Marcos 12
Dio Wadarique (TAV) vs NVT
1 Cabero Jesu buio majiorica wame mena nare buioʉ ocõo bairo na caĩñupʉ:
1 Então Jesus começou a lhes ensinar por meio de parábolas: “Um homem plantou um vinhedo. Construiu uma cerca ao seu redor, um tanque de prensar e uma torre para o guarda. Depois, arrendou o vinhedo a alguns lavradores e partiu para um lugar distante.
2 ’Cabero ʉje caricacʉti yʉtea cãno jĩcaʉ cʉ paabojari majocʉre cʉ cajooyupʉ cʉ ya wejere cʉ cacote rotiricarã tʉpʉre. “Yʉ ye ʉje ricare na ricawo joato, nare jeniija,” cʉ caĩ jooyupʉ.
2 No tempo da colheita da uva, enviou um de seus servos para receber sua parte da produção.
3 To bairo cʉ caĩro apii cajenii aábajupʉ. Cʉ caejaro wejere cʉ cacote rotiricarã maca cʉ ñe, cʉ caquẽñuparã, cʉ joogaquẽna. To bairo na cáto bʉgaquẽcʉna catunucoajupʉ.
3 Os lavradores agarraram o servo, o espancaram e o mandaram de volta de mãos vazias.
4 Cabero ti weje ʉpaʉ apeĩ cʉ paabojari majocʉre cajoobajupʉ tunu. To bairo cʉ cajooro cʉ quena cáaábajupʉ. Cʉ caejaro ti wejere cʉ cacote rotiricarã ʉ̃ta rupaa mena cʉ rerã cʉ rʉpoare camiroyeri rooro cʉ caĩ epeyuparã.
4 Então o dono da terra enviou outro servo, mas eles o insultaram e bateram na cabeça dele.
5 To bairo cʉ quenare na cajoogaquẽto tʉjʉʉ ti weje ʉpaʉ apeĩre cajoobajupʉ tunu. Ti wejere cʉ cacote rotiricarã maca topʉ cʉ caejarona cʉ cajĩa rocacõañuparã. Cabero capãarã cajoonemobajupʉ tunu. Topʉ na caejaro ti wejere cʉ cacote rotiricarã maca jĩcaarãre na pawa, aperãre na cajĩa recõañuparã.
5 O próximo servo que ele mandou foi morto. Outros servos que ele enviou foram espancados ou mortos,
6 ’To bairo na cáto bero jĩcaʉ carʉjayupʉ mai cʉ macʉ seeto cʉ camai majuʉ. To bairi na nipetirore na carero bero cʉ quenare cʉ cajoobajupʉ, ʉpaʉ macʉ ãmi ĩrã yʉ macʉre cʉ nʉcʉbʉgogarãma ĩi.
6 até que só restou um: seu filho muito amado. Por fim, o dono o enviou, pois pensou: ‘Certamente respeitarão meu filho’.
7 To bairi ti wejere cʉ cacote rotiricarã maca cʉ macʉrena cʉ cajooricʉre cʉ tʉjʉrã ocõo bairo caame ĩñuparã: “Anina ãmi caberopʉ ati wejere cʉ pacʉ yere cacʉgo ʉjapaʉ. Cʉ̃re mani jĩa rocacõato. To bairo ána tiere mani majuuna mani cʉgogarã.”
7 “Os lavradores, porém, disseram uns aos outros: ‘Aí vem o herdeiro da propriedade. Vamos matá-lo e tomar posse desta terra!’.
8 To bairo ĩrã cʉ ñe, cʉ cajĩa rocacõañuparã. Cʉ jĩa yaparo ti weje tʉjaropʉ cʉ rupaʉ ãnatore carocacõañuparã.
8 Então o agarraram, o mataram e jogaram seu corpo para fora do vinhedo.
9 —To bairo cʉ ya wejere cʉ cacote rotibatana to bairo rooro na cátajere tʉjʉʉ ¿dope bairo nare átacʉmi mʉja ĩ tʉgooñati? na caĩñupʉ Jesu. —Cʉ majuuna atí, cʉ ya wejere cʉ cacote rotiricarãre na cajĩa re roti peocõañupʉ. Na jĩa re rotiri bero aperã macare na cajooyupʉ ti weje ʉje wejere.
9 “O que vocês acham que o dono do vinhedo fará?”, perguntou Jesus. “Ele virá, matará os lavradores e arrendará o vinhedo a outros.
10 ’¿Nope ĩrã Dio Wadariquepʉ tirʉmʉpʉ macana na caĩ ucariquere mʉja tʉgooña majiquẽeti ocõo bairi wamere? Ocõo bairo ĩ ucarique ã:
10 Vocês nunca leram nas Escrituras: ‘A pedra que os construtores rejeitaram se tornou a pedra angular.
11 Mani Ʉpaʉ Dio cʉ cátaje ã. Tiare cʉ cane we peoro caroaro jã tʉjʉ wariñuu, ĩ ucarique ã, na caĩ buioyupʉ Jesu sacerdote majare.
11 Isso é obra do Senhor e é maravilhosa de ver’?”
12 Ti wame queti buio majiorica wamere Jesu cʉ cabuioro, cʉ̃re mani cabooquẽtierena ĩimi, ĩ punijinirã nemoona cʉ cañegabajuparã. To bairo ñegabana quena camaja macare uwibana to cõona janari cáaácoajuparã.
12 Os líderes religiosos queriam prender Jesus, pois perceberam que eram eles os lavradores maus a que Jesus se referia. No entanto, por medo da multidão, deixaram-no e foram embora.
13 Cabero fariseo maja na mena macana jĩcaarãre Herode ya poa macana menare na cajooyuparã Jesu tʉpʉre. Camajiriori wame cʉ̃re mani caĩ jeniñarijere ricati cʉ caĩ yʉata, “Carooʉ ãmi, cabai buicʉcʉ ãmi Jesu,” ʉparãre cʉ mani ĩ wadajãgarã ĩrã, Jesure na cajeniña roti jooyuparã.
13 Mais tarde, os líderes enviaram alguns fariseus e membros do partido de Herodes com o objetivo de levar Jesus a dizer algo que desse motivo para o prenderem.
14 To bairi na cajooricarã Jesu tʉpʉ ejarã ocõo bairo cʉ caĩñuparã:
14 Disseram: “Mestre, sabemos como o senhor é honesto. É imparcial e não demonstra favoritismo. Ensina o caminho de Deus de acordo com a verdade. Agora, diga-nos: É certo pagar impostos a César ou não?
15 Jesu maca na caĩtorijere, rooro cʉ̃re na cátigarijere majiri ocõo bairo na caĩñupʉ:
15 Devemos pagar ou não?”. Jesus percebeu a hipocrisia deles e disse: “Por que vocês tentam me apanhar numa armadilha? Mostrem-me uma moeda de prata,
16 To bairo cʉ caĩro niyeru cuire neatíri cʉ caiñooñuparã.
16 Quando lhe deram a moeda, ele disse: “De quem são a imagem e o título nela gravados?”. “De César”, responderam.
17 To bairo na caĩro:
17 “Então deem a César o que pertence a César, e deem a Deus o que pertence a Deus”, disse ele. Sua resposta os deixou muito admirados.
18 Cabero tunu saduceo maja na caĩrã Jesure cajeniñarã ejayuparã. “Cabai yajiricarã tunu catiquetigarãma,” caĩ buionucurã cãñuparã saduceo maja. To bairi Jesu tʉpʉ eja, ocõo bairo cʉ caĩñuparã:
18 Depois vieram a Jesus alguns saduceus, líderes religiosos que afirmam não haver ressurreição dos mortos, e perguntaram:
19 —Camajare cabuei, ocõo bairi wame carotirijere caucayupi Moisé: “Jĩcaʉ nʉmocʉti capunaa mácʉna cʉ cabai yajiata cabai maca cʉ nʉmo cʉparo cʉ jʉgocʉ nʉmo cãnibatacore. Cabero co mena ãcʉ cʉ camacʉ cʉti jʉgoʉ, cabai yajiricʉ macʉ maca anibojagʉmi,” caĩ ucayupi Moisé, Jesure caĩñuparã.
19 “Mestre, Moisés nos deu uma lei segundo a qual se um homem morrer sem deixar filhos, o irmão dele deve se casar com a viúva e ter um filho que dará continuidade ao nome do irmão.
20 —To bairi siete cãnacʉ jĩcaʉ punaa cãñuparã. Cãni jʉgoʉ canʉmo cʉtibajupʉ. Punaa mácʉna cabai yajiyupʉ.
20 Numa família havia sete irmãos. O mais velho se casou e morreu sem deixar filhos.
21 Punaa mácʉna cʉ cabai yajiro bero cʉ bai, cʉ bero macacʉ cõrena cawapearicore canʉmo cʉtibajupʉ. Cʉ quena to bairona punaa mácʉna cabai yajicoajupʉ. Cʉ bero macacʉ quenare to bairona cabaiyupe tunu.
21 O segundo irmão se casou com a viúva, mas também morreu sem deixar filhos. Então o terceiro irmão se casou com ela.
22 To bairo jetona jĩcaʉ punaa siete cãnibatana co jĩcaorena nʉmo cʉtiba, punaa manana cabai yaji peticoajuparã. Na cabairo bero na nʉmo cãnibataco quena cabai yajicoajupo, co quena.
22 O mesmo aconteceu até o sétimo irmão, e nenhum deixou filhos. Por fim, a mulher também morreu.
23 Na nipetiro jĩcaʉ punaa sietepʉna cõre canʉmo cʉtibajuparã. To bairi cabai yajiricarã tunu catirãpʉ ¿nii nʉmo maca co ãcoati? caĩ jeniñañuparã.
23 Diga-nos, de quem ela será esposa na ressurreição? Afinal, os sete se casaram com ela”.
24 To bairo na caĩrijere apii ocõo bairo na caĩñupʉ Jesu:
24 Jesus respondeu: “O erro de vocês está em não conhecerem as Escrituras nem o poder de Deus.
25 Cabai yajiricarã tunu catirãpʉ canʉmoa cʉtiquẽna, camanapʉa cʉtiquẽna anigarãma. Dio tʉ macana ángel majare bairo cabairã anigarãma.
25 Pois, quando os mortos ressuscitarem, não se casarão nem se darão em casamento. Nesse sentido, serão como os anjos do céu.
26 Ape wame mʉjaare yʉ buionemogʉ cabai yajiricarã na catunu catirijere. Moisé quena cʉ caucarique mʉja buericarã. Cañee mani yepapʉ jĩcaʉ yucʉ turo caʉ̃ro watoapʉ ocõo bairo caĩ wadayupʉ Dio Moisére: “Diona yʉ ã. Mʉ ñicʉ jãa Abraham, Isaá, Jacobo cãniñaricarã Ʉpaʉna yʉ ã,” caĩñupʉ Dio Moisére.
26 “Agora, quanto a haver ressurreição dos mortos, vocês não leram a esse respeito nos escritos de Moisés, no relato sobre o arbusto em chamas? Deus disse a Moisés: ‘Eu sou o Deus de Abraão, o Deus de Isaque e o Deus de Jacó’.
27 To bairo ĩi, Dio tʉpʉ catima mai ĩi, caĩñupʉ Jesu. —Dio cabai yajiricarã Ʉpaʉ aniquẽemi. Cacaticõa aninucurã Ʉpaʉ maca ãmi Dio. Tiere mʉja tʉgooña mawijia, na caĩñupʉ Jesu saduceo majare.
27 Portanto, ele é o Deus dos vivos, e não dos mortos. Vocês estão completamente enganados!”.
28 Cabero apeĩ judío majare cabuerã mena macacʉ Jesu tʉpʉ caejayupʉ. Jesu mena saduceo maja seeto na caame wadaro caapiricʉ cãñupʉ. To bairi Jesu caroaro nare cʉ cayʉ majirijere apiri ocõo bairo Jesure caĩ jeniñañupʉ cʉ quena:
28 Um dos mestres da lei estava ali ouvindo a discussão. Ao perceber que Jesus tinha respondido bem, perguntou: “De todos os mandamentos, qual é o mais importante?”.
29 To bairo cʉ caĩro ocõo bairo cʉ caĩñupʉ Jesu:
29 Jesus respondeu: “O mandamento mais importante é este: ‘Ouça, ó Israel! O Senhor, nosso Deus, é o único Senhor.
30 To bairi mani Ʉpaʉ Diore nʉcʉbʉgoya. Seeto cʉ maiña. Mʉja yeri mena, mʉja catʉgooñarije mena, mʉja catʉgooña ocabʉtirije mena, nipetiro mʉja catʉgooña majiro cõo, mʉja Ʉpaʉ Diore cʉ mai nʉcʉbʉgoya.” To cõona ã cãni majuuri wame.
30 Ame o Senhor, seu Deus, de todo o seu coração, de toda a sua alma, de toda a sua mente e de todas as suas forças’.
31 Ti wame bero macá wame tiere bairobʉjana ã tie quena. Ocõo bairo ã: “Mʉja majuuna mʉja camairore bairona aperã quena na maiña.” Apeye tie netoro cãnie maa, caĩñupʉ Jesu.
31 O segundo é igualmente importante: ‘Ame o seu próximo como a si mesmo’. Nenhum outro mandamento é maior que esses”.
32 To bairo cʉ caĩrijere apii judío majare cabuei ocõo bairo caĩñupʉ Jesure:
32 O mestre da lei respondeu: “Muito bem, mestre. O senhor falou a verdade ao dizer que há só um Deus, e nenhum outro.
33 Diore mani camai nʉcʉbʉgorije, mani yeri mena, mani catʉgooñarije mena, mani catʉgooña ocabʉtirique mena mani camairije ape wame netoro cãni majuurije ã. To bairi mani majuuna mani camairore bairona aperãre mani camairije caroa ã. Waibʉcʉrã joe buje mʉgorique netoro cãni majuurije ã Diore mani camairije, aperãre mani camairije maca, Jesure cʉ caĩñupʉ.
33 E sei que é importante amá-lo de todo o meu coração, de todo o meu entendimento e de todas as minhas forças, e amar o meu próximo como a mim mesmo. É mais importante que oferecer todos os holocaustos e sacrifícios exigidos pela lei”.
34 Jesu maca caroaro cʉ cayʉro tʉjʉʉ ocõo bairo cʉ caĩñupʉ:
34 Ao perceber quanto o homem compreendia, Jesus disse: “Você não está longe do reino de Deus”. Depois disso, ninguém se atreveu a lhe fazer mais perguntas.
35 Jesu Dio wiipʉ camajare na buioʉ ocõo bairo na caĩñupʉ:
35 Mais tarde, enquanto ensinava o povo no templo, Jesus fez a seguinte pergunta: “Por que os mestres da lei afirmam que o Cristo é filho de Davi?
36 —David cʉ majuuna Espíritu Santo cʉ camajirije jʉgori ocõo bairo caĩ ucayupi:
36 O próprio Davi, falando por meio do Espírito Santo, disse: ‘O Senhor disse ao meu Senhor: Sente-se no lugar de honra à minha direita até que eu humilhe seus inimigos debaixo de seus pés’.
37 To bairo ĩi, “Cristo yʉ Ʉpaʉ ãmi,” ĩi to bairo caĩ ucayupi David, Dio cʉ cajoopaʉ Cristore. To bairo, “Ʉpaʉ,” David cʉ caĩata ¿Dope bairo cʉ pãramipʉ cãcʉ maca Cristo cʉ anibocʉti? na caĩñupʉ Jesu. Ʉpaʉ David ãnacʉ netoro cãcʉ yʉ ã ĩi, to bairo caĩñupʉ Jesu.
37 Uma vez que Davi chamou o Cristo de ‘meu Senhor’, como ele pode ser filho de Davi?”. E a grande multidão o ouvia com prazer.
38 Jesu camajare buioʉ ocõo bairo na caĩñupʉ:
38 Jesus também ensinou: “Cuidado com os mestres da lei! Eles gostam de se exibir com vestes longas e de receber saudações respeitosas quando andam pelas praças.
39 Neñapo buerica wiiripʉ aána ʉparã ye cumu pãiripʉ jeto ruigama. Boje rʉmʉ quenare ʉparãre bairo aperã jʉgoye jeto ʉgaganucuma.
39 E como gostam de sentar-se nos lugares de honra nas sinagogas e à cabeceira da mesa nos banquetes!
40 Cawapearicarã romiri cabopacoorã romiri apeye uniere na joorã pairo majuu wapa jeninucuma. To bairo átiri na cacʉgorije nipetirore jee weonucuma. To bairo cabopacoorã cawapearicarã romiri yere cajee pairã anibana quena Dio wiipʉ jãari yoaro Diore jeni nʉcʉbʉgotonucuma, camaja jãre na tʉjʉ nʉcʉbʉgoato ĩrã. Nana ãma aperã netoro Dio cʉ capopiyeyeparã, caĩñupʉ Jesu.
40 No entanto, tomam posse dos bens das viúvas de maneira desonesta e, depois, para dar a impressão de piedade, fazem longas orações em público. Por causa disso, serão duramente castigados”.
41 Jesu Dio wiipʉ Jerusalén macá wiipʉ ãcʉ camaja na caniyeru jãnucuri pata tʉ caruiyupʉ. Dio wii na caquenoope wapare na cajãri pata cãñupe. Camaja ti patapʉ na caniyeru jãaro catʉjʉcõa ruiyupʉ. Aperã pairo caniyeru cʉgorã ti patapʉre pairo cajãñuparã.
41 Jesus sentou-se perto da caixa de ofertas do templo e ficou observando o povo colocar o dinheiro. Muitos ricos contribuíam com grandes quantias.
42 To bairo na cáti ani paʉna jĩcao cawapearico cabopacao caejayupo. Co quena pʉga cui niyeru cuiriacã cawapa maniacãre ti patapʉ cajãñupo.
42 Então veio uma viúva pobre e colocou duas moedas pequenas.
43 To bairo co cáto tʉjʉʉ cʉ buerãre pijori ocõo bairo na caĩñupʉ Jesu:
43 Jesus chamou seus discípulos e disse: “Eu lhes digo a verdade: essa viúva depositou na caixa de ofertas mais que todos os outros.
44 Na maca pairo cacʉgorã aniri nare carʉjarijere jooma. Co maca, “Cabopacao yʉ ã,” ĩ tʉgooñaquẽcona nipetiro co cacʉgobatajeacãre joomo. Co caʉga catíboriqueacãre joo peocõamo, caĩñupʉ Jesu.
44 Eles deram uma parte do que lhes sobrava, mas ela, em sua pobreza, deu tudo que tinha”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Marcos 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.