Atos 7
Hua̱ xasa̱sti talacca̱xlan quinTla̱tican Jesucristo (TOSNT) vs NTLH
1 Xapuxcu pa̱li̱ kalhásquilh Esteban:
1 O Grande Sacerdote perguntou a Estêvão: — O que essas pessoas estão dizendo é verdade?
2 Esteban kalhti̱ko̱lh, chu̱ chuná̱ tzúculh huaniko̱y: “Nata̱laní̱n, xa̱hua̱ huixín natla̱tna̱ hua̱nti̱ la̱nchú̱ quinca̱kaxpatnipá̱tit, xli̱ca̱na̱ pi̱ luhua cui̱ntaj catlahuátit hua̱ntu̱ la̱nchú̱ nacca̱huaniyá̱n: Tama̱ xamaka̱n quintla̱tcan Abraham, acxni̱ xlama̱ c-Mesopotamia, chu̱ ni̱ xa̱án c-Harán, tasiyúnilh yama̱ li̱ca̱cni quiDioscán.
2 Estêvão respondeu: — Irmãos e pais, escutem! O
3 Cha̱nchu̱ chuná̱ tihuánilh: ‘Caakxtakmákanti pacs tu̱ kalhi̱ya, xa̱hua̱ mili̱nata̱lán, chu̱ antá̱ capit c-tíyat anta̱ni̱ quit nacma̱siyuniyá̱n.’
3 E Deus lhe disse: “Saia da sua terra e do meio dos seus parentes e vá para uma terra que eu lhe mostrarei.”
4 Abraham lacapala̱ táca̱xli̱ c-xatiyat Caldea, chu̱ antá̱ alh tahuilay c-Harán. Antá̱ chú̱ xlama̱chá̱ hasta acxni̱ ni̱lh xtla̱t. A̱li̱sta̱lh chú̱ Dios lí̱milh u̱nú̱ c-tíyat anta̱ni̱ chú̱ huixín ca̱la̱nchú̱ huilátit.
4 Então ele saiu da Caldeia e foi morar em Harã. Depois que o pai dele morreu, Deus trouxe Abraão para esta terra onde vocês agora estão morando.
5 Hua̱mpi̱ acxni̱ u̱nú̱ xlama̱ Dios ni̱ má̱xqui̱lh Abraham ma̱squi ca̱na̱ caj paktzu̱ xpú̱cuxtu̱ hua̱ntu̱ luhua ma̱n nama̱paksi̱y u̱nú; huata caj ma̱lacnu̱nipá̱, chu̱ huánilh pi̱ fuerza̱ a̱li̱sta̱lh acxni̱ maka̱s xni̱ni̱ttá nahuán, xta̱chuná̱ la̱ cata̱makaxtakniko̱chá̱ xquilhtzúcut hua̱nti̱ a̱cu nalacachinko̱y laqui̱mpi̱ huá̱ xmakaana̱natcán nahuán (ma̱squi xli̱ca̱na̱ pi̱ acxni̱ chuná̱ huanica̱, Abraham ni̱ naj tí̱ xuanko̱ni̱t xcamancán).
5 Ele não deu a Abraão nem mesmo um palmo desta terra, mas prometeu que ia lhe dar toda esta terra e que depois ela seria dos seus descendentes. Quando Deus fez essa promessa, Abraão ainda não tinha filhos.
6 Xa̱huachí̱ Dios na̱ huánilh Abraham pi̱ la̱ntla̱ ani̱t nahuán quilhtamacú̱, yama̱ lhu̱hua xquilhtzúcut la̱ xaaní̱n natahuilako̱y c-aktum makat tíyat anta̱ni̱ la̱ tachí̱n c-tascújut nali̱ma̱xtuko̱cán, chu̱ nama̱pa̱ti̱ni̱ko̱cana̱chá̱ la̱ntla̱ naka̱snokuacako̱cán c-tascújut, luhua akta̱ti ciento ca̱ta chuná̱ nama̱scujuko̱cán.
6 Ele disse a Abraão: “Os seus descendentes vão viver como estrangeiros em outra terra. Ali eles serão escravos e serão maltratados durante quatrocentos anos.”
7 Hua̱mpi̱ Dios na̱ huanipá̱ pi̱ xlá̱ nama̱pa̱ti̱ni̱ko̱y yama̱ chixcuhuí̱n hua̱nti̱ chuná̱ nama̱scujuko̱ya̱chá, a̱li̱sta̱lh chú̱ xlacán nataspitpalako̱y hua̱ntu̱ luhua c-xtiyatcán nahuán laqui̱mpi̱ antá̱ ankalhi̱ná̱ tla̱n xma̱n huá̱ nascujnaniko̱y Dios.
7 — E Deus disse ainda: “Eu castigarei a nação que os escravizar. Depois disso eles voltarão daquela terra e me adorarão neste lugar.”
8 Cumu Dios ni̱ xlacasquín napa̱tzanka̱cán hua̱ntu̱ xlá̱ xli̱ta̱lacca̱xlani̱t Abraham, huata ma̱paksí̱nalh pi̱ circuncidar catlahuako̱ca̱, usu huaniputún pi̱ cachucuniko̱ca̱ actzu̱ xtiyatli̱huacán xli̱pacs xalakskata̱n xlakkahuasán. Huá̱ xpa̱lacata acxni̱ lacáchilh xkahuasa hua̱nti̱ li̱ma̱pa̱cúhui̱lh Isaac, na̱ li̱mixtujún chucunica̱ actzu̱ xtiyatli̱hua. Chu̱ acxni̱ xlá̱ na̱ lacáchilh xkahuasa Isaac hua̱nti̱ li̱ma̱pa̱cúhui̱lh Jacob, xlá̱ na̱ chuná̱ tlahuaca̱ laqui̱mpi̱ nalakachixcuhui̱nán. Chu̱ Jacob, acxni̱ a̱cu xlacachinko̱ni̱t xlakkahuasán, na̱ chuná̱ tlahuaniko̱lh pacs xkalhacu̱tuycán, hua̱nti̱ li̱taxtuko̱lh yama̱ natla̱tna̱ ti̱ ma̱lacatzuqui̱ko̱ni̱tanchá̱ yama̱ pu̱laccu̱tuy quilhtzúcut hua̱ntu̱ quin xala c-Israel xli̱xla̱ tapaksi̱niya̱hu.
8 Deus deu a Abraão a cerimônia da circuncisão como prova da aliança que fez com ele. Por isso Abraão circuncidou o seu filho Isaque uma semana depois do seu nascimento. Isaque circuncidou o seu filho Jacó, e Jacó fez o mesmo com os seus doze filhos, os patriarcas .
9 “Cha̱nchu̱ yuma̱ xakasiya̱ quinatla̱tnacán, tzucuko̱lh taskahuiniko̱y xataju xta̱lacán hua̱nti̱ xuanicán José, sa̱mpi̱ xlá̱ luhua skálalh xuani̱t, chu̱ caj huá̱ lakcatzaniko̱lh, huata xatlá̱n sta̱makanko̱lh, chu̱ antá̱ c-aktum makat tíyat hua̱ntu̱ huanicán Egipto, li̱cha̱nca̱. Hua̱mpi̱ Dios ni̱tú̱ xakxtakmakani̱t José, huata xlá̱ ankalhí̱n xmaktakalhma̱,
9 Estêvão continuou: — Os irmãos de José tinham inveja dele e o venderam para ser escravo no Egito. Mas Deus estava com ele
10 chu̱ xalán lákcha̱lh quilhtamacú̱ acxni̱ ma̱laksputuniko̱lh xtali̱puhuá̱n, sa̱mpi̱ a̱tzinú̱ má̱xqui̱lh xli̱skalala, chu̱ hasta yama̱ rey Faraón hua̱nti̱ xma̱paksi̱nán c-Egipto lakáti̱lh la̱ntla̱ xkalhi̱y xtalacapa̱stacni, chu̱ xli̱skalala, huata xlá̱ li̱má̱xtulh gobernador nahuán c-Egipto, chu̱ na̱ ma̱cui̱ntájli̱lh pacs xmakaaná̱nat hua̱ntu̱ xlá̱ xkalhi̱y.
10 e o livrou de todas as suas aflições. Quando José apareceu diante de Faraó, rei do Egito, Deus lhe deu sabedoria e modos agradáveis. E Faraó o nomeou governador do Egito e do palácio do rei.
11 “Acxnitiyá̱ chú̱ yama̱ ca̱ta̱ lalh tlanca tatzíncstat u̱nú̱ c-Canaán, chu̱ c-Egipto. Tla̱n lalh tapa̱tí̱n, hasta nia̱lh xcatzi̱ko̱y tú̱ natlahuako̱y xamaka̱n quinatla̱tnacán, sa̱mpi̱ ni̱tú̱ xuako̱y.
11 Depois houve falta de alimentos e muito sofrimento no Egito e em Canaã, e os nossos antepassados não tinham mais o que comer.
12 Hua̱mpi̱ cumu xlamajcú̱ ko̱lu Jacob, xlá̱ cátzi̱lh pi̱ c-Egipto lhu̱hua̱ xanán trigo̱, lacapala̱ ma̱lakacha̱ko̱chá̱ xlakkahuasán laqui̱mpi̱ naanko̱y tama̱huako̱y trigo̱. Acxni̱ yuma̱ luhua xapu̱lana̱ qui̱lako̱ni̱t,
12 Mais tarde, Jacó ouviu dizer que no Egito havia trigo e mandou pela primeira vez os nossos antepassados até lá.
13 xlacán ni̱ pala tzinú̱ xcatzi̱ko̱y lapi̱ xcha̱ni̱t li̱ma̱paksi̱ná̱ yama̱ xta̱lacán hua̱nti̱ ma̱n csta̱ko̱ni̱t. Hua̱mpi̱ huata acxni̱ chú̱ ampalako̱lh tama̱huako̱y trigo̱ xli̱maktuy, José li̱ta̱chihui̱nanko̱lh pi̱ huá̱ xnata̱lán, chu̱ la̱ntla̱ xmini̱tanchá. Chu̱ Faraón rey xala c-Egipto, na̱ acxnicú̱ cátzi̱lh xaní̱ luhua xmini̱tanchá̱ tama̱ José.
13 Na segunda vez José contou aos seus irmãos quem ele era, e Faraó ficou sabendo da família de José.
14 José ma̱tiyí̱nalh ko̱lutzi̱n xtla̱t Jacob, chu̱ xli̱pacs xli̱nata̱lán, chu̱ chuná̱ cha̱nko̱lh c-Egipto pala xtutumpuxamacu̱quitziscán xuanko̱ni̱t xli̱pu̱tumcán.
14 Então José mandou buscar o seu pai Jacó e todos os seus parentes, a fim de irem para o Egito; eram setenta e cinco pessoas ao todo.
15 Chu̱ alh quilhtamacú̱, chu̱ antá̱ chú̱ xuilako̱chá̱ c-Egipto, chu̱ antá̱ chú̱ ni̱chá̱ Jacob, chu̱ na̱ chuná̱ cha̱tunu̱ tzucuko̱lh ni̱ko̱y xakasiya̱ quinatla̱tnacán.
15 Jacó foi para o Egito, e ali ele e os nossos antepassados ficaram morando até o dia da morte deles.
16 Hua̱mpi̱ xtiyatli̱huacan Jacob ni̱ antá̱ xli̱pa̱án ma̱acnu̱ko̱canchá̱ c-Egipto sa̱mpi̱ a̱li̱sta̱lh le̱ncanchá̱ c-xaca̱chiqui̱n Siquem laqui̱mpi̱ antá̱ c-xatiyat Canaán nama̱acnu̱ko̱cana̱chá̱ c-aktum pú̱cuxtu̱ hua̱ntu̱ maká̱n xmaktama̱huako̱ni̱tanchá̱ ko̱lutzi̱n Abraham xcaman Hamor c-xaca̱chiquín Siquem.
16 Depois os corpos deles foram trazidos para Siquém e postos no túmulo que Abraão tinha comprado dos descendentes de Hamor por um certo preço.
17 “Acxni̱ chú̱ aya xtalacatzuhui̱ma̱ quilhtamacú̱ acxni̱ Dios nama̱kantaxti̱y hua̱ntu̱ tima̱lacnu̱nichá̱ Abraham, acxni̱ huánilh pi̱ nalakma̱xtuko̱y yama̱ xamaka̱n quinatla̱tnacán anta̱ni̱ tachí̱n xli̱ma̱xtuko̱cani̱t c-Egipto, cumu luhua maka̱sá̱ la̱ntla̱ xcha̱nko̱ni̱t antá, luhua li̱pe̱cua̱ la̱ntla̱ xtalhu̱hui̱ko̱ni̱ttá, chu̱ luhua xlhu̱huacán xuanko̱ni̱t.
17 — Quando estava chegando o tempo de Deus cumprir o juramento que havia feito a Abraão, o nosso povo tinha aumentado muito no Egito.
18 Hua̱mpi̱ cumu maka̱s ani̱t quilhtamacú̱ tzúculh ma̱paksi̱nán c-Egipto cha̱tum rey hua̱nti̱ ni̱ xcatzi̱y xpa̱lacata José.
18 Então um rei que não sabia nada a respeito de José começou a governar o Egito.
19 Hua̱ yuma̱ rey ni̱ xucxilhputunko̱y quinatla̱tnacán, chu̱ xali̱kamá̱n tlahuako̱lh la̱ntla̱ ca̱ma̱pa̱ti̱ni̱ko̱lh, caj xca̱tasi̱tzi̱ li̱ma̱paksí̱nalh pi̱ caakxtakmakanko̱lh makat ca̱quihuí̱n cskatacán hua̱nti̱ a̱cu lacachinti̱lhama̱ laqui̱mpi̱ nani̱ko̱y, chu̱ nia̱lh xcátzi̱t natalhu̱hui̱ko̱y judíos.
19 Esse rei enganou e maltratou os nossos antepassados, a ponto de obrigá-los a abandonar as suas próprias criancinhas para que elas morressem.
20 Yama̱ quilhtamacú̱ acxni̱ chuná̱ xtlahuama̱ko̱ca̱ quinatla̱tnacán, lacáchilh Moisés hua̱nti̱ Dios xlacsacni̱t nanamaclacasquín. Xtzi, xa̱hua̱ xtla̱t, luhua aktutu papá̱ caj tze̱k maktakalhko̱lh.
20 Nesse tempo nasceu Moisés, que era uma linda criança, e durante três meses os seus pais cuidaram dele em casa.
21 Hua̱mpi̱ cumu xlakpe̱cuanko̱y pala nacatzi̱cán pi̱ xma̱tze̱kko̱ni̱t, huata xatlá̱n na̱ akxtakmakanko̱lh. Hua̱mpi̱ Dios xmaktakalhma̱, sa̱mpi̱ hua̱ xtzuma̱t rey ta̱ksli, chu̱ le̱lh c-xchic anta̱ni̱ xlá̱ makástacli̱ xta̱chuná̱ luhua xkahuasa.
21 Mas, quando tiveram de abandoná-lo, a filha do rei o adotou e criou como seu próprio filho.
22 Huá̱ xpa̱lacata Moisés akskálalh huá̱, chu̱ na̱ ma̱siyunica̱ pacs tu̱ xcatzi̱niko̱y, chu̱ xtlahuako̱y egipcios, chu̱ luhua tali̱pa̱hu huá̱ acxni̱ xchihui̱nán.
22 E assim ele foi instruído em toda a ciência dos egípcios e se tornou um homem que falava e agia com autoridade.
23 “Acxni̱ Moisés ma̱kátzi̱lh xti̱puxam ca̱ta, tzúculh puhuán pi̱ xli̱lakapaxiá̱lhnat xuani̱t xli̱nata̱lan judíos laqui̱mpi̱ nacatzi̱y la̱ntla̱ xlama̱kó̱.
23 Estêvão disse ainda: — Quando Moisés já estava com quarenta anos, resolveu ir ver a sua gente, os israelitas.
24 Acxni̱ antá̱ cha̱lh, úcxilhli̱ pi̱ cha̱tum egipcio xuili̱nima̱ cha̱tum judío, Moisés ni̱ lay pá̱ti̱lh hua̱ntu̱ xtlahuanima̱ca̱ yama̱ chixcú; huata xlá̱ maktum mákni̱lh yama̱ egipcio.
24 Ali viu um egípcio maltratando um homem do seu povo. Então defendeu o israelita e o vingou, matando o egípcio.
25 Moisés chuná̱ xpuhuán: ‘Tla̱n pi̱ cmákni̱lh yuma̱ egipcio laqui̱mpi̱ yuma̱ quili̱nata̱lan judíos nacatzi̱ko̱y pi̱ Dios quimacamima̱ laqui̱mpi̱ quit nactamacaxtuko̱y c-xatiyat Egipto.’
25 Moisés pensava que os israelitas entenderiam que Deus ia libertá-los por meio dele, mas eles não entenderam.
26 Hua̱mpi̱ ni̱ chuná̱ qui̱táxtulh sa̱mpi̱ li̱cha̱lí̱ acxni̱ xlá̱ lakapaxia̱lhnampalako̱lh, úcxilhli̱ pi̱ xla̱kaxima̱ko̱lh cha̱tuy israelitas; xlá̱ tila̱ma̱makaxtakaputunko̱lh, chu̱ chuná̱ huaniko̱lh: ‘Huixín li̱nata̱lán, ¿tú̱huan la̱li̱huili̱nipá̱tit? Luhua ni̱tlá̱n hua̱ntu̱ tlahuapá̱tit.’
26 No dia seguinte Moisés viu dois israelitas brigando. E, tentando apartar a briga, disse: “Homens, escutem! Vocês são irmãos; por que estão brigando?”
27 Hua̱mpi̱ yama̱ chixcú̱ hua̱nti̱ xkaxima̱ xta̱israelita, lhkan máca̱lh Moisés, chu̱ chuná̱ huánilh: ‘¿Tí̱ huix tasanini̱tán? Usu ¿tí̱ li̱huili̱ni̱tán ma̱peksi̱ná̱ laqui̱mpi̱ naquinca̱huaniya̱ hua̱ntu̱ quili̱tlahuatcán?
27 — Mas aquele que estava maltratando o outro empurrou Moisés para um lado e disse: “Quem pôs você como nosso chefe ou nosso juiz?
28 Usuchí̱ ¿pa̱ na̱ chuná̱ quimakni̱putuna̱ la̱ntla̱ makni̱ ko̱taná̱ cha̱tum egipcio?’
28 Você está querendo me matar como matou o egípcio ontem?”
29 Acxni̱ káxmatli̱ yuma̱ tachihuí̱n Moisés, tzá̱lalh, antá̱ alh c-aktum makat tíyat huanicán Madián; chu̱ antá̱ chú̱ xmakuilachá, hua̱mpi̱ tapu̱chúhualh, chu̱ antá̱ lacachinko̱lh cha̱tuy xlakkahuasán.
29 Quando Moisés ouviu isso, fugiu do Egito e foi morar na terra de Midiã, e ali nasceram dois filhos dele.
30 “Xti̱taxtuni̱ttá ti̱puxam ca̱ta̱ la̱ntla̱ xlapu̱lay c-desierto lacatzú̱ c-aktum ka̱stí̱n hua̱ntu̱ huanicán Sinaí. Antá̱ maktum caj xalán úcxilhli̱ pu̱kalhtum huátzapu xakxkota̱yama̱, chu̱ antá̱ c-xlacni lhcúya̱t tasiyúnilh cha̱tum xangel Dios.
30 — Quarenta anos mais tarde, quando Moisés estava no deserto, perto do monte Sinai, um anjo apareceu a ele, no meio do fogo de um espinheiro que estava queimando.
31 Acxni̱ Moisés úcxilhli, lhpipak li̱lacahua̱ tu̱ xucxilhma̱. Acxni̱ tzúculh talacatzuhui̱y laqui̱mpi̱ li̱huana̱ naucxilha̱ hua̱ntu̱ xlakpasama̱, aya káxmatli̱ xtachihui̱n Quimpu̱chinacan Dios, chuná̱ huánilh:
31 Moisés ficou admirado com o que estava vendo e chegou perto para ver melhor. Então ouviu a voz do Senhor, que disse:
32 ‘Quit yama̱ Dios hua̱nti̱ xamaka̱n quilhtamacú̱ li̱pa̱huanko̱lh xamaka̱n minatla̱tna Abraham, Isaac, chu̱ Jacob.’ Acxni̱ Moisés káxmatli̱ yama̱ tachihuí̱n, pé̱cualh, huata xlá̱ quilhpu̱taj tá̱yalh, chu̱ nia̱lh xlaklaca̱mputún.
32 “Eu sou o Deus dos seus antepassados, o Deus de Abraão, de Isaque e de Jacó.” Moisés tremia de medo e não tinha coragem de olhar.
33 Cha̱nchu̱ huánilh Quimpu̱chinacán: ‘Catatu̱xtu̱ mintatu̱nu, sa̱mpi̱ yuma̱ tíyat hua̱ntu̱ huix lacta̱yápa̱t xatasiculana̱tlahuán, sa̱mpi̱ quit chuná̱ ctlahuani̱t.
33 Então o Senhor disse: “Tire as sandálias, pois o lugar onde você está é um lugar sagrado.
34 Quit cmini̱t lakma̱xtuko̱y xli̱pacs quincamán hua̱nti̱ huilako̱chá̱ c-Egipto, sa̱mpi̱ pacs ckaxmatni̱t xtali̱puhua̱ncán, chu̱ cucxilhni̱t la̱ntla̱ ma̱pa̱ti̱ni̱ma̱ko̱ca̱, chu̱ cakáxpatti̱ hua̱ntu̱ cuanimá̱n sa̱mpi̱ hua̱ huix clacsacni̱tán laqui̱mpi̱ napina lakma̱xtuko̱ya̱ c-Egipto.’
34 Eu tenho visto como o meu povo está sendo maltratado no Egito; tenho ouvido os gemidos deles e desci para libertá-los. Agora vou mandar você para o Egito.”
35 “Hua̱ u̱ma̱ Moisés hua̱nti̱ xuaniko̱ni̱t: ‘¿Tí̱ huix tasanini̱tán? Usu ¿tí̱ huili̱ni̱tán li̱ma̱paksi̱ná̱ laqui̱mpi̱ naquinca̱huaniya̱ hua̱ntu̱ quili̱tlahuatcán?’ Hua̱mpi̱ fuerza̱ táspitli̱ c-Egipto, sa̱mpi̱ hua̱ Dios chuná̱ xli̱ma̱paksi̱ni̱t laqui̱mpi̱ napuxcu̱naniko̱y israelitas acxni̱ natamacaxtuko̱ya̱chá̱ antá, sa̱mpi̱ yama̱ xángel hua̱nti̱ tasiyúnilh c-pu̱kalhtum huátzapu̱ hua̱ntu̱ xaclhcuta̱yama̱ hua̱nti̱ namakta̱yay.
35 E Estêvão continuou: — Esse mesmo Moisés foi rejeitado pelo povo de Israel. Eles lhe perguntaram: “Quem pôs você como nosso chefe ou nosso juiz?” Deus enviou esse Moisés como líder e libertador, com a ajuda do anjo que apareceu no espinheiro.
36 Moisés puxcu̱naniko̱lh israelitas laqui̱mpi̱ natza̱lako̱ya̱chá̱ c-Egipto, antá̱ xlá̱ tlahuachá̱ lactlanca li̱ca̱cni tascújut, chu̱ na̱ chuná̱ tláhualh c-ta̱kaya̱huaná huanicán Mar Rojo, huá̱ xpa̱lacata tla̱n li̱pa̱tacutko̱lh, chu̱ chuná̱ xta̱lapu̱lako̱y c-desierto ti̱puxam ca̱ta.
36 Foi ele quem tirou os israelitas do Egito, fazendo milagres e maravilhas naquela terra, e também no mar Vermelho, e no deserto, durante quarenta anos.
37 Na̱ huatiyá̱ yuma̱ Moisés hua̱nti̱ tihuaniko̱lh yama̱ israelitas hua̱nti̱ csta̱lanipu̱lako̱y: ‘Nalakchá̱n quilhtamacú̱ acxni̱ Dios nalacsacxtuya̱chá̱ cha̱tum tali̱pa̱hu profeta c-xlaksti̱pa̱n mili̱nata̱lán hua̱nti̱ a̱li̱sta̱lh nalacachinko̱ya̱chá̱, luhua natlahuayá̱tit hua̱ntu̱ xlá̱ naca̱li̱ma̱paksi̱yá̱n.’
37 Foi esse mesmo Moisés quem disse aos israelitas: “Do meio de vocês Deus escolherá e enviará para vocês um profeta , assim como ele me enviou.”
38 Acxni̱ xta̱lapu̱lako̱y kampu̱tum xamaka̱n quinatla̱tnacán c-desierto, chu̱ cha̱nko̱lh c-ka̱stí̱n hua̱ntu̱ huanicán Sinaí, na̱ hua li̱tum Moisés hua̱nti̱ qui̱xakátli̱lh ángel yama̱ c-ka̱stí̱n, chu̱ xlá̱ má̱.xqui̱lh xli̱ma̱paksi̱n Dios laqui̱mpi̱ chuná̱ nalatama̱ko̱y la̱ntla̱ xlá̱ lacasquín.
38 Foi Moisés quem esteve com os israelitas reunidos no deserto; ele esteve lá com os nossos antepassados e com o anjo que falou com ele no monte Sinai. E foi Moisés quem recebeu e nos entregou as mensagens vivas de Deus.
39 “Hua̱mpi̱ xalakmaka̱n quinatla̱tnacán ni̱ pacs tla̱n tlahuako̱lh hua̱ntu̱ Moisés li̱ma̱paksi̱ko̱lh, huata caj lakmakanko̱lh hua̱ntu̱ huaniko̱lh, chu̱ xtaspitputumpalako̱y c-Egipto.
39 — Os nossos antepassados não quiseram obedecer a Moisés, mas o rejeitaram e queriam voltar para o Egito.
40 Huá̱ xpa̱lacata chuná̱ huaniko̱lh Aarón: ‘Quin clacasquina̱hu xquinca̱tlahuani̱ cha̱tum quisa̱ntujcán hua̱ntu̱ nalakataquilhpu̱taya̱hu la̱ quimpu̱chinacán, hua̱nti̱ naquinca̱makta̱yayá̱n, chu̱ naquinca̱pu̱lale̱ná̱n, sa̱mpi̱ tama̱ Moisés hua̱nti̱ quinca̱ta̱tza̱lataxtuchá̱n chú̱ aya maka̱sá̱ nia̱lh catzi̱ya̱hu tú̱ tla̱n akspulani̱t.’
40 Eles disseram a Arão: “Faça para nós deuses que irão à nossa frente. Não sabemos o que aconteceu com Moisés, aquele homem que nos tirou do Egito.”
41 Pus yama̱ Aarón tla̱n tláhualh, chu̱ tlahuaniko̱lh cha̱tum csa̱ntujcán la̱ actzu̱ toro̱; a̱li̱sta̱lh chú̱ makni̱ko̱lh lactzu̱ xtakalhi̱ncán laqui̱mpi̱ nali̱ca̱cni̱naniko̱y, chuná̱ chú̱ yamá̱ tla̱n li̱pa̱xuhuako̱lh hua̱ntu̱ ma̱n xmacani̱tlahuako̱ni̱t.
41 Então fizeram uma imagem em forma de bezerro e mataram animais para oferecer a ela como sacrifício . Depois deram uma festa em honra da imagem que eles mesmos tinham feito.
42 Huá̱ xpa̱lacata Dios li̱makali̱puhuanko̱lh, chu̱ talacapa̱nu̱niko̱lh, makaxtakko̱lh pi̱ huá̱ calakataquilhpu̱tako̱lh akatunu yama̱ li̱lhu̱hua̱ stacu̱ tu̱ anán c-akapú̱n. Yama̱ xamaka̱n profeta Amós títzokli̱ hua̱ntu̱ Dios tihuaniko̱lh yama̱ israelitas, xlá̱ chuná̱ titzóknu̱lh c-Li̱kalhtahuaka:
42 Mas Deus se afastou deles e deixou que adorassem as estrelas do céu, como está escrito no Livro dos Profetas : “Ó povo de Israel, não foi para mim que vocês mataram e ofereceram animais em durante quarenta anos no deserto.
43 ¡Xli̱ca̱na̱ pi̱ ni̱ pala maktum!
43 Vocês carregaram a barraca do deus e também a imagem da estrela de Raifã , o deus de vocês. Esses eram ídolos que vocês tinham feito para adorar. Por isso vou mandar vocês para além da Babilônia.”
44 “Acxni̱ quinatla̱tnacán xlama̱kó̱ c-desierto xkalhi̱ko̱y xtemplo̱can xla lháka̱t hua̱ntu̱ xuanicán tabernáculo. Antá̱ xma̱qui̱ko̱y xali̱ucxílhti̱t hua̱ntu̱ xma̱luloka̱ pi̱ Dios antá̱ xuí̱ c-xlaksti̱pa̱ncán. Yama̱ xapu̱lh templo luhua chuná̱ xtlahuacani̱t xta̱chuná̱ la̱ntla̱ Dios tili̱ma̱páksi̱lh Moisés natlahuay.
44 — No deserto, os nossos antepassados tinham consigo a Tenda da Presença de Deus . Essa Tenda foi feita como Deus tinha mandado Moisés fazer, de acordo com o modelo que Deus lhe havia mostrado.
45 Chuná̱ la̱ntla̱ xni̱ti̱lhako̱y israelitas, quilhacatunu tastacni̱ makaxtakta̱qui̱ti̱lhako̱lh yama̱ templo xla lháka̱t hua̱nti̱ aya xlacachinti̱lhako̱y. Huá̱ xpa̱lacata acxni̱ Josué tzúculh puxcu̱naniko̱y, cani̱huá̱ anta̱ni̱ anko̱lh israelitas le̱nko̱lh yama̱ templo xla lháka̱t. Dios luhua makta̱yako̱lh laqui̱mpi̱ nata̱yaniko̱y acxni̱ tlahuaniko̱lh guerra, chu̱ tamacaxtuko̱lh hua̱nti̱ xuilakó̱ c-xatiyat Canaán hua̱ntu̱ xma̱lacnu̱ni̱t nama̱xqui̱ko̱y. Acxni̱ chú̱ Dios ma̱xqui̱ko̱lh yuma̱ tíyat, li̱minko̱lh yama̱ templo xla lháka̱t u̱nú. Chuná̱ chú̱ xli̱lama̱ko̱chá̱ hasta acxni̱ tzúculh puxcu̱naniko̱y rey David.
45 Eles tinham recebido a Tenda dos seus antepassados e a levaram quando foram com Josué e conquistaram as terras das nações que Deus expulsou de diante deles. A Tenda ficou lá com eles até o tempo de Davi.
46 Dios luhua ankalhí̱n maktá̱yalh rey David c-xlatáma̱t, chu̱ huá̱ xpa̱lacata li̱squínilh li̱tlá̱n, lapi̱ xlá̱ chuná̱ lacasquín, xtlahuánilh aktum tlanca xtemplo̱ xla pá̱tzaps anta̱ni̱ ankalhi̱ná̱ nalakataquilhpu̱tako̱y israelitas.
46 Davi recebeu a aprovação de Deus e pediu licença para construir uma casa para o Deus de Jacó.
47 Ma̱squi xli̱ca̱na̱ huá̱ chuná̱ xlacapa̱stacni̱t David natlahuaniy aktum xasa̱sti xtemplo̱ Dios xla pá̱tzaps, ni̱ chuná̱ kantáxtulh, sa̱mpi̱ hua̱ xkahuasa hua̱nti̱ xuanicán Salomón, acxni̱ tzúculh ma̱paksi̱nán, xlá̱ tlahuánilh yama̱ xasa̱sti templo.
47 Mas foi Salomão quem construiu a casa de Deus.
48 Hua̱mpi̱ ma̱squi tlahuanica̱ xtemplo̱, yama̱ tlanca xlacatzucut quiDioscán ni̱ caj lacatum huí̱ c-aktum templo hua̱ntu̱ macani̱tlahuako̱ni̱t chixcuhuí̱n, sa̱mpi̱ cha̱tum profeta acxni̱ titzóknu̱lh c-Li̱kalhtahuaka̱ xpa̱lacata, chuná̱ huá̱:
48 — Porém o Altíssimo não mora em casas construídas por seres humanos. Como disse o profeta:
49 — ausente —
49 “O céu é o meu trono, diz o Senhor, e a terra é o estrado onde descanso os meus pés. Que tipo de casa vocês poderiam construir para mim? Como conseguiriam construir um lugar onde eu pudesse morar?
50 — ausente —
50 Por acaso não fui eu quem fez todas as coisas?”
51 “¡Luhua xalactzaca̱tna huixín! Ni̱tú̱ xtápalh ca̱li̱makta̱yayá̱n ma̱squi kalhi̱yá̱tit mintaka̱ncán, xa̱hua̱ minacu̱cán, sa̱mpi̱ luhua ma̱palhi̱yá̱tit, chu̱ chuná̱ lapá̱tit xta̱chuná̱ la̱ntla̱ yamá̱ hua̱nti̱ ni̱ lakapasko̱y Dios. Luhua minta̱chunacán xalakmaka̱n minatla̱tnacán, sa̱mpi̱ ankalhí̱n talhta̱ni̱niyá̱tit Espíritu Santo, ni̱ kaxpatputuná̱tit hua̱ntu̱ xlá̱ ca̱ma̱catzi̱ni̱putuná̱n.
51 E Estêvão terminou, dizendo: — Como vocês são teimosos! Como são duros de coração e surdos para ouvir a mensagem de Deus! Vocês sempre têm rejeitado o Espírito Santo, como os seus antepassados rejeitaram.
52 Acxni̱ xlama̱kó̱ xalakmaka̱n quinatla̱tnacán, chu̱ Dios xmacaminiko̱y profetas laqui̱mpi̱ nali̱xakatli̱ko̱y cha̱tum Xatalacsacni Chixcú̱ hua̱nti̱ namín lakma̱xtuko̱y, ni̱ cha̱tum hua̱nti̱ xlacán ni̱ ta̱la̱tlahuako̱lh, chu̱ hasta makapitzí̱n makni̱ko̱lh; chu̱ luhua minta̱chunacán xalakmaka̱n minatla̱tnacán, sa̱mpi̱ acxni̱ chú̱ milh yama̱ xaaksti̱tum chixcú̱ hua̱nti̱ Dios lácsacli̱ namín quinca̱lakma̱xtuyá̱n, huixín si̱tzi̱nítit, ma̱xtunítit ta̱ksaní̱n, chu̱ makní̱tit.
52 Qual foi o profeta que os antepassados de vocês não perseguiram? Eles mataram os mensageiros de Deus que no passado anunciaram a vinda do Bom Servo . E agora vocês o traíram e o mataram.
53 Ma̱squi Dios timacaminko̱lh ángeles laqui̱mpi̱ naca̱li̱miniyá̱n xli̱ma̱paksí̱n, hua̱mpi̱ huata huixín caj kalhakaxpatmakántit.”
53 Vocês receberam a lei por meio de anjos e não têm obedecido a essa lei.
54 Acxni̱ yama̱ chixcuhuí̱n kaxmatko̱lh xtachihuí̱n li̱huacá̱ si̱tzi̱ko̱lh, chu̱ hasta xla̱li̱lacxcay xtatzancán caj xpa̱lacata.
54 Quando os membros do Conselho Superior acabaram de ouvir o que Estêvão tinha dito, ficaram furiosos e rangeram os dentes contra ele.
55 Hua̱mpi̱ Esteban cumu xkalhi̱y xli̱tlihuaka Espíritu Santo, talacayá̱hualh c-akapú̱n, úcxilhli̱ la̱ntla̱ kalhi̱y xli̱ca̱cni̱ Dios, chu̱ na̱ úcxilhli̱ pi̱ Jesús antá̱ xyá̱ c-xpakstácat.
55 Mas Estêvão, cheio do Espírito Santo, olhou firmemente para o céu e viu a glória de Deus. E viu também Jesus em pé, ao lado direito de Deus.
56 Esteban chuná̱ huaniko̱lh yama̱ chixcuhuí̱n:
56 Então disse: — Olhem! Eu estou vendo o céu aberto e o
57 Hua̱mpi̱ yama̱ chixcuhuí̱n pi̱ ni̱ xkaxmatputunko̱y hua̱ntu̱ xuanima̱kó̱, xlacán pixtlanca tzucuko̱lh ca̱tasako̱y, na̱ akachipako̱ca̱, chu̱ li̱macxtum lhkan lakanko̱lh, chu̱ chipako̱lh.
57 Mas eles taparam os ouvidos e, gritando bem alto, avançaram todos juntos contra Estêvão.
58 Le̱nko̱lh hasta c-xquilhapa̱n ca̱chiquí̱n, chu̱ acxni̱ antá̱ li̱cha̱nko̱lh, yama̱ hua̱nti̱ luhua csta̱huako̱ni̱t c-xlacati̱ncan ma̱paksi̱naní̱n, xlacán taka̱xtuko̱lh xtaka̱nucán laqui̱mpi̱ a̱tzinu̱ li̱tlihuaka̱ ni̱tú̱ soka̱li̱ko̱y naactalako̱y, chu̱ huá̱ ma̱cui̱ntajli̱ko̱lh xlhaka̱tcán cha̱tum kahuasa xuanicán Saulo; a̱li̱sta̱lh chú̱ tzucuko̱lh li̱actalako̱y chíhuix.
58 Depois o jogaram para fora da cidade e o apedrejaram. E as testemunhas deixaram um moço chamado Saulo tomando conta das suas capas .
59 Xli̱makua̱ chú̱ xactalamakni̱ma̱ca̱ Esteban, xlá̱ chuná̱ xquilhanilaca̱ma̱ Jesús: “¡Quimpu̱china Jesús, camakamaklhti̱nampi̱ quili̱stacna!”
59 Enquanto eles atiravam as pedras, Estêvão chamava Jesus, dizendo: — Senhor Jesus, recebe o meu espírito!
60 A̱li̱sta̱lh tatzokóstalh ca̱tiyatna, chu̱ xli̱pacs xli̱tlihuaka chuná̱ ca̱tásalh: “Quimpu̱chiná, cama̱tzanka̱nanikó̱ yumá̱ hua̱ntu̱ tlahuama̱kó̱ chixcuhuí̱n.”
60 Depois, ajoelhou-se e gritou com voz bem forte: — Senhor, não condenes esta gente por causa deste pecado! E, depois que disse isso, ele morreu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 7, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.