Juízes 9
Kisin Kiraan Kitabuna (YAL) vs VC
1 Yerubali a dii xɛmɛna Abimeleki yi siga Siken taani a nga xunyɛn nun a xabilan muxune birin fɛma, a yi a fala e xa, a naxa,
1 Abimelec, filho de Jerobaal, foi ter com os irmãos de sua mãe em Siquém, e disse-lhes, assim como a toda a família de sua mãe:
2 “N bata ɛ mafan, ɛ sa a fala Siken taan fonne birin xa, ɛ naxa, ‘Ɛ waxi nɛn Yerubali a dii tonge soloferene birin xa findi mangan na ɛ xunna ba, hanma muxu keden?’ Ɛ xa a kolon a ɛ xabilan muxuna nde nan n na.”
2 Dizei, vo-lo peço, a todos os habitantes de Siquém: o que é melhor para vós: serdes dominados por setenta homens, todos filhos de Jerobaal, ou que um só homem seja vosso rei? Lembrai-vos de que eu sou de vosso sangue e de vossa carne.
3 A nga xunyɛne yi a falane birin nali Siken fonne ma, e yi tin birɛ Abimeleki fɔxɔ ra, bayo e xabilan muxuna nde nan yi a ra.
3 Os irmãos de sua mãe falaram dele aos habitantes de Siquém, referindo-lhes suas palavras, e inclinaram o seu coração para Abimelec, porque, diziam eles, é nosso irmão.
4 E Baali-Beriti batu banxin gbeti gbanan tonge solofere so a yii. Abimeleki yi fuyantenne nun mafu tiine saran na gbetin na, e bira a fɔxɔ ra.
4 E deram-lhe setenta siclos de prata tomados do templo de Baal-Berit, com os quais assalariou homens miseráveis e aventureiros, que o seguiram.
5 A yi siga a fafe a banxini Ofara taani, a yi a tadane nun a xunyɛne faxa, Yerubali a dii tonge soloferene birin gɛmɛ kedenna fari. Yerubali a dii dɔnxɛn Yotami nan tun lu, amasɔtɔ na bata yi a luxun.
5 Foi à casa de seu pai em Efra, e matou sobre uma pedra os seus irmãos, filhos de Jerobaal, setenta homens; escapou somente Joatão, filho mais novo de Jerobaal, porque se tinha escondido.
6 Siken kaane nun Beti-Milo kaane birin yi e malan wudi gbeen dɛxɔn gɛmɛn dɛxɔn naxan dɔxi Siken yi. E yi sa Abimeleki dɔxɔ mangan na mɛnni.
6 Juntaram-se então todos os siquemitas com todos os de Bet-Melo, e vieram junto do terebinto da estela que havia em Siquém, onde proclamaram rei Abimelec.
7 Yotami yi na mɛ. A yi sa ti Garisimi geyaan xuntagi, a gbelegbele, a naxa, “Siken fonne, ɛ tuli mati n na, xa ɛ waxi Ala xa ɛ ramɛ.
7 Sabendo disso, subiu Joatão ao cimo do monte Garizim e exclamou: Ouvi-me, homens de Siquém, para que Deus vos ouça!
8 Lɔxɔna nde, wudine siga nɛn a e xa sa e mangan dɔxɔ. E yi a fala Oliwi bili gbeen xa, e naxa, ‘Findi nxɔ mangan na.’
8 As árvores resolveram um dia eleger um rei para governá-las e disseram à oliveira: reina sobre nós!
9 Koni, Oliwi bili gbeen yi e yabi, a naxa, ‘N xa n mɛ n turen na ba, naxan nafan Ala nun muxune ma, n sa dɔxɔ wudin bonne xun na?’
9 Mas ela respondeu: renunciarei, porventura, ao meu óleo que constitui minha glória aos olhos de Deus e dos homens, para colocar-me acima das outras árvores?
10 Nayi, wudine yi a fala xɔdɛ binla xa, e naxa, ‘Fa, i fa dɔxɔ nxu xun na.’
10 E as árvores disseram à figueira: vem tu, e reina sobre nós!
11 Koni, xɔdɛ binla yi e yabi, a naxa, ‘N xa n mɛ n ɲaxunna nun n bogi faɲin na, n sa dɔxɔ wudin bonne xun na?’
11 Mas a figueira disse-lhes: poderia eu, porventura, renunciar à doçura de meu delicioso fruto, para colocar-me acima das outras árvores?
12 Nayi, wudine yi a fala manpa binla xa, e naxa, ‘Fa, i fa dɔxɔ nxu xun na.’
12 E as árvores disseram à videira: vem tu, reina sobre nós!
13 Koni, manpa binla yi e yabi, a naxa, ‘N xa n mɛ n igen na naxan findixi Ala nun muxune rasɛwa seen na, n sa dɔxɔ wudin bonne xun na?’
13 Mas a videira respondeu: poderia eu renunciar ao meu vinho que faz a alegria de Deus e dos homens, para colocar-me acima das outras árvores?
14 Nayi, wudine birin yi a fala kɔɲɔn xa, e naxa, ‘Fa, i fa dɔxɔ nxu xun na.’
14 E todas as árvores disseram ao espinheiro: vem tu, reina sobre nós!
15 Kɔɲɔn yi wudine yabi, a naxa, ‘Xa ɛ waxi n dɔxɔ feni mangan na ɛ xun na, ɛ fa girindin n nininna ra. Xanamu, tɛɛn minima nɛn kɔɲɔni a yi Liban suman wudine gan.’ ”
15 E o espinheiro respondeu: se realmente me quereis escolher para reinar sobre vós, vinde e abrigai-vos debaixo de minha sombra; mas, se não o quereis, saia fogo do espinheiro e devore os cedros do Líbano!
16 “Nba, ɛ Abimeleki dɔxi mangan na lannayaan nun fɛtareyaan nin ba? Ɛ fan nɛn Yerubali nun a denbayaan na ba? Ɛ a wali faɲi kolonxi ba?
16 Agora, pois, se com lealdade e boa-fé escolhestes Abimelec para vosso rei, se vos portastes bem com Jerobaal e sua casa, correspondendo aos benefícios que ele vos fez
17 N fafe yɛngɛn so nɛn ɛ xa, a yi lu sayaan dɛ, a yi ɛ ba Midiyan kaane yii.
17 porque meu pai combateu por vós e livrou-vos dos madianitas arriscando a própria vida;
18 Ɛ tan bata keli n fafe a denbayaan xili ma to, ɛ yi a dii tonge soloferene faxa gɛmɛ kedenna fari, ɛ yi a konyi gilɛna dii xɛmɛna Abimeleki dɔxɔ mangan na Siken kaane xun na, bayo ɛ ngaxakedenna nan a ra.
18 vós, que agora vos levantastes contra a casa de meu pai, matastes todos os seus setenta filhos sobre uma pedra, e proclamastes rei dos habitantes de Siquém Abimelec, filho de sua escrava, sob o pretexto de que ele é vosso irmão,
19 Xa ɛ lannayaan nan ligan Yerubali nun a denbayaan na to fɛtareyani, Abimeleki xa findi ɛ sɛwan na, ɛ fan yi findi a sɛwan na.
19 se, pois, com lealdade e boa-fé, procedestes bem com Jerobaal e sua casa, então que Abimelec vos faça felizes, e que vós o façais feliz igualmente!
20 Xanamu, tɛɛn xa mini Abimeleki yi, a yi Siken kaane gan e nun Beti-Milo kaane, tɛɛn yi mini Siken nun Beti-Milo kaane yi, a yi Abimeleki gan!”
20 Do contrário, saia fogo de Abimelec, e devore os homens de Siquém com os de Bet-Melo; e saia fogo dos habitantes de Siquém e de Bet-Melo, e devore Abimelec!
21 Na xanbi ra, Yotami yi a gi, a siga Bɛri taani, a sa lu dɛnaxan yi, a yi a masiga a tada Abimeleki ra.
21 Fugiu em seguida Joatão para Bera, onde habitou, longe de Abimelec, seu irmão.
22 Abimeleki yi lu mangayani Isirayila xun na ɲɛɛ saxan.
22 Reinou Abimelec sobre Israel durante três anos.
23 Nayi, Ala yi xaxili ɲaxin naso Abimeleki nun Siken kaane tagi, Siken kaane yi Abimeleki yanfa.
23 E Deus suscitou um mau espírito entre ele e os habitantes de Siquém, que os fez se revoltarem.
24 E fe ɲaxin naxan liga Yerubali a dii tonge soloferene ra, na yi xɛtɛ e ma, e faxa feen goronna yi lu e ngaxakedenna Abimeleki xun ma naxan e faxa, e nun Siken kaane, naxanye a mali a tadane nun a xunyɛne faxa.
24 Isso aconteceu para que fosse vingado o homicídio dos setenta filhos de Jerobaal, e seu sangue caísse sobre Abimelec, seu irmão, que os havia matado, e sobre os siquemitas que tinham sido seus cúmplices.
25 Siken kaane yi muxune ti geyane fari a xili ma, na muxune yi sigatine goronne birin bama nɛn e yii kira yi. Abimeleki yi na mɛ.
25 Os homens de Siquém armaram contra ele emboscadas no alto dos montes, e puseram-se a despojar todos aqueles que passavam por ali; e Abimelec foi informado disso.
26 Lɔxɔna nde, Ebedi a dii xɛmɛn Gaala nun a tadane yi fa Siken taani. Siken kaane yi e lannayaan sa a yi.
26 Gaal, filho de Obed, foi com seus irmãos a Siquém e ganhou a confiança dos homens do lugar.
27 E yi siga e manpa bili nakɔne yi, e yi sa e manpa bogine bolon, e yi ɲaxaɲaxan naba. E yi so e gbee ala batu banxin kui, e yi donseen don, e yi e min, e yi lu Abimeleki dangɛ.
27 Saíram pelos campos, vindimaram as vinhas, pisaram as uvas, celebraram a festa. Foram ao templo do seu deus e ali fizeram um festim, amaldiçoando Abimelec.
28 Ebedi a dii xɛmɛn Gaala yi a fala, a naxa, “Nde Abimeleki ra, nde Siken kaane ra naxan a ligɛ en xa wali Abimeleki xa? Yerubali a dii xɛmɛn xa mi a ra ba? A yamana kanna xa mi Sebulu ra ba? Ɛ bira Xamori xabilan muxune fɔxɔ ra, bayo Xamori nan Siken masɛgɛxi. En walima Abimeleki xa nanfera?
28 Gaal, filho de Obed, disse: Quem é Abimelec, e o que é Siquém, para que lhe estejamos sujeitos? Não é ele filho de Jerobaal, e não é Zebul o seu lugar-tenente? Servi a família de Emor, pai de Siquém. Por que razão serviremos Abimelec?
29 Xa n tan nan yi Siken kaane xun na nun, n yi Abimeleki kedima nɛn. N yi a falama nɛn Abimeleki xa, n naxa, ‘I ya ganla fari sa, en yɛngɛ.’ ”
29 Oxalá tivesse eu poder sobre esse povo! Eu arrasaria Abimelec e lhe diria: junta o teu exército, e vem!
30 Ebedi a dii xɛmɛn Gaala naxan falaxi, yamana kanna Sebulu yi na mɛ, a yi xɔlɔ.
30 Zebul, governador da cidade, sabendo o que dissera Gaal, filho de Obed, encolerizou-se,
31 A yi xɛrane rasiga wundoni Abimeleki ma a faladeni a xa, a naxa, “Ebedi a dii xɛmɛn Gaala nun a ngaxakedenne bata fa Siken yi, e taan muxune radinma i xili ma.
31 e mandou secretamente dizer a Abimelec: Gaal, filho de Obed, veio a Siquém com seus irmãos, e anda sublevando a cidade contra ti.
32 Nayi, keli kɔɛɛn na, e nun yamaan naxan i fɔxɔ ra, ɛ sa ɛ luxun burunna ra.
32 Levanta-te de noite, tu e tua tropa, e põe-te de emboscada no campo;
33 Xɔtɔnni, sogen na te, i fan yi keli, i yi taan yɛngɛ. Gaala nun a muxune na mini ɛ xili ma, naxan na i kɛnɛn, i na liga e ra.”
33 amanhã cedo, ao nascer do sol, lança-te sobre a cidade; quando Gaal e sua tropa saírem contra ti, far-lhe-ás o que as circunstâncias te permitirem.
34 Abimeleki yi keli kɔɛɛn na e nun yamaan naxan birin yi a fɔxɔ ra, e sa e luxun Siken dɛxɔn, e yitaxunxi dɔxɔde naanin.
34 Abimelec, pois, partiu durante a noite com toda a sua gente, e pôs emboscadas em quatro grupos junto de Siquém.
35 Ebedi a dii xɛmɛn Gaala yi mini, a ti taan so dɛɛn na. Nayi, Abimeleki nun a yamaan yi mini e luxundene yi.
35 Entretanto Gaal, filho de Obed, saiu e instalou-se diante das portas da cidade. Então Abimelec com todos os seus deixou a emboscada.
36 Gaala to yamaan to, a yi a fala Sebulu xa, a naxa, “Yamaan godoma keli geyane ma.” Sebulu yi a yabi, a naxa, “Geyane nininne na a ra, muxune mi a ra.”
36 Vendo aquela tropa, Gaal disse a Zebul: Eis uma multidão que desce das colinas. Tu vês, respondeu Zebul, as sombras das colinas como se fossem homens.
37 Gaala mɔn yi falan tongo, a naxa, “Yamana nde yati godomatɔɔn na a ra geyane ma, ganla bonna fama sa keli yiimato wudi gbeen kiraan binni.”
37 Gaal replicou: Está descendo uma tropa do alto; e eis uma outra que vem pelo caminho do carvalho dos Adivinhos.
38 Sebulu yi a yabi, a naxa, “I ya fala ɲaxumɛne minɛn, i tan naxan yi a falama, i naxa, ‘Nde Abimeleki ra, alogo en xa wali a xa?’ I mi muxuni itoe xan naɲaxu ba? Nba, siga, i sa yɛngɛn so!”
38 Zebul disse-lhe então: Onde está agora a tua arrogância, tu que dizias: quem é Abimelec para que nós o sirvamos? Eis o povo que tu desprezavas! Vai, agora, e combate contra ele!
39 Gaala yi ti Siken kaane yɛɛ ra, a siga Abimeleki yɛngɛdeni.
39 Saiu Gaal à frente dos siquemitas e combateu contra Abimelec.
40 Abimeleki yi a kedi, muxu wuyaxi maxɔlɔxin yi lu taan so dɛɛn na.
40 Mas foi derrotado por Abimelec e fugiu; muitos homens, que estavam mortalmente feridos, caíram antes de terem atingido o limiar da porta.
41 Abimeleki yi sa ti Aruma taani. Sebulu yi Gaala nun a ngaxakedenne kedi Siken taani.
41 Abimelec deteve-se em Ruma; Zebul, porém, lançou Gaal e seus irmãos fora de Siquém.
42 Na xɔtɔn bode, Siken kaane yi mini, e siga e xɛɛne ma. Abimeleki yi na mɛ.
42 No dia seguinte, o povo saiu ao campo. Tendo sabido disso, Abimelec
43 Nayi, a yi a ganla tongo, a yi a yitaxun dɔxɔde saxanna ra, e yi e luxun burunna ra. A to muxune to minɛ taani, a yi e yɛngɛ.
43 tomou sua tropa, dividiu-a em três grupos e os pôs de emboscada no campo. Ao ver que o povo saía da cidade, atacou-o e derrotou-o,
44 Abimeleki nun ganla dɔxɔde keden yi keli e yi e malan taan so dɛɛn na, ganla dɔxɔde firin yi xɛɛ ma kaane yɛngɛ, e yi e birin faxa.
44 vindo em seguida com o seu grupo tomar posição à entrada da cidade, enquanto os dois outros grupos perseguiam os que estavam no campo e os massacravam.
45 Yanyin birin na, Abimeleki taan yɛngɛma han a yi a nɔ, a yi taan muxune faxa. A yi taan kala, a yi fɔxɔn xuya na yiren birin yi.
45 Abimelec combateu a cidade durante todo aquele dia e tomou-a. Matou toda a população, arrasou a cidade e semeou-a de sal.
46 Na xibarun to sa Siken sanganso makantanxin muxune li, e yi sa e malan Beriti ala batu banxin yire makantanxini.
46 Ao ouvirem isso, todos os habitantes da torre de Siquém retiraram-se para a fortaleza do templo de El-Berit.
47 Abimeleki to na mɛ a ne birin bata e malan,
47 E foi noticiado a Abimelec que todos os habitantes da torre de Siquém se tinham retirado para esse lugar;
48 a yi te Salamɔn geyaan fari, e nun yamaan naxan birin yi a fɔxɔ ra. Abimeleki yi bunbin tongo, a yi wudi yiina nde sɛgɛ, a yi a sa a kɔɛɛn ma. Na xanbi ra, yamaan naxan yi a fɔxɔ ra, a yi a fala ne xa, a naxa, “N naxan ligaxi ɛ bata na to, ɛ fan xa na liga mafurɛn!”
48 subiu então Abimelec com sua tropa ao monte Selmon, tomou um machado e cortou um galho de árvore. Pondo-o aos ombros, disse à sua gente: Vistes o que eu fiz? Apressai-vos a fazer o mesmo.
49 Yamaan birin yi wudi yiine sɛgɛ, e bira Abimeleki fɔxɔ ra. E sa wudi yiine malan yire makantanxin xɔn, e yi a gan, e nun seen naxanye birin yi a kui. E yi Siken sanganso makantanxin muxune birin faxa, muxu wuli keden, xɛmɛne nun ɲaxanle.
49 Cortou cada um deles um galho e todos seguiram Abimelec; puseram esses galhos contra a fortaleza e meteram-lhes fogo, sendo a fortaleza, com todos os seus ocupantes, devorada pelas chamas. Desse modo pereceram todos os que habitavam na torre de Siquém, cerca de mil pessoas, tanto homens como mulheres.
50 Abimeleki yi siga Tebesi taan xili ma. A yi Tebesi kaane yɛngɛ, a yi e nɔ.
50 Depois disso, Abimelec marchou contra Tebes, que sitiou e tomou de assalto.
51 Sanganso makantanxina nde yi taa tagini, xɛmɛne nun ɲaxanle e gi, e sa e malan dɛnaxan yi, e nun taan muxune birin, e yi na balan e xun ma, e te a xuntagi.
51 Havia no meio da cidade uma torre forte, na qual se tinham refugiado todos os habitantes, homens e mulheres. Fechando bem a porta, subiram ao terraço da torre.
52 Abimeleki yi fa na yire makantanxin yɛngɛdeni, a yi a maso dɛɛn na, alogo a xa tɛɛn so banxin na.
52 Abimelec, chegando ao pé da torre, aproximou-se da porta para lhe pôr fogo.
53 Nayi, ɲaxanla nde yi se din gɛmɛ gbeen sin Abimeleki xunni, a yi a xunni bɔ.
53 Então uma mulher, lançando de cima uma pedra de moinho, feriu-lhe a cabeça, fraturando-lhe o crânio.
54 Banxulanna naxan yi a yɛngɛ so seene maxalima, Abimeleki yi a fala na xa mafurɛn, a naxa, “I ya silanfanna botin, i yi n faxa, alogo muxune nama a fala, e naxa, ‘Ɲaxanla nan a faxaxi.’ ” Banxulanna yi a sɔxɔn, a yi faxa.
54 Chamou imediatamente seu escudeiro e disse-lhe: Tira a tua espada e acaba de matar-me, para que se não diga que fui morto por uma mulher! Seu escudeiro o feriu, e Abimelec morreu.
55 Isirayila kaane to a to a Abimeleki bata faxa, e birin yi xɛtɛ e konne yi.
55 Morto Abimelec, todos os israelitas voltaram para suas casas.
56 Nayi, Ala yi Abimeleki saran a fe ɲaxine ra, a naxan liga a fafe ra, a yi a dii tonge soloferene faxa.
56 Assim Deus fez recair sobre Abimelec o mal que tinha feito a seu pai, matando seus setenta irmãos.
57 Ala yi Siken kaane saran e fe xɔsixine birin na. Yerubali a dii xɛmɛn Yotami a dangan yi e suxu.
57 E do mesmo modo Deus fez recair sobre os siquemitas os seus crimes. Assim se cumpriu sobre ele a maldição de Joatão, filho de Jerobaal.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Juízes 9, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.