Lucas 6
Sug Begu Ne Kalegenan (STB) vs ARA
1 Na, se Gendaw nek Pengulali, minayan ilan ni Jesus ri se ngak pigimulanan nek trigu. Saanay nilan ritu, mingati' nek trigu su ngak tinu'unan ni Jesus, binelisan nilan, rayun inaan.
1 Aconteceu que, num sábado, passando Jesus pelas searas, os seus discípulos colhiam e comiam espigas, debulhando-as com as mãos.
2 Ma'ad sud duma ne ngak Pariseo miksaak, “Tuma ma baalen niyu su genda' tugut nek pebaal se Gendaw nek Pengulali?”
2 E alguns dos fariseus lhes disseram: Por que fazeis o que não é lícito aos sábados?
3 Miksembag si Jesus ri senilan, “Nda' amu ba mekebasa seg binaal ni David seng miperii'an giin bu' su ngak sementaunen?
3 Respondeu-lhes Jesus: Nem ao menos tendes lido o que fez Davi, quando teve fome, ele e seus companheiros?
4 Sinumeled giin seg balay nud Diwata bu' inuwanen suk pan neg hinalad tu sed Diwata, rayun inaanen. Binegayaan rema su ngak sementaunen isan nda' tugut ri se Kesugu'an ne aanen nilan, bu' ndi' su ngak pari' ra sung mekaan run.”
4 Como entrou na casa de Deus, tomou, e comeu os pães da proposição, e os deu aos que com ele estavam, pães que não lhes era lícito comer, mas exclusivamente aos sacerdotes?
5 Miktalu' si Jesus tu senilan, “Sug Bata' ne Getaw giin sung megbe'et isan se Gendaw nek Pengulali.”
5 E acrescentou-lhes: O Filho do Homem é senhor do sábado.
6 Se dlain na pelum ne Gendaw nek Pengulali, miritu si Jesus sek pektiguman ne nga getaw Judeo bu' mimandu' ritu. Bu' duuni dlai neng mingupes su dlintu ne gemegen.
6 Sucedeu que, em outro sábado, entrou ele na sinagoga e ensinava. Ora, achava-se ali um homem cuja mão direita estava ressequida.
7 Sud duma ne ngang menintulu' ri se Kesugu'an bu' sud duma ne ngak Pariseo mini'id bu' bulungen ba su dlai se Gendaw nek Pengulali arun mesumbung nilan si Jesus.
7 Os escribas e os fariseus observavam-no, procurando ver se ele faria uma cura no sábado, a fim de acharem de que o acusar.
8 Ma'ad misuunan ni Jesus su gena'ena' nilan. Aas tinelu'an ni Jesus su getaw neng mingupes su gemegen, “Gindeg'a, perinia se gunaan.” Migbuwat rayun su getaw bu' migindeg ritu se gunaan.
8 Mas ele, conhecendo-lhes os pensamentos, disse ao homem da mão ressequida: Levanta-te e vem para o meio; e ele, levantando-se, permaneceu de pé.
9 Rayun miktalu' si Jesus tu senilan, “Saakan'u amu: ‘Mektugut ba sug Bala'ud ta sek pegbaal neng melengas awas melaaten se Gendaw nek Pengulali? Luwasen ta bai ketubu' ne nga getaw se Gendaw nek Pengulali awas pesaddan ta ma'ad matay?’ ”
9 Então, disse Jesus a eles: Que vos parece? É lícito, no sábado, fazer o bem ou o mal? Salvar a vida ou deixá-la perecer?
10 Dluwat enlengay ni Jesus su dlaun ne nga getaw riin sek timala', miktalu' rayun giin tu se getaw, “Etat mui gemeg mu.” Bu' binaalen rayun bu' mi'uli'an giin.
10 E, fitando todos ao redor, disse ao homem: Estende a mão. Ele assim o fez, e a mão lhe foi restaurada.
11 Ma'ad linengetan gupiya su ngak Pariseo bu' ngang Menintulu' ri seg Bala'ud. Aas miksabut ilan bu' landunik sunud neg baalen nilan riin ni Jesus.
11 Mas eles se encheram de furor e discutiam entre si quanto ao que fariam a Jesus.
12 Sek panahun ketu, tinumuwad si Jesus tu seg bentud arun megampu', bu' ritu, migampu' giin tu sed Diwata seled se gebii.
12 Naqueles dias, retirou-se para o monte, a fim de orar, e passou a noite orando a Deus.
13 Bena' pekegendaw, tinawagen su ngak tinu'unaan bu' pimili'en su ngak sepulu' bu' ruwa' senilan ne giningelanan rema ne gapustulis.
13 E, quando amanheceu, chamou a si os seus discípulos e escolheu doze dentre eles, aos quais deu também o nome de apóstolos:
14 Pimili' ni Jesus si Simon ne giningelanan rema nek Pedro. Rayun si Andres, suk pated ni Simon, si Santiago, si Juan, si Felipe, bu' si Bartolome.
14 Simão, a quem acrescentou o nome de Pedro, e André, seu irmão; Tiago e João; Filipe e Bartolomeu;
15 Rayun si Mateo, si Tomas, si Santiago ne su gama'en si Alfeo, rayun si Simon ne giningelanan ne getaw neng midlaban ri seng nasuren.
15 Mateus e Tomé; Tiago, filho de Alfeu, e Simão, chamado Zelote;
16 Rayun si Judas ne su gama'en si Santiago. Bu' si Judas Iscariote sung megbudhi' riin ni Jesus.
16 Judas, filho de Tiago, e Judas Iscariotes, que se tornou traidor.
17 Tubus itu, mindiksun ilan ni Jesus bu' su nga gapustulisen. Rayun migindeg si Jesus ritu se dlumbang. Midlumpuk ri seniin su ngang meleget gupiya nek sakup nu ngak tinu'unaan bu' su ngang meleget ne getaw neg buwat pa se nga dlunsud nek sakup seg Judea, seg Jerusalem, bu' se ngak siyudad nek Tiro bu' Sidon neng megaud sed dagat.
17 E, descendo com eles, parou numa planura onde se encontravam muitos discípulos seus e grande multidão do povo, de toda a Judeia, de Jerusalém e do litoral de Tiro e de Sidom,
18 Minditu ilan arun menginengeg sek penintulu' bu' mekpebulung ri se ngang megeel nilan. Miritu rema su ngak pi'antus ne ngang mekelaat ne gispiritu bu' mi'uli'an ilan.
18 que vieram para o ouvirem e serem curados de suas enfermidades; também os atormentados por espíritos imundos eram curados.
19 Minantu su dlaunen neng mekiikap riin ni Jesus ay duuni ga'em neg buwat seniin neng mikepetelen tu se dlaunan.
19 E todos da multidão procuravam tocá-lo, porque dele saía poder; e curava todos.
20 Inenlengan ni Jesus su ngak tinu'unaan bu' miktalu',
20 Então, olhando ele para os seus discípulos, disse-lhes:
21 Pedleliyag amu ne ngang miperii'an numuun,
21 Bem-aventurados vós, os que agora tendes fome, porque sereis fartos.
22 “Pedleliyag amu gupiya bu' gemetan amu, bibain amu, tampela'en amu, bu' pementelu'an amu neng melaat ne nga getaw, dlaunen keni tendeng seg Bata' ne Getaw.
22 Bem-aventurados sois quando os homens vos odiarem e quando vos expulsarem da sua companhia, vos injuriarem e rejeitarem o vosso nome como indigno, por causa do Filho do Homem.
23 Pedleliyag amu seng mehitabu' itu bu' pentalek sek pedleliyag, tendeng ay tinegana seniyu su gembagel ne ganti tu se dlangit. Ay giin remaig binaal ne nga gepu'an nilan tu se ngak propeta nud diin.”
23 Regozijai-vos naquele dia e exultai, porque grande é o vosso galardão no céu; pois dessa forma procederam seus pais com os profetas.
24 “Ma'ad mekelelaatlelaat amu, gamu ne ngang meratu';
24 Mas ai de vós, os ricos! Porque tendes a vossa consolação.
25 Mekelelaatlelaat amu, gamu ne ngang mibesug numuun,
25 Ai de vós, os que estais agora fartos! Porque vireis a ter fome.
26 “Bu' mekelelaatlelaat amu bu' siya'en amu nu dlaunan ne getaw, ay su nga gepu'an nilan miktalu' seng maa' ne ngag betang metendeng se gena' metuud ne ngak propeta.”
26 Ai de vós, quando todos vos louvarem! Porque assim procederam seus pais com os falsos profetas.
27 “Ma'ad gamu neng minginengeg ri senaan: Petail niyu su nga kuntra niyu bu' baal niyu sung melengas tu seng minggemet ri seniyu.
27 Digo-vos, porém, a vós outros que me ouvis: amai os vossos inimigos, fazei o bem aos que vos odeiam;
28 Pengumpiyanay niyu su ngang mektuyud riin seniyu bu' pegempu'ay niyu su ngang mekpelaat riin seniyu.
28 bendizei aos que vos maldizem, orai pelos que vos caluniam.
29 Bu' duunik tumampaling ri sek sepingi mu, petampaling mu rema ri seniin sud dibaluy. Bu' duuning mawi' run su dlambung mu, begay mu rema seniin suk suub mu.
29 Ao que te bate numa face, oferece-lhe também a outra; e, ao que tirar a tua capa, deixa-o levar também a túnica;
30 Begayay mu sung menengi ri seni'a. Bu' duuning muwan runi ngag betang mu, ndi' mu na uwi'ay.
30 dá a todo o que te pede; e, se alguém levar o que é teu, não entres em demanda.
31 Baal niyu tu se nga getaw su dliyagan niyu neg baalen nilan seniyu.
31 Como quereis que os homens vos façam, assim fazei-o vós também a eles.
32 “Bu' giin raik petailen niyu su nga getaw neng mikpetail ri seniyu, mbaya' ba neng mekerawat amu nek pengumpiya? Isan ngani' su ngang mekesesala' ne getaw, pinetail ma nilan sung mikpetail ri senilan!
32 Se amais os que vos amam, qual é a vossa recompensa? Porque até os pecadores amam aos que os amam.
33 Bu' giin daig baalan niyu neng melengas sung mikegbaal neng melengas ri seniyu, mbaya' ba neng mekerawat amu nek pengumpiya? Ay isan ngani' su ngang mekesesala' migbaal run nini!
33 Se fizerdes o bem aos que vos fazem o bem, qual é a vossa recompensa? Até os pecadores fazem isso.
34 Bu' giin raik peramen niyu suk tinu'uwan niyu neng mekebayad, na, mbaya' ba neng mekerawat amu nek pengumpiya? Isan ngani' su ngang mekesesala' mikeperam ritu se ngad duma nilan bu' mesuunan nilan neng mekebayad ilan.
34 E, se emprestais àqueles de quem esperais receber, qual é a vossa recompensa? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 Ma'ad petail tumu' niyu su nga kuntra niyu. Baalay niyu neng melengas suk samaataw niyu. Bu' mekperam amu ndi' amu na mekperateng ne gembiyaran amu pa. Bu' maa' niya sug baalen niyu, na gembagel gupiya suk pengumpiya niyu bu' mbaal amu ne ngag bata' nu Dlabi neng Metaas ned Diwata. Ay mpiya gaid giin isan se gendi' metau sumuli' bu' seng melaat ne getaw.
35 Amai, porém, os vossos inimigos, fazei o bem e emprestai, sem esperar nenhuma paga; será grande o vosso galardão, e sereis filhos do Altíssimo. Pois ele é benigno até para com os ingratos e maus.
36 Aas, mengmelilelaaten amu rema maa' se Gama' niyu neng melilelaaten.”
36 Sede misericordiosos, como também é misericordioso vosso Pai.
37 “Ndi' niyu ukumay su ngak samaataw niyu bu' ndi' amu rema ukuman ned Diwata. Ndi' niyu pesela'ay su ngak samaataw niyu bu' ndi' amu rema pesela'en ned Diwata. Pasaylu niyu su ngak samaataw niyu bu' pasayluun amu rema ned Diwata.
37 Não julgueis e não sereis julgados; não condeneis e não sereis condenados; perdoai e sereis perdoados;
38 Begayay niyu suk samaataw niyu bu' begayan amu rema ned Diwata. Bu' megbegay sud Diwata seng meleget gaid, maa' ne inengkug nek tekesan, tinisek, bu' tampan medlapay se gendi' pa bunagen ri sek tegu'an niyu. Ay bu' gendun kelaun suk pegbegay niyu ri sed duma, giin da remaik pegbegay ned Diwata riin seniyu.”
38 dai, e dar-se-vos-á; boa medida, recalcada, sacudida, transbordante, generosamente vos darão; porque com a medida com que tiverdes medido vos medirão também.
39 Rayun miktalu' si Jesus tu se nga getaw ne galing: “Suk sala neg buta ndi' mekegagak ri se dlain neg buta. Bu' baalenen ini, gilan duwa' meladdu' ri se kanal.
39 Propôs-lhes também uma parábola: Pode, porventura, um cego guiar a outro cego? Não cairão ambos no barranco?
40 Nda'irunik tinu'unan neng melengas kampun ri seng menintulu'en. Ma'ad suk tinu'unan, bu' meketubus giin ri sek pektu'unen, maa' na giin seng menintulu'en.”
40 O discípulo não está acima do seu mestre; todo aquele, porém, que for bem-instruído será como o seu mestre.
41 “Lama me'ita' mu run sung miika' nek puling ri seng mata nek samaataw mu, ma'ad pisaddan mui gembagel ne gayu ri seng mata mu?
41 Por que vês tu o argueiro no olho de teu irmão, porém não reparas na trave que está no teu próprio?
42 Pegendun mu ma sek pektalu' ri sek samaataw mu, ‘Ated, perinia, uwa'en'u pa reli' suk puling mu ri seng mata mu kiin,’ ne nda' mu ma ngani' me'ita' su gembagel gayu ned diin seng mata mu? Ba, mikpelaunglaung'a! Una mu reli' uwa'ay su gembagel ne gayu ned diin seng mata mu. Rayun seng mekiita'a na, pulu' mu pa me'awa' sung miika' nek puling ri seng mata nek semaataw mu.”
42 Como poderás dizer a teu irmão: Deixa, irmão, que eu tire o argueiro do teu olho, não vendo tu mesmo a trave que está no teu? Hipócrita, tira primeiro a trave do teu olho e, então, verás claramente para tirar o argueiro que está no olho de teu irmão.
43 Rayun miktalu' si Jesus, “Su gayu neng melengas ndi' memunga neng melaaten, bu' su gayu neng melaaten ndi' rema memunga neng melengas.
43 Não há árvore boa que dê mau fruto; nem tampouco árvore má que dê bom fruto.
44 Kada gayu me'ilala ri seg bungaan. Ndi'a mekuupu' neg igira buwat ri sek sebinit awas gubas buwat ri se geksam.
44 Porquanto cada árvore é conhecida pelo seu próprio fruto. Porque não se colhem figos de espinheiros, nem dos abrolhos se vindimam uvas.
45 Sung melengas ne getaw megasuy neng mekelengas ne ngag betang ay melengas ma su gena'ena'en. Ma'ad sung melaat ne getaw megasuy rema seng mekelaat ne ngag betang ay melaat ma su gena'ena'en. Ay landunid diin se gena'ena' ne getaw, giin rema sung me'asuyen.”
45 O homem bom do bom tesouro do coração tira o bem, e o mau do mau tesouro tira o mal; porque a boca fala do que está cheio o coração.
46 “Tuma ma mektawag amu ma ri senaan, ‘Ginu'u, Ginu'u,’ ma'ad ndi' amu ma megbaal ri sek sinugu'u seniyu?
46 Por que me chamais Senhor, Senhor, e não fazeis o que vos mando?
47 Isan ta' etaway run neng mekpegaud ri senaan bu' menginengeg se ngak talu'u bu' tumanenen nini, pe'ita'u seniyu bu' ta' giin mpetanggi'.
47 Todo aquele que vem a mim, e ouve as minhas palavras, e as pratica, eu vos mostrarei a quem é semelhante.
48 Maa' giin nu getaw neng migbakud neg balay. Midlalud giin neng meralem tampan mirepet sug batu. Dayun pinindegen su ngak pasek nug balain ri sek penligen neg batu. Sek peketubus na nug balain, migbaa' suk tubig bu' linumanlag sug buntal ri seg balay ma'ad nda' ngani' mekedyug ay meligen ma suk pekebakud run.
48 É semelhante a um homem que, edificando uma casa, cavou, abriu profunda vala e lançou o alicerce sobre a rocha; e, vindo a enchente, arrojou-se o rio contra aquela casa e não a pôde abalar, por ter sido bem-construída.
49 Na, bu' su getaw neng menginengeg ri sek talu'u bu' ndi' mektuman run nini, maa' giin nu getaw neng migbakud neg balay ne nda'en perelemay su dlaluren para ri se ngak pasek bu' nda'en bekuray ri sek penligen neg batu. Sek pedlanlag neg baa' ri seg balain, mibuksak rayun nini bu' mibengkag gaid sug balay.”
49 Mas o que ouve e não pratica é semelhante a um homem que edificou uma casa sobre a terra sem alicerces, e, arrojando-se o rio contra ela, logo desabou; e aconteceu que foi grande a ruína daquela casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.