Mateus 13
Nǝkukuǝ Ikinan (TNK) vs ARA
1 Ia nəpɨn nəha Iesu rier ia nimwə mevən məkure ia nɨkare nui asori.
1 Naquele mesmo dia, saindo Jesus de casa, assentou-se à beira-mar;
2 Nərmama me həpɨk həuvehe mhousəsɨmwɨn pen irəha me tukwe. Ro pen Iesu rəputə ia nɨtətə ouihi riti fwe peraha məkure irə. Nərmama me pam kamhərer parei ia nɨpəkɨr.
2 e grandes multidões se reuniram perto dele, de modo que entrou num barco e se assentou; e toda a multidão estava em pé na praia.
3 Nənə in rani narimnari me rɨpɨk tɨ nirəha i, mausipekɨn, mamɨni mə, “Həreɡi ro. Nəpɨn riti, iərmama riti revən mə truini nuni nari me ia nəmhien səvənhi.
3 E de muitas coisas lhes falou por parábolas e dizia: Eis que o semeador saiu a semear.
4 Nəpɨn rauini nuni nari me, nuni nari me nepwɨn həsas pen ia suatuk, nənə menu me həuvehe mhani pam.
4 E, ao semear, uma parte caiu à beira do caminho, e, vindo as aves, a comeram.
5 Nepwɨn həsas pen ia təkure kəpwier tɨprənə rouihi ikɨn. Həuverə akwauakw a tɨ nəri nə mə nuanraha rɨpkeiwaiu amasan mhə ia tɨprənə.
5 Outra parte caiu em solo rochoso, onde a terra era pouca, e logo nasceu, visto não ser profunda a terra.
6 Mətə nəpɨn meri rəkwiri, mənhi, haukei pam tɨ nəri nə mə nuanraha rouihi.
6 Saindo, porém, o sol, a queimou; e, porque não tinha raiz, secou-se.
7 Nuni nari me nepwɨn həsas pen ia tɨprənə sə nəkwus ərəha rauvirɨs ikɨn. Nəkwus ərəha me həuvirɨs mhəuvehe mhousəman pam irəha.
7 Outra caiu entre os espinhos, e os espinhos cresceram e a sufocaram.
8 Nənə nuni nari me nepwɨn həsas pen ia tɨprənə amasan, nənə mhəukuə. Nepwɨn kwənkwan hantret, nepwɨn kwənkwan sikisti, nepwɨn kwənkwan toti.
8 Outra, enfim, caiu em boa terra e deu fruto: a cem, a sessenta e a trinta por um.
9 Iərmama sə nəkwəreɡɨn rarə tɨ nɨreɡiien nari traməkeikei mətərɨɡ amasan.”
9 Quem tem ouvidos [para ouvir], ouça.
10 Kurirə irə nərmama me səvəi Iesu həuvehe, mhəni pen tukwe in mə, “Rəfo ikaməɡkiari m nərmama ia nusipekɨnien me?”
10 Então, se aproximaram os discípulos e lhe perguntaram: Por que lhes falas por parábolas?
11 Mɨreɡi Iesu rɨni pen tɨ nirəha i mə, “Kɨmiaha nərmama me səiou kɨnəsevər ia suatuk tukumiaha hiəukurən narimnari me i ia nɨtətə ia neiai hənamərkwafə fwe kupwən. Mətə nərməpə me, kɨpkəsevər mhə ia suatuk tɨ nirəha mə tuhəukurən narimnari me nəha iamɨnhi.
11 Ao que respondeu: Porque a vós outros é dado conhecer os mistérios do reino dos céus, mas àqueles não lhes é isso concedido.
12 Ro iamɨnhi irə tɨ nəri nə mə iərmama sə kuvei pen nari riti min, ro wok irə, tukuvei pen sə rəkwaku min, nənə in truvehi rəmwhen məpi raka. Mətə iərmama sə kuvei pen nari riti min, ro nəri auər a irə, tukuvehi raka pam tukwe.
12 Pois ao que tem se lhe dará, e terá em abundância; mas, ao que não tem, até o que tem lhe será tirado.
13 Iou iakaməɡkiari mɨnraha ia nusipekɨnien me tɨ nəri nə mə kamhətui, mətə həpkətə mhə nari. Kamhəreɡi, mətə həpkreɡi mhə nari mhəukurən.
13 Por isso, lhes falo por parábolas; porque, vendo, não veem; e, ouvindo, não ouvem, nem entendem.
14 Noien səvənraha ro nəɡkiariien i səvəi Profet Aesea ruvəuvehe muvəukuə. Rɨni mə,
14 De sorte que neles se cumpre a profecia de Isaías:
15 Tro iamɨnha irə, tɨ nəri nə mə reri nərmama me i ruvəskai raka.
15 Porque o coração deste povo está endurecido, de mau grado ouviram com os ouvidos e fecharam os olhos; para não suceder que vejam com os olhos, ouçam com os ouvidos, entendam com o coração, se convertam e sejam por mim curados.
16 Mətə kɨmiaha nəmrɨmiaha ramətə nari, nəkwəreɡɨmiaha ramreɡi nari. Ro iamɨnhi irə rerɨmiaha traməkeikei maɡien.
16 Bem-aventurados, porém, os vossos olhos, porque veem; e os vossos ouvidos, porque ouvem.
17 Iakamɨni nɨpərhienien tukumiaha i mə fwe kupwən profet me həpɨk mɨne nəkur atukwatukw me həpɨk hokeikei mə tuhətə narimnari me i hiamətə, mətə həpkətə mhə. Hokeikei mə tuhəreɡi nəɡkiariien me i hiamreɡi, mətə həpkreɡi mhə.
17 Pois em verdade vos digo que muitos profetas e justos desejaram ver o que vedes e não viram; e ouvir o que ouvis e não ouviram.
18 Hətərɨɡ iou pwəh iakɨni irapw nɨpwrai nusipekɨnien səvəi iərmama sə rauini nuni nari me.
18 Atendei vós, pois, à parábola do semeador.
19 Nuni nari sə rəsas pen ia suatuk rəmwhen ia iərmama sə ramreɡi nəvisauien ia nɨtətə sə Kumwesən ramərɨmənu irə, mətə in rɨreirei nɨpwran. Ro pen Setan ruvehe akwauakw, muvehi raka nəɡkiariien nəha ia nətərɨɡien səvənhi.
19 A todos os que ouvem a palavra do reino e não a compreendem, vem o maligno e arrebata o que lhes foi semeado no coração. Este é o que foi semeado à beira do caminho.
20 Nuni nari sə rəsas pen ia təkure kəpwier rəmwhen ia iərmama sə ramreɡi nəɡkiariien amasan, nənə təkwtəkwuni a ruvehi, maɡien tukwe.
20 O que foi semeado em solo rochoso, esse é o que ouve a palavra e a recebe logo, com alegria;
21 Mətə nəɡkiariien nəha rɨpkeiwaiu amasan mhə ia rerɨn rəmwhen ia nuai nei me. In truvehi nəɡkiariien nəha səvəi nəpɨn ouihi a. Nəpɨn nərmama tuho nəmisəien min, uə tuhometə in tɨ nəɡkiariien amasan, traraka akwauakw a irə.
21 mas não tem raiz em si mesmo, sendo, antes, de pouca duração; em lhe chegando a angústia ou a perseguição por causa da palavra, logo se escandaliza.
22 Nuni nari sə rəsas pen ia tɨprənə nəkwus ərəha rauvirɨs ikɨn rəmwhen ia iərmama sə rɨreɡi nəɡkiariien amasan, mətə ramətərɨɡ pɨk ia narimnari me səvəi tɨprənə i. Mane rameikuə irə, mavi raka nətərɨɡien səvənhi. Nətərɨɡien me nəha housəman nəɡkiariien amasan. Rəpwəh nukuəien.
22 O que foi semeado entre os espinhos é o que ouve a palavra, porém os cuidados do mundo e a fascinação das riquezas sufocam a palavra, e fica infrutífera.
23 Mətə nuni nari sə rəsas pen ia tɨprənə amasan rəmwhen ia iərmama sə rɨreɡi nəɡkiariien amasan, mukurən nɨpwran, mukuə. Riti nukwan toti, riti nukwan sikisti, riti nukwan hantret.”
23 Mas o que foi semeado em boa terra é o que ouve a palavra e a compreende; este frutifica e produz a cem, a sessenta e a trinta por um.
24 Nənə Iesu rɨni nusipekɨnien riti mwi tɨ nirəha i mə, “Nɨtətə ia neiai rəmwhen ia iərmama sə ruini nuni nari amasan me ia nəmhien səvənhi,
24 Outra parábola lhes propôs, dizendo: O reino dos céus é semelhante a um homem que semeou boa semente no seu campo;
25 mətə nəpɨn nərmama me səvənhi kamhapri, iərmama sə raməmwəki in ruvehe, muini pen mwi nuni nurhi ərəha ia nəkwai nəmhien nəha, nənə mier mamevən.
25 mas, enquanto os homens dormiam, veio o inimigo dele, semeou o joio no meio do trigo e retirou-se.
26 Nəpɨn nuni nari amasan me həutə pehe, mətə nurhi ərəha mwi rutə ia rerɨnraha.
26 E, quando a erva cresceu e produziu fruto, apareceu também o joio.
27 Iəmə asori nəha səvənhi nərmama nepwɨn kamho tukwini nari min. Irəha həuvehe, mhəni pen tukwe in mə, ‘Iəmə asori. Ikɨnəpwei nuni nari amasan me ia nəmhien səim. Mətə rəfo nurhi ərəha mwi fwe ikɨn?’
27 Então, vindo os servos do dono da casa, lhe disseram: Senhor, não semeaste boa semente no teu campo? Donde vem, pois, o joio?
28 Mɨreɡi in rɨni pen tɨ nirəha i mə, ‘Kwa iərmama sə raməmwəki iou rɨno.’
28 Ele, porém, lhes respondeu: Um inimigo fez isso. Mas os servos lhe perguntaram: Queres que vamos e arranquemos o joio?
29 Mətə in rɨni mə, ‘Rekəm. Rərəha mə kɨmiaha hiameivi utə nurhi ərəha, nənə mheivi utə pekɨn sə ramasan me.
29 Não! Replicou ele, para que, ao separar o joio, não arranqueis também com ele o trigo.
30 Pwəh irəha həutə pəri meste nəpɨn nəha tuhəmruə irə. Ia nəpɨn nəha takɨni pen tɨ nərmama me səiou səməme tuhesi kwənkwai nari amasan me nəha mə, Kɨmiaha tihəkupwən mhousəsɨmwɨn nurhi ərəha, mhərihi tərini ia kusen me mə tukərarki pen ia napw. Mətə kwənkwai nari amasan me kɨmiaha tihəpeki, mhəuvehe, mhəmri ia nimwə səiou sə iakamoeite nəveɡɨnien ikɨn.’”
30 Deixai-os crescer juntos até à colheita, e, no tempo da colheita, direi aos ceifeiros: ajuntai primeiro o joio, atai-o em feixes para ser queimado; mas o trigo, recolhei-o no meu celeiro.
31 Iesu rɨni irapw nusipekɨnien riti mwi tɨ nirəha i, mɨni mə, “Nɨtətə ia neiai rəmwhen ia kwənuni nei nəha mastat. Iərmama riti ruvehi, məpwei ia nəmhien səvənhi.
31 Outra parábola lhes propôs, dizendo: O reino dos céus é semelhante a um grão de mostarda, que um homem tomou e plantou no seu campo;
32 Nuni mastat in rouihi anan ia nuni nei me, mətə nəpɨn rutə, rasori məpi raka nəpɨɡɨn me pam, muvehe mo nei irə, menu me ia nɨmaɡouaɡou həuvehe mho pen kwətəpaɡ me səvənraha ia rəɡɨn me.”
32 o qual é, na verdade, a menor de todas as sementes, e, crescida, é maior do que as hortaliças, e se faz árvore, de modo que as aves do céu vêm aninhar-se nos seus ramos.
33 Nənə Iesu rɨni pen nusipekɨnien riti mwi tɨ nirəha i, mɨni mə, “Nɨtətə ia neiai rəmwhen ia yis sə pran riti ruvehi, mərapi irau flaoa rɨpɨk, nənə məpwəh meste yis rəse floa me pam rəsisi.”
33 Disse-lhes outra parábola: O reino dos céus é semelhante ao fermento que uma mulher tomou e escondeu em três medidas de farinha, até ficar tudo levedado.
34 Iesu rəɡkiari m nərmama me ia nusipekɨnien me a. Nəɡkiariien riti mwi riwən rɨni mahatən irəha irə.
34 Todas estas coisas disse Jesus às multidões por parábolas e sem parábolas nada lhes dizia;
35 Iesu ro iamɨnhi irə mə nəɡkiariien i profet riti səvəi Kumwesən rɨməni fwe kupwən truvehe mukuə. Rɨni mə,
35 para que se cumprisse o que foi dito por intermédio do profeta: Abrirei em parábolas a minha boca; publicarei coisas ocultas desde a criação [do mundo].
36 Iesu rəɡkiari pam, məpwəh nərmama me, muvnimwə ia nəkwai nimwə. Nənə nərmama me səvənhi həuvehe tukwe, mhəni mə, “Tikəusiəre pui pehe ro nɨpwrai nusipekɨnien nəha ikɨməni ia nurhi ərəha sə rutə ia nəmhien.”
36 Então, despedindo as multidões, foi Jesus para casa. E, chegando-se a ele os seus discípulos, disseram: Explica-nos a parábola do joio do campo.
37 Mɨreɡi Iesu rɨni mə, “Iərmama sə rauini nuni nari amasan me in nə iou, Iəməti Iərmama.
37 E ele respondeu: O que semeia a boa semente é o Filho do Homem;
38 Nəmhien in nə tɨprənə i. Nuni nari amasan me irəha nə nɨpwnəti nɨtətə sə Kumwesən ramərɨmənu irə. Nurhi ərəha me irəha nə nɨpwnəti Setan, iəremhə ərəha.
38 o campo é o mundo; a boa semente são os filhos do reino; o joio são os filhos do maligno;
39 Iərmama sə rəmwəki iəmə asori səvəi nəmhien, muini pen nurhi ərəha in nə Setan. Nəpɨn nuni nari amasan me həmruə irə in nə nəpɨn sampam. Nənə nərmama me nəha həuvən mhesi kwənkwan irəha nə naɡelo me.
39 o inimigo que o semeou é o diabo; a ceifa é a consumação do século, e os ceifeiros são os anjos.
40 Rəmwhen mə nərmama housəsɨmwɨn nurhi ərəha, nənə mhəuvani ia napw, ia nəpɨn sampam tro mwi iamɨnhi irə.
40 Pois, assim como o joio é colhido e lançado ao fogo, assim será na consumação do século.
41 Iou, Iəməti Iərmama, takərhi pen naɡelo me səiou, həuvən ia kwopun me səiou sə iakamərɨmənu ikɨn. Nənə irəha tuhəpeki raka narimnari me pam səməme kamho nərmama kamhəmwei ia nərəhaien mɨne nəkur ərəha me pam,
41 Mandará o Filho do Homem os seus anjos, que ajuntarão do seu reino todos os escândalos e os que praticam a iniquidade
42 nənə mhərarki pen irəha ia napw asori. Ia kwopun nəha nərmama tuhasək, mhahi tərini revɨnraha.
42 e os lançarão na fornalha acesa; ali haverá choro e ranger de dentes.
43 Nənə nəkur atukwatukw tuhəuvnimwə ia nɨtətə sə Tata səvənraha ramərɨmənu irə, nənə mhəhiapw rosi meri. Iərmama sə nəkwəreɡɨn rarə traməkeikei mətərɨɡ amasan.”
43 Então, os justos resplandecerão como o sol, no reino de seu Pai. Quem tem ouvidos [para ouvir], ouça.
44 “Nɨtətə ia neiai rəmwhen ia mane asori kɨnɨmwi ia tɨprənə riti. Iərmama riti raman mətoni mane nəha, rarə mɨnɨmwi mwi. Tɨ nəri nə mə rerɨn raɡien pɨk, in rəmri pen nəmri nari ia narimnari me pam səvənhi, muvehi mane irə, nənə mevən muvehi nəmri tɨprənə nəha.”
44 O reino dos céus é semelhante a um tesouro oculto no campo, o qual certo homem, tendo-o achado, escondeu. E, transbordante de alegria, vai, vende tudo o que tem e compra aquele campo.
45 “Nənə riti mwi. Nɨtətə ia neiai rəmwhen ia iərmama riti sə ramətui kəruəterei amasan me nəha kani mə pel mə trəmri pen nəmri nari ia nirəha, nənə muvehi mane.
45 O reino dos céus é também semelhante a um que negocia e procura boas pérolas;
46 Nəpɨn rətoni pel riti nənimen rutə pɨk, revən məmri pen nəmri nari ia narimnari me pam səvənhi, muvehi mane irə, nənə mevən muvehi nəmri pel nəha.”
46 e, tendo achado uma pérola de grande valor, vende tudo o que possui e a compra.
47 “Nənə riti mwi. Nɨtətə ia neiai rəmwhen ia net sə kərarki pen ia nəkwai təsi, ruvehi nəmu me səpəmsəpə.
47 O reino dos céus é ainda semelhante a uma rede que, lançada ao mar, recolhe peixes de toda espécie.
48 Nəpɨn net ruvəukuər, nərmama həvi parei, mhəkure, mənamhəuai nəmu me. Sə ramasan me kamhəvai pen ia tənərɨpw me, mətə sə rərəha me kamhərarki.
48 E, quando já está cheia, os pescadores arrastam-na para a praia e, assentados, escolhem os bons para os cestos e os ruins deitam fora.
49 Tro mwi iamɨnhi irə ia nəpɨn sampam. Naɡelo me tuhəuvən, mhəpeki raka nəkur ərəha ia reri nəkur amasan,
49 Assim será na consumação do século: sairão os anjos, e separarão os maus dentre os justos,
50 nənə mhərarki pen irəha ia kwopun napw asori rauək ikɨn. Ia kwopun nəha nərmama tuhasək, mhahi tərini revɨnraha.”
50 e os lançarão na fornalha acesa; ali haverá choro e ranger de dentes.
51 Iesu rəɡkiari pam, nənə məres pen nərmama me i səvənhi mə, “Narimnari me i iakɨni pehe tukumiaha i hiəreɡi mhəukurən nɨpwranraha uə rekəm?”
51 Entendestes todas estas coisas? Responderam-lhe: Sim!
52 Mɨreɡi Iesu rɨni pen tɨ nirəha i mə, “Ro iamɨnhi irə iərmama sə kupwən in iahatən səvəi Loa, mətə kurirə irə kahatən amasan in ia nɨtətə ia neiai, in rəmwhen ia iəmə asori riti nautə me rɨpɨk fwe ia nəkwai nimwə səvənhi. In rukurən nuvnimwəien mɨpeki raka nautə me sə vi irau nautə me sə tui.”
52 Então, lhes disse: Por isso, todo escriba versado no reino dos céus é semelhante a um pai de família que tira do seu depósito coisas novas e coisas velhas.
53 Nəpɨn Iesu rɨni irapw pam nusipekɨnien me i, in rəpwəh kwopun nəha,
53 Tendo Jesus proferido estas parábolas, retirou-se dali.
54 mevən ia Nasaret, imwəni atukwatukw, mɨnamahatən nərmama ia nəkwai nimwəfwaki səvəi nəkur Isrel. Irəha nənimenraha rier. Həni mə, “Iəmə i ruvehi nukurənien nəha pəku? Raməfo mamo nɨmtətien me i?
54 E, chegando à sua terra, ensinava-os na sinagoga, de tal sorte que se maravilhavam e diziam: Donde lhe vêm esta sabedoria e estes poderes miraculosos?
55 Kwa tɨni Josef i iəmə sə rɨməuvrhəkɨn nimwə! Səvənhi mama nə nəɡhɨn nə Meri. Piəvni me nə Jemes, Josef, Jutas, mɨne Saemon.
55 Não é este o filho do carpinteiro? Não se chama sua mãe Maria, e seus irmãos, Tiago, José, Simão e Judas?
56 Kɨtiriməni me pam hamarə ia rukwənu i kɨtaha mɨnraha. Ro iamɨnhi irə iəmə i ruvehi narimnari me nəha pəku?”
56 Não vivem entre nós todas as suas irmãs? Donde lhe vem, pois, tudo isto?
57 Nənə rerɨnraha rɨpkaɡien mhə tɨ Iesu. Həpwəh nɨsiaiien in.
57 E escandalizavam-se nele. Jesus, porém, lhes disse: Não há profeta sem honra, senão na sua terra e na sua casa.
58 Nənə Iesu rɨpko mhə nɨmtətien me rɨpɨk ia kwopun nəha, tɨ nəri nə mə nəkur imwəni me həpwəh nɨniien nɨpərhienien irə.
58 E não fez ali muitos milagres, por causa da incredulidade deles.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.