Mateus 12
New Testament in Tatuyo (TAV_WBT) vs ARA
1 Ti rʉmʉri cãno jã judío maja yerijãrica rʉmʉ cãno trigo wejeri recomacapʉ Jesu cʉ buerã mena jã caneto aápʉ. Wejeri recomacapʉ neto aána caapere jã cajee ʉga nutuapʉ, ñigo riabana.
1 Por aquele tempo, em dia de sábado, passou Jesus pelas searas. Ora, estando os seus discípulos com fome, entraram a colher espigas e a comer.
2 To bairo jã cajee ʉga neto aáto tʉjʉrã fariseo maja Jesure ocõo bairo cʉ caĩwã: —Mʉ buerã mani judío majare cáti rotiquetajere áama. Yerijãrica rʉmʉ sábado to cãnibato quena weje macajere jeema.
2 Os fariseus, porém, vendo isso, disseram-lhe: Eis que os teus discípulos fazem o que não é lícito fazer em dia de sábado.
3 To bairo cʉ na caĩro ocõo bairo na caĩwĩ Jesu: —Ʉpaʉ David tirʉmʉpʉ macacʉ cʉ mena macana mena jĩca rʉmʉ ñigo riabana na cátajere mere mʉja bue tʉgaricarã.
3 Mas Jesus lhes disse: Não lestes o que fez Davi quando ele e seus companheiros tiveram fome?
4 Dio wiipʉ jãari ʉgarica rupaa, “Dio ye ã,” na caĩriquerena topʉ capejarijere ʉga, cʉ mena macana quenare na canuñupʉ sacerdote maja jeto na caʉganucurije cãnibato quenare. Aperãre David jãare na caʉga rotiquetaje cãnibajupe.
4 Como entrou na Casa de Deus, e comeram os pães da proposição, os quais não lhes era lícito comer, nem a ele nem aos que com ele estavam, mas exclusivamente aos sacerdotes?
5 Ape wame quenare mani carotiriquepʉ ocõo bairo Moisé cʉ caĩ ucariquere mʉja bue tʉgaricarã mere: Sacerdote majare yerijãrica rʉmʉ cãno Dio wii macaje paa rotirique ã. To bairi yerijãrica rʉmʉ cãno yerijãquẽnama, Dio wii macajere paabana. To bairo yerijãrica rʉmʉ na capaabato quena caroorije me ã narã.
5 Ou não lestes na Lei que, aos sábados, os sacerdotes no templo violam o sábado e ficam sem culpa? Pois eu vos digo:
6 To bairi yucʉacã Dio wii macaje netoro cátipe ã ape wame macare. Yʉ jʉgori cʉ cáti rotiri wame macare cátipe ã.
6 aqui está quem é maior que o templo.
7 Ocõo bairi wame Dio Wadariquepʉ na caĩ ucarica wame quenare tʉgooñañajate: “Aperãre mʉja cabopaca tʉjʉro yʉ boo. Waibʉcʉrãre mʉja cajoe buje mʉgo jooro macare yʉ booquẽe,” ĩ ucarica wame ã. Tiere mʉja catʉgooña majiata, yʉ buerã weje macaje oteacãre caʉgarãre, “Caroorije áama,” na mʉja ĩquetiborã.
7 Mas, se vós soubésseis o que significa:
8 Yʉa camaja tʉpʉ Dio cʉ cajooricʉ aniri yerijãrica rʉmʉ cãno cátipere carotii yʉ ã, na caĩwĩ Jesu fariseo majare.
8 Porque o Filho do Homem é senhor do sábado.
9 Cabero na neñapo buerica wiipʉ cáaámi Jesu.
9 Tendo Jesus partido dali, entrou na sinagoga deles.
10 Ti wiipʉ eja, jĩcaʉ cawamo rooye tuaricʉre catʉjʉwĩ. To bairi to cãna, “Caroorije áami Jesu, cʉ̃re capopiyeyepe ã,” ĩ wadajãgarã ocõo bairo cʉ caĩ jeniñawã: —¿Mani judío majare yerijãrica rʉmʉ cãno cariarãre netoo catio rotirique to ãti?
10 Achava-se ali um homem que tinha uma das mãos ressequida; e eles, então, com o intuito de acusá-lo, perguntaram a Jesus: É lícito curar no sábado?
11 To bairo cʉ na caĩ jeniñaro: —Noa mʉja oveja nuricarã cacʉgorã jĩcaʉ opepʉ cʉ caña roca jã aápata cʉ mʉja ne buuborã yerijãrica rʉmʉ to cãnibato quena.
11 Ao que lhes respondeu: Qual dentre vós será o homem que, tendo uma ovelha, e, num sábado, esta cair numa cova, não fará todo o esforço, tirando-a dali?
12 To bairi oveja netoro cátinemope ã camajocʉ macare. To bairi yerijãrica rʉmʉ to cãnibato quena camajocʉre caroa wame cʉ cátinemope ã, na caĩwĩ Jesu.
12 Ora, quanto mais vale um homem que uma ovelha? Logo, é lícito, nos sábados, fazer o bem.
13 To bairo na ĩ, cawamo rooye tuaricʉre: —Mʉ wamore ñupoya, cʉ caĩwĩ. To bairo Jesu cʉ̃re cʉ caĩrona cʉ wamore cañupowĩ. Cʉ cañuporona cañuucoapʉ caroa wamo ape nʉgoare bairona yua.
13 Então, disse ao homem: Estende a mão. Estendeu-a, e ela ficou sã como a outra.
14 To bairo cabairijere tʉjʉrã fariseo maja buti aá, dope bairo Jesure na cajĩapere caame wadapeniñuparã yua.
14 Retirando-se, porém, os fariseus, conspiravam contra ele, sobre como lhe tirariam a vida.
15 To bairo fariseo maja cʉ̃re na cajĩagarijere camajiwĩ Jesu. To bairi topʉ cãnacʉ aperopʉ cáaácoami. Camaja capãarã cʉ̃re caʉjawã. Na nipetirã cariaye cʉnare na cacatiowĩ.
15 Mas Jesus, sabendo disto, afastou-se dali. Muitos o seguiram, e a todos ele curou,
16 Na catioʉ, “Aperãre, ‘Dio cʉ cajooricʉ ãmi,’ na ĩ buioqueticõaña yʉre,” na caĩwĩ Jesu camajare.
16 advertindo-lhes, porém, que o não expusessem à publicidade,
17 To bairo ĩri Dio ye quetire buiori majocʉ Isaía tirʉmʉpʉ macacʉ ocõo bairo cʉ caĩ ucarica wamere bairo cámí Jesu:
17 para se cumprir o que foi dito por intermédio do profeta Isaías:
18 — ausente —
18 Eis aqui o meu servo, que escolhi, o meu amado, em quem a minha alma se compraz. Farei repousar sobre ele o meu Espírito, e ele anunciará juízo aos gentios.
19 — ausente —
19 Não contenderá, nem gritará, nem alguém ouvirá nas praças a sua voz.
20 — ausente —
20 Não esmagará a cana quebrada, nem apagará a torcida que fumega, até que faça vencedor o juízo.
21 To bairije caucayupi Isaía tirʉmʉpʉ macacʉ Jesu cʉ cabaipere buio jʉgoyeyei.
21 E, no seu nome, esperarão os gentios.
22 Cabero aperã Jesu tʉpʉ cʉ caneamá jĩcaʉ cawãti cʉcʉre. Catʉjʉ majiquẽcʉ, cawada majiquẽcʉ cãmi. To bairo cʉ tʉpʉ na caneató tʉjʉʉ Jesu cʉ canetoowĩ. To bairo Jesu cʉ canetoorona mere cawada majiwĩ, catʉjʉ majiwĩ yua.
22 Então, lhe trouxeram um endemoninhado, cego e mudo; e ele o curou, passando o mudo a falar e a ver.
23 To bairo cawãti cʉtacʉ cʉ cañuuro tʉjʉrã to cãna paarãacã tʉjʉ acʉari: —¿Ani David pãramipʉ cãcʉ jĩcaʉ joogʉmi Dio na caĩricʉna cʉ anicʉti? caame ĩ jeniñawã.
23 E toda a multidão se admirava e dizia: É este, porventura, o Filho de Davi?
24 To bairo Jesure camaja na caame ĩ jeniñarijere apirã fariseo maja maca: —Wãtiare na buunucuʉmi Jesu wãtia ʉpaʉ Sataná, Beelsebú na caĩi cʉ carotiro mena, caame ĩñuparã.
24 Mas os fariseus, ouvindo isto, murmuravam: Este não expele demônios senão pelo poder de Belzebu, maioral dos demônios.
25 To bairo cʉ̃re na catʉgooña nʉcʉbʉgoquẽtiere camajiwĩ Jesu. Tiere majiri ocõo bairo na caĩwĩ: —Jĩca majana ame quẽrã na majuuna ame reborãma. To bairona jĩca maca macana, o jĩca wii macana na majuuna ame tuti, ame quẽ bairã ani majiquẽnama.
25 Jesus, porém, conhecendo-lhes os pensamentos, disse: Todo reino dividido contra si mesmo ficará deserto, e toda cidade ou casa dividida contra si mesma não subsistirá.
26 To bairona Sataná cʉ majuuna cʉ yarãre wãtiare cʉ caquẽ acu buu reata cʉ wapanare bairona tʉjʉboʉmi Sataná cʉ yarãre. To bairi cʉ carotirã aniquetiborãma.
26 Se Satanás expele a Satanás, dividido está contra si mesmo; como, pois, subsistirá o seu reino?
27 To bairi jocarã majuu yʉre mʉja ĩ tʉgooña, Sataná cʉ carotiro mena wãtiare na buu remi yʉ ĩrã. Mʉja ya wamere cabuerã jĩcaarã na quena wãtiare na buu rema. “Dio cʉ carotiro mena buu rema,” mʉja ĩnucurã. To bairi mʉja yarã quena, “Jocarãna ĩma,” mʉja ĩgarãma, “Sataná cʉ carotiro mena wãtiare na buu remi Jesu,” yʉre mʉja caĩro.
27 E, se eu expulso demônios por Belzebu, por quem os expulsam vossos filhos? Por isso, eles mesmos serão os vossos juízes.
28 To bairi Dio Espíritu Santo cʉ carotiro mena wãtiare na yʉ buu renucu. To bairo na yʉ cabuu rero, “Dio yere carotii ãcʉmi,” yʉre caĩparã mʉja anibajupa. To bairi mani Ʉpaʉ Dio popiyeyegʉmi mʉjaare, na caĩwĩ Jesu.
28 Se, porém, eu expulso demônios pelo Espírito de Deus, certamente é chegado o reino de Deus sobre vós.
29 Ape wame buio majiorica wame quenare ocõo bairo na caĩ buiowĩ Jesu, Sataná netoro catutuaʉ cʉ cãniere na ĩ buioʉ: —Jĩcaʉ seeto catutuaʉ caquẽ ocabʉti majii ya wiire aperã cʉ yere emagarã cʉ ya wiipʉre jãa majiquẽema, cʉ uwibana. Cʉ quẽ netogarã, cʉ yere emagarã jʉgoye cʉ̃re jia tu cũborãma, na caĩwĩ Jesu, Satanáre canetoo majii yʉ ã, na ĩ buioʉ.
29 Ou como pode alguém entrar na casa do valente e roubar-lhe os bens sem primeiro amarrá-lo? E, então, lhe saqueará a casa.
30 Ocõo bairo na caĩnemowĩ Jesu: —Yʉ mena cãnigaquẽna yʉre catʉjʉ tutirã ãnama. Yʉre caapiʉjaquẽna yʉ cabuiorijere camatarã ãnama.
30 Quem não é por mim é contra mim; e quem comigo não ajunta espalha.
31 ’To bairi cariape ocõo bairo mʉjaare yʉ ĩ: Caroorije to cãnacã wame camaja na cátaje, caroorije na caĩrije quenare majiriorique ã. Yʉ quenare camaja tʉpʉ Dio cʉ cajooricʉre caroorije camaja yʉre na caĩrije quenare majiriorique ã. Dio Espíritu Santo macare caroorije na caĩro majirioquetigʉmi Dio. Ati yʉtea cãno quena, ati yepare cʉ cawajoaro bero cãnipa yʉtea quenare majirioquetigʉmi Dio.
31 Por isso, vos declaro: todo pecado e blasfêmia serão perdoados aos homens; mas a blasfêmia contra o Espírito não será perdoada.
32 — ausente —
32 Se alguém proferir alguma palavra contra o Filho do Homem, ser-lhe-á isso perdoado; mas, se alguém falar contra o Espírito Santo, não lhe será isso perdoado, nem neste mundo nem no porvir.
33 ’Jĩcaʉ yucʉ rica tʉjʉrã tii ã mani ĩ wameye maji yucʉre. Yucʉ caroaʉ caroa ricacʉto. Yucʉ carooricʉ maca caroorije jeto ricacʉto.
33 Ou fazei a árvore boa e o seu fruto bom ou a árvore má e o seu fruto mau; porque pelo fruto se conhece a árvore.
34 To bairona mʉja quena yucʉ carooricʉre bairona mʉja bai. Caroare mʉja ĩ buio majiquẽna, caĩto pairã, caroorã aniri. Camaja na yeripʉre na catʉgooñari wame cõona wadanucuma.
34 Raça de víboras, como podeis falar coisas boas, sendo maus? Porque a boca fala do que está cheio o coração.
35 To bairi caroaʉ maca cʉ yeripʉ caroare tʉgooñari caroa macajere wadagʉmi. Apeĩ carooʉ maca cʉ yeripʉ caroorije tʉgooñari caroorije wadagʉmi.
35 O homem bom tira do tesouro bom coisas boas; mas o homem mau do mau tesouro tira coisas más.
36 To bairi cariape mʉjaare yʉ ĩ buio. Caroorãre Dio na cʉ capopiyeyeri rʉmʉ cãnopʉ to cãnacã wame caroorije na caĩriquere na jeniñagʉmi Dio. “¿Ñeere ĩrã mʉja caĩri?” na ĩ jeniñagʉmi.
36 Digo-vos que de toda palavra frívola que proferirem os homens, dela darão conta no Dia do Juízo;
37 To bairi cañuurijere mʉja caĩ wadaro, “Cañuurã mʉja ã,” mʉja ĩgʉmi Dio. Caroorije macare mʉja caĩata, “Caroorã mʉja ã,” mʉja ĩri, mʉja popiyeyegʉmi Dio, na caĩwĩ Jesu fariseo majare.
37 porque, pelas tuas palavras, serás justificado e, pelas tuas palavras, serás condenado.
38 Cabero jĩcaarã judío majare cabuerã, fariseo maja mena ocõo bairo Jesure cʉ caĩ jeniñawã: —Ʉpaʉ, áti iñoorica wame ája, “Dio cʉ cajooricʉ ãcʉmi,” mʉre jã caĩ majiparore bairo, cʉ caĩwã.
38 Então, alguns escribas e fariseus replicaram: Mestre, queremos ver de tua parte algum sinal.
39 To bairo cʉ na caĩro: —Ati yʉtea macana caroorã ãma, “Áti iñoorica wamere jã iñooña,” ĩrã. Nare yʉ áti iñooquẽe. Jĩca wamerena na yʉ iñoogʉ, Jonás cawamecʉcʉ Dio ye quetire buiori majocʉ tirʉmʉpʉ macacʉ cʉ cabairiquere mʉjaare ĩ buioʉ.
39 Ele, porém, respondeu: Uma geração má e adúltera pede um sinal; mas nenhum sinal lhe será dado, senão o do profeta Jonas.
40 Pairi ya macacʉ wai capaii Jonáre cʉ caʉga rocaro cʉ paro pupeapʉ cãñupʉ Jonás itia rʉmʉ, itia ñami. To bairona yʉ baigʉ. Yʉ, camaja tʉpʉ Dio cʉ cajooricʉ yepa pupeapʉ yaa rocaricʉpʉ yʉ anigʉ.
40 Porque assim como esteve Jonas três dias e três noites no ventre do grande peixe, assim o Filho do Homem estará três dias e três noites no coração da terra.
41 Jonás tirʉmʉpʉ macacʉ Dio ye quetire Nínive macana cãniñaricarãre na cʉ cabuioro caroorije na cátiere jʉtiriticõari cajanañañuparã yua. Yʉ maca Jonás netoro cãcʉ yʉ cãnibato quena yʉ cabuiorijere mʉja apiʉjaquẽe. Caroorijere mʉja cátiere mʉja tʉgooñaquẽe, mʉja janagaquẽe. To bairi caroorãre Dio na cʉ capopiyeyeri paʉ cãnopʉ Nínive macana tirʉmʉpʉ macana, “Rooro mʉja caapiʉjaquẽjupa,” mʉja ĩgarãma ati yʉtea macanare.
41 Ninivitas se levantarão, no Juízo, com esta geração e a condenarão; porque se arrependeram com a pregação de Jonas. E eis aqui está quem é maior do que Jonas.
42 To bairona caroorãre Dio na cʉ capopiyeyeri paʉ cãnopʉ Saba cawamecʉti yepa ʉpao tirʉmʉpʉ macaco ati yʉtea macanare, “Rooro majuu mʉja caapiʉjaquẽjupa,” mʉja ĩgomo. Cayoaropʉ macaco cáajupó Salomón, Israel macana ʉpaʉ cʉ cabuio majirijere apigo. Yʉ maca Ʉpaʉ Salomón tirʉmʉpʉ macacʉ netoro camajii yʉ cãnibato quena yʉre mʉja apigatee, na caĩwĩ Jesu fariseo majare.
42 A rainha do Sul se levantará, no Juízo, com esta geração e a condenará; porque veio dos confins da terra para ouvir a sabedoria de Salomão. E eis aqui está quem é maior do que Salomão.
43 Ocõo bairo na caĩnemowĩ Jesu fariseo majare: —Jĩcaʉ wãti camajocʉpʉre cabuti weoricʉ ñee mano, ria manopʉ aáteñaʉ aácoaʉmi cʉ cãniparore macaʉ aácʉ. Bʉgaquetibacʉ ocõo bairo ĩ tʉgooñaʉmi:
43 Quando o espírito imundo sai do homem, anda por lugares áridos procurando repouso, porém não encontra.
44 “Yʉ cabuti aáweoepaʉ tʉpʉna yʉ tunu aágʉ tunu,” ĩ tʉgooñaʉmi. To bairi cʉ yeripʉ caroaro owaricaro, quenoo cũricarore bairo, caʉpaʉ mácʉpʉre cʉ bʉga ejaʉmi.
44 Por isso, diz: Voltarei para minha casa donde saí. E, tendo voltado, a encontra vazia, varrida e ornamentada.
45 To bairo cʉ cabairo tʉjʉʉ aperã wãtia siete cãnacãʉ cʉ netoro caroorã quenare na pijo átiri na menapʉna, cʉ cabuti aáweoricʉre jãa, anicõaʉmi. To bairo caroorã majuu wãtia capãarã cʉ mena na cãno cajʉgoye cʉ cãnibatato netoro rooro bai nutuami. To bairona rooro ani nutuagarãma ati yʉtea macana, yʉre booquetibana, na caĩwĩ Jesu.
45 Então, vai e leva consigo outros sete espíritos, piores do que ele, e, entrando, habitam ali; e o último estado daquele homem torna-se pior do que o primeiro. Assim também acontecerá a esta geração perversa.
46 To cãna paarãacãre cʉ cabuio yaparoquẽtona mai cʉ paco, cʉ bairã eja, macapʉ catuanʉcawã, cʉ mena wadapenigarã.
46 Falava ainda Jesus ao povo, e eis que sua mãe e seus irmãos estavam do lado de fora, procurando falar-lhe.
47 To bairi apeĩ: —Mʉ paco, mʉ bairã mʉ mena wadapenigarã macapʉ tʉjʉnucuma, cʉ caĩwĩ Jesure.
47 E alguém lhe disse: Tua mãe e teus irmãos estão lá fora e querem falar-te.
48 To bairo cʉ caĩro: —¿Dico yʉ paco, di maja yʉ bairã yʉ catʉgooña tʉjʉrã na ãti? na caĩwĩ Jesu.
48 Porém ele respondeu ao que lhe trouxera o aviso: Quem é minha mãe e quem são meus irmãos?
49 To bairi jãre cʉ buerãre ñu puari: —Ati maja ãma yʉ paco, yʉ bairã majuu yʉ catʉgooña tʉjʉrã.
49 E, estendendo a mão para os discípulos, disse: Eis minha mãe e meus irmãos.
50 Noa yʉ Pacʉ ʉmʉrecoo macacʉ cʉ caboorijere cána yʉ bairã, yʉ bairã romiri, yʉ pacore bairona yʉ catʉgooña tʉjʉrã ãma, na caĩwĩ Jesu.
50 Porque qualquer que fizer a vontade de meu Pai celeste, esse é meu irmão, irmã e mãe.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.