Mateus 13
Ya habi ni apo namalyari: Bayon tsipan - Ayta Mag-antsi (SGB) vs NVT
1 Habayto êt hên allo, ay inumawah hilan Apo Jesus ha bali, ta nikno ya ha laylay lanêm hên nanoro kanla.
1 Mais tarde, naquele mesmo dia, Jesus saiu de casa e sentou-se à beira-mar.
2 Gawan ha hadyay kal-atan ya ampipagtsipon hên labay manggilam toro na, ay hinumakay ya ha mihay bangka, ta bayro yan nikno hên nanoro kanlan kal-atan ya atsi ha laylay hên lanêm.
2 Logo, uma grande multidão se juntou ao seu redor. Então ele entrou num barco, sentou-se e ensinou o povo que permanecia na praia.
3 Ha pamanoro na kanla, ay mal-at ya paalimbawa, ya wana, “Main mihay lalaki ya namihabwag hên bini.
3 Jesus contou várias parábolas, como esta: “Um lavrador saiu para semear.
4 Ha pamihabwag nan bini, ay main bini ya natata ha dann. Habaytoy tinuktuk hên manok.
4 Enquanto espalhava as sementes pelo campo, algumas caíram à beira do caminho, e as aves vieram e as comeram.
5 Ya kaatag ay natata ha mabato. Tampol yan tinumubo, gawan ha mababo ya luta.
5 Outras sementes caíram em solo rochoso e, não havendo muita terra, germinaram rapidamente,
6 Noa, hên nangallo, ay nayanto ya, gawan a nipakalalê ya yamot.
6 mas as plantas logo murcharam sob o calor do sol e secaram, pois não tinham raízes profundas.
7 Ya kaatag ay natata ha kadiwian. Tinumubo ya bini, noa, tinumêytêy, gawan diwi.
7 Outras sementes caíram entre espinhos, que cresceram e sufocaram os brotos.
8 Ya kaatag ay natata ha mataba ya luta. Tinumubo ya habaytoy bini haka naubuh hên nanagêy, hên main manimagatoh ya lahí, anêmapo, haka tatlumpo.”
8 Ainda outras caíram em solo fértil e produziram uma colheita trinta, sessenta e até cem vezes maior que a quantidade semeada.
9 Hên nahabi nay habayto ni Apo Jesus, ay wana êt, “Pakaihipên yo ya nagilam yo!”
9 Quem é capaz de ouvir, ouça com atenção!”.
10 Dinumani kan Apo Jesus hilay tagahonol na ta nangotang hila, ya wanla, “Pata panay paalimbawa ya pamanoro mo kanlan kal-atan?”
10 Os discípulos vieram e lhe perguntaram: “Por que o senhor usa parábolas quando fala ao povo?”.
11 Kabay wani Apo Jesus kanla, “Hikaw bat ya makamwang hên inlihim ya tungkol ha pamanlokop ni Apo Namalyari, noa, a na impamwang ya habayto ha kaatag.
11 Ele respondeu: “A vocês é permitido entender os segredos do reino dos céus, mas a outros não.
12 No honolên yoy toro ko, ay mapahanan ya pamangintindi yo, noa, no a yon honolên, ay alihên êt kamoyu ya pêpêrad ya naintindihan yo.
12 Pois ao que tem, mais lhe será dado, e terá em grande quantia; mas do que nada tem, até o que tem lhe será tirado.
13 Kabay an-idann ko ha alimbawa ya pamanoro ko kanla, ta ‘Manlêk hila man, ay a la mamwangan ya anhêlkên la. Magilam la man, ay a hila manggilam, haka a la angkaintindihan ya angkagilaman la.’
13 É por isso que uso parábolas: eles olham, mas não veem; escutam, mas não ouvem nem entendem.
14 Angkatupad kanla ya impamwang ni Propeta Isaias, ya wana hên hato,
14 “Cumpre-se, desse modo, a profecia de Isaías que diz: ‘Quando ouvirem o que digo, não entenderão. Quando virem o que faço, não compreenderão.
15 A hila malyarin maniwala gawan kinumdêy ya ulo la. Ampagtêtêkk hila, haka an-ipêrêng lay mata la. Ta kayno maintindihan la, haka maghêhê hilan dumani kangko, bayo patawarên ko hila.’
15 Pois o coração deste povo está endurecido; ouvem com dificuldade e têm os olhos fechados, de modo que seus olhos não veem, e seus ouvidos não ouvem, e seu coração não entende, e não se voltam para mim, nem permitem que eu os cure’.
16 Noa, hikaw, ay iningalwan, kabay angkaintindihan yo ya angkakit yoy andaygên ko, haka angkaintindihan yoy anhabiên ko.
16 “Felizes, porém, são seus olhos, pois eles veem; e seus ouvidos, pois eles ouvem.
17 Hên hato, ay mal-at ya mámipamwang hên an-ipaihip kanla ni Apo Namalyari, haka kaatag pon ya mahonol kana, ya labay-labay dayi hên makahêlêk hên angkakit yo ya andaygên ko. Labay-labay la dayin magilaman ya anhabiên ko ya angkagilaman yo. Noa, a la nahêlêk ya angkakit yo, haka a la êt nagilam ya angkagilaman yo.”
17 Eu lhes digo a verdade: muitos profetas e justos desejaram ver o que vocês têm visto e ouvir o que vocês têm ouvido, mas não puderam.
18 “Gilamên yoy habaytsi ya labay habiên hên alimbawa ya tungkol ha bini.
18 “Agora, ouçam a explicação da parábola sobre o lavrador que saiu para semear.
19 Ya bini ay habi ni Apo Namalyari hên tungkol ha pamanlokop na. Ya nakêm tawo ay in-alimbawa ha natataan bini. Ya bini ya natata ha dann ay habi ni Apo Namalyari ya nagilam lan tawo, noa, a la naintindihan, bayo tampol nilumatêng hi Satanas, ta inalíh nay habaytoy habi ha nakêm la.
19 As sementes que caíram à beira do caminho representam os que ouvem a mensagem sobre o reino e não a entendem. Então o maligno vem e arranca a semente que foi lançada em seu coração.
20 Ya bini ya natata ha kabatoan, ay habi ni Apo Namalyari ya nagilam haka tinanggap lan tawo hên main kahiglaan,
20 As que caíram no solo rochoso representam aqueles que ouvem a mensagem e, sem demora, a recebem com alegria.
21 noa, a nimana ha nakêm la. Naniwala hila pon, noa, hên nilumatêng ya kairapan o ya pamairap, ay tampol naalíh ya paniwala la.
21 Contudo, uma vez que não têm raízes profundas, não duram muito. Assim que enfrentam problemas ou são perseguidos por causa da mensagem, cedo desanimam.
22 Ya bini ya natata ha kadiwian ay habi ni Apo Namalyari ya ginilam lan tawo, noa, tampol nialíh ha nakêm la, gawan kayagahan, pibandian, haka katsighaw hên biyay. Kabay a nabayo ya biyay la, hên nanad ha a nanagêy ya bini.
22 As que caíram entre os espinhos representam outros que ouvem a mensagem, mas logo ela é sufocada pelas preocupações desta vida e pela sedução da riqueza, de modo que não produzem fruto.
23 Ya bini ya inhabwag ha mataba ya luta ay habi ni Apo Namalyari ya nagilam haka naintindihan lan tawo, bayo nimana ha nakêm la, ya nanad ha lahí ya naubuh hên nanagêy hên main manimagatoh ya lahí, anêmapo, haka tatlumpo.”
23 E as que caíram em solo fértil representam os que ouvem e entendem a mensagem e produzem uma colheita trinta, sessenta e até cem vezes maior que a quantidade semeada”.
24 Impamwang kanla ni Apo Jesus ya miha pon ya alimbawa, ya wana, “Ya pamanlokop ni Apo Namalyari ay maialimbawa ya êmên di: Main mihay lalaki ya namiêhad hên mangêd ya bini hên trigo.
24 Esta foi outra parábola que Jesus contou: “O reino dos céus é como um agricultor que semeou boas sementes em seu campo.
25 Noa, hên mihay yabi, hên angkabêlêw hilangan, ay nilumatêng ya kapatsi na hên namihabwag hên tagêy hên lamon ha pinay-êharan trigo, bayo nammita yay na.
25 Enquanto os servos dormiam, seu inimigo veio, semeou joio no meio do trigo e foi embora.
26 Tinumuboy trigo haka nakisabay hên tinumuboy lamon. Hên nanagêy ya trigo, ay napansin lan tagahuyo nan lalaki ya lamon.
26 Quando a plantação começou a crescer, o joio também cresceu.
27 Kabay dinumani hila kana, ta wanla, ‘Êndat naên ya mangêd ya binin trigo ya in-êhad. Ay-irin ubat ya hata lamon?’
27 “Os servos do agricultor vieram e disseram: ‘O campo em que o senhor semeou as boas sementes está cheio de joio. De onde ele veio?’.
28 Hinabi nan lalaki, ya wana, ‘Main kapatsi ya namihabwag hên tagêy hên lamon bayri.’ Kabay nangotang hilay tagahuyo na, ‘Labay mon lamonên naên ya?’
28 “‘Um inimigo fez isso’, respondeu o agricultor. “‘Devemos arrancar o joio?’, perguntaram os servos.
29 Noa, wanan lalaki, ‘Paan pon. Ta no lamonên yo, ay maulot yoy trigo etaman.
29 “‘Não’, respondeu ele. ‘Se tirarem o joio, pode acontecer de arrancarem também o trigo.
30 Paulayan yoy na hên makisabay, hên angga ha panggapah. No panaon hên panggapah, ay habiên ko tana ha manggapah ya unaên la pon alihên ya lamon, haka la pêpêthên ta ulamên. Bayo gapahên ya trigo ta ihimpan.’”
30 Deixem os dois crescerem juntos até a colheita. Então, direi aos ceifeiros que separem o joio, amarrem-no em feixes e queimem-no e, depois, guardem o trigo no celeiro’”.
31 Namitoro hi Apo Jesus hên miha pon ya alimbawa, ya wana kanla, “Ya pamanlokop ni Apo Namalyari ay maialimbawa ha pamantumubo hên mihay nanaway but-o ya intanêm.
31 Então Jesus contou outra parábola: “O reino dos céus é como a semente de mostarda que alguém semeia num campo.
32 Iibon man ya but-o, ay hinumlay yan nag-in kayo, kabay nipanyag halay ya manok-lalê ha hanga na.”
32 É a menor de todas as sementes, mas se torna a maior das hortaliças; cresce até se transformar em árvore, e vêm as aves e fazem ninho em seus galhos”.
33 Namitoro hi Apo Jesus hên miha pon ya alimbawa, ya wana kanla, “Ya pamanlokop ni Apo Namalyari ay maialimbawa ha pampaalsa ya pinakigawgaw hên mihay babayi ha kal-atan hên arina, haka nilum-at ya habaytoy kal-atan.”
33 Jesus também contou a seguinte parábola: “O reino dos céus é como o fermento usado por uma mulher para fazer pão. Embora ela coloque apenas uma pequena quantidade de fermento em três medidas de farinha, toda a massa fica fermentada”.
34 Hên nanoro hi Apo Jesus kanlan kal-atan, ay panay main hên alimbawa ha panoro na.
34 Jesus sempre usava histórias e comparações como essas quando falava às multidões. Na verdade, nunca lhes falava sem usar parábolas.
35 Êmbayroy panoro na ta êmên matupad ya impamwang nan mihay mámipamwang hên impaihip kana ni Apo Namalyari, ya wana,
35 Cumpriu-se, desse modo, o que foi dito por meio do profeta: “Eu lhes falarei por meio de parábolas; explicarei coisas escondidas desde a criação do mundo”.
36 Amêhên, imbalag ni Apo Jesus ya kal-atan, ta hinumwên ya ha bali. Haka dinumani kana ya tagahonol na, ta wanla, “Ipamulah mo kannaên ya alimbawa ya tungkol ha lamon ha trigo ya in-êhad.”
36 Em seguida, deixando as multidões do lado de fora, Jesus entrou em casa. Seus discípulos lhe pediram: “Por favor, explique-nos a história do joio no campo”.
37 Hinabi na etaman, ya wana, “Hiko, ya Taga-Langit, ya In-anak Tawo, ay in-alimbawa ha namiêhad hên mangêd ya bini hên trigo.
37 Jesus respondeu: “O Filho do Homem é o agricultor que planta as boas sementes.
38 Ya in-alimbawa ha pinay-êharan ay boon luta, haka ya in-alimbawa ha mangêd ya bini hên trigo, ay hilay palokop kan Apo Namalyari. Ya in-alimbawa ha lamon, ay hilay angkalokopan ni Satanas,
38 O campo é o mundo, e as boas sementes são o povo do reino. O joio são as pessoas que pertencem ao maligno,
39 haka ya in-alimbawa ha namihabwag tagêy lamon, ay hi Satanas. Ya in-alimbawa ha panggapah, ay yabay ya kaanggaan hên hata luta, haka ya in-alimbawa ha manggapah, ay hilay anghel ni Apo Namalyari.
39 e o inimigo que plantou o joio no meio do trigo é o diabo. A colheita é o fim dos tempos, e os que fazem a colheita são os anjos.
40 No ay-êmên tsinipon ya hatoy lamon, bayo inulam, ay êmbayro etaman ha anggaan hên hata luta.
40 “Da mesma forma que o joio é separado e queimado no fogo, assim será no fim dos tempos.
41 Gawan hiko, ya Taga-Langit, ya In-anak Tawo, ay mamiutoh hên anghel ko ha boon pamanlokop ko, ta tsiponên lay balang ampangubatan kasalanan, haka hilay mapanyag karawakan,
41 O Filho do Homem enviará seus anjos, e eles removerão do reino tudo que produz pecado e todos que praticam o mal
42 ta ihamwag hila ha apoy ya a angkaparê. Hadyay tangih la bayro, haka mipang-ngê-ngêt hila ha hadyay huluk la, boy ha hadyay ilab ya angkatanam la.
42 e os lançarão numa fornalha ardente, onde haverá choro e ranger de dentes.
43 Noa, hilay mahonol kana, ay mag-in nanad allo ya ampam-in hawang ha pamanlokop ni Apo Namalyari ya Tatang la. Pakaihipên yo ya nagilam yo.”
43 Então os justos brilharão como o sol no reino de seu Pai. Quem é capaz de ouvir, ouça com atenção!”
44 Inhundo ni Apo Jesus ya panoro na, ya wana, “Ya pamanlokop ni Apo Namalyari ay maialimbawa ha maalagáy pibandian ya ayn kapantag, ya nakali ha lutan kaatag, bayo hinapolan oman. Ha hadyay kahiglaan nan nakatapol, ay nuli ya, ta in-ubuh nan inhaliw ya atsi kana, ta hinaliw nay habaytoy luta ya nag maalagáy pibandian ya ayn kapantag.”
44 “O reino dos céus é como um tesouro escondido que um homem descobriu num campo. Em seu entusiasmo, ele o escondeu novamente, vendeu tudo que tinha e, com o dinheiro da venda, comprou aquele campo.”
45 Inhundo ni Apo Jesus ya panoro na, ya wana, “Ya pamanlokop ni Apo Namalyari ay maialimbawa êt ha mihay mangalakal ya ampanapol hên maalagáy perlas.
45 “O reino dos céus também é como um negociante que procurava pérolas da melhor qualidade.
46 Hên nakahêlêk yan mihay perlas ya hadyay maalagá, ay in-ubuh nan inhaliw ya atsi kana, ta hinaliw nay habaytoy hadyay maalagáy perlas.”
46 Quando descobriu uma pérola de grande valor, vendeu tudo que tinha e, com o dinheiro da venda, comprou a tal pérola.”
47 Inhundo ni Apo Jesus ya panoro na, ya wana, “Ya pamanlokop ni Apo Namalyari ay maialimbawa êt ha lambat ya inhamwag ha dagat, ya nakakwa hên hino-hino kay na hên ya kênan lanêm.
47 “O reino dos céus é, ainda, como uma rede de pesca que foi lançada ao mar e pegou peixes de todo tipo.
48 Hên napno ya habayto, ay ginuloy la ha laylay, ta nikno hilan impapawa ya habaytoy makêna haka a makêna. Bayo la intapon ya a makêna.
48 Quando a rede estava cheia, os pescadores a arrastaram até a praia, sentaram-se e juntaram os peixes bons em cestos, jogando fora os ruins.
49 Êmbayro etaman ha anggaan hên hata luta. Ipapawa lan anghel, hilay mapanyag karawakan kanlan mahonol kan Apo Namalyari.
49 Assim será no fim dos tempos. Os anjos virão, separarão os perversos dos justos
50 Hilay mapanyag karawakan, ay ihamwag ha impiyerno ya hadyay apoy ya a angkaparê. Hadyay tangih la bayro, haka mipang-ngê-ngêt hila ha hadyay huluk la, boy ha hadyay ilab ya angkatanam la.”
50 e os lançarão na fornalha ardente, onde haverá choro e ranger de dentes.
51 Kinotang ni Apo Jesus hilay tagahonol na hên tungkol ha intoro na kanla, ya wana, “Naintindihan yoy habayto?” Wanla etaman, “Awo. Angkaintindihan naên.”
51 Vocês entendem todas essas coisas?” “Sim”, responderam eles.
52 Wanay na êt ni Apo Jesus, “Kabay maintindihan yo etaman ya habaytsi: hilay mánoron Kautuhan ni apo Moises ya ampaniwala ha an-itoro ko ya tungkol ha pamanlokop ni Apo Namalyari, ay maialimbawa ha mihay main bali, ya tampol hên maiawah ha dyanan pibandian na ya mana haka ya bayo. Gawan pareho lan maitoro ya manan toro haka ya bayon toro.”
52 Então ele acrescentou: “Todo mestre da lei que se torna discípulo no reino dos céus é como o dono de uma casa que tira do seu tesouro verdades preciosas, tanto novas como velhas”.
53 Hên naitoro nay na ya habaytoy alimbawa, ay nag-alíh yay na bayro.
53 Quando Jesus terminou de contar essas parábolas, deixou aquela região
54 Hên nilumatêng ya ha Nazaret, ya balayan ya pinanhumlayan na, ay hinumwên ya ha sinagoga la, ta nanoro ya. Haka ha pamanoro na, ay nipag-êpapah hilay nakagilam, ya wanla, “Ay-iri nan nakwa ya kamwangan na boy ya kapangyarihan na hên manyag hên kapapaêpapah?”
54 e voltou para Nazaré, cidade onde tinha morado. Enquanto ensinava na sinagoga, todos se admiravam e perguntavam: “De onde lhe vêm a sabedoria e o poder para realizar milagres?
55 “Daptay hiyay anak ni Jose, ya kalpintero, ya kabalayan tamo. Yarin alwan Maria ya langan hên indo na! Yarin alwan hiyay patêl lan Santiago, Jose, Judas, haka hi Simon!
55 Não é esse o filho do carpinteiro? Conhecemos Maria, sua mãe, e também seus irmãos, Tiago, José, Simão e Judas.
56 Yarin alwan kabalayan tamo ya patêl nay babayi! Ay-iri nan nakwa ya kamwangan na, haka kapangyarihan nan manyag hên kapapaêpapah?”
56 Todas as suas irmãs moram aqui, entre nós. Onde ele aprendeu todas essas coisas?”.
57 Kabay a la ya tinanggap. Noa, wani Apo Jesus kanla, “Hilay propeta ni Apo Namalyari, ay anggalangên ha agyan ayri ya logal, noa, a hila ampansinên hên kamag-anak la haka kabalayan la.”
57 E sentiam-se muito ofendidos. Então Jesus lhes disse: “Um profeta recebe honra em toda parte, menos em sua cidade e entre sua própria família”.
58 Gawan ayn hilan paniwala kana, ay pêrad bat ya kapapaêpapah ya dinyag na bayro.
58 E, por causa da incredulidade deles, realizou ali apenas uns poucos milagres.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.