1 Reis 2
Kisin Kiraan Kitabuna (YAL) vs VC
1 Dawuda to a kolon a a sayaan waxatin bata yi maso, a yi a yamarine fi a dii xɛmɛn Sulemani ma, a naxa,
1 Aproximando-se o fim de Davi, deu ele ao seu filho Salomão as suas {últimas} instruções:
2 “N sigamatɔɔn ni i ra birin sigadeni. I wɛkilɛ, i findi muxu kɛndɛn na!
2 Eu me vou, disse ele, pelo caminho que segue toda a terra. Sê corajoso: porta-te como homem.
3 I yi Alatala, i ya Alaa tɔnne nun a yamarine suxu e nun a kiti saxine nun a maxadi xuine alo a sɛbɛxi Musaa sariya kɛdin kui kii naxan yi, alogo i xa nɔɔn sɔtɔ i ya feene birin yi e nun i nɛma dɛdɛ,
3 Guarda os preceitos do Senhor, teu Deus; anda em seus caminhos, observa suas leis, seus mandamentos, seus preceitos e seus ensinamentos, tais como estão escritos na lei de Moisés. Desse modo serás bem-sucedido em tudo o que fizeres e em tudo o que empreenderes,
4 alogo Alatala xa a fala xuiin nakamali n xa, a naxan falaxi, a naxa, ‘Xa i ya diine sigan ti ɲɔxɔ luun nun lannayani n yɛtagi, e bɔɲɛn nun e niin birin na, i ɲɔxɔn mi ɲanɲɛ Isirayila mangayani mumɛ!’
4 e o Senhor cumprirá a promessa que me fez, isto é, que eu terei sempre um de meus descendentes no trono de Israel, se meus filhos guardarem seus caminhos e andarem diante dele com fidelidade, de todo o seu coração e de toda a sua alma.
5 I yɛtɛna a kolon Seruyaa dii xɛmɛn Yowaba feen naxan liga n na, e nun a naxan liga sofa manga firinne ra naxanye yi Isirayila ganle xun na, Abineri, Neri a dii xɛmɛn nun Amasa, Yeteri a dii xɛmɛna. A yi e faxa, a yi e yɛngɛ bɔɲɛ xunbenla waxatini, a dugine rafexi e wunla ra.
5 Tu sabes tão bem como eu o que me fez Joab, filho de Sarvia, como ele assassinou os dois chefes do exército de Israel, Abner, filho de Ner, e Amasa, filho de Jeter, derramando assim em pleno tempo de paz o sangue da guerra, e manchando com o sangue da guerra o cinto de seus rins e o calçado de seus pés.
6 I a raba i ya xaxilimayani, i mi tinma a xunsɛxɛn yi fixa, a faxa bɔɲɛ xunbenli.
6 Farás como julgares prudente, e não deixarás que as suas cãs desçam em paz à habitação dos mortos.
7 Hinan Barasilayi Galadi kaana diine ra, e xa findi muxune ra naxanye e dɛgɛma i ya tabanla ra, amasɔtɔ e fan na sifan liga nɛn n xa, n yi n gima i tada Abisalomi bun ma waxatin naxan yi.
7 Por outro lado, tratarás com benevolência os filhos de Berzelai, o galaadita; faze-os comer à tua mesa, porque foi esse o gesto que tiveram para comigo quando eu fugia diante de teu irmão Absalão.
8 I nama ɲinan Simeyi xɔn naxan i fɛma, Geraa dii xɛmɛna, Bunyamin kaan naxan kelixi Baxurin taani. N to n gi lɔxɔn naxan yi Maxanayin taani, a danga ɲaxine ti nɛn n xili ma. Koni n xɛtɛmatɔna, a godo nɛn n nalandeni Yurudɛn baan dɛ, n nan n kɔlɔ a xa Alatala yi, n naxa, ‘N mi fa i faxama silanfanna ra.’
8 Tens também perto de ti Semei, filho de Gera, o benjaminita de Baurim, que me insultou tão violentamente no dia em que eu ia para Maanaim. Mas como ele veio ao meu encontro até o Jordão, jurei-lhe por Deus que o não mataria pela espada.
9 Koni, iki, i nama a ratɔrɔntaren lu bayo xɛmɛ xaxilimaan nan i ra, i a kolon i naxan ligama a ra. Hali a to bata fori, i a faxa, i a halagi.”
9 Tu, porém, não o deixarás impune; és bastante sensato para saber como o terás de tratar; farás descer, com sangue, as suas cãs à habitação dos mortos.
10 Dawuda to faxa, e yi a maluxun Dawudaa Taani Yerusalɛn yi.
10 Davi adormeceu com seus pais e foi sepultado na cidade de Davi.
11 Dawuda ɲɛɛ tonge naanin nan ti mangayani Isirayila xun na, ɲɛɛ solofere Xebiron taani, ɲɛɛ tonge saxan e nun saxan Yerusalɛn taani.
11 Reinou quarenta anos sobre Israel: sete anos em Hebron e trinta e três em Jerusalém.
12 Dawudaa dii xɛmɛn Sulemani yi dɔxɔ a ɲɔxɔni mangayani. Xabu na waxatini, Sulemani a mangayaan yi sɛnbɛ so.
12 Salomão sentou-se no trono de Davi, seu pai, e seu reino foi solidamente estabelecido.
13 Lɔxɔna nde, Adoniya, Xagiti dii xɛmɛn naxan sɔtɔxi Dawuda xa, na yi siga Sulemani nga Batiseba fɛma. Batiseba yi a maxɔdin, a naxa, “I faxi n todeni fe faɲin nan ma ba?” A yi a yabi, a naxa, “Ɔn.”
13 Adonias, filho de Hagit, foi ter com Betsabé, mãe de Salomão. Ela disse-lhe: Vens como amigo?
14 Adoniya mɔn yi a fala a xa, a naxa, “N waxi falan ti feni i xa.” A yi a yabi, a naxa, “A fala.”
14 Sim, disse ele, preciso falar-te. Fala.
15 A yi a fala, a naxa, “I mi a kolon a mangayaan yi daxa n tan nan xa ba! Isirayila birin yɛɛn yi tixi n tan nan na, alogo n xa findi mangan na. Koni, mangayaan bata radangu n xunyɛn ma, amasɔtɔ Alatala nan a ragidixi a ma.
15 Ele continuou: Sabes que o reino era meu, e que todo o Israel me considerava como o seu futuro rei. Mas o trono foi transferido a outro, passando para o meu irmão, porque o Senhor lho deu.
16 Iki, n fe keden nan maxɔdinma i ma, i nama tondi na ma n xa.” A yi a yabi, a naxa, “A fala.”
16 Tenho a esse respeito um pedido a fazer-te; não mo recuses. Fala.
17 Adoniya yi a fala a xa, a naxa, “N bata i mafan, a fala Manga Sulemani xa bayo a mi tondima i yii. A xa Abisagi, Sunami kaan fi n ma, a findi n ma ɲaxanla ra.”
17 Pede ao rei Salomão, que nada te recusa, que me dê Abisag, a sunamita, por mulher.
18 Batiseba yi a yabi, a naxa, “Awa, na lanxi, n tan yɛtɛna a falɛ mangan xa i mabinna ra.”
18 Está bem, respondeu Betsabé, falarei por ti ao rei.
19 Batiseba yi siga Manga Sulemani fɛma Adoniya xa. Mangan yi keli a siga a ralandeni, a yi a xinbi sin a nga yɛtagi. A dɔxi na, a yi manga gbɛdɛna nde dɔxɔ a yiifanna ma a nga xa.
19 Betsabé foi, pois, ter com o rei para falar-lhe em favor de Adonias. O rei levantou-se para ir-lhe ao encontro, fez-lhe uma profunda reverência e sentou-se no trono. Mandou colocar um trono para a sua mãe, e ela sentou-se à sua direita:
20 Batiseba yi a fala a xa, a naxa, “Maxɔdinna nde n xɔn ma, i nama tondi a ma n xa de!” Mangan yi a yabi, a naxa, “Nna, n mi tondɛ a ma i xa mumɛ!”
20 Tenho um pequeno pedido a fazer-te, disse ela; não mo recuses. Pede, minha mãe, respondeu o rei, porque nada te recusarei.
21 A yi a fala a xa, a naxa, “Abisagi, Sunami kaan xa findi i tada Adoniyaa ɲaxanla ra.”
21 Disse Betsabé: Peço-te que Abisag, a sunamita, seja dada por mulher ao teu irmão Adonias.
22 Manga Sulemani yi a nga yabi, a naxa, “Nanfera i Abisagi Sunami kaan maxɔdinma n na Adoniya xa? Nayi, hali i mangayaan maxɔdin a xa, bayo n tada na a ra! Mangayaan maxɔdin a tan nun saraxaralina Abiyatari nun Seruyaa dii xɛmɛn Yowaba fan xa.”
22 E o rei Salomão disse à sua mãe: Por que queres que Abisag, a sunamita, seja dada a Adonias? Pede também para ele o reino, que é meu irmão primogênito, assim como para o sacerdote Abiatar e para Joab, filho de Sarvia...
23 Nayi, Manga Sulemani yi a kɔlɔ Alatala yi, a naxa, “Xa n mi Adoniya bɔnɔ a niini maxɔdinni ito a fe ra, Alatala xa n natɔrɔn a xɔlɔn birin yi.
23 Jurou então o rei Salomão em nome de Deus, dizendo: Deus me trate com o último rigor, se Adonias não pagar esta palavra com a sua própria vida!
24 Iki, n bata n kɔlɔ habadan Alatala yi, Alatala naxan n sɛnbɛ soxi, a yi n dɔxɔ n fafe Dawudaa mangaya gbɛdɛni, a mangayaan so n yii fata a layirin na: To Adoniya fama nɛn faxadeni.”
24 Pela vida de Deus que me estabeleceu solidamente no trono de Davi, meu pai, e que fundou a minha casa como tinha prometido, Adonias será morto hoje mesmo.
25 Nayi, Sulemani yi Yehoyadaa dii xɛmɛn Bɛnaya rasiga, a sa Adoniya faxa.
25 O rei Salomão enviou Banaías, filho de Jojada, para o matar; e Adonias morreu.
26 Mangan mɔn yi a fala saraxaralina Abiyatari xa, a naxa, “Siga i ya bɔxɔni Anatɔti yi, amasɔtɔ i lan nɛn i xa faxa, koni n mi i faxan to, amasɔtɔ i bata Marigina Alatalaa Kankiraan xali n fafe Dawuda yɛɛ ra, e nun amasɔtɔ ɛ nun n fafe nan a tɔrɔne birin xali.”
26 Disse também o rei ao sacerdote Abiatar: Vai para as tuas terras, em Anatot, porque és digno de morte. Entretanto, não te matarei agora, porque levaste a arca do Senhor Javé diante de Davi, meu pai, e compartilhaste todas as suas provações.
27 Sulemani yi Abiyatari ba Alatalaa saraxaraliyani, alogo Ala naxan falaxi lan Heli a denbayana fe ma Silo taani, na xa kamali.
27 Salomão destituiu Abiatar de suas funções sacerdotais, cumprindo-se assim a palavra pronunciada por Deus em Silo contra a casa de Heli.
28 Naxan Adoniya nun Abiyatari sɔtɔxi, Yowaba to na mɛ, a sa a taxu Alatala batu bubuni, a saraxa ganden fenne suxu. Bayo, a bata yi sa nun Adoniya fari, koni a mi na raba a fɔlɔni Abisalomi xa.
28 Quando chegou esta notícia a Joab, que tinha seguido o partido de Adonias, embora não tivesse seguido o de Absalão, ele fugiu e refugiou-se no tabernáculo do Senhor, agarrando-se aos cornos do altar.
29 E sa a fala Manga Sulemani xa, e naxa, “Yowaba bata sa a gi Alatalaa batu bubun kui, a lu saraxa ganden dɛxɔn.” Nayi, Sulemani yi Yehoyadaa dii xɛmɛn Bɛnaya rasiga, a naxa, “Sa a faxa.”
29 Foram dizer ao rei Salomão: Joab refugiou-se no tabernáculo do Senhor, e está junto do altar. Salomão mandou Banaías, filho de Jojada dizendo-lhe: Vai e mata-o.
30 Bɛnaya yi fa Alatala batu bubuni, a yi a fala Yowaba xa, a naxa, “Mangan bata yamarin fi, a i xa mini.” Koni Yowaba yi a yabi, a naxa, “Ɛn-ɛn! N faxan be nin.”
30 Banaías, chegando ao tabernáculo do Senhor, disse a Joab: O rei ordena que saias daqui. Não saio, respondeu Joab; quero morrer aqui. Banaías foi ao rei e disse-lhe: Eis o que me disse Joab, e o que me respondeu.
31 Mangan yi a fala Bɛnaya xa, a naxa, “A liga alo a falaxi kii naxan yi, a faxa, i yi a maluxun. Nanara, Yowaba faxan naxanye tixi, ne goronna mi luyɛ n xun ma e nun n fafe a denbaya xun ma.
31 O rei disse-lhe: Faze como ele disse. Mata-o e enterra-o, para que assim se afaste de mim e da casa de meu pai o sangue que ele derramou sem motivo.
32 Alatala a wunla hakɛn luma a yɛtɛɛn nan xun ma, amasɔtɔ a bata Abineri, Neri a dii xɛmɛna, Isirayila sofa kuntigin faxa e nun Amasa, Yeteri a dii xɛmɛna, Yuda sofa kuntigina. Ne firinne birin muxu tinxinxi nan yi e ra dangu Yowaba ra. A ne birin faxaxi nɛn n fafe Dawuda mi a kolon.
32 O Senhor fará cair esse sangue sobre a sua própria cabeça, porque ele matou, feriu à espada, sem que o soubesse Davi, meu pai, dois homens mais justos e melhores do que ele: Abner, filho de Ner, general do exército de Israel, e Amasa, filho de Jeter, general do exército de Judá.
33 E wunle goronna luma nɛn Yowaba nun a yixɛtɛne xun ma han habadan. Koni fata Alatala ra bɔɲɛ xunbenla luma nɛn Dawuda nun a yixɛtɛne nun a denbayaan nun a mangayaan ma han habadan.”
33 O sangue deles recairá para sempre sobre a cabeça de Joab e de sua posteridade; mas a Davi, à sua raça e ao seu trono, dará o Senhor paz para sempre.
34 Nayi, Yehoyadaa dii xɛmɛn Bɛnaya yi xɛtɛ Yowaba fɛma, a yi sa a faxa, a yi a maluxun Yowaba konni tonbonni.
34 Banaías, filho de Jojada, voltou ao tabernáculo e feriu de morte a Joab. Sepultaram-no em sua casa, no deserto.
35 Mangan yi Yehoyadaa dii xɛmɛn Bɛnaya ti Yowaba ɲɔxɔni sofa kuntigin na. A yi Abiyatari ti Sadɔki ɲɔxɔni saraxaraliin na.
35 Em seu lugar pôs o rei à frente do exército Banaías, filho de Jojada, e em lugar de Abiatar, estabeleceu Sadoc como sacerdote.
36 Mangan yi Simeyi xili, a yi a fala a xa, a naxa, “Banxina nde ti i yɛtɛ xa Yerusalɛn yi, i dɔxɔ be, i nama siga dɛdɛ.
36 Depois mandou o rei chamar Semei e disse-lhe: Faze para ti uma casa em Jerusalém e habita aí; dela não sairás para ir aonde quer que seja.
37 Koni, a kolon, i na mini lɔxɔn naxan yi, i na Kedirɔn lanbanni gidi, i faxama nɛn. Nayi, i wunla goronna luma i tan nan xun ma.”
37 No dia em que o fizeres e passares a torrente do Cedron, sabes que serás morto: serás responsável pelo que acontecer.
38 Simeyi yi mangan yabi, a naxa, “Na bata fan! N kanna naxan falaxi, n na ligama nɛn.”
38 Semei respondeu ao rei: Está bem; teu servo fará como ordenou o rei, meu senhor. E Semei habitou longo tempo em Jerusalém.
39 Koni ɲɛɛ saxan bun ma, Simeyi a walikɛ firin yi e gi, e siga Akisi konni, Makaa dii xɛmɛna, Gati mangana. Muxuna nde yi a fala Simeyi xa, e naxa, “I ya walikɛne sa Gati taani.”
39 Três anos depois, aconteceu que dois escravos de Semei fugiram para junto de Aquis, filho de Maaca, rei de Get. Vieram avisar a Semei, dizendo: Teus escravos estão em Get.
40 Simeyi yi keli, a yi a sofanla tongo, a siga Gati taani Akisi konni a walikɛne fendeni. Simeyi yi sa fa a walikɛne ra keli Gati taani.
40 Semei levantou-se, selou o jumento e foi ter com Aquis a Get, em busca de seus escravos.
41 E yi a fala Sulemani xa a Simeyi bata yi keli Yerusalɛn yi, a siga Gati taani, koni a mɔn bata xɛtɛ.
41 Disseram a Salomão que Semei fora de Jerusalém a Get e estava de volta.
42 Mangan yi Simeyi xili, a yi a fala a xa, a naxa, “N bata yi i rakɔlɔ Alatala yɛɛ xɔri, a i nama mini taani. N mɔn i maxadi nɛn, xa i mini lɔxɔ yo yi, i siga yirena nde yi, i faxama nɛn. Na waxatini, i n yabi nɛn, i naxa, ‘Na fan. N bata a mɛ.’
42 O rei chamou-o e disse-lhe: Não te fiz eu jurar em nome de Deus, não te avisei formalmente, dizendo-te que em qualquer dia que saísses para onde quer que fosse, haverias de morrer? E não me respondeste: Está bem; eu compreendi?
43 Nanfera nayi, i bata i kɔlɔ feen naxan na Alatala yɛtagi, i mi na ratinmɛxi. I mɔn mi n ma yamarin suxi, n naxan so i yii?”
43 Por que não guardaste tu o juramento do Senhor e a ordem que eu te havia dado?
44 Mangan yi a fala Simeyi xa, a naxa, “I a kolon i bɔɲɛni i fe ɲaxin naxan birin liga n fafe Dawuda ra. Alatala i saranma nɛn na fe ɲaxina fe ra.
44 Tu sabes, ajuntou o rei, todo o mal que fizeste a Davi, meu pai; tens consciência disso. Por isso o Senhor faz recair a tua malícia sobre a tua cabeça.
45 Koni Ala barakan sama nɛn n tan Manga Sulemani a fe yi, Dawudaa mangayaan yi sɛnbɛ so han habadan Alatala yɛtagi.”
45 O rei Salomão será abençoado e o trono de Davi será consolidado para sempre diante do Senhor.
46 Mangan yi a yamarin fi Yehoyadaa dii xɛmɛn Bɛnaya ma, a yi mini, a yi Simeyi faxa.
46 Ordenou o rei a Banaías, filho de Jojada, o qual saiu e feriu Semei, e este morreu. E o reino foi consolidado nas mãos de Salomão.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 2, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.