Lucas 1
Tiwi Bible (TIW) vs NAA
1 — ausente —
1 Visto que muitos já empreenderam uma narração coordenada dos fatos que entre nós se realizaram,
2 — ausente —
2 conforme nos transmitiram os que desde o princípio foram deles testemunhas oculares e ministros da palavra,
3 — ausente —
3 igualmente a mim pareceu bem, depois de cuidadosa investigação de tudo desde a sua origem, dar-lhe por escrito, excelentíssimo Teófilo, uma exposição em ordem,
4 — ausente —
4 para que você tenha plena certeza das verdades em que foi instruído.
5 Parlingarri karri King Herod alawura yimi kapi awuta tayikuwapi arikutumunuwi kapi awarra murrakupuni Judea api kapi awarra timani yati tini yimuwu ngini ngarra yintanga Zechariah. Awarra Zechariah amintiya yingampa (some) ngarra-ngirimipi api wuta priests api wuta yingampini (sometimes) wutiyati waki pirimani kapi awinyirra arikulanga jurra (temple) angi-wutawa Jews awungarruwu kapi Jerusalem. Wuta-amini ngarra priest api awarra yintanga awarra Abijah. Api kapi awinyirra jurra awuta tayikuwapi Jews puru-kuruwarn-ani (thanked) ngawa-rringani ngini kuriyuwu. Ngarra awarra Zechariah api ngarra-purnayinga nyirra yintanga Elizabeth.
5 Nos dias de Herodes, rei da Judeia, houve um sacerdote chamado Zacarias, do turno de Abias. A mulher dele era das filhas de Arão e se chamava Isabel.
6 Ngarra ngawa-rringani ngini kuriyuwu pupuwi yimamula (called) awarra Zechariah amintiya ngarra-purnayinga Elizabeth, pili wuta warntirrana kuwa pirimani ngini-ngatawa ngirramini (law) ngini ngarra yipakirayi Moses parlingarri.
6 Ambos eram justos diante de Deus, vivendo de forma irrepreensível em todos os preceitos e mandamentos do Senhor.
7 Awarra Zechariah amintiya awinyirra Elizabeth api wuta waya wulimawi. Wuta karluwu purruwuni kakirijuwi pili awinyirra Elizabeth nyirra palimaringa.
7 Eles não tinham filhos, porque Isabel era estéril, e os dois já tinham idade avançada.
8 — ausente —
8 E aconteceu que, enquanto Zacarias exercia o sacerdócio diante de Deus na ordem do seu turno, coube-lhe por sorteio,
9 — ausente —
9 segundo o costume sacerdotal, entrar no santuário do Senhor para queimar o incenso.
10 — ausente —
10 Durante esse tempo, toda a multidão do povo permanecia na parte de fora, orando.
11 Karri awarra Zechariah yipawuriji yilaruwu kapi jurra api ngawa-rringani yini-pangirri (sent) yati yingumpunila (angel) kapi awarra Zechariah. Karri awarra yingumpunila papi yimi awungarruwu kapi awarra Zechariah api ngarra tayinti yimi kapani aripa kapi awarra altar kapi ngarra Zechariah jurrumumi yikirimi awarra arramu-kamini.
11 E eis que apareceu a Zacarias um anjo do Senhor, em pé, à direita do altar do incenso.
12 Api karri Zechariah yipakuluwunyi awarra yingumpunila api ngarra yikutupa (got a shock) amintiya yimakirri.
12 Ao vê-lo, Zacarias ficou assustado, e o temor se apoderou dele.
13 Api ngarra yingumpunila yimi ngini, “Aya, Zechariah, ngajiti nimpaja-wanga ngiya! Nginja waya yimpaja nanginta jiyimani ngawa-rringani ngini ngarra yimata-kirayi nginja kirijini api ngarra waya yipitingaya (heard) nginja, api nyirra nginja-purnayinga Elizabeth wiyi ampurtiyi kirijini. Nginja wiyi nimpakirayi awarra kirijini yintanga John,” yimi awarra yingumpunila kapi awarra Zechariah.
13 O anjo, porém, lhe disse: — Não tenha medo, Zacarias, porque a sua oração foi ouvida. Isabel, sua esposa, dará à luz um filho, a quem você dará o nome de João.
14 — ausente —
14 Você ficará alegre e feliz, e muitos ficarão contentes com o nascimento dele.
15 — ausente —
15 Pois ele será grande diante do Senhor, não beberá vinho nem bebida forte, e será cheio do Espírito Santo, já desde o ventre materno.
16 — ausente —
16 Ele converterá muitos dos filhos de Israel ao Senhor, seu Deus.
17 — ausente —
17 E irá adiante do Senhor no espírito e poder de Elias, para converter o coração dos pais aos filhos, converter os desobedientes à prudência dos justos e habilitar para o Senhor um povo preparado.
18 Kiyi awarra Zechariah yimi kapi awarra yingumpunila, “Awarra ngirramini ngini nginja jipangiraga ngini ngiya-purnayinga wiyi ampurtiyi ngiya-mirani, api arrami awarra ngirramini wiyi karluwu warntirrana yimatama pili ngawa wulimawi,” yimi Zechariah.
18 Então Zacarias perguntou ao anjo: — Como terei certeza disso? Pois eu sou velho, e a minha mulher também já tem idade avançada.
19 Api ngarratuwu awarra yingumpunila yimi ngini, “Ngiya yintanga Gabriel. Ngiya waki ngirimi ngini ngawa-rringani ngini kuriyuwu api ngarra yini-pangirri (sent) ngiya awungarra ngini ngiya nguwutiyarra nginja nginaki pupuni ngirramini.
19 O anjo respondeu: — Eu sou Gabriel, que estou a serviço de Deus, e fui enviado para falar com você e lhe trazer esta boa notícia.
20 Nginja karluwu kuwa jiyimi awarra ngirramini ngini ngiya ngurru-wutiyarra nginja api nginja waya karluwu nimarra jimatami. Waya juwa karri nginja-mirani wiyi arimulungurrumi api awungarri ngawa-rringani wiyi arikirimi nginja ngini tuwanga nimarra jimatami pili wiyi awungarri awarra ngirramini warntirrana arima (come true) awarra ngirramini ngini ngiya ngurru-wutiyarra nginja,” yimi awarra yingumpunila kangi awarra Zechariah.
20 Todavia, você ficará mudo e não poderá falar até o dia em que estas coisas vierem a acontecer, porque você não acreditou nas minhas palavras, as quais, no devido tempo, se cumprirão.
21 Karri Zechariah nanuwanga (still) yilaruwu kangi jurra, api awuta yingampa arikutumunuwi wuta purru-wujingi-rritani (were standing) turruwuni. Wuta nimarra pirimajirri, “Pilikama ngarra awarra Zechariah karluwu papi awunirimi turruwuni kangi ngawa? Pilikama ngarra yinukuni yilaruwu?” Wuta awarra pirimajirri awuta tiwi.
21 O povo estava esperando Zacarias e admirava-se com a demora dele no santuário.
22 Kiyi awarra Zechariah papi yinirimi turruwuni kiyi ngarra nimarra yuwarimi (tried to talk) kapi awuta arikutumunuwi api karluwu. Waya juwa sign yikirimi kangi wutawa. Api awuta arikutumunuwi pirimajirri, “Arrami ngarra yipakuluwunyi yingumpunila (angel) yilaruwu kapi jurra.”
22 Quando Zacarias saiu, não lhes podia falar. Então entenderam que ele havia tido uma visão no santuário. E expressava-se por sinais e permanecia mudo.
23 Kiyi karri awarra Zechariah yipapaya ngini-ngatawa waki awungarruwu kapi Jerusalem api ngarra yuwuriyi kangatawa japuja.
23 Aconteceu que, terminados os dias do seu ministério, Zacarias voltou para casa.
24 Kiyi ngarra-purnayinga Elizabeth nyirra papuringanta jiyima kiyi nyirra pokumora jiyimuwu yinukuni yilaruwu kangi nyirra japuja nginingaji pinginingita wurlini (5 months).
24 Passados esses dias, Isabel, a mulher de Zacarias, ficou grávida. E ela não saiu de casa durante cinco meses, dizendo:
25 Nyirra jiyimi kangi nyitamiya, “Karri pakinya ngiya palimaringa ngurumuwu api yingampa tiwi nimarra pirimajirri ngini ngiya palimaringa api ngiya arliranga api ningani ngiya waya karluwu arliranga pili ngawa-rringani putuputuwu yipakirayi (felt sorry for) ngiya api ngiya waya ningani karluwu palimaringa pili ngiya waya papuringanta ngirima. Awuta arikutumunuwi karri wiyi wupakuluwunyi ngini ngiya waya papuringanta api wuta wiyi kukunari wurimi kangi ngiya amintiya ngiya wiyi karluwu arliranga.” Awarra jiyimi awinyirra Elizabeth kangi nyitamiya.
25 — Foi isto o que o Senhor me fez, ao contemplar-me, para acabar com a minha vergonha diante das pessoas.
26 — ausente —
26 No sexto mês, o anjo Gabriel foi enviado por Deus a uma cidade da Galileia, chamada Nazaré,
27 — ausente —
27 a uma virgem que estava comprometida a casar com um homem da casa de Davi, cujo nome era José. A virgem se chamava Maria.
28 Api awarra yingumpunila yipangiraga kapi awinyirra, “Aga,” yimi. “Ngarra ngawa-rringani ngini kuriyuwu awarra ngini ngarra ngawa-alawura api ngarra kukunari kapi nginja amintiya ngarra wiyi yimpaja aminyu-wani (help) nginja,” yimi awarra yingumpunila kangi awinyirra Mary.
28 E, aproximando-se dela, o anjo disse: — Salve, agraciada! O Senhor está com você.
29 Api nyirra Mary karluwu jiyimajawu (understand) awarra ngini ngarra yipangiraga amintiya nyirra jiyimakirri. Nyirra jiyimi kangi nyitamiya ngini, “Pilikama awarra yimi awarra yingumpunila kangilawa?” jiyimi.
29 Ela, porém, ao ouvir esta palavra, perturbou-se muito e pôs-se a pensar no que poderia significar esta saudação.
30 Kiyi awarra yingumpunila yimi kapi awinyirra Mary, “Ngajiti nimpaja-wanga pili ngarra ngawa-rringani kukunari kapi nginja
30 Mas o anjo lhe disse: — Não tenha medo, Maria; porque você foi abençoada por Deus.
31 api nginja wiyi papuringanta nimpirima kiyi nginja wiyi nimpurtiyi kirijini amintiya nginja wiyi nimpakirayi awarra kirijini yintanga Jesus.
31 Você ficará grávida e dará à luz um filho, a quem chamará pelo nome de Jesus.
32 Awarra nginja-mwarti karri ngarra wiyi arikulani arima api ngarra wiyi ngatawa amintiya tayikuwapi arikutumunuwi wiyi wurimajawu ngini ngarra ngawa-rringani ngini kuriyuwu ngarra-mirani awarra. Amintiya ngawa-rringani yimi ngini awarra ngarra-mirani ngini nginja wiyi nimpurtiyi api ngarra wiyi alawura arimi nginingaji awarra King David,” yimi awarra yingumpunila Gabriel kapi awinyirra Mary. Awarra King David api parlingarri ngarra king yimi kapi awuta arikutumunuwi kapi tangarima pirimi kapi awarra murrakupuni Israel.
32 Este será grande e será chamado Filho do Altíssimo. Deus, o Senhor, lhe dará o trono de Davi, seu pai.
33 Kiyi awarra yingumpunila yimi kapi awinyirra Mary, “Nginja-mwarti wiyi yiloti alawura arimi kapi awuta tiwi kapi wutiyati wuta-amini Jacob, awuta kapi wuta ningani wurumuwu amintiya awuta kapi nanuwanga wunu-wuja.” Awarra yimi awarra yingumpunila kapi awinyirra Mary. Awarra Jacob ngarra nyoni yintanga Israel.
33 Ele reinará para sempre sobre a casa de Jacó, e o seu reinado não terá fim.
34 Kiyi Mary nanginta jiyimi awarra yingumpunila, “Awungana (how) ngini ngiya papuringanta ngimatama pili ngiya amintiya ngiya-purnayi karluwu marriti ngintirimi nanuwanga?” jiyimi awinyirra Mary.
34 Então Maria disse ao anjo: — Como será isto, se eu nunca tive relações com homem algum?
35 Kiyi awarra yingumpunila yimi kangi nyitawa, “Ngawa-rringani ngini-ngatawa pukwiyi (Holy Spirit) wiyi awuni-papirraya (come down) kangi nginja amintiya ngini-ngatawa power wiyi arikirimi nginja ngini papuringanta nimpirima. Api nginja-mwarti ngini wiyi arimulungurrumi api ngarra wiyi pupuni tini amintiya wuta arikutumunuwi wiyi wurimi ngini ngarra ngawa-rringani ngarra-mirani awarra ngini ngarra yatilani,” yimi awarra yingumpunila.
35 O anjo respondeu: — O Espírito Santo virá sobre você, e o poder do Altíssimo a envolverá com a sua sombra; por isso, também o ente santo que há de nascer será chamado Filho de Deus.
36 Kiyi ngarra yimi kapi awinyirra Mary, “Nyirratuwu nginja-ngirimuka Elizabeth angi nyirra waya wulikimaka api nyirra waya papuringanta pili ngarra ngawa-rringani waya yikirimi nginja-ngirimuka ngini nyirra waya karluwu palimaringa api karri yirrajirrima wurlini (3 months) nyirra wiyi ampurtiyi nyirra-mwarti.
36 E Isabel, sua parenta, igualmente está grávida, apesar de sua idade avançada, sendo este já o sexto mês de gestação para aquela que diziam ser estéril.
37 Ngarra ngawa-rringani ngini kuriyuwu ngarra yingarti power awuni (has) api kuta kamini ngini ngarra awutimarti ngini yimata-kirimi (do) api ngarra arikirimi (does) awarra kuta kamini,” yimi awarra yingumpunila (angel) kangi Mary.
37 Porque para Deus não há nada impossível.
38 Kiyi Mary jiyimi kapi awarra yingumpunila, “Ngiya warntirrana kuwa ngirimi ngawa-rringani awarra ngini ngiya-alawura api waya rayiti (alright) ngini ngiya wiyi nguwurtiyi awarra kirijini nginingaji nginja juwutiyarra ngiya,” jiyimi kangi awarra yingumpunila. Kiyi awarra yingumpunila yipumwari Mary.
38 Então Maria disse: — Aqui está a serva do Senhor; que aconteça comigo o que você falou. Então o anjo foi embora.
39 — ausente —
39 Naqueles dias, Maria se aprontou e foi depressa à região montanhosa, a uma cidade de Judá.
40 — ausente —
40 Entrou na casa de Zacarias e saudou Isabel.
41 — ausente —
41 Quando Isabel ouviu a saudação de Maria, a criança lhe estremeceu no ventre. Então Isabel ficou cheia do Espírito Santo.
42 — ausente —
42 E exclamou em alta voz: — Bendita é você entre as mulheres, e bendito o fruto do seu ventre!
43 — ausente —
43 E que grande honra é para mim receber a visita da mãe do meu Senhor!
44 — ausente —
44 Pois, logo que me chegou aos ouvidos a voz da saudação que você fez, a criança estremeceu de alegria dentro de mim.
45 Kiyi nyoni nginaki jiyimi awinyirra Elizabeth, “Ngawa-rringani wiyi warntirrana apamangi nginja pili nginja kuwa jiyimi awarra ngirramini ngini ngawa-rringani ngini-ngatawa yingumpunila (angel) yipangiraga kanginjila.” Awarra jiyimi awinyirra Elizabeth kangi Mary.
45 Bem-aventurada a que creu, porque serão cumpridas as palavras que lhe foram ditas da parte do Senhor.
46 Awinyirra Mary karri jiyipitingaya (heard) awarra ngini Elizabeth jipangiraga api nyirra jiyimi ngini,
46 Então Maria disse: “A minha alma engrandece ao Senhor,
47 — ausente —
47 e o meu espírito se alegrou em Deus, meu Salvador,
48 — ausente —
48 porque ele atentou para a humildade da sua serva. Pois, desde agora, todas as gerações me considerarão bem-aventurada,
49 pili ngarra awarra ngawa-rringani waya warntirrana yiminu-wani (helped) ngiya. Ngarra awarra ngawa-rringani karluwu nginingaji ngawa arikutumunuwi. Ngarra awarra warntirrana pupuni,”
49 porque o Poderoso me fez grandes coisas. Santo é o seu nome.
50 Kiyi awinyirra Mary nyoni ngirramini jipangiraga ngini,
50 A sua misericórdia vai de geração em geração sobre os que o temem.
51 Kiyi nyoni nginaki jipangiraga awinyirra Mary,
51 Agiu com o seu braço valorosamente; dispersou os que, no coração, alimentavam pensamentos soberbos.
52 Amintiya awuta alawuruwi kapi wuta kapmanuwi api ngini wuta wurimi ngini wuta wutawa api ngarra awarra ngawa-rringani arikirimi awuta ngini waya karluwu alawuruwi wurimi. Kiyi wutatuwu kapi karluwu wurimi ngini wuta wutawa api ngarra awarra ngawa-rringani arikirimi awuta ngini wiyi alawuruwi wurimi.
52 Derrubou dos seus tronos os poderosos e exaltou os humildes.
53 Amintiya awuta kapi wuta karri-kamini yinkiti amintiya kuluji api ngarra awunt-akirayi awuta yingarti yinkiti amintiya arramu-kaminawuti ngini pupuni. Amintiya wutatuwu awuta kapi yingarti kunawuni wuni amintiya yingarti arramu-kaminawuti wuni api karri wuta nanginta wurimi awarra ngawa-rringani kuta kamini awarra ngini wuta wutimarti api ngarra karluwu apakirayi awuta awarra arramu-kaminawuti,”
53 Encheu de bens os famintos e despediu vazios os ricos.
54 — ausente —
54 Amparou Israel, seu servo, a fim de lembrar-se da sua misericórdia
55 — ausente —
55 a favor de Abraão e de sua descendência, para sempre, como havia prometido aos nossos pais.”
56 Nyirra awinyirra Mary japuja jiyikirimi kapi Elizabeth api nginingaji yirrajirrima wurlini (3 months) jiyimuwu kangi nyitawa. Kiyi awinyirra Mary jipakupawurli kapi nyirra japuja.
56 Maria permaneceu cerca de três meses com Isabel e voltou para casa.
57 Kiyi Elizabeth juwurtiyi nyirra-mwarti.
57 Quando chegou o tempo de Isabel dar à luz, ela teve um filho.
58 Nyirra-ngirimipi amintiya awuta arikutumunuwi kapi tangarima pirimi kapi nyirra murrakupuni api karri wuta piri-pitingaya (heard) ngini ngarra ngawa-rringani waya putuputuwu yipakirayi awinyirra Elizabeth amintiya ngini nyirra juwurtiyi nyirra-mwarti api wuta kukunari pirimi kangi wuta-mantanga.
58 Os vizinhos e parentes ouviram que o Senhor tinha usado de grande misericórdia para com Isabel e se alegraram com ela.
59 Kiyi karri awarra kirijini nginingaji yati week old api yingampa arikutumunuwi purruwuriyi kapi Elizabeth japuja pili-ngini wuta pimata-wurrini kiyija ngarra mipurra (circumcise) pili wuta awarra ngini-wutawa ngirramini (law) awuta Jews.
59 Aconteceu que, no oitavo dia, foram circuncidar o menino e queriam dar-lhe o nome de seu pai, Zacarias.
60 api awinyirra Elizabeth nimarra jiyimi kapi awuta arikutumunuwi, “Arnapa. Nuwa ngajiti yintanga ngimpaja-kirayi ngarra Zechariah. Waya juwa ngawa ngapakirayi ngarra yintanga John,” jiyimi.
60 Mas a mãe do menino disse: — De modo nenhum! Ele será chamado João.
61 Api wuta pirimi kapi nyirra, “Pilikama ngawa ngarimamula (call) ngarra John pili karri-kuwapi kapi nginja-ngirimipi wuta yintanga awarra?” pirimi.
61 Disseram-lhe: — Mas você não tem nenhum parente com esse nome!
62 Kiyi awuta tiwi sign pirikirimi kangi Zechariah pili ngarra karluwu nimarra yimi nanuwanga api wuta nanginta pirimi ngarra, “Kamini yintanga nginja wiyi nimpakirayi nginja-mirani?” pirimi.
62 Fizeram sinais, perguntando ao pai do menino que nome queria que lhe dessem.
63 Kiyi Zechariah sign yikirimi kapi awuta arikutumunuwi ngini wuta pimata-kirayi ngarra punkaringini (paper). Karri wuta pirripakirayi ngarra punkaringini api ngarra yikirimi (wrote) kangi awarra punkaringini ngini, “Ngarra yintanga John awarra kirijini.” Api karri awuta arikutumunuwi pirripakuluwunyi awarra yintanga ngini awarra Zechariah yikirimi kangi awarra punkaringini api wuta awungarri nimarra pirimajirri, “Pilikama ngarra yikirimi (wrote) awarra yintanga John?” pirimi.
63 Então, pedindo uma tabuinha, ele escreveu: — O nome dele é João. E todos se admiraram.
64 Kiyi karri Zechariah yikirimi (wrote) awarra yintanga John api awungarri ngarra tuwanga nimarra yimi api kiyi ngarra yikuruwarni (thanked) ngawa-rringani.
64 Imediatamente a boca de Zacarias se abriu e a língua se soltou. Então começou a falar, louvando a Deus.
65 Awuta arikutumunuwi kapi japuja pirimi yinkitayi kapi awarra Zechariah amintiya ngarra-purnayinga api karri wuta piri-pitingaya (heard) Zechariah nimarra yimi api pirimajirri, “Ngarra ngawa-rringani waya yati ngatawa,” pirimi. Kiyi wuta pirimarruriyi awarra ngirramini kapi awuta arikutumunuwi kapi tangarima pirimi kapi awarra murrakupuni Judea awungarruwu kapi yingarti jupunyini (hills).
65 Todos os vizinhos deles ficaram possuídos de temor, e essas coisas foram divulgadas por toda a região montanhosa da Judeia.
66 Api awuta tayikuwapi arikutumunuwi kapi piri-pitingaya awarra ngirramini ngini (about) awarra kirijini John api wuta puru-pungintayi (thought about) awarra ngirramini api pirimajirri, “Awarra naki kirijini karri ngarra wiyi arikulani arima api kamini wiyi waki arimi?” pirimi awuta arikutumunuwi. Wuta awarra nimarra pirimajirri pili wuta pirimajawu ngini ngawa-rringani ngini-ngatawa power yimuwu kangi awarra kirijini John.
66 Todos os que as ouviram guardavam-nas no coração, dizendo: — O que virá a ser este menino? E a mão do Senhor estava com ele.
67 — ausente —
67 Zacarias, o pai de João, cheio do Espírito Santo, profetizou, dizendo:
68 — ausente —
68 “Bendito seja o Senhor, Deus de Israel, porque visitou e redimiu o seu povo,
69 — ausente —
69 e nos suscitou plena e poderosa salvação na casa de Davi, seu servo,
70 — ausente —
70 como havia prometido, desde a antiguidade, por boca dos seus santos profetas,
71 — ausente —
71 para nos libertar dos nossos inimigos e das mãos de todos os que nos odeiam;
72 — ausente —
72 para usar de misericórdia com os nossos pais e lembrar-se da sua santa aliança
73 — ausente —
73 e do juramento que fez a nosso pai Abraão,
74 — ausente —
74 de conceder-nos que, livres das mãos de inimigos, o adorássemos sem temor,
75 — ausente —
75 em santidade e justiça diante dele, todos os nossos dias.
76 — ausente —
76 E você, menino, será chamado profeta do Altíssimo, porque precederá o Senhor, preparando-lhe os caminhos,
77 — ausente —
77 para dar ao seu povo conhecimento da salvação, por meio da remissão dos seus pecados,
78 — ausente —
78 graças à profunda misericórdia de nosso Deus, pela qual nos visitará o sol nascente das alturas,
79 — ausente —
79 para iluminar os que jazem nas trevas e na sombra da morte, e dirigir os nossos pés pelo caminho da paz.”
80 — ausente —
80 O menino crescia e se fortalecia em espírito. E viveu nos desertos até o dia em que havia de manifestar-se a Israel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.