Mateus 13
Soso Kitaabuie: Tawureta, Yabura, Inyila (SUS) vs NAA
1 Na lɔxɔɛ, Isa naxa mini banxi, a sa dɔxɔ baa dɛ ra.
1 Naquele mesmo dia, Jesus saiu de casa e se assentou à beira-mar.
2 Ɲama gbegbe to malan a yire, a naxa sa dɔxɔ kunkui kui, ɲama naxa lu baa dɛ ra.
2 E grandes multidões se reuniram em volta dele, de modo que entrou num barco e se assentou. E toda a multidão estava em pé na praia.
3 A naxa fe wuyaxi masen e bɛ taalie ra.
3 E de muitas coisas lhes falou por parábolas, dizendo:
4 A to nu sansi xɔri garansanma, xɔri ndee naxa bira sankira xɔn, xɔnie naxa fa, e e don gbiki.
4 E, ao semear, uma parte caiu à beira do caminho, e, vindo as aves, a comeram.
5 Xɔri ndee fan naxa bira gɛmɛ yire, bɛndɛ mu gbo dɛnnaxɛ. Nee naxa bula mafuren na, barima na bɛndɛ mu tilin.
5 Outra parte caiu em solo rochoso, onde a terra era pouca, e logo nasceu, visto não ser profunda a terra.
6 Kɔnɔ soge to xɔnɔ, na sansie naxa ragan, e xara gben, barima sanke mu nu na e bɛ.
6 Saindo, porém, o sol, a queimou; e, porque não tinha raiz, secou-se.
7 Sansi xɔri ndee fan naxa bira tunbe kunsie tagi. Tunbe kunsie naxa gbo, e sansie ixɛtɛn, e e kana.
7 Outra parte caiu entre os espinhos; e os espinhos cresceram e a sufocaram.
8 Sansi xɔri ndee fan naxa bira bɛndɛ fanyi ma. Na xɔrie tan, e keren keren birin naxa sansi tɔnsɔɛ ramini, ndee naxa xɔri kɛmɛ ramini, ndee xɔri tongo senni, ndee xɔri tongo saxan.
8 Outra, enfim, caiu em boa terra e deu fruto: a cem, a sessenta e a trinta por um.
9 Xa wo tuli fe mɛma, wo wo tuli mati yi masenyi ra.»
9 Quem tem ouvidos para ouvir, ouça.
10 Isa fɔxirabirɛe naxa e maso a ra, e a maxɔrin, «Munfe ra i wɔyɛnma ɲama bɛ taali ra?»
10 Então os discípulos se aproximaram de Jesus e lhe perguntaram: — Por que o senhor fala com eles por meio de parábolas?
11 Isa naxa e yaabi, «Ala bara fahaamui fi wo ma wo xa a xa mangɛya niini gundo kolon, kɔnɔ na fahaamui mu fixi mixi gbɛtɛe tan ma.
11 Ao que Jesus respondeu:
12 Mixi fahaamuxi xa fahaamui xun masama, kɔnɔ mixi fahaamutare, hali a naxan maɲɔxun a gbe ra, na fama bade a yi ra.
12 Pois ao que tem, mais será dado, e terá em abundância; mas, ao que não tem, até o que tem lhe será tirado.
13 Na nan a toxi n wɔyɛnma mixie bɛ taali wɔyɛnyi ra, barima e ya se toma, kɔnɔ e mu a igbɛma, e tuli fe mɛma, kɔnɔ e mu a fahaamuma.
13 Por isso, falo com eles por meio de parábolas: porque, vendo, não veem; e, ouvindo, não ouvem, nem entendem.
14 Na kui, Annabi Esayi xa masenyi bara rakamali e xa fe ra, naxan a masenxi,
14 Assim, neles se cumpre a profecia de Isaías:
15 Yi ɲama bɔɲɛ bara xɔrɔxɔ.
15 Porque o coração deste povo
16 «Kɔnɔ ɲɛlɛxinyi na wo tan bɛ, barima wo yae se igbɛma, wo tulie fe mɛma.
16 — Bem-aventurados, porém, são os olhos de vocês, porque veem; e bem-aventurados são os ouvidos de vocês, porque ouvem.
17 N xa nɔndi fala wo bɛ, namiɲɔnmɛ nun tinxintɔɛ gbegbe bara wa e xa fee to wo naxee tofe, kɔnɔ e mu e to. E bara wa e xa fee mɛ wo naxee mɛfe, kɔnɔ e mu e mɛ.»
17 Pois em verdade lhes digo que muitos profetas e justos desejaram ver o que vocês estão vendo, mas não viram; e quiseram ouvir o que vocês estão ouvindo, mas não ouviram.
18 «Wo wo tuli mati, wo xa fahaamui sɔtɔ xɛsa xa taali ma.
18 — Ouçam, portanto, o que significa a parábola do semeador.
19 Mixi na Ala xa mangɛya niini xa masenyi mɛ, a mu a fahaamu, Sentanɛ fama nɛ na masenyi bade a bɔɲɛ ma. Na kanyi misaalixi sansi xɔri nan na naxan biraxi kira xɔn ma.
19 A todos os que ouvem a palavra do Reino e não a compreendem, vem o Maligno e arrebata o que lhes foi semeado no coração. Este é o que foi semeado à beira do caminho.
20 Sansi xɔri naxee bira gɛmɛ yire, nee misaalixi mixi nan na naxan Ala xa masenyi mɛma, a a suxu mafuren sɛɛwɛ ra.
20 O que foi semeado em solo rochoso, esse é o que ouve a palavra e logo a recebe com alegria.
21 Kɔnɔ sanke to mu na a bɛ, a xa danxaniya mu buma. Tɔɔrɛ nun ɲaxankatɛ na a li Ala xa masenyi xa fe ra, a gbilenma Ala xa fe fɔxɔ ra keren na.
21 Mas ele não tem raiz em si mesmo, sendo de pouca duração. Quando chega a angústia ou a perseguição por causa da palavra, logo se escandaliza.
22 Sansi xɔri naxan bira tunbe kunsie tagi, na misaalixi mixi nan na naxan Ala xa masenyi mɛma, kɔnɔ yi duniɲa kɔntɔfili nun naafuli xɔli a suxu han a Ala xa masenyi bɛɲin. Na kui, Ala xa masenyi mu nɔma a bɔɲɛ masarade.
22 O que foi semeado entre os espinhos é o que ouve a palavra, porém as preocupações deste mundo e a fascinação das riquezas sufocam a palavra, e ela fica infrutífera.
23 Sansi xɔri naxan bira bɛndɛ fanyi tan ma, na misaalixi mixi nan na naxan Ala xa masenyi mɛma, a a fahaamu, a a bɔɲɛ masara. Na sansi xɔri a bogi raminima nɛ, nde xɔri kɛmɛ ramini, nde tongo senni, nde tongo saxan.»
23 Mas o que foi semeado em boa terra é o que ouve a palavra e a compreende; este frutifica e produz a cem, a sessenta e a trinta por um.
24 Isa naxa taali gbɛtɛ masen e bɛ, «Ala xa mangɛya luxi nɛ alɔ xɛmɛ naxan a xa xɛ garansan sansi xɔri fanyi ra.
24 Jesus lhes propôs outra parábola, dizendo:
25 Kɔnɔ mixie nu xife tɛmui naxɛ, a yaxui naxa fa, a ɲooge ɲaaxi xɔri garansan sansi fanyi xɔri longori ra, a siga.
25 Mas, enquanto todos estavam dormindo, veio o inimigo dele, semeou o joio no meio do trigo e foi embora.
26 Sansie to bula, e te han e dendenyi bara mini fɔlɔ, walikɛe naxa ɲooge ɲaaxi fan to sansie longori ra.
26 E, quando as plantas cresceram e produziram fruto, apareceu também o joio.
27 E naxa xɛ kanyi maxɔrin, ‹Marigi, i mu sansi xɔri fanyi xa garansan i xa xɛ ma? Na ɲooge ɲaaxi fa kelixi minden?›
27 Então os servos do dono da casa chegaram e disseram: “Patrão, o senhor não semeou boa semente no seu campo? De onde, então, vem o joio?”
28 A naxa e yaabi, ‹N yaxui nde nan na rabaxi.› Walikɛe naxa a maxɔrin, ‹I wama muxu xa sa a tala?›
28 Ele, porém, lhes respondeu: “Um inimigo fez isso.” Mas os servos lhe perguntaram: “O senhor quer que a gente vá e arranque o joio?”
29 A naxa a fala, ‹Ade, xa na mu a ra sansi fanyi fan talama nɛ ɲooge ɲaaxi fɔxɔ ra.
29 O dono da casa respondeu: “Não! Porque, ao separar o joio, vocês poderão arrancar também com ele o trigo.
30 Wo xa a lu e birin xa mɔ han xɛ xaba lɔxɔɛ. Na tɛmui n a falama nɛ xɛ xabae bɛ, wo ɲooge ɲaaxi nan singe tala, wo a raxiri alako a xa gan. Kɔnɔ wo sansi fanyi tan xaba, wo a xɔri ragata n ma bili kui.›»
30 Deixem que cresçam juntos até a colheita. E, no tempo da colheita, direi aos ceifeiros: ‘Ajuntem primeiro o joio e amarrem-no em feixes para ser queimado; mas recolham o trigo no meu celeiro.’”
31 Isa naxa taali gbɛtɛ masen e bɛ, «Ala xa mangɛya maniyaxi konde xɔri nan na, mixi naxan si a xa daaxa.
31 Jesus lhes propôs outra parábola, dizendo:
32 A xɔri xurun sansi xɔri birin bɛ, kɔnɔ a na mɔ, a bili xungbo bɔxi sansi birin bɛ. A findima wuri bili nan na, xɔnie fama e tɛɛe sade naxan salonyie kɔn na.»
32 Esse grão é, na verdade, a menor de todas as sementes, mas, quando cresce, é maior do que as hortaliças, e chega a ser uma árvore, de modo que as aves do céu vêm se aninhar nos seus ramos.
33 Isa naxa taali gbɛtɛ masen e bɛ, «Ala xa mangɛya maniyaxi lɛbini nan na, ginɛ naxan sa farin busali tagi xun ma, na fa farin birin nate.»
33 Jesus lhes contou ainda outra parábola:
34 Isa naxa na fe birin masen ɲama bɛ taalie ra. A ɲan mu nu masenyi yo tima e bɛ a mu a fala taali daaxi.
34 Jesus disse todas estas coisas às multidões por parábolas e sem parábolas nada lhes dizia.
35 Na kui, namiɲɔnmɛ xa masenyi naxa kamali,
35 Isso aconteceu para se cumprir o que foi dito por meio do profeta: “Abrirei a minha boca em parábolas; publicarei coisas ocultas desde a criação do mundo.”
36 Na tɛmui, Isa naxa keli ɲama xun ma, a so banxi. A fɔxirabirɛe naxa e makɔrɛ a ra, e a fala a bɛ, «Ɲooge ɲaaxi xa taali tagi raba muxu bɛ.»
36 Então, despedindo as multidões, Jesus foi para casa. E, aproximando-se dele os seus discípulos, disseram: — Explique-nos a parábola do joio do campo.
37 A naxa e yaabi, «Naxan sansi fanyi garansanma, na misaalixi Adama xa Di nan na.
37 E Jesus respondeu:
38 Xɛ misaalixi duniɲa nan na. Sansi fanyi misaalixi mixie nan na, naxee na Ala xa mangɛya niini bun ma. Ɲooge ɲaaxi misaalixi Sentanɛ xa die nan na.
38 O campo é o mundo. A boa semente são os filhos do Reino; o joio são os filhos do Maligno.
39 Yaxui naxan ɲooge xɔri garansan, a misaalixi Ibulisa nan na. Xɛ xabɛ misaalixi duniɲa raɲɔnyi nan na. Xɛ xabae misaalixi malekɛe nan na.
39 O inimigo que o semeou é o diabo. A colheita é o fim dos tempos, e os ceifeiros são os anjos.
40 Na ɲooge ɲaaxi talama ki naxɛ, a woli tɛ i, duniɲa raɲɔnyi fan luma na ki nɛ.
40 Pois, assim como o joio é colhido e jogado no fogo, assim será no fim dos tempos.
41 Adama xa Di fama a xa malekɛe xɛɛde, e mixi ratantanyie nun mixi kobie ba mixi gbɛtɛe ya ma, naxee na Ala xa mangɛya niini bun ma.
41 O Filho do Homem mandará os seus anjos, que ajuntarão do seu Reino todos os que servem de pedra de tropeço e os que praticam o mal
42 E e wolima nɛ tɛ mankanɛ xɔɔra, wa nun ɲin maxinyi na dɛnnaxɛ.
42 e os lançarão na fornalha acesa; ali haverá choro e ranger de dentes.
43 Na tɛmui tinxintɔɛe tan yanbama nɛ alɔ soge e Baba xa mangɛya niini bun ma. Xa wo tuli fe mɛma, wo wo tuli mati yi masenyi ra.»
43 Então os justos resplandecerão como o sol, no Reino de seu Pai. Quem tem ouvidos para ouvir, ouça.
44 «Ala xa mangɛya man luxi nɛ alɔ naafuli xungbe naxan nu nɔxunxi xɛ ma. Mixi nde to mini a ma, a naxa gbilen a nɔxun na, a siga ɲɛlɛxinyi kui. A naxa a sɔtɔse birin mati a fa na xɛ sara.»
44 — O Reino dos Céus é semelhante a um tesouro escondido no campo, que um homem achou e escondeu. Então, transbordante de alegria, vai, vende tudo o que tem e compra aquele campo.
45 «Ala xa mangɛya man luxi nɛ alɔ yulɛ naxan diyaman tofanyi fenfe.
45 — O Reino dos Céus é também semelhante a um homem que negocia e procura boas pérolas.
46 A to diyaman hagigɛ keren to, a naxa sa a sɔtɔse birin mati, a fa na diyaman sara.»
46 Quando encontrou uma pérola de grande valor, ele foi, vendeu tudo o que tinha e comprou a pérola.
47 «Ala xa mangɛya man luxi nɛ alɔ yɛlɛ naxan bara sa baa ma, a yɛxɛ mɔɔli birin suxu.
47 — O Reino dos Céus é ainda semelhante a uma rede que foi lançada ao mar e apanhou peixes de toda espécie.
48 Yɛlɛ to rafe, mixie naxa a mabɛndun baa dɛ ra. E naxa dɔxɔ, e yɛxɛe mayegeti, e a fanyie sa paanie kui, e a ɲaaxie wɔlɛ.
48 E, quando já estava cheia, os pescadores a arrastaram para a praia e, assentados, escolheram os bons para os cestos e jogaram fora os ruins.
49 Duniɲa raɲɔnyi luma na ki nɛ. Malekɛe fama mixi kobie nun mixi tinxinxie mayegetide,
49 Assim será no fim dos tempos: os anjos sairão, separarão os maus dentre os justos
50 e mixi kobie woli tɛ mankanɛ xɔɔra, wa nun ɲin maxinyie na dɛnnaxɛ.»
50 e os lançarão na fornalha acesa; ali haverá choro e ranger de dentes.
51 Isa naxa e maxɔrin, «Wo bara na birin fahaamu?» E naxa a yaabi, «Iyo.»
51 Então Jesus perguntou: Eles responderam: — Sim!
52 A naxa a masen e bɛ, «Na nan a toxi, sɛriyɛ karamɔxɔ naxan bara fahaamui sɔtɔ Ala xa mangɛya niini xa fe ma, a luxi alɔ banxi kanyi naxan se nɛɛnɛe nun se forie raminima a harige ya ma.»
52 Então Jesus lhes disse:
53 Isa to gɛ na taalie masende, a naxa siga,
53 Quando Jesus acabou de contar essas parábolas, retirou-se dali.
54 a sa so a xɔnyi, a mɔxi dɛnnaxɛ. A to na mixie xaran e xa salide kui, e dɛ naxa ixara. E naxa e bore maxɔrin, «Yi xɛmɛ yi lɔnni sɔtɔxi minden? A nɔxi yi kaabanako fee rabade di?
54 E, chegando à sua terra, ensinava-os na sinagoga, de modo que se maravilhavam e diziam: — De onde lhe vêm esta sabedoria e estes poderes miraculosos?
55 Kamudɛri xa di xa mu yi ki? A nga xa mu xili Mariyama? A xunyae xa mu findi Yaki, Yusufu, Yuda, nun Simɔn na?
55 Não é este o filho do carpinteiro? A sua mãe não se chama Maria, e seus irmãos não são Tiago, José, Simão e Judas?
56 A xunya ginɛmae fan mu na won ya ma be? A fa yi birin sɔtɔxi minden?»
56 Todas as suas irmãs não vivem entre nós? Então, de onde lhe vem tudo isto?
57 Na kui, e naxa xɔnɔ a ma, e tondi lade a ra.
57 E escandalizavam-se por causa dele. Jesus, porém, lhes disse:
58 A mu kaabanako gbegbe raba naa e xa danxaniyatareɲa xa fe ra.
58 E não fez ali muitos milagres, por causa da incredulidade deles.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.