Atos 7
Ya habi ni apo namalyari: Bayon tsipan - Ayta Mag-antsi (SGB) vs VC
1 Kinotang nan pinakapoon pari hi Esteban, no pêtêg ya habaytoy imbara kana.
1 Perguntou-lhe então o sumo sacerdote: É realmente assim?
2 Hinabi ni Esteban, ya wana, “Hikaw ya patêl ko haka matoa ko, pakagilamên yo ya anhabiên ko. Hên haton a ya pon ampaidi ha balayan hên Haran, hên idi ya pon ha Mesopotamia, hi apo Abraham, ya ninuno tamo, ay nagpahlêk kana, hi Apo Namalyari ya ayn kapantag ha kapangyarihan, kangêran haka kahampatan.
2 Respondeu ele: Irmãos e pais, escutai. O Deus da glória apareceu a nosso pai Abraão, quando estava na Mesopotâmia, antes de ir morar em Harã.
3 Wana kan apo Abraham, ‘Mag-alíh ka bayri ha luta mo. Ibalag moy kamag-anak mo ta lakwên moy logal ya itoro ko kamo.’
3 E disse-lhe: Sai de teu país e de tua parentela, e vai para a terra que eu te mostrar {Gn 12,1}.
4 “Kabay immalíh hi apo Abraham bayro ha luta na ha bansan Caldeo ta napaidi ya ha Haran. Hên pangamatsi hên tatang na, ay in-álih na ya ni Apo Namalyari bayri ha lutan Canaan ya andyanan tamo amêhên.
4 Ele saiu da terra dos caldeus, e foi habitar em Harã. Dali, depois que lhe faleceu o pai, Deus o fez passar para esta terra, em que vós agora habitais.
5 Êmbayro man, ay a na ya pon dinyanan hên nanawa man ya hukat hên luta bayri. Noa, impangako kana ni Apo Namalyari, ya habaytsi ya lutan Canaan, ay idin kana, haka ha mag-in kaapo-apoan na. Hên nangako hi Apo Namalyari hên habayto, ay ayn ya pon anak hi apo Abraham.
5 Não lhe deu nela propriedade alguma, nem sequer um palmo de terra, mas prometeu dar-lha em posse, e depois dele à sua posteridade, quando ainda não tinha filho algum.
6 Êmbayri ya hinabi ni Apo Namalyari kana, ‘Hilay mag-in kaapo-apoan mo ay paidi ha kaatag ya bansa. Daygên hilan ipoh bayro, haka hila pairapan ha apat a gatoh ya taon.
6 Eis como falou Deus: Tua descendência habitará em terra estranha e será reduzida à escravidão e maltratada pelo espaço de quatrocentos anos.
7 Noa, parusaan ko hilay mamaipoh kanla. Panga-ubat kanan habayto, ay mag-alíh hila bayro, ya mag-in kaapo-apoan mo, ta bayri la kon simbaên.’ Êmbayroy hinabi ni Apo Namalyari kan apo Abraham.
7 Mas eu julgarei a nação que os dominar - diz o Senhor -, e eles sairão e me prestarão culto neste lugar {Gn 15,13s.; Ex 3,12}.
8 Haka in-utoh na ya êt hên dapat tuliên ya mag-in kaapo-apoan na ya palatandaan hên kahundoan na kanla. Kabay hên in-anak hi apo Isaac, hên nakalabah ya waloy allo ay tinuli na yay na ni apo Abraham. Êmbayro êt ya dinyag ni apo Isaac kan apo Jacob, ya anak na. Hi apo Jacob, ya ambaêgên hên apo Israel etaman, ay êmbayro êt ya dinyag na ha labinloway anak na, ya ninuno tamo.
8 E deu-lhe a aliança da circuncisão. Assim, Abraão teve um filho, Isaac, e, passados oito dias, o circuncidou; e Isaac, a Jacó; e Jacó, os doze patriarcas.
9 “Noa, hi apo Jose, ya miha kanlan labinloway anak ni apo Jacob, ay kinahêman lan kaka na. Kabay inhaliw la ya hên mag-in ipoh ha bansan Egipto. Noa, a na yan pinaulayan ni Apo Namalyari,
9 Os patriarcas, invejosos de José, venderam-no para o Egito. Mas Deus estava com ele.
10 ta pinataniêh na ya ha kaganawan kairapan ya dinanan na. Dinyanan na yan kamwangan hên makilamo, haka kagalingan hên umarap kanan Faraon, ya ari, ya pinakapoon hên bansan Egipto. Kabay dinyanan na yan Faraon hên tungkulan hên mag-in gobernador ha boon bansan Egipto haka mamaala ha kaganawan ya atsi ha bali ni Faraon.
10 Livrou-o de todas as suas tribulações e deu-lhe graça e sabedoria diante do faraó, rei do Egito, que o fez governador do Egito e chefe de sua casa.
11 “Hên gobernador yay na hi Jose hên pitoy taon, ay ayn nanan tumubo ha kaganawan tanaman gawan a nanguran ha pitoy taon ha bansan Egipto haka ha bansan Canaan. Kabay nadanasan lay hadyay kairapan. Ayn hilay nan mapangwaan hên maêkan ya hilay ninuno tamo ha Canaan.
11 Sobreveio depois uma fome a todo o Egito e Canaã. Grande era a tribulação, e os nossos pais não achavam o que comer.
12 Hên namwangan ni apo Jacob ya main awud hên mahaliw ya trigo ha bansan Egipto, ay in-utoh na hilay anak na hên manaliw. Habaytoy unan pammako la bayro, ay a la ya nabalayan hi apo Jose.
12 Mas quando Jacó soube que havia trigo no Egito, enviou pela primeira vez os nossos pais para lá.
13 Ha ikalwan oman hên pammako la bayro, ay nagpabalay hi apo Jose kanla. Kabay namwangan hên Faraon ya tungkol ha mipapatêl haka ya toa ni apo Jose.
13 Na segunda, foi José reconhecido por seus irmãos, e foi descoberta ao faraó a sua origem.
14 Kabay impauli ni apo Jose ya tatang na, hi apo Jacob, haka hilay kaganawan kamag-anak na, ya pitumpo boy limay katawo.
14 Enviando mensageiros, José mandou vir seu pai Jacó com toda a sua família, que constava de setenta e cinco pessoas.
15 Haka nanugêl hi apo Jacob ha bansan Egipto hên angga ha natsi ya. Hilay maának na ya ninuno tamo ay natsi bayro etaman.
15 Jacó desceu ao Egito e morreu ali, como também nossos pais.
16 Ya bangkay la ay in-uli di ha luta tamo ta in-ilbêng ha Siquem ha pay-ilbêngan, ya hinaliw ni apo Abraham hên hato ha maának ni Hamor.
16 Seus corpos foram trasladados para Siquém, e foram postos no sepulcro que Abraão tinha comprado, a peso de dinheiro, dos filhos de Hemor, de Siquém.
17 “Hên marani yay na ya panaon hên panupad ni Apo Namalyari ha pangako na kan apo Abraham ya idin kanlan mag-in kaapo-apoan na ya lutan Canaan, ay kal-atan lay nan ninuno tamo ha Egipto.
17 Aproximava-se o tempo em que devia realizar-se a promessa que Deus havia jurado a Abraão. O povo cresceu e se multiplicou no Egito
18 Ya bayon ari ha Egipto hên habaytoy panaon ay a na muwang ya tungkol kan apo Jose.
18 até que se levantou outro rei no Egito, o qual nada sabia de José.
19 Inutakan haka pinairapan nay ninuno tamo ha pamatoluk na, ya itapon lay bingot ta êmên hila matsi.
19 Este rei, usando de astúcia contra a nossa raça, maltratou nossos pais e obrigou-os a enjeitar seus filhos para privá-los da vida.
20 Hên panaon hên habayto ay in-anak hi apo Moises, ya mihay anak ya bapan mahampat. Hinayhay la ya pon, hên toa na, ha bali la, hên tatloy buwan,
20 Por este mesmo tempo, nasceu Moisés. Era belo aos olhos de Deus e por três meses foi criado na casa paterna.
21 bayo hên in-awah la ya, ay main babayi bayro ya nangwa kana. Hiyay anak hên habaytoy ari. Intad na ya hi apo Moises hên mantêg nan anak.
21 Depois, quando foi exposto, a filha do faraó o recolheu e o criou como seu próprio filho.
22 Tinoroan la hi apo Moises ha kamwangan lan taga-Egipto ya manga-talino kabay hiyay nag-in magaling ha pamaghabi haka magaling ha kaganawan dyag.
22 Moisés foi instruído em todas as ciências dos egípcios e tornou-se forte em palavras e obras.
23 “Hên apatapoy taon nay na ni apo Moises, ay naihipan nan hirawên hilay kapareho nan Israelita, ta hêlkên na no hinoy nay angkalyari kanla.
23 Quando completou 40 anos, veio-lhe à mente visitar seus irmãos, os filhos de Israel.
24 Hên atsi yay na bayro, ay nahêlêk na ya mihay kapareho na ya ampairapan hên mihay Egipcio. Hinawpan nay kapareho na, haka ha pamihigantsi na hên kapareho na, ay pinatsi nay hatoy Egipcio.
24 Viu que um deles era maltratado; tomou-lhe a defesa e vingou o que padecia a injúria, matando o egípcio.
25 Êndat na no angkaintindihan lan kapareho na ya hiyay pinili ni Apo Namalyari hên mamibuhan kanla ha pangaipoh la. Noa, a la naintindihan.
25 Ele esperava que os seus irmãos compreendessem que Deus se servia de sua mão para livrá-los. Mas não o entenderam.
26 Hên humonoy allo, ay nahêlêk nay loway kapareho na ya ampihuhubakan. Labay na dayi ya makiúmang hila, kabay wana, ‘Patêl, awta ampihuhubak kaw ya parehon Israelita?’
26 No dia seguinte, dois dentre eles brigavam, e ele procurou reconciliá-los: Amigos, disse ele, sois irmãos, por que vos maltratais um ao outro?
27 Noa, intolak hi apo Moises hên hatoy namahakit ha kapareho na, ta wana, ‘Yarin main kan tungkulan hên mamaala haka manlingon kannaên!
27 Mas o que maltratava seu compatriota o repeliu: Quem te constituiu chefe ou juiz sobre nós?
28 Labay mo kon patsên hên nanad ha pamatsi mo naapon kanan Egipcio!’
28 Porventura queres tu matar-me, como ontem mataste o egípcio?
29 Hên pamakagilam ni apo Moises hên habi na, ay nuwayu yan nagtago hên nanugêl ha logal ya ambaêgên Madian. Bayro yan nakapag-ahawa haka nakapag-anak hên loway lalaki.
29 A estas palavras, Moisés fugiu. E esteve como estrangeiro na terra de Madiã, onde teve dois filhos.
30 “Pangalabah hên apatapo ya taon, ay nagpahlêk kan apo Moises ya mihay anghel ni Apo Namalyari ha dani hên Tawgtug Sinai ha kabalah-balahan, ha mihay naaypa ya poon kayo ya andungkêt.
30 Passados quarenta anos, apareceu-lhe no deserto do monte Sinai um anjo, na chama duma sarça ardente.
31 Nag-êpapah hi apo Moises ha nahêlêk na. Kaban ampaidani ya ta puliahên na ya, ay nagilam nay habi hên Panginoon, ya wana,
31 Moisés, admirado de uma tal visão, aproximou-se para a examinar. E a voz do Senhor lhe falou:
32 ‘Hiko hi Apo Namalyari ya ansimbaên lan ninuno mo, ya hilan Abraham, Isaac haka Jacob.’ Namêgpêg hi apo Moises gawan limo na, haka malimo yan manlêk.
32 Eu sou o Deus de teus pais, o Deus de Abraão, de Isaac, de Jacó. Moisés, atemorizado, não ousava levantar os olhos.
33 Hinabi nay na êt hên Panginoon kana, ya wana, ‘Alihên moy panlatop hên bitsih mo ta luta ko ya habaytsi.
33 O Senhor lhe disse: Tira o teu calçado, porque o lugar onde estás é uma terra santa.
34 Angkahêlêk ko ya hadyay pamairap kanlan pinili ko, ya atsi bayro ha Egipto. Angkagilaman koy pamakiingalo la kangko. Kabay atsi ko bayri hên ibuhan hila. Mako ka di, ta paorongên kata ha Egipto.’” Habayto ya hinabi ni Apo Namalyari.
34 Considerei a aflição do meu povo no Egito, ouvi os seus gemidos e desci para livrá-los. Vem, pois, agora e eu te enviarei ao Egito.
35 Inhundo ni Esteban ya pamaghabi na, ya wana, “Hi apo Moises ay a tinanggap hên kapareho na hên hinabi la, ya wanla kana, ‘Yarin main kan tungkulan hên mamaala haka manlingon kaso naên!’ Yan hiya êt ya in-utoh ni Apo Namalyari hên mamaala haka mamibuhan kanla ha hawop hên anghel, ya nagpahlêk kana ha naaypa ya poon kayoy andungkêt.
35 Este Moisés que desprezaram, dizendo: Quem te constituiu chefe ou juiz?, a este Deus enviou como chefe e libertador pela mão do anjo que lhe apareceu na sarça.
36 Hiya êt ya namaala kanlan kapareho na, ha pag-alíh la ha Egipto ha pamanyag hên kal-atan ya kapapaêpapah bayro ha Egipto, ha Dagat ya nag langan Naorit haka ha apatapo ya taon la ha kabalah-balahan.
36 Ele os fez sair do Egito, operando prodígios e milagres na terra do Egito, no mar Vermelho e no deserto, por espaço de quarenta anos.
37 Hiya êt hi apo Moises ya nag-habi ha kapareho na, ya wana, ‘Hi Apo Namalyari ya mamili hên mihay kapareho tamon Israelita hên mag-in propeta na, hên nanad kangko.’
37 Foi este Moisés que disse aos filhos de Israel: Deus vos suscitará dentre os vossos irmãos um profeta como eu.
38 Hiya êt, hi apo Moises, ya kalamo hên ninuno tamo hên nagtsipon hila ha kabalah-balahan, ya kinahabi hên anghel ha Tawgtug Sinai, ha kabalah-balahan, hên indin kana ya habi ni Apo Namalyari ya ampam-in biyay ya in-intsilga na kantamon kaapo-apoan na.
38 Este é o que esteve entre o povo congregado no deserto, e com o anjo que lhe falara no monte Sinai, e com os nossos pais; que recebeu palavras de vida para no-las transmitir.
39 “Noa, a la ya hinonol hên ninuno tamo. A la ya tinanggap, ta labay lay na êt hên mag-orong ha Egipto.
39 Nossos pais não lhe quiseram obedecer, mas o repeliram. Em seus corações voltaram-se para o Egito,
40 Hên nabuyotan hi apo Moises bayro ha Tawgtug Sinai, ay kinahabi la ya kaka na, hi Aaron, ya panyag na hilan diyos-diyosan ya mamaala kanla gawan a la muwang no hinoy nalyari kan apo Moises ya nantan kanla hên ubat ha Egipto.
40 dizendo a Aarão: Faze-nos deuses, que vão diante de nós, porque quanto a este Moisés, que nos tirou da terra do Egito, não sabemos o que foi feito dele.
41 Kabay nanyag hilan rebulto hên alwan pêtêg ya diyos ya kalupan biseron baka. Pangayari ay nipamatsi hilan ayop ta in-arap la bayro ha rebulto. Nagkaluto hila haka nagpakahigla hila bayro hên nagsimba ha arapan hên habaytoy rebulto ya bat lan dinyag.
41 Fizeram, naqueles dias, um bezerro de ouro e ofereceram um sacrifício ao ídolo, e se alegravam diante da obra das suas mãos.
42 Gawan bayro, ay tinalibatokan hila ni Apo Namalyari haka na hila pinaulayan hên magsimba ha allo, buwan haka bêtêwên. Bayron natupad ya impahulat ni Apo Namalyari ha mihay mámipamwang hên an-ipaihip kana ni Apo Namalyari, ya wanan hulat,
42 Mas Deus afastou-se e os abandonou ao culto dos astros do céu, como está escrito no livro dos profetas: Porventura, casa de Israel, vós me oferecestes vítimas e sacrifícios por quarenta anos no deserto?
43 Ya ampigêgêtan yo ay tolda nan alwan pêtêg hên diyos ya nag langan Moloc,
43 Aceitastes a tenda de Moloc e a estrela do vosso deus Renfão, figuras que vós fizestes para adorá-las! Assim eu vos deportarei para além da Babilônia {Am 5,25ss.}.
44 Inhundo ni Esteban ya pamaghabi na, ya wana, “Kala-kalamo lan ninuno tamo ha kabalah-balahan ya Toldan Tsipan ni Apo Namalyari, ya pagsimbaan la kana. Habaytoy palatandaan kanlan ninuno tamo ya a na hila paulayan. Ha panyag lan habaytoy Toldan Tsipan, ay tinoto lay impahlêk ni Apo Namalyari kan apo Moises.
44 A Arca da Aliança esteve com os nossos pais no deserto, como Deus ordenou a Moisés que a fizesse conforme o modelo que tinha visto.
45 Hên natsi hi apo Moises, ta hi apo Josue ya namaala kanlan ninuno tamo, ay gintan lay Toldan Tsipan ni Apo Namalyari di ha Canaan, hên nanugêl hila di, hên panga-ubat lan impaalíh ni Apo Namalyari ya manan ampipaidi bayri. Atsi ya pon di ya habaytoy Toldan Tsipan ni Apo Namalyari, ya pagsimbaan la kana, hên panaon ni Arin David.
45 Recebendo-a nossos pais, levaram-na sob a direção de Josué às terras dos pagãos, que Deus expulsou da presença de nossos pais. E ali ficou até o tempo de Davi.
46 Hi Arin David ay iningalwan ni Apo Namalyari haka kinotang na kan Apo Namalyari no malyari yan mangipairêng hên paidyanan na, ya mapagsimbaan kana, hên ninuno tamon kaapo-apoan ni apo Jacob.
46 Este encontrou graça diante de Deus e pediu que pudesse achar uma morada para o Deus de Jacó.
47 Yan ya anak ni Arin David, hi Arin Solomon ya nakapipairêng hên habayto.
47 Salomão foi quem lhe edificou a casa.
48 “Noa, hi Apo Namalyari, ya ayn kapantag, ay a ya ampaidi ha bali ya dyag hên tawo, ta êmên di ya hinulat ni Propeta Isaias, ya wanan hulat,
48 O Altíssimo, porém, não habita em casas construídas por mãos humanas. Como diz o profeta:
49 ‘Wanan Panginoon, “Ampamaala ko ha langit haka ha luta.
49 O céu é o meu trono, e a terra o escabelo dos meus pés. Que casa me edificareis vós?, diz o Senhor. Qual é o lugar do meu repouso?
50 gawan ha hiko ya nanyag hên kaganawan.”’ ”
50 Acaso não foi minha mão que fez tudo isto {Is 66,1s.}?
51 Inhundo ni Esteban ya pamaghabi na, ya wana, “Kakakdêyan ulo yo! Angga amêhên ay nanad kaw kanlan a ampanonol kan Apo Namalyari, ta a yo labay gilamên ya habi na. Nanad kaw hên ninuno yo, ya a hinumonol ha kalabayan hên Espiritu ni Apo Namalyari.
51 Homens de dura cerviz, e de corações e ouvidos incircuncisos! Vós sempre resistis ao Espírito Santo. Como procederam os vossos pais, assim procedeis vós também!
52 Hilay mámipamwang hên an-ipaihip kanla ni Apo Namalyari, ay naubuh hên pinairapan lan ninuno yo! Pinatsi lay in-utoh na ya namipapêt ha pamanlumatêng di hên Mesias, ya Cristo, ya impulong yo bayo impapatsi yo.
52 A qual dos profetas não perseguiram os vossos pais? Mataram os que prediziam a vinda do Justo, do qual vós agora tendes sido traidores e homicidas.
53 Hikaw pon êt ya nananggap hên Kautuhan ni Apo Namalyari ya indin lan anghel kanlan ninuno tamo, bayo a yo ya hinonol.”
53 Vós que recebestes a lei pelo ministério dos anjos e não a guardastes...
54 Pamakagilam lan ampamaala ha hinabi ni Esteban, ay hadyay tulaw la.
54 Ao ouvir tais palavras, esbravejaram de raiva e rangiam os dentes contra ele.
55 Noa, atsi kan Esteban ya kapangyarihan nan Espiritu ni Apo Namalyari. Naningla ya ha langit haka nahêlêk nay kapahilêw ya kahampatan ni Apo Namalyari ya ayn kapantag. Nahêlêk na êt hi Apo Jesus ya nakairêng ha dapit panabtab ni Apo Namalyari.
55 Mas, cheio do Espírito Santo, Estêvão fitou o céu e viu a glória de Deus e Jesus de pé à direita de Deus:
56 Kabay wana, “Awkêh! Hêlkên yo! Nakaloat ya langit haka nakairêng ya ha dapit panabtab ni Apo Namalyari ya Taga-Langit, ya In-anak Tawo!”
56 Eis que vejo, disse ele, os céus abertos e o Filho do Homem, de pé, à direita de Deus.
57 Tinagpênan lay têkk la ta êndat la no andêmêhên na hi Apo Namalyari. Nipan-angaw hila gawan huluk la, haka piniaagnan la yan dinawhong hi Esteban.
57 Levantaram então um grande clamor, taparam os ouvidos e todos juntos se atiraram furiosos contra ele.
58 Pinigogoluyan la yan paawah ha balayan Jerusalem ta pinagbabato la ya. Hilay tistigos ya naghabin kalaraman ya halanghang kan Esteban, ay namibalag hên takop lay pangkêbêl ha bitsih hên mihay lalaki ya nag langan Saulo.
58 Lançaram-no fora da cidade e começaram a apedrejá-lo. As testemunhas depuseram os seus mantos aos pés de um moço chamado Saulo.
59 Kaban ampibabatoan la ya, ay ampanalangin ya, hi Esteban, ya wana, “Panginoon Jesus, ipaulay kina kamo ya kaêlwa ko.”
59 E apedrejavam Estêvão, que orava e dizia: Senhor Jesus, recebe o meu espírito.
60 Nandoko ya bayo ya nan-angaw hên hadyay hêkaw, ya wana, “Panginoon, patawarên mo hila di ha dinyag la kangko.” Natsi yay na bayto.
60 Posto de joelhos, exclamou em alta voz: Senhor, não lhes leves em conta este pecado... A estas palavras, expirou.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 7, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.