámá nɨ́nɨ ŋwɨ́ earo ámɨxɨ́á mero yarɨŋagɨ́a nánɨ Jisaso re urɨŋɨnigɨnɨ, “Ŋwɨ́ eaarɨgɨ́á pɨ́nɨ wiárɨ́poyɨ. Nɨperɨ mɨwenɨnɨ. Sa sá wenɨ.” uráná
52 E todos choravam e a pranteavam. Mas ele disse: Não choreis; ela não está morta, mas dorme.
53 ayɨ́ “Í rɨxa pɨyɨ́xɨnɨ.” nɨyaiwiro nánɨ rɨpɨ́á urɨ́agɨ́a aí
53 E riam-se dele, porque sabiam que ela estava morta.
54 o íyá wépámɨ ɨ́á nɨmaxɨrɨmáná ímɨ́ tɨ́nɨ “Miá ríxɨnɨ, wiápɨ́nɨmeaɨ.” uráná re eŋɨnigɨnɨ.
54 Entretanto, ele, tomando-a pela mão, disse-lhe, em voz alta: Menina, levanta-te!
55 Miáí ámɨ dɨŋɨ́ sɨxɨ́ wínáná apaxɨ́ mé wiápɨ́nɨmeaŋɨnigɨnɨ. Rɨxa wiápɨ́nɨmeááná Jisaso xanɨyaúmɨ “Aiwá bɨ umeaípiyɨ.” urɨ́agɨ
55 Voltou-lhe o espírito, ela imediatamente se levantou, e ele mandou que lhe dessem de comer.
56 ayaú ududɨ́ ikárɨnɨ́agɨ́i Jisaso ŋwɨ́ ikaxɨ́ re urɨŋɨnigɨnɨ, “Aípagwí nionɨ éápɨ nánɨ ámá wíyo áwaŋɨ́ murɨpanɨ.” urɨŋɨnigɨnɨ.
56 Seus pais ficaram maravilhados, mas ele lhes advertiu que a ninguém contassem o que havia acontecido.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 8, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.