1 Samuel 14
Kisin Kiraan Kitabuna (YAL) vs NVT
1 Lɔxɔna nde, Sɔli a diin Yonatan yi a fala a yɛngɛso seene maxali banxulanna xa, a naxa, “Fa en gidi han Filisitine gali malandeni bode fɔxɔni.” Koni Yonatan mi a baba rakolon.
1 Certo dia, Jônatas, filho de Saul, disse a seu escudeiro: “Venha, vamos ao lugar onde fica o destacamento dos filisteus”. Mas Jônatas não contou a seu pai o que pretendia fazer.
2 Sɔli yi Gibeya danna ra girenada wudin bun ma Migiron yi. Sofa kɛmɛ sennin yi a fɛma.
2 Enquanto isso, Saul estava acampado nos arredores de Gibeá, em volta da árvore de romãs em Migrom, junto com cerca de seiscentos homens.
3 Saraxarali domaan yi Axiya nan yii na yi, Ikabodi tada Axituba a dii xɛmɛna. Finexasi nan Axituba sɔtɔ. Heli, Alatalaa saraxaralina Silo yi, na nan Finexasi sɔtɔ. Muxu yo mi yi a kolon a Yonatan bata mini.
3 Entre eles estava Aías, o sacerdote, que levava o colete sacerdotal. Aías era filho de Aitube, irmão de Icabode, filho de Fineias, filho de Eli, que tinha servido como sacerdote do S enhor em Siló. Ninguém percebeu que Jônatas havia saído do acampamento.
4 Yonatan yi minima geya longonna nan na alogo a xa Filisitine gali malanden masɔtɔ. Na kiraan yi minixi geya tintinxi firinne nan longori ra, na kedenna yi xili Bosesi, boden xili Senne.
4 Para chegar ao destacamento dos filisteus, teve de passar por entre dois penhascos; um se chamava Bozez, e o outro, Sené.
5 Geya keden kɔmɛn fɔxɔni Mikimasi binni, boden yiifari fɔxɔni Geba binni.
5 Um ficava ao norte, de frente para Micmás, e o outro, ao sul, de frente para Geba.
6 Yonatan yi a fala a yɛngɛ so se maxanla xa, a naxa, “Fa, en siga han Filisiti Ala kolontarene gali malandeni. Waxatina nde Alatala en malima nɛn. Sese mi nɔɛ Alatalaa marakisin yɛɛ rasɛ, hali yama xurudin na a ra, hanma a gbeena.”
6 Jônatas disse a seu escudeiro: “Vamos atravessar até o destacamento daqueles incircuncisos! Quem sabe o S enhor nos ajudará, pois nada pode deter o S enhor . Ele pode vencer com muitos guerreiros e, também, com apenas uns poucos!”.
7 Yɛngɛ so se maxanla yi a yabi, a naxa, “I mirixi naxan ma, na liga. Siga! N ni i fɔxɔ ra. En birin xaxili keden.”
7 “Faça o que lhe parecer melhor”, respondeu o escudeiro. “Eu o seguirei para onde o senhor for!”
8 Yonatan naxa, “Awa, fa en siga han xɛmɛni itoe dɛnaxan yi, e yi en to.
8 “Pois bem”, disse Jônatas. “Vamos atravessar e deixar que nos vejam.
9 Xa e a fala en xa, e naxa, ‘Ɛ ti mɛnni han nxu yi ɛ ralan,’ en tima nɛn mɛnni. En mi tema e fɛma na yi.
9 Se disserem: ‘Fiquem onde estão, ou mataremos vocês’, ficaremos parados e não iremos até eles.
10 Koni, xa e a fala en xa, e naxa, ‘Ɛ te nxu fɛma,’ en tema nɛn, bayo na findima taxamasenna nan na a Alatala bata e so en yii.”
10 Mas, se disserem: ‘Subam até aqui e lutem’, então subiremos. Será sinal de que o S enhor os entregará em nossas mãos.”
11 E yi e yita Filisitine ra. Filisitine yi a fala, e naxa, “I yɛɛn ti! Heburune bata mini fɔlɔ yinle ra e luxunxi dɛnaxanye yi.”
11 Quando os filisteus os viram chegando, gritaram: “Vejam! Os hebreus estão saindo dos buracos onde estavam escondidos!”.
12 E yi Yonatan nun a walikɛɛn xili, e naxa, “Ɛ te nxu fɛma, nxu xa fena nde yita ɛ ra.” Yonatan yi a fala a yɛngɛ so se maxanla xa, a naxa, “Te n fɔxɔ ra, bayo Alatala bata e so Isirayila yii.”
12 Então os homens do destacamento gritaram para Jônatas e seu escudeiro: “Subam até aqui, e nós lhes daremos uma lição!”. “Venha, suba logo atrás de mim”, disse Jônatas a seu escudeiro. “O S
13 Yonatan yi te a yiine kafuɛ a sanne ma, a yɛngɛ so se maxanla biraxi a fɔxɔ ra. Yonatan yi lu Filisitine rabirɛ a bun ma, a yɛngɛ so se maxanla yi e faxa.
13 Então subiram usando os pés e as mãos. Jônatas derrubava os filisteus e, atrás dele, seu escudeiro os matava.
14 Na yɛngɛ singeni Yonatan nun a yɛngɛ so se maxanla yi Filisiti muxu mɔxɔɲɛ ɲɔxɔndɔn faxa yire kedenni.
14 Mataram, no total, cerca de vinte homens, numa pequena porção de terra.
15 Gaxun yi so ganli. Naxan yo yi xɛɛne ma e nun ganla birin, naxan yo yi gali malande gbɛtɛ yi, e nun naxanye yi minixi yɛngɛsodeni, gaxun yi ne birin suxu. Bɔxɔn yi xuruxurun. Na yi findi gaxun na fata Ala ra.
15 De repente, o pânico tomou conta do exército filisteu, tanto no acampamento como no campo, e também nos destacamentos e nos grupos de ataque. Naquele instante, houve um terremoto, e todos se encheram de terror.
16 Sɔli a kantan muxun naxanye yi Gibeya yi, Bunyamin bɔxɔni, ne yi ganla to xuyɛ ayi yiren birin yi.
16 As sentinelas de Saul em Gibeá de Benjamim viram que o imenso exército dos filisteus começou a debandar em todas as direções.
17 Sɔli yi a fala a sofane xa, a naxa, “Ɛ sofane maxili, a xa kolon naxan kelixi en yɛ.” E yi a kolon a Yonatan nun a yɛngɛ so se maxanla nan mi yi e yɛ.
17 Saul ordenou ao povo: “Façam a chamada e verifiquem quem está faltando!”. Quando fizeram a chamada, descobriram que Jônatas e seu escudeiro não estavam ali.
18 Sɔli yi a fala Axiya xa, a naxa, “Alaa Kankiraan nafa.” Bayo na waxatini a yi Isirayila kaane nan yii.
18 Então Saul gritou para Aías: “Traga o colete sacerdotal!”, pois, naquele tempo, Aías usava o colete sacerdotal diante dos israelitas.
19 Sɔli yi falan tima saraxaraliin xa waxatin naxan yi, sɔnxɔ sɔnxɔn mɔn yi gboma ayi Filisitine malandeni. Sɔli yi a fala saraxaraliin xa, a naxa, “A lu na.”
19 Enquanto Saul falava com o sacerdote, o tumulto e a gritaria no acampamento dos filisteus aumentaram. Então Saul disse ao sacerdote: “Não precisa mais usar o colete!”.
20 Nayi, ganla naxan birin yi Sɔli fɔxɔ ra, ne yi malan e mini yɛngɛ sodeni. E yi a li Filisitine yi e bode yɛngɛma sɔnxɔ sɔnxɔ gbeeni.
20 Então Saul e todos os soldados correram para a batalha e encontraram os filisteus matando uns aos outros. Havia grande confusão por toda parte.
21 Heburu naxanye yi Filisitine bun ma a singeni, naxanye yi basanxi e ra e gali malandeni, ne yi sa Isirayila fari Sɔli nun Yonatan mabinni.
21 Até os hebreus que antes haviam desertado para o lado dos filisteus se rebelaram e se uniram a Saul, a Jônatas e ao restante dos israelitas.
22 Isirayila kaan naxanye birin yi luxunxi Efirami geyane yi, ne yi a mɛ a Filisitine e gima, e fan yi lu e kedɛ, e yi e yɛngɛ.
22 Quando os homens de Israel que haviam se escondido na região montanhosa de Efraim ouviram que os filisteus fugiam, também os perseguiram.
23 Alatala yi Isirayila rakisi na lɔxɔni, yɛngɛn yi siga han Beti-Aweni.
23 Assim, o S enhor livrou Israel naquele dia, e a batalha continuou até além de Bete-Áven.
24 Isirayila kaane tɔrɔ nɛn na lɔxɔni bayo Sɔli bata yi tɔnni ito fala yamaan xa, a naxa, “Dangan na kanna xa xɛmɛn naxan na donseen don benun ɲinbanna, benun n yi n gbeen ɲɔxɔ n yaxune ra.” Nanara, muxu yo munma yi donseen don ganli.
24 Os homens de Israel estavam exaustos naquele dia, pois Saul lhes havia imposto este juramento: “Maldito seja aquele que comer antes do anoitecer, antes de eu ter me vingado inteiramente de meus inimigos”. Por isso, ninguém comeu nada o dia todo,
25 E birin yi fɔtɔnna li, kumin yi bɔxɔnma dɛnaxan yi.
25 embora tivessem encontrado favos de mel no chão do bosque.
26 E soxin fɔtɔnni, sofane yi kumin to minɛ, koni muxu yo mi se raso a dɛ, bayo e birin yi gaxuxi dangan yɛɛ ra.
26 Não se atreveram a provar o mel, pois temiam o juramento exigido por Saul.
27 Yonatan mi yi a kolon a baba bata yi a kɔlɔ yamaan xa. Nanara, dunganna naxan yi a yii, a na xunna rasiga, a yi a dɛtɛn kumi dɛngbɛni, a a don. Nayi, a yɛɛn yi xɔn sɛgɛ.
27 Jônatas, porém, não sabendo do juramento de seu pai, enfiou a ponta de uma vara num favo e comeu o mel. Depois de comer, recuperou as forças.
28 Sofana nde yi a fala a xa, a naxa, “I baba ganla rakɔlɔxi nɛn ki faɲi, a naxa, ‘Xa muxuna nde donseen don to, dangan na kanna xa.’ Nanara, sofane birin xadanxi.”
28 Vendo isso, um dos soldados lhe disse: “Seu pai obrigou o exército a fazer um juramento severo, pelo qual quem comer alguma coisa hoje será maldito. Por isso todos estão exaustos”.
29 Yonatan naxa, “N baba yamaan tɔrɔma. A mato n fangan sɔtɔxi kii naxan yi xabu n kumini ito don.
29 “Meu pai trouxe desgraça sobre o povo!”, exclamou Jônatas. “Vejam como recuperei as forças depois de provar um pouco de mel.
30 Xa sofane birin yi donseen donma to, e naxan tongoxi e yaxune konni, en yi Filisitine nɔma nɛn dangu ito ra!”
30 Se os homens tivessem recebido permissão para comer à vontade do alimento que encontraram entre os inimigos, imaginem quantos filisteus mais teríamos matado!”
31 E Filisitine nɔ na lɔxɔni keli Mikimasi siga han Ayalɔn yi. Yamaan yi xadanxi han!
31 Os israelitas perseguiram e mataram filisteus o dia todo, desde Micmás até Aijalom, e ficaram cada vez mais enfraquecidos.
32 E yi e yaxune yii seene tongo, e xuruseene tongo e nun ɲingene nun ɲinge diine. E e faxa bɔxɔni, yamaan yi e nun wunla don.
32 Naquela noite, tomaram apressadamente os despojos da batalha; mataram ovelhas, bois e bezerros e comeram a carne com sangue.
33 E yi a rali Sɔli ma e naxa, “A mato yamana Alatala yulubin tongoma, e suben nun a wunla don.” Sɔli naxa, “Ɛ bata yanfan ti! Ɛ gɛmɛ gbeen makutukutu n mabinni iki sa!”
33 Alguém foi dizer a Saul: “Veja, os soldados estão pecando contra o S enhor , comendo carne com sangue”. “Vocês cometeram um grande pecado!”, disse Saul. “Procurem uma pedra grande e tragam-na para cá.
34 A mɔn yi a fala, a naxa, “Ɛ xuya ayi yamani, ɛ a fala e xa, a birin xa fa a ɲingen na xanamu a yɛxɛɛna, a yi a faxa be. Na xanbi ra, ɛ yi e don alogo ɛ nama Alatala yulubin tongɛ, ɛ suben nun a wunla don.” Kɔɛɛn na, birin yi fa a ɲingen na alogo a xa a faxa mɛnni.
34 Depois, saiam entre os soldados e digam-lhes: ‘Tragam os bois e as ovelhas até aqui! Abatam os animais e deixem o sangue escorrer antes de comer. Não pequem contra o S enhor , comendo carne ainda com sangue’.” Naquela noite, portanto, todos os soldados levaram os animais e os abateram ali.
35 Sɔli yi saraxa ganden nafala Alatala xa. Na findi saraxa gande singen nan na a naxan nafala Alatala xa.
35 Então Saul construiu um altar para o S enhor ; foi o primeiro altar que ele construiu para o S enhor .
36 Sɔli yi a fala, a naxa, “En godo Filisitine fɔxɔ ra to kɔɛɛn na, en sa e yɛngɛ han xɔtɔnni. Keden nama lu a nii ra.” E yi a yabi, e naxa, “Naxan nafan i ma, na liga.” Koni, saraxaraliin naxa, “En na Ala maxɔdin be.”
36 Depois Saul disse: “Vamos perseguir os filisteus a noite toda, saqueá-los até o amanhecer e destruir até o último deles”. Seus homens responderam: “Faremos o que o rei achar melhor”. O sacerdote, porém, disse: “Primeiro vamos consultar Deus”.
37 Sɔli yi Ala maxɔdin, a naxa, “N xa godo Filisitine fɔxɔ ra ba? I e soma Isirayila yii ba?” Koni na lɔxɔni a mi a yabi.
37 Então Saul perguntou a Deus: “Devemos ir atrás dos filisteus? Tu os entregarás nas mãos de Israel?”. Mas Deus não lhe respondeu naquele dia.
38 Nanara, Sɔli naxa, “Ɛ fa be, ganla yɛɛratine birin. En xa a kolon yulubin naxan ligaxi to.
38 Então Saul ordenou: “Todos os comandantes do exército, apresentem-se a mim! Descubram como e por que aconteceu esse pecado!
39 N bata n kɔlɔ habadan Alatala yi, Isirayila Rakisimana, hali xa n ma diin Yonatan nan a xunna ra, a faxama nɛn.” Muxu yo mi a yabi yamaan yɛ.
39 Tão certo como vive o S enhor , aquele que resgatou Israel, o culpado morrerá, mesmo que seja meu filho Jônatas!”. Contudo, ninguém lhe disse nada.
40 A yi a fala Isirayila birin xa, a naxa, “Ɛ dangu fɔxɔ kedenni, n tan nun n ma dii Yonatan xa lu fɔxɔ kedenni.” Yamaan yi a fala Sɔli xa, e naxa, “Naxan nafan i ma, na liga.”
40 Saul disse a todo o Israel: “Jônatas e eu ficaremos aqui, e todos vocês ficarão ali”. E os homens responderam: “Faça o que o rei achar melhor”.
41 Sɔli yi a fala Alatala xa, Isirayilaa Ala, a naxa, “Ɲɔndin yita n na.” Masɛnsɛnna yi Yonatan nun Sɔli suxu, yamaan yi ba a yɛ.
41 Em seguida, Saul orou: “Ó S enhor , o Deus de Israel, mostra-nos quem é culpado e quem é inocente”. Por sorteio, Jônatas e Saul foram escolhidos como sendo os culpados, e o povo foi declarado inocente.
42 Sɔli naxa, “Ɛ masɛnsɛnna ti nxu nun ma diin tagi.” Yonatan yi suxu.
42 Saul disse: “Façam outro sorteio entre mim e Jônatas”. E Jônatas foi escolhido como o culpado.
43 Sɔli yi a fala Yonatan xa, a naxa, “A fala n xa i naxan ligaxi.” Yonatan yi a yabi, a naxa, “N kumi siyadi nan tongoxi n ma dunganna ɲɔɛɛn na, n na don. Fɔ n xa faxa?”
43 “Diga-me o que você fez”, ordenou Saul. “Provei um pouco de mel”, confessou Jônatas. “Foi apenas uma pequena porção, na ponta de minha vara. Estou pronto para morrer!”
44 Sɔli naxa, “Ala xa tɔrɔ ɲaxin sa n ma xa i mi faxa, Yonatan.”
44 Então Saul disse: “Sim, Jônatas, você deve morrer. Que Deus me castigue severamente se você não for morto por isso”.
45 Koni sofane yi a fala Sɔli xa, e naxa, “Yonatan lan a xa faxa ba? A tan xa mi a ra, naxan Isirayila rakisi gbeen ti? A mi faxɛ mumɛ! Nxu bata nxu kɔlɔ habadan Alatala yi, hali a xunsɛxɛ kedenna, a mi birɛ bɔxɔni, bayo Ala nan a mali a xa nɔɔn sɔtɔ to!” Nayi, sofane yi Yonatan xunba, a mi faxa.
45 Os soldados, porém, disseram a Saul: “Jônatas conquistou esta grande vitória para Israel. Acaso ele deve morrer? De maneira nenhuma! Tão certo como o S enhor vive, ninguém tocará num fio de cabelo da cabeça dele, pois hoje Deus o ajudou a realizar um grande feito”. E assim o povo salvou Jônatas da morte.
46 Sɔli yi xɛtɛ Filisitine fɔxɔ ra, ne yi xɛtɛ e konni.
46 Então Saul deixou de perseguir os filisteus, e eles voltaram para sua terra.
47 Sɔli to mangayaan tongo Isirayila yi, a yi e yaxune yɛngɛ a rabilinni, Moyaba nun Amonine nun Edɔn nun Soba mangane, e nun Filisitine. A na yi a yɛɛ rafindi dɛnaxan ma, a yi nɔɔn sɔtɔma nɛn na ma.
47 Depois que Saul havia se firmado como rei de Israel, lutou contra seus inimigos ao redor: contra Moabe, Amom e Edom, contra os reis de Zobá e contra os filisteus. E, para qualquer lado que se voltava, era vitorioso.
48 Lɔxɔna nde, a yi keli a sɛnbɛ gbeeni, a yi Amalɛkine nɔ, a Isirayila xunba ne yii, naxanye yi a kalama.
48 Realizou grandes feitos e derrotou os amalequitas, livrando Israel de todos que o haviam saqueado.
49 Sɔli a dii xɛmɛne nan itoe ra: Yonatan nun Yisiwi nun Maliki-Suwa. A dii tɛmɛ singen xili Merabi, a bolokadaan xili Mikali.
49 Os filhos de Saul eram Jônatas, Isbosete e Malquisua. Também tinha duas filhas: Merabe, a mais velha, e Mical, a mais nova.
50 Sɔli a ɲaxanla yi xili nɛn Axinowami, Aximaasi a dii tɛmɛna. A sofa kuntigin yi xili nɛn Abineri, Sɔli sɔxɔ Neri a dii xɛmɛna.
50 A esposa de Saul se chamava Ainoã, filha de Aimaás. O comandante do exército de Saul era Abner, filho de Ner, tio de Saul.
51 Kisu, Sɔli baba, e nun Neri, Abineri baba, Abiyɛli a diin nan yi ne ra.
51 Quis, pai de Saul, e Ner, pai de Abner, eram filhos de Abiel.
52 Yɛngɛ ɲaxin keli nɛn Filisitine xili ma Sɔli a mangayaan ɲɛɛne birin yi. Nanara, a nɛma fa sɛnbɛmaan to hanma wɛkilɛdena, a bata a raso a ganli.
52 Os israelitas lutaram ferrenhamente contra os filisteus durante toda a vida de Saul. Por isso, sempre que Saul via um jovem forte e valente, logo o convocava para seu exército.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Samuel 14, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.