Lucas 1
Didza' cubi rucá'ana tsahui' (ZARNT) vs ARA
1 Zián nupa chigulún bayudxi uluʼzúaj lu guichi idútë le nácatë, le guca ga zóaruʼ,
1 Visto que muitos houve que empreenderam uma narração coordenada dos fatos que entre nós se realizaram,
2 ca naʼ bilaʼléʼe nupa niʼ dza niʼte, ateʼ buluʼluíʼi rëʼu, en buluʼzë́ didzaʼ que.
2 conforme nos transmitiram os que desde o princípio foram deles testemunhas oculares e ministros da palavra,
3 Teófilo, bönniʼ tsáhuiʼdoʼ, runi nedaʼ naca dxiʼa uzúajaʼ quiuʼ lu guichi, ga ze lo dzöʼ yúguʼtë lë ni, tuʼ chibuguílaj bubéquiaʼ ga ze lo dzöʼ ca naca yúguʼtë lë naʼ guca dza niʼte.
3 igualmente a mim me pareceu bem, depois de acurada investigação de tudo desde sua origem, dar-te por escrito, excelentíssimo Teófilo, uma exposição em ordem,
4 Ruzúajaʼ quiuʼ lu guichi ni para inö́zinuʼ naca idútë li lë naʼ chinazëduʼ.
4 para que tenhas plena certeza das verdades em que foste instruído.
5 Dza niʼte cateʼ gunná bëʼë Herodes luyú Judea, niʼ zoëʼ tu bixúz lëʼ Zacarías. Nabábalenëʼ cöʼ bixúz, nazíʼi le Cöʼ Queëʼ Abías. Elisabet, nigula queëʼ Zacarías naʼ nácanu caʼ zxíʼini xiʼsóëʼ Aarón, bönniʼ gúquiëʼ bixúz lo dza niʼte.
5 Nos dias de Herodes, rei da Judeia, houve um sacerdote chamado Zacarias, do turno de Abias. Sua mulher era das filhas de Arão e se chamava Isabel.
6 Nácagaquiëʼ Zacarías, en Elisabet tsahuiʼ lahuëʼ Dios, ateʼ idú ládxiʼgaquiëʼ tunëʼ ca rnna xtídzëʼë Dios, en le rinná bëʼ xibá queëʼ. Caní guca, cuntu nu guca bi innë́ quégaquiëʼ.
6 Ambos eram justos diante de Deus, vivendo irrepreensivelmente em todos os preceitos e mandamentos do Senhor.
7 Cuntu nu zoa biʼi quégaquiëʼ, tuʼ nácanu Elisabet nigula huödx, ateʼ chinagúlagaquiëʼ irópatëʼ.
7 E não tinham filhos, porque Isabel era estéril, sendo eles avançados em dias.
8 Guca beoʼ gul-laʼ uláz que cöʼ naʼ nabábalenëʼ Zacarías ilunëʼ dxin lahuëʼ Dios, lu yöl-laʼ bixúz quégaquiëʼ.
8 Ora, aconteceu que, exercendo ele diante de Deus o sacerdócio na ordem do seu turno, coube-lhe por sorte,
9 Ca naca le nulaga lógaquiëʼ tunëʼ bixúz, gul-laʼ uláz queëʼ Zacarías guyáziëʼ lu lataj láʼayi que yudoʼ para uzéguiʼë yalaj lahuëʼ Xanruʼ Dios.
9 segundo o costume sacerdotal, entrar no santuário do Senhor para queimar o incenso;
10 Tsanni niʼ ruzéguiʼë Zacarías naʼ yalaj, gulaʼcuáʼ yúguʼtë bönachi níʼilö, tuʼlidza Dios.
10 e, durante esse tempo, toda a multidão do povo permanecia da parte de fora, orando.
11 Laʼ náʼasö buluíʼi lahuëʼ gubáz láʼayi queëʼ Xanruʼ ga zoëʼ Zacarías naʼ. Zuínëʼ gubáz naʼ tsöláʼa ibëla bucugu láʼayi ga naʼ régui yalaj.
11 E eis que lhe apareceu um anjo do Senhor, em pé, à direita do altar do incenso.
12 Cateʼ biléʼenëʼ Zacarías gubáz láʼayi naʼ, guröʼë böniga, en gudxi bidzö́binëʼ.
12 Vendo-o, Zacarias turbou-se, e apoderou-se dele o temor.
13 Níʼirö gubáz láʼayi naʼ gudxëʼ lëʼ, gunnë́ʼ:
13 Disse-lhe, porém, o anjo: Zacarias, não temas, porque a tua oração foi ouvida; e Isabel, tua mulher, te dará à luz um filho, a quem darás o nome de João.
14 Gataʼ quiuʼ le uziʼu xibé, en udzéjanuʼ, ateʼ zián nupa uluʼdzeja ládxiʼgaca cateʼ gálajbiʼ bíʼidoʼ naʼ,
14 Em ti haverá prazer e alegria, e muitos se regozijarão com o seu nascimento.
15 tuʼ gácatëbiʼ zxön lahuëʼ Dios. Bitiʼ guíʼajbiʼ xisi uva, en calëga tu le rusudxi bönachi, ateʼ sóalenëʼ-biʼ Dios Böʼ Láʼayi cateʼ isí lo siʼ gálajbiʼ.
15 Pois ele será grande diante do Senhor, não beberá vinho nem bebida forte e será cheio do Espírito Santo, já do ventre materno.
16 Gunëʼ Juan ni ga uluʼhuöáca zián bönachi Israel queëʼ Xanruʼ.
16 E converterá muitos dos filhos de Israel ao Senhor, seu Deus.
17 Inö́ruëʼ lëʼ ca Xanruʼ, ateʼ ilaʼcuáʼalen lëʼ Böʼ naʼ, en yöl-laʼ huáca naʼ gulaʼcuáʼalen Elías, bönniʼ bëʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios dza niʼte. Caní gunëʼ para únëʼ tuz nupa nácagaca xuz len zxíʼinigaquiëʼ, en uzéajniʼinëʼ nupa taʼdáʼbagaʼ para ilácagaca tsahuiʼ, en ucözëʼ bönachi para ilaʼzíʼ lu në́ʼeguequi Xanruʼ.
17 E irá adiante do Senhor no espírito e poder de Elias, para converter o coração dos pais aos filhos, converter os desobedientes à prudência dos justos e habilitar para o Senhor um povo preparado.
18 Zacarías gunábinëʼ gubáz láʼayi naʼ, rnnëʼ:
18 Então, perguntou Zacarias ao anjo: Como saberei isto? Pois eu sou velho, e minha mulher, avançada em dias.
19 Bubiʼë didzaʼ gubáz láʼayi naʼ, rnnëʼ:
19 Respondeu-lhe o anjo: Eu sou Gabriel, que assisto diante de Deus, e fui enviado para falar-te e trazer-te estas boas-novas.
20 Naʼa, tuʼ cabí guyéajlëʼu xtídzaʼa, icödzuʼ, en bítiʼrö gaca innóʼ cateʼ gácarö lë ni. Yúguʼtë lë ni udxín cateʼ idxín dza que.
20 Todavia, ficarás mudo e não poderás falar até ao dia em que estas coisas venham a realizar-se; porquanto não acreditaste nas minhas palavras, as quais, a seu tempo, se cumprirão.
21 Tsanni niʼ raca lë ni, nacuáʼ bönachi níʼilö, taʼböza Zacarías, ateʼ tuʼbani tuʼ ridzenëʼ xidzé ga naʼ zoëʼ lu lataj láʼayi.
21 O povo estava esperando a Zacarias e admirava-se de que tanto se demorasse no santuário.
22 Cateʼ burúajëʼ Zacarías, bitiʼ guca güíʼilenëʼ légaquiëʼ didzaʼ, ateʼ guléquibeʼenëʼ biléʼenëʼ tu le buluíʼinëʼ Dios lëʼ lu lataj láʼayi. Buláʼa buluíʼisëʼ Zacarías, buzéajniʼinëʼ légaquiëʼ, tuʼ cabí raca innë́ʼ.
22 Mas, saindo ele, não lhes podia falar; então, entenderam que tivera uma visão no santuário. E expressava-se por acenos e permanecia mudo.
23 Cateʼ bizáʼa yuguʼ dza naʼ ral-laʼ gunëʼ dxin Zacarías lahuëʼ Dios, níʼirö bö́ajëʼ lidxëʼ.
23 Sucedeu que, terminados os dias de seu ministério, voltou para casa.
24 Gudödi yuguʼ dza naʼ Elisabet, nigula queëʼ Zacarías naʼ, biáʼanu-biʼ lë́ʼënu bíʼidoʼ, ateʼ idú gayuʼ beoʼ bugáʼanasinu ga zoa lídxigaquiëʼ. Guzáʼ ládxiʼnu, rnnanu:
24 Passados esses dias, Isabel, sua mulher, concebeu e ocultou-se por cinco meses, dizendo:
25 “Caní runëʼ Xanruʼ quiaʼ. Ruzáʼ ládxëʼë quiaʼ bíʼidoʼ, en runëʼ ga bítiʼrö utuíʼidaʼ lógaca bönachi.”
25 Assim me fez o Senhor, contemplando-me, para anular o meu opróbrio perante os homens.
26 Cateʼ chiguca xopa beoʼ, buluíʼi lahuëʼ gubáz láʼayi naʼ, tuʼ gusö́l-lëʼë Dios lë cazëʼ Gabriel, tsejëʼ Nazaret, tu yödzö luyú Galilea.
26 No sexto mês, foi o anjo Gabriel enviado, da parte de Deus, para uma cidade da Galileia, chamada Nazaré,
27 Dios gusö́l-lëʼë lëʼ niʼ tsöjyúëʼ-biʼ tubiʼ biʼi nigula raʼbandoʼ lëbiʼ María. Chinazíʼ lu náʼabiʼ María utsaga náʼalenbiʼ-nëʼ bönniʼ lëʼ José. Nababëʼ José diʼa dza queëʼ David, bönniʼ gunná béʼenëʼ bönachi Israel dza niʼte.
27 a uma virgem desposada com certo homem da casa de Davi, cujo nome era José; a virgem chamava-se Maria.
28 Cateʼ guyáziëʼ Gabriel naʼ ga zóabiʼ María, gudxëʼ-biʼ:
28 E, entrando o anjo aonde ela estava, disse: Alegra-te, muito favorecida! O Senhor é contigo.
29 Cateʼ biléʼebiʼ María gubáz láʼayi naʼ, gurö́ʼöbiʼ böniga tuʼ nözi didzaʼ naʼ bëʼë, en rubani ládxiʼbiʼ nacxi saʼyéaj didzaʼ naʼ bulidzëʼ-biʼ gubáz láʼayi naʼ.
29 Ela, porém, ao ouvir esta palavra, perturbou-se muito e pôs-se a pensar no que significaria esta saudação.
30 Níʼirö gubáz láʼayi naʼ gudxëʼ-biʼ, rnnëʼ:
30 Mas o anjo lhe disse: Maria, não temas; porque achaste graça diante de Deus.
31 Naʼa, tsúʼubiʼ tubiʼ bíʼidoʼ lëʼu, ateʼ uzúʼ-biʼ tubiʼ biʼi bö́nniʼdoʼ, ateʼ guʼu labiʼ Jesús.
31 Eis que conceberás e darás à luz um filho, a quem chamarás pelo nome de Jesus.
32 Jesús ni tsë́pisëtërëʼ, en siʼ Lëʼ Zxíʼinëʼ Dios, Nu nayë́pisëtërö. Xanruʼ Dios gunëʼ ga inná bëʼë ca naʼ gunná bëʼë David, xuz gula gudödi queëʼ.
32 Este será grande e será chamado Filho do Altíssimo; Deus, o Senhor, lhe dará o trono de Davi, seu pai;
33 Jesús naʼ inná béʼeticaʼsinëʼ bönachi Israel, ateʼ le inná bëʼë Lëʼ catu caz tödi que.
33 ele reinará para sempre sobre a casa de Jacó, e o seu reinado não terá fim.
34 Níʼirö María gunábibiʼ gubáz láʼayi naʼ, rnnabiʼ:
34 Então, disse Maria ao anjo: Como será isto, pois não tenho relação com homem algum?
35 Bubiʼë didzaʼ gubáz láʼayi naʼ, rëʼë-biʼ:
35 Respondeu-lhe o anjo: Descerá sobre ti o Espírito Santo, e o poder do Altíssimo te envolverá com a sua sombra; por isso, também o ente santo que há de nascer será chamado Filho de Deus.
36 Cáʼanqueze Elisabet, nigula diʼa dza quiuʼ, chinuáʼanu-biʼ lë́ʼënu tubiʼ biʼi bö́nniʼdoʼ sal-laʼ chinagúlanu. Gulaʼnnë́ʼ queë́nu: “Nácanu nigula huödx”, pero chizéaj xopa beoʼ nuáʼanu-biʼ lë́ʼënu bíʼidoʼ naʼ.
36 E Isabel, tua parenta, igualmente concebeu um filho na sua velhice, sendo este já o sexto mês para aquela que diziam ser estéril.
37 Bitiʼ bi zoa le cabí séquiʼnëʼ Dios.
37 Porque para Deus não haverá impossíveis em todas as suas promessas.
38 Níʼirö María gunabiʼ:
38 Então, disse Maria: Aqui está a serva do Senhor; que se cumpra em mim conforme a tua palavra. E o anjo se ausentou dela.
39 Laʼ dza níʼisö guyúʼubiʼ nöza María, ateʼ carelö saʼyéajbiʼ ga naca guíʼadoʼ, en bidxinbiʼ tu yödzö luyú Judea.
39 Naqueles dias, dispondo-se Maria, foi apressadamente à região montanhosa, a uma cidade de Judá,
40 Niʼ guyázabiʼ lidxëʼ Zacarías, en gúdxibiʼ-nu Elisabet:
40 entrou na casa de Zacarias e saudou Isabel.
41 Cateʼ biyö́ninu Elisabet didzaʼ naʼ bë́ʼëbiʼ María, laʼ butátë cuinbiʼ biʼi huë́ʼënidoʼ naʼ yúʼubiʼ lë́ʼënu, ateʼ bidisóalenëʼ-nu Dios Böʼ Láʼayi.
41 Ouvindo esta a saudação de Maria, a criança lhe estremeceu no ventre; então, Isabel ficou possuída do Espírito Santo.
42 Níʼirö bë́ʼënu Elizabet zidzaj didzaʼ, rnnanu:
42 E exclamou em alta voz: Bendita és tu entre as mulheres, e bendito o fruto do teu ventre!
43 ¿Núzxitë nedaʼ, záʼanu xinë́ʼë Xanaʼ quiaʼ?
43 E de onde me provém que me venha visitar a mãe do meu Senhor?
44 Cateʼ biyöndaʼ didzaʼ bëʼu, bulidzuʼ nedaʼ, lu yöl-laʼ rudzeja queë́biʼ laʼ butátë cuinbiʼ biʼi huë́ʼënidoʼ ni yúʼubiʼ lëʼa.
44 Pois, logo que me chegou aos ouvidos a voz da tua saudação, a criança estremeceu de alegria dentro de mim.
45 ¡Bicaʼ ba liʼ tuʼ guyéajlëʼu xtídzëʼë gubáz láʼayi, ateʼ udxín caz lë naʼ gudxëʼ liʼ uláz queëʼ Xanruʼ!
45 Bem-aventurada a que creu, porque serão cumpridas as palavras que lhe foram ditas da parte do Senhor.
46 Níʼirö gunabiʼ María:
46 Então, disse Maria: A minha alma engrandece ao Senhor,
47 en rudzeja ládxiʼlenaʼ-nëʼ Dios, Nu rusölá nedaʼ!
47 e o meu espírito se alegrou em Deus, meu Salvador,
48 ¡Dios caz buzáʼ ládxëʼë quiaʼ nedaʼ!
48 porque contemplou na humildade da sua serva. Pois, desde agora, todas as gerações me considerarão bem-aventurada,
49 ¡Zxö́ntërö naca le benëʼ Dios unná bëʼ quiaʼ!
49 porque o Poderoso me fez grandes coisas. Santo é o seu nome.
50 Lëʼ ruhuéchiʼ ládxiʼticaʼsëʼ bönachi tadxi Lëʼ
50 A sua misericórdia vai de geração em geração sobre os que o temem.
51 Yuguʼ yöl-laʼ huáca zxön chibenëʼ Lëʼ.
51 Agiu com o seu braço valorosamente; dispersou os que, no coração, alimentavam pensamentos soberbos.
52 Bugǘëʼ yöl-laʼ unná bëʼ quégaca nupa gulaca lo,
52 Derribou do seu trono os poderosos e exaltou os humildes.
53 Benëʼ ga buluʼhuö́laj buluʼdzë́ʼe nupa gulaʼdún,
53 Encheu de bens os famintos e despediu vazios os ricos.
54 Gúcalenëʼ bönachi Israel, nupa naʼ tun xichinëʼ,
54 Amparou a Israel, seu servo, a fim de lembrar-se da sua misericórdia
55 Benëʼ ca guzxíʼ lu nëʼë gunëʼ quégaquiëʼ xuz xtóʼoruʼ
55 a favor de Abraão e de sua descendência, para sempre, como prometera aos nossos pais.
56 María bugáʼanalenbiʼ-nu Elisabet idú ca tsonna beoʼ, ateʼ gudödi niʼ bö́ajbiʼ lídxibiʼ.
56 Maria permaneceu cerca de três meses com Isabel e voltou para casa.
57 Cateʼ bidxín dza ral-laʼ sóabiʼ bíʼidoʼ queë́nu Elisabet, buzóanu-biʼ tubiʼ biʼi bö́nniʼdoʼ.
57 A Isabel cumpriu-se o tempo de dar à luz, e teve um filho.
58 Bilaʼyöni dzaga yuʼu queë́nu, en yuguʼ diʼa dza queë́nu ca naʼ guca, buéchiʼ ládxëʼë-nu Dios, ateʼ buluʼdzéjalen lënu.
58 Ouviram os seus vizinhos e parentes que o Senhor usara de grande misericórdia para com ela e participaram do seu regozijo.
59 Cateʼ chiguca xunuʼ dza zóabiʼ bíʼidoʼ naʼ, bilaʼdxinëʼ diʼa dza queë́nu para ilaʼchúguiëʼ lu xipë́laʼbiʼ biʼi bö́nniʼdoʼ naʼ lë naʼ gaca bëʼ néquibiʼ queëʼ Dios, ateʼ të́ʼënnëʼ iluʼë labiʼ Zacarías ca naʼ lëʼ xúzibiʼ.
59 Sucedeu que, no oitavo dia, foram circuncidar o menino e queriam dar-lhe o nome de seu pai, Zacarias.
60 Níʼirö bubíʼinu didzaʼ Elisabet, xináʼabiʼ, rnnanu:
60 De modo nenhum! Respondeu sua mãe. Pelo contrário, ele deve ser chamado João.
61 Gulaʼnábinëʼ-nu, taʼnnë́ʼ:
61 Disseram-lhe: Ninguém há na tua parentela que tenha este nome.
62 Níʼirö buluʼláʼ buluʼluíʼisinëʼ, gulaʼnábinëʼ xúzibiʼ nacxi rë́ʼënëʼ guʼë labiʼ.
62 E perguntaram, por acenos, ao pai do menino que nome queria que lhe dessem.
63 Zacarías naʼ gunabëʼ tu blágadoʼ, ateʼ buzúajëʼ lahui caní: Juan lëbiʼ. Buluʼbáninëʼ yúguʼtëʼ.
63 Então, pedindo ele uma tabuinha, escreveu: João é o seu nome. E todos se admiraram.
64 Laʼ níʼisö böáljatë ruʼë Zacarías naʼ, en buguítjatë lúdxëʼë, ateʼ bëʼë didzaʼ le guluʼë Dios yöl-laʼ ba.
64 Imediatamente, a boca se lhe abriu, e, desimpedida a língua, falava louvando a Deus.
65 Níʼirö guládxinëʼ, en buluʼbáninëʼ yúguʼtë dzaga yuʼu quégaquiëʼ, ateʼ yúguʼtë yö́dzödoʼ nacuáʼ lu guíʼadoʼ luyú Judea, guzë́ didzaʼ ca guca lë ni.
65 Sucedeu que todos os seus vizinhos ficaram possuídos de temor, e por toda a região montanhosa da Judeia foram divulgadas estas coisas.
66 Gulaʼzáʼ ládxiʼgaca yúguʼtë nupa bilaʼyöni ca naʼ guca, taʼnná: “¿Nacxi caz gácabiʼ biʼi bö́nniʼdoʼ ni? Le nácatë Xanruʼ zóalenëʼ-biʼ.”
66 Todos os que as ouviram guardavam-nas no coração, dizendo: Que virá a ser, pois, este menino? E a mão do Senhor estava com ele.
67 Níʼirö Dios Böʼ Láʼayi bidisóalenëʼ Zacarías, xúzibiʼ Juan, ateʼ bëʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios, rnnëʼ:
67 Zacarias, seu pai, cheio do Espírito Santo, profetizou, dizendo:
68 ¡Yöl-laʼ ba Dios, Xángaca bönachi Israel
68 Bendito seja o Senhor, Deus de Israel, porque visitou e redimiu o seu povo,
69 ¡Gusö́l-lëʼë queë́ruʼ Bönniʼ usölë́ʼ rëʼu,
69 e nos suscitou plena e poderosa salvação na casa de Davi, seu servo,
70 ¡Dza niʼte guzxíʼ lu nëʼë gunëʼ ga gaca caní!
70 como prometera, desde a antiguidade, por boca dos seus santos profetas,
71 Guzxíʼ lu nëʼë usölë́ʼ rëʼu
71 para nos libertar dos nossos inimigos e das mãos de todos os que nos odeiam;
72 Guzxíʼ lu nëʼë huéchiʼ ládxëʼë xuz gudödi queë́ruʼ,
72 para usar de misericórdia com os nossos pais e lembrar-se da sua santa aliança
73 Lë ni benëʼ tsutsu xtídzëʼë, en guzxíʼ lu nëʼë,
73 e do juramento que fez a Abraão, o nosso pai,
74 Guzxíʼ lu nëʼë usölë́ʼ rëʼu
74 de conceder-nos que, livres das mãos de inimigos, o adorássemos sem temor,
75 en para gácaruʼ baʼa ladxiʼ, en idú dxiʼa
75 em santidade e justiça perante ele, todos os nossos dias.
76 Liʼ, zxíʼinaʼdoʼ, siʼ loʼ bönniʼ ruʼë didzaʼ uláz queëʼ Dios unná bëʼ
76 Tu, menino, serás chamado profeta do Altíssimo, porque precederás o Senhor, preparando-lhe os caminhos,
77 Gunuʼ ga ilaʼnözi bönachi queëʼ ca gaca uluʼlágaca,
77 para dar ao seu povo conhecimento da salvação, no redimi-lo dos seus pecados,
78 Caní gaca, tuʼ ruhuéchiʼdaʼ ládxëʼë Dios rëʼu,
78 graças à entranhável misericórdia de nosso Deus, pela qual nos visitará o sol nascente das alturas,
79 Lëʼ uzeníʼë quégaca nupa nacuáʼ gapa naca chul-la,
79 para alumiar os que jazem nas trevas e na sombra da morte, e dirigir os nossos pés pelo caminho da paz.
80 Guzxönbiʼ biʼi bö́nniʼdoʼ naʼ, en bidipa ládxiʼbiʼ. Guzóasibiʼ gapa naca lu lataj cáʼasö cateʼ bidxinrö dza buluíʼi lobiʼ lógaca bönachi Israel.
80 O menino crescia e se fortalecia em espírito. E viveu nos desertos até ao dia em que havia de manifestar-se a Israel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.