Lucas 12
Ocotlán Zapotec (ZAC_SIM) vs NTLH
1 Tiempë ni bëdëá zihani mili mënë hashtë rteꞌe saꞌ rall. Jesús guzublú guniꞌi më lu ra shini gusëꞌdë më, primërë lu raiꞌ: ―Gulë gupë cuidadë enseñansë shtë ra fariseo. Na rall falsë. Enseñansë shtë rall rrëꞌtsë ziquë levadurë laꞌni nacubë.
1 Milhares de pessoas se ajuntaram, de tal maneira que umas pisavam as outras. Então Jesus disse primeiro aos discípulos:
2 Lo quë nanú laꞌni lduꞌu mënë guëruꞌu lu llni. Grë cusë nagaꞌchi napë quë gac bëꞌa mënë.
2 Tudo o que está coberto vai ser descoberto, e o que está escondido será conhecido.
3 Grë lo quë narniꞌi të lu nacahi, guini mënë lu llni. Lo quë narniꞌi të nagaꞌchi nu lo quë naruadiꞌdzë të laꞌni hiuꞌu catë nëꞌau, gac bëꞌa mënë. Guëabrí guadiꞌdzë mënë fuertë shtiꞌdzë të lu ra mënë.
3 Assim tudo o que vocês disserem na escuridão será ouvido na luz do dia. E tudo o que disserem em segredo, dentro de um quarto fechado, será anunciado abertamente.
4 Guaglaꞌguë guniꞌi Jesús: ―Na të amigu shtëna. Rniaꞌa lu të adë rdzë́bëdiꞌi të mënë narguini cuerpë perë nápëdiꞌi rall pudërë gunë rall más cusë cuntrë lëꞌë të.
4 Jesus continuou:
5 Perë na guëniaꞌa lu të chu guëdzëbë të lúhiꞌ. Náhiꞌ el quë despuësë quíniꞌ lë́ꞌël, nápiꞌ pudërë parë guëshéꞌldiꞌ lë́ꞌël gabildi. Rniaꞌa lu të stubi, gulë bëdzëbë lë́ꞌiꞌ.
5 Vou mostrar a vocês de quem devem ter medo: tenham medo de Deus, que, depois de matar o corpo, tem poder para jogar a pessoa no inferno. Sim, repito: tenham medo de Deus.
6 ’Rdu gaꞌi maꞌñi por chupë dumí biꞌchi. Perë Dios rëagná ldúꞌiꞌ lëꞌë ra ma.
6 — Por acaso não é verdade que cinco passarinhos são vendidos por algumas moedinhas? No entanto Deus não esquece nenhum deles.
7 Nu napë më cuendë bëldá guitsë guëc të zubë cadë de lëꞌë të. Adë rdzë́bëdiꞌi të lo quë quëhunë mënë cuntrë lëꞌë të; más lasac të quë zihani maꞌñi.
7 Até os fios dos cabelos de vocês estão todos contados. Não tenham medo, pois vocês valem mais do que muitos passarinhos!
8 ’Rniaꞌa lu të, si talë rniꞌi të lu ra mënë na të shmëna, guëniaꞌa lu ra ianglë shtë Dios na të mënë shtëna. Nahia nguiu nabësheꞌldë Dios lu guë́ꞌdchiliu.
8 Jesus disse ainda:
9 Perë si talë guëniꞌi të lu ra mënë adë nádiꞌi të shmëna, iurní guëniaꞌa lu ra ianglë nádiꞌi të mënë shtëna.
9 Mas aquele que disser publicamente que não é meu, o Filho do Homem também dirá diante dos anjos de Deus que essa pessoa não é dele.
10 ’Nahia nguiu nabësheꞌldë Dios lu guë́ꞌdchiliu. El quë narniꞌi didzabë cuntrë na, gac gunë Dios perdunë lë́ꞌëll; perë si rníꞌil didzabë cuntrë Espíritu Santo, gúnëdiꞌi më perdunë lë́ꞌël.
10 — Quem falar contra o Filho do Homem será perdoado, porém quem
11 ’Iurë guaꞌa mënë lëꞌë të lu ra gubiernë u lu ra juësi u lu ra narunë juzguë laꞌni iáduꞌu, adë rúnëdiꞌi të llgabë pë guëniꞌi të lu rall, lla guëquebi të parë guëruꞌu të,
11 — Quando levarem vocês para serem julgados nas
12 purquë mizmë iurë ni Espíritu Santo guëluáꞌaiꞌ lëꞌë të pë guëquebi të lu rall.
12 Pois naquela hora o Espírito Santo lhes ensinará o que devem dizer.
13 Iurní tubi mënë nabëruꞌu ladi mënë zihani, guníꞌill lu Jesús: ―Mësë, bëꞌnë favurë; guniꞌi lu bëcha guënéꞌell herenci narunë tucarë cahia.
13 Um homem que estava no meio da multidão disse a Jesus: — Mestre, mande o meu irmão repartir comigo a herança que o nosso pai nos deixou.
14 Perë Jesús guniꞌi lull: ―Rúnëdiꞌi tucara nihuna juzguë entrë lëꞌë të. Ni tubi të bë́ꞌnëdiꞌi nombrar na parë quiꞌdza herenci shtënë të.
14 Jesus disse:
15 Guaglaꞌguë guniꞌi më lu ra mënë: ―Gulë gupë mizmë lëꞌë të parë adë rzébidiꞌi lduꞌu të ra cusë shtë guë́ꞌdchiliu. Galërquitë lduꞌu nguiu zeꞌdë de Dios, lë́dëdiꞌi por cusë zihani nanapë nguiu lu guë́ꞌdchiliu.
15 E continuou, dizendo a todos:
16 Iurní guniꞌi më tubi comparaciuni: ―Guc tubi nguiu ricu. Shguiúꞌull bëdëꞌë tubi bënë ganzaꞌquë.
16 Então Jesus contou a seguinte parábola :
17 Bë́ꞌnëll llgabë: “Lla guna con tantë lluꞌbë. Nídiꞌi lugar parë cuetsáꞌuhin.”
17 Então ele começou a pensar: “Eu não tenho lugar para guardar toda esta colheita. O que é que vou fazer?
18 Guníꞌill: “Guëchilia hiuꞌu catë cuetsaꞌu lluꞌbë. Guëzáꞌahia stubi más naruꞌbë, cuetsaꞌu lluꞌbë laꞌni con grë cusë nanapa.
18 Ah! Já sei! — disse para si mesmo. — Vou derrubar os meus depósitos de cereais e construir outros maiores ainda. Neles guardarei todas as minhas colheitas junto com tudo o que tenho.
19 Mizmë na runa llgabë, nanú sufsientë por zihani izë. Gúnëdiaꞌa dchiꞌni lachi; más bien guëbeza lidcha. Gáuha; guaꞌ vini. Guëquitë lduaꞌa.”
19 Então direi a mim mesmo: ‘Homem feliz! Você tem tudo de bom que precisa para muitos anos. Agora descanse, coma, beba e alegre-se.’ ”
20 Nianá quëhúnëll llgabë, guniꞌi Dios lull: “Tuntë nal. Gueꞌlë neꞌ gátil. Ra cusë nabëtëal, ¿chu gac nashtënë rahin?”
20 Mas Deus lhe disse: “Seu tolo! Esta noite você vai morrer; aí quem ficará com tudo o que você guardou?”
21 Zni na grë ra nguiu nartëá zihani cusë parë mizmë lë́ꞌëll perë nápëdiꞌill cusë nalasac lu Dios.
21 Jesus concluiu:
22 También guniꞌi Jesús lu ra shini gusëꞌdë më: ―Rniaꞌa lu të, adë rquëdíꞌnidiꞌi lduꞌu të por lo quë nagáu të parë guëbani të, ni por shabë të nagacu të.
22 Então Jesus disse aos seus discípulos:
23 Vidë shtë të na más lasac quë nagáu të. Cuerpë shtë të más lasac quë shabë të.
23 Pois a vida é mais importante do que a comida, e o corpo é mais importante do que as roupas.
24 Gulë guná, ziquë ra ma riegu adë rcabnídiꞌi ma lluꞌbë. Adë riagllíꞌidiꞌi ma cusechë lachi cuetsaꞌu mahin laꞌni hiuꞌu. Perë Dios rgáuhiꞌ ra ma. Lëꞌë të lasac të más quë ra maꞌñi.
24 Vejam os corvos: não semeiam, não colhem, não têm despensas nem depósitos, mas Deus dá de comer a eles. Será que vocês não valem muito mais do que os pássaros?
25 ¿Chu de lëꞌë të por tantë rúnël llgabë guëbánil tubi dzë más?
25 Qual de vocês pode encompridar a sua vida, por mais que se preocupe com isso?
26 Si talë gáquëdiꞌi gunë të ra cusë mituꞌnë, ¿pëzielú runë të llgabë por ra cusë ziquë nagáu të u nagacu të?
26 Portanto, se vocês não podem conseguir uma coisa assim tão pequena, por que se preocupam com as outras?
27 ’Gulë guná, lla riaruꞌbë ra guëꞌë. Adë rúnëdiꞌi rahin dchiꞌni. Adë rtíꞌbidiꞌi rahin, perë rëy Salomón con guëdubi galëlujë shtë́hiꞌ, bë́ꞌnëdiꞌiꞌ gan niácuhiꞌ ziquë ra guëꞌë lachi.
27 Vejam como crescem as flores do campo: elas não trabalham, nem fazem roupas para si mesmas. Mas eu afirmo a vocês que nem mesmo Salomão, sendo tão rico, usava roupas tão bonitas como uma dessas flores.
28 Gulë guná, lëꞌë të narialdí lduꞌi duꞌpë, chulë rluaꞌa guëꞌë lachi nedzë́, quëhunë Dios; perë glli guëbidchi guëꞌë nu tsahin lu guiꞌi. Mucho más guëneꞌe më narquiꞌni të.
28 É Deus quem veste a erva do campo, que hoje está aqui e amanhã desaparece, queimada no forno. Então é claro que ele vestirá também vocês, que têm uma fé tão pequena!
29 Adë rianáldëdiꞌi të tëchi ra cusë pë gau të, pë gu të; adë rquëdíꞌnidiꞌi lduꞌu të por ra cusë rëꞌ.
29 Portanto, não fiquem aflitos, procurando sempre o que comer ou o que beber.
30 Ra mënë nadë rialdídiꞌi lduꞌi shtiꞌdzë Dios, rianaldë rall tëchi ra cusë shtë guë́ꞌdchiliu, perë lëꞌë të napë të Shtadë të. Runë më cuendë grë nicidá nanapë të.
30 Pois os pagãos deste mundo é que estão sempre procurando todas essas coisas. O Pai de vocês sabe que vocês precisam de tudo isso.
31 Primërë gulë guanaldë tëchi narac shtuꞌu Dios. Na më rëy. Iurní guëneꞌe më grë cusë narquiꞌni të parë guëbani të.
31 Portanto, ponham em primeiro lugar na sua vida o
32 ’Na të duꞌpë mënë narianaldë tëcha ziquë ra lliꞌli narianaldë tëchi vëquërë. Adë rdzë́bëdiꞌi të purquë Shtadë të gudili lëꞌë të, të guënibëꞌa të catë na më rëy.
32 Jesus continuou:
33 Gulë bëtuuꞌ nanapë të caꞌa mënë dumí, el quë nabënápëdiꞌi. Gulë gapë të panitë nadë rúꞌshidiꞌi con dumí nadë rialúdiꞌi; quiere decir, tesurë lu gubeꞌe. Ndë ni tubi ngubaꞌnë riutë́diꞌi. Nídiꞌi ma naráu panitë parë tsaluhin.
33 Vendam tudo o que vocês têm e deem o dinheiro aos pobres. Arranjem bolsas que não se estragam e guardem as suas riquezas no céu, onde elas nunca se acabarão; porque lá os ladrões não podem roubá-las, e as traças não podem destruí-las.
34 Catë nacuetsaꞌu tesurë shtë́nël, ndë rac shtúꞌul guëbánil.
34 Pois onde estiverem as suas riquezas, aí estará o coração de vocês.
35 ’Gulë gac listë nu preparadë guëdubi tiempë, ziquë nguiu nalliꞌi láꞌniꞌ parë dchiꞌni, ziquë mënë nanuaꞌa lintërnë naquë́ llni.
35 E Jesus disse ainda:
36 Gulë gac ziquë ra muzë naquëbezë lamë shtë rall. Gua lamë lidchi saꞌa. Ra muzë naná listë parë guëshaꞌlë rall puertë lueguë, iurë rsëdchi lamë ruaꞌ puertë;
36 Sejam como os empregados que esperam pelo patrão, que vai voltar da festa de casamento. Logo que ele bate na porta, os empregados vão abrir.
37 rquitë lduꞌu ra muzë si nabani rall iurë lëꞌë lamë guëdchini, purquë rniaꞌa lu të de verdá, guëruꞌu shumbrelë lamë nu guëniꞌi lamë lu ra muzë: “Gulë guzubë lu mellë”. Iurní lëꞌë lamë gúnëll sirvë lu rall, gau rall.
37 Felizes aqueles empregados que o patrão encontra acordados e preparados! Eu afirmo a vocês que isto é verdade: o próprio patrão se preparará para servi-los, mandará que se sentem à mesa e ele mesmo os servirá.
38 Si talë guëdchini lamë guëruldë gueꞌlë; si talë guëdchini lamë zeꞌdë grëgueꞌlë nu guëdzelë lamë lëꞌë ra muzë quëbezë rall, hia nabani rall; rquitë lduꞌu ra muzë iurní.
38 Eles serão felizes se o patrão os encontrar alertas, mesmo que chegue à meia-noite ou até mais tarde.
39 Nanë́ të bien si talë niac bëꞌa nashtënë tubi hiuꞌu pë iurë guëdchini ngubaꞌnë lídchiꞌ, zúgaꞌa nguiu ni listë. Në́diꞌill tsutë́ ngubaꞌnë lídchill.
39 Lembrem disto: se o dono da casa soubesse a que hora o ladrão viria, não o deixaria arrombar a sua casa.
40 Nu zac lëꞌë të napë quë gac të listë purquë adë nápëdiꞌi të cuendë ca iurë guëdchinia stubi. Nahia nguiu nabësheꞌldë Dios lu guë́ꞌdchiliu; guëdchinia iurë rniꞌi të runë faltë parë guëdchinia.
40 Vocês, também, fiquem alertas, porque o
41 Iurní gunaꞌbë diꞌdzë Pedro lu më: ―¿Pë guníꞌil comparaciuni rëꞌ lu grë mënë u guníꞌilin sulë parë lëꞌë naꞌa?
41 Então Pedro perguntou: — Senhor, essa
42 Guniꞌi më: ―¿Chu na muzë zaꞌquë nu nasini guë́quëll? Nall ziquë tubi mënë encargadë con lidchi shlámëll. Rnibëꞌa shlámëll guënall grë dchiꞌni, nu guëdë́ꞌëll nagáu ra muzë iurë rgaꞌa iurë rau rall.
42 O Senhor respondeu:
43 Nalë́ rquitë lduꞌu encargadë ni si talë quëhúnëll bien iurë guëdchini lamë shtë́nëll.
43 Feliz aquele empregado que estiver fazendo isso quando o patrão chegar!
44 Guldía rniaꞌa lu të, lëꞌë lamë gúnëll nombrar lëꞌë nguiu ni, guënibë́ꞌall grë nanapë lamë.
44 Eu afirmo a vocês que, de fato, o patrão vai colocá-lo como encarregado de toda a sua propriedade.
45 Perë si talë lëꞌë nguiu rníꞌill laꞌni ldúꞌull, adë guëdchínidiꞌi lamë lueguë, nu guëzublú nguiu ni sac zill ra muzë nu ra criadë con galnë́, perë lë́ꞌëll raull, ruuꞌll, rzuuꞌdchill.
45 Mas imaginem o que acontecerá se aquele empregado pensar que o seu patrão está demorando muito para voltar. E imaginem que esse empregado comece a bater nos outros empregados e empregadas e a comer e a beber até ficar bêbado.
46 Guëdchini lamë shtë́nëll mërë iurë adë quëbézëdiꞌill lëꞌë lamë. Guëabrí lamë de repëntë iurë adë quëhúnëdiꞌi nguiu ni bien. Lëꞌë lamë gúnëll cashtigu lë́ꞌëll nu guënibëꞌa lamë gátill nu tsall lugar catë nanú ra nadë rialdídiꞌi lduꞌi Dios.
46 Então o patrão voltará no dia em que o empregado menos espera e na hora que ele não sabe. Aí o patrão mandará cortar o empregado em pedaços e o condenará a ir para o lugar aonde os desobedientes vão.
47 ’Lëꞌë muzë naguc bëꞌa pë rac shtuꞌu lamë gúnëll perë adë bë́ꞌnëdiꞌill cumplir, adë bë́ꞌnëdiꞌill preparar, guëdëꞌë lamë zihani galnë́ guëc muzë ni.
47 — O empregado que sabe qual é a vontade do patrão, mas não se prepara e não faz o que ele quer, será castigado com muitas chicotadas.
48 Perë lëꞌë muzë nadë guc bë́ꞌadiꞌi pë rac shtuꞌu lamë gúnëll, nu bëꞌnë muzë lo quë narunë tucarë cashtigu, guëdëꞌë lamë duꞌpsë galnë́ guëc muzë ni. Si talë bëdëꞌë Dios zihani llni guëc nguiu, nall responsablë lu më gúnëll bien con ra cusë ni. Lëꞌë nguiu nabëꞌnë recibir pë shtë mënë, nall responsablë nu mënë guënaꞌbë rall más de nguiu ni.
48 Mas o empregado que não sabe o que o patrão quer e faz alguma coisa que merece castigo, esse empregado será castigado com poucas chicotadas. Assim será pedido muito de quem recebe muito; e, daquele a quem muito é dado, muito mais será pedido.
49 ’Beꞌdë guëdchinia parë gac cashtigu mënë shtë guë́ꞌdchiliu lu guiꞌi. Nalë́ rac shtuaꞌa de quë subluhin.
49 Jesus continuou:
50 Napë quë guëtiáꞌahia lu galërzac zi, ziquë rtiaꞌa mënë nguiu laꞌni nisë parë chubë nisë nguiu. Nahia ziquë mënë narlullë hashtë tsalú gac cumplirin.
50 Tenho de receber um batismo e como estou aflito até que isso aconteça!
51 ¿Gu lluaꞌa të beꞌdë guëdchinia parë cuedchí lduꞌu mënë con saꞌ rall? Aquëdiꞌi. Lëdë znídiꞌi. Beꞌdë guëdchinia parë gac divididë ra mënë.
51 Vocês pensam que eu vim trazer paz ao mundo? Pois eu afirmo a vocês que não vim trazer paz, mas divisão.
52 Dizdë iurneꞌ gac divididë famili; tsunë mënë guëruꞌu rall favurë de na. Mizmë famili guëruꞌu chupë mënë cuntrë de na.
52 Porque daqui em diante uma família de cinco pessoas ficará dividida: três contra duas e duas contra três.
53 Shtadë llguëꞌnë rldënú rall cuntrë shíniꞌ. Llguëꞌnë na cuntrë shtadë llguëꞌnë. Shniꞌa na cuntrë shtsáꞌpiꞌ. Shtsaꞌpë na cuntrë shníꞌaiꞌ. Suëgrë rldënú llíꞌllill. Lliꞌlli na cuntrë suë́grëll.
53 Os pais vão ficar contra os filhos, e os filhos, contra os pais. As mães vão ficar contra as filhas, e as filhas, contra as mães. As sogras vão ficar contra as noras, e as noras, contra as sogras.
54 Nu zac guniꞌi Jesús lu ra mënë zihani: ―Iurë rna të shcahi nagasë nezë guetë, rniꞌi të: “Hia mërë guëdchini guiu”. Lueguë rlaguë guiu.
54 Jesus disse também ao povo:
55 Si zeꞌdë mbë nezë sur, rniꞌi të: “Zeꞌdë galnaꞌi”. Nu lueguë rac naꞌi.
55 E, quando sentem o vento sul soprando, dizem: “Vai fazer calor.” E faz mesmo.
56 Na të falsë, nanë́ të sëñi nananú lu guë́ꞌdchiliu nu ra sëñi nananú gubeꞌe. ¿Pëzielú rac bë́ꞌadiꞌi të pë runë cuntienë lo quë naquëhac iurneꞌ?
56 Hipócritas! Vocês sabem explicar os sinais da terra e do céu. Então por que não sabem explicar o que querem dizer os sinais desta época?
57 ’Gulë bëꞌnë llgabë cadë tubi të lo quë nazaꞌquë lu Dios.
57 E Jesus terminou, dizendo:
58 Por ejemplë, si talë tubi mënë runë demandë lë́ꞌël lu gubiernë, antsë guëdchínil lu autoridá, bëꞌnë rëglë con contrari shtë́nël parë guëaꞌnë en paz. Si adë rúnëdiꞌil zni, lëꞌë contrari shtë́nël gúnëll demandë lë́ꞌël lu juësi. Lëꞌë juësi gúnëll intriegu lë́ꞌël lu suldadë. Lëꞌë suldadë tsagsaꞌnë rall lë́ꞌël lachiguiꞌbë.
58 Se alguém fizer uma acusação contra você e levá-lo ao tribunal, faça o possível para resolver a questão enquanto ainda está no caminho com essa pessoa. Isso para que ela não o leve ao juiz, o juiz o entregue ao guarda, e o guarda ponha você na cadeia.
59 Guldía, adë guërúꞌudiꞌil hashtë quíllil grë centavë nanazéꞌbil.
59 Eu lhe afirmo que você não sairá dali enquanto não pagar a multa toda.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.