Atos 19
BUK TAABU MATAKIN (RAI) vs ARIB
1 Baa Aapolos i ki Korinto, Paaulo i waan u ra aakapi nabuaal ma i waan paat irong Epeso, ma i baraata paa raa taara na wawer matira.
1 E sucedeu que, enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo tendo atravessado as regiões mais altas, chegou a Éfeso e, achando ali alguns discípulos,
2 Ma i tiri diat naa, “Lelawaai a Takado na Nion i ki un muaat baa muaat nurnur?” Ma diat baalui naa, “Pate, pa di wapua miaat u ra Takado na Nion.”
2 perguntou-lhes: Recebestes vós o Espírito Santo quando crestes? Responderam-lhe eles: Não, nem sequer ouvimos que haja Espírito Santo.
3 Ma i tiri diat, “Di baapitaaiso muaat ma woi na mangaana baapitaaiso?” Ma diat piri naa, “Ma ra baapitaaiso anun Ioaanes.”
3 Tornou-lhes ele: Em que fostes batizados então? E eles disseram: No batismo de João.
4 Ma Paaulo i piri lenbi, “Ioaanes i baapitaaiso ma ra baapitaaiso na nukpuku, ma i wapua a taara, baa diat a nurnur karom Iesu, ia baa in waan paat namur taana.”
4 Mas Paulo respondeu: João administrou o batismo do arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que após ele havia de vir, isto é, em Jesus.
5 Baa diat aa walangoro taa pirpir anun Paaulo, namur di baapitaaiso diat u ra iaa ra Tadaaru Iesu.
5 Quando ouviram isso, foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Baa Paaulo i ung a ru limaana nate un diat, a Takado na Nion i ki maut un diat, ma diat pirpir ma ra aalawur mangaana pirpir, ma diat pirpir na propet.
6 Havendo-lhes Paulo imposto as mãos, veio sobre eles o Espírito Santo, e falavam em línguas e profetizavam.
7 A taara maa diat 12 duk diat a kum muaana.
7 E eram ao todo uns doze homens.
8 Paaulo i laana ruk u ra ruma na lotu, ma i pipipir ma ra dekdek ma i papalaa wakaak u ra kum utnaa u ra mataanitu anun God karom diat. I paami lenmaa welaar ma tula kalaang.
8 Paulo, entrando na sinagoga, falou ousadamente por espaço de três meses, discutindo e persuadindo acerca do reino de Deus.
9 Iaku maa a balaan raa taara kon diat i dekdek aakit, ma pa diat nem na nurnur, ma diat pir aakaka Aakapi anun Kaarisito namataa ra taara raap. Io, Paaulo i waan paa kon diat. Ma i waan kup a ruma na wawer anun Tiraano, ma a kum taara na wawer diat murmuri ma diat pirpir ungaai u ra kum bungbung u ra ruma maa.
9 Mas, como alguns deles se endurecessem e não obedecessem, falando mal do Caminho diante da multidão, apartou-se deles e separou os discípulos, discutindo diariamente na escola de Tirano.
10 Ma ru kilaala i paampaami lenmaa. Io, diat raap baa diat ki u ra papaar Aasia, a kum taara Iudaia ma ra taara baa wakir a taara Iudaia kaai, diat walangoro a pirpir anu ra Tadaaru.
10 Durou isto por dois anos; de maneira que todos os que habitavam na Ásia, tanto judeus como gregos, ouviram a palavra do Senhor.
11 Paaulo i paam a kum dekdek na utnaa na kakaian ma ra dekdekin God.
11 E Deus pelas mãos de Paulo fazia milagres extraordinários,
12 Ma a taara diat lo paa anundiat kum aaginsip ma ta kum pakaana maalu kaai ma diat ung paai u ra panin Paaulo, namur diat ungi u ra kum malaapaang ma diat laangalaanga, ma a kum tabaraan kaai diat pari maut kon diat.
12 de sorte que lenços e aventais eram levados do seu corpo aos enfermos, e as doenças os deixavam e saíam deles os espíritos malignos.
13 Raa kum te Iudaia, diat laana waan taltalili u ra kum taamaan, kupi diat a lu irok wa a kum tabaraan ko ra taara. Ma diat walaari kupi diat a lu irok wa kaai a kum tabaraan ma ra iaan Iesu. Diat laana piri lenbi, “Iaau lu irok wa ui a tabaraan u ra iaan Iesu, baa Paaulo i warwarawaai mai.”
13 Ora, também alguns dos exorcistas judeus, ambulantes, tentavam invocar o nome de Jesus sobre os que tinham espíritos malignos, dizendo: Esconjuro-vos por Jesus a quem Paulo prega.
14 7 na natun raa muaana, a iaana Sikewaa a te Iudaia, a ngaala na tena wetabaar karom God, diat paami lenmi.
14 E os que faziam isto eram sete filhos de Ceva, judeu, um dos principais sacerdotes.
15 Iaku maa a tabaraan i baalu diat naa, “Iaau nunura ut Iesu, ma iaau nunura utkaai Paaulo. Iaku muaat, woi na mangaana taara muaat?”
15 Respondendo, porém, o espírito maligno, disse: A Jesus conheço, e sei quem é Paulo; mas vós, quem sois?
16 Ma a muaana baa a tabaraan i ruk taau uni, i irok baat pa diat, ma i um akinkin ta diat ma i rabaana anundiat kum maalu ma diat welulu pari unataamaan a kum towaturia maku.
16 Então o homem, no qual estava o espírito maligno, saltando sobre eles, apoderou-se de dois e prevaleceu contra eles, de modo que, nus e feridos, fugiram daquela casa.
17 A pirpir u ra utnaa mi, i waan paat karom a taara Iudaia ma a taara baa wakir a taara Iudaia baa diat ki irong Epeso, ma diat burut raap, ma diat urur u ra iaa ra Tadaaru Iesu.
17 E isto tornou-se conhecido de todos os que moravam em Éfeso, tanto judeus como gregos; e veio temor sobre todos eles, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Mongoro kon diat baa diat nurnur, diat waan paat ma diat pir apuaana a kum aakaina utnaa baa diat aa paam taai.
18 E muitos dos que haviam crido vinham, confessando e revelando os seus feitos.
19 Ma mongoro kaai kon diat baa diat paampaam uraura, diat lo ungaai paa anundiat kum buk na uraura, ma diat tun wa diat namataa ra taara raap. Baa diat luk ungaai paa a mataa ra kum buk raap, i welaar ut ma 50 aarip na maani.
19 Muitos também dos que tinham praticado artes mágicas ajuntaram os seus livros e os queimaram na presença de todos; e, calculando o valor deles, acharam que montava a cinqüenta mil moedas de prata.
20 Io, a pirpir anu ra Tadaaru i waan weraan, ma i tawa dekdek.
20 Assim a palavra do Senhor crescia poderosamente e prevalecia.
21 Baa a kum utnaa mi ia raap, Paaulo i nuki naa in waan unaanga Ierusalem, ma in waan bolo u ra papaar Maakedonia ma ra papaar Aakaaia. Ma i piri utkaai naa, “Baa iaau aa waan paa Ierusalem, ang waan bulung urong Rom.”
21 Cumpridas estas coisas, Paulo propôs, em seu espírito, ir a Jerusalém, passando pela Macedônia e pela Acaia, porque dizia: Depois de haver estado ali, é-me necessário ver também Roma.
22 I tula muga wa Timoti ma Eraasto, rudi kon diat baa diat laana waraauti, urong Maakedonia, ma ia i ki paa utmun irong u ra papaar Aasia.
22 E, enviando à Macedônia dois dos que o auxiliavam, Timóteo e Erasto, ficou ele por algum tempo na Ásia.
23 U ra kum bung maa, a ngaala na purpuruan i waan paat, i kabina maa a taara pa diat nem a Aakapi anun Kaarisito.
23 Por esse tempo houve um não pequeno alvoroço acerca do Caminho.
24 Maa raa muaana a iaana Demetrio, a tena paam taabataaba ma ra silwa, i paampaam a kum naatnaat na ruma na lotu anu ra nundiat tabuan na god Aartemis ma ra silwa, ma a pinapaam mi i paam apaat a ngaala na maani karom Demetrio ma ra nuna taara na pinapaam.
24 Porque certo ourives, por nome Demétrio, que fazia da prata miniaturas do templo de Diana, proporcionava não pequeno negócio aos artífices,
25 I ben ungaai paa anuna taara na pinapaam, ma raa taara ingen kaai baa anundiat pinapaam i welaar, ma i piri taan diat naa, “Kum taara, muaat nunurai naa daat laana paam apaat a ngaala na maani ko ra pinapaam mi.
25 os quais ele ajuntou, bem como os oficiais de obras semelhantes, e disse: Senhores, vós bem sabeis que desta indústria nos vem a prosperidade,
26 Main Epeso, ma u ra kum taamtaamaan raap min u ra papaar Aasia, a muaana mi, Paaulo, ia ben paa mongoro na taara, ma i ben puku pa diat, ma i wapua diat baa a kum utnaa mi daat paampaami ma ra limaandaat, wakir a kum god.
26 e estais vendo e ouvindo que não é só em Éfeso, mas em quase toda a Ásia, este Paulo tem persuadido e desviado muita gente, dizendo não serem deuses os que são feitos por mãos humanas.
27 Baa a utnaa mi in waan paat karom daat, wakir in baanaakaka koina iaa ra nundaat pinapaam ku, diat a nuk akinalik paa kaai a ruma na lotu anu ra nundaat tabuan na god Aartemis, ma diat a wakinalik paa anuna minamaar. Anundaat god, baa mari a taara Aasia raap ma a rakrakaan buaal kaai diat lotu karomi.”
27 E não somente há perigo de que esta nossa profissão caia em descrédito, mas também que o templo da grande deusa Diana seja estimado em nada, vindo mesmo a ser destituída da sua majestade aquela a quem toda a Ásia e o mundo adoram.
28 Baa diat walangoro a utnaa mi, diat kaankaan aakit, ma diat ge lenbi, “Aartemis anu ra taara Epeso ia a ngaala na god!”
28 Ao ouvirem isso, encheram-se de ira, e clamavam, dizendo: Grande é a Diana dos efésios!
29 Ma a taara raap ko ra taamaan maa diat purpuruan. Diat welulu ma diat paam akoto paa Gaaius ma Aaristaarko, a ru te Maakedonia baa ditul weur ma Paaulo ma diat ruk ma diaar u ra nundiat ngaala na ruma na kiwung.
29 A cidade encheu-se de confusão, e todos à uma correram ao teatro, arrebatando a Gaio e a Aristarco, macedônios, companheiros de Paulo na viagem.
30 Baa Paaulo i nem na ruk karom a taara, a taara na wawer diat turbaati.
30 Querendo Paulo apresentar-se ao povo, os discípulos não lho permitiram.
31 Ma raa kum mukmuga ko ra mataanitu u ra papaar Aasia, baa diat tepaana mai, diat taar wa a pirpir karomi naa koku i ruk u ra ruma na kiwung.
31 Também alguns dos asiarcas, sendo amigos dele, mandaram rogar-lhe que não se arriscasse a ir ao teatro.
32 Ma a kor na taara diat purpuruan. Raa taara diat waatung raa pirpir ut, ma raa taara kaai diat pir raaungaana pirpir, ma mongoro kon diat pa diat nunurai naa aawa maa diat waan paat kupi.
32 Uns, pois, gritavam de um modo, outros de outro; porque a assembléia estava em confusão, e a maior parte deles nem sabia por que causa se tinham ajuntado.
33 A taara Iudaia diat tul apaat taa Aaleksaander karom a kor na taara, ma diat ben paai unamuga. Io, Aaleksaander i turbaat diat ma ra limaana, kupi diat a ki wowowon, ma i nemi naa in pirpir baat ia ut namataa ra taara.
33 Então tiraram dentre a turba a Alexandre, a quem os judeus impeliram para a frente; e Alexandre, acenando com a mão, queria apresentar uma defesa ao povo.
34 Iaku baa a taara Epeso diat nunurai naa Aaleksaander ia a te Iudaia, pa diat taraam, diat kulkulaai ungaai un ru kudulaana pakaana bung lenbi, “Aartemis anu ra taara Epeso, ia a ngaala na god!”
34 Mas quando perceberam que ele era judeu, todos a uma voz gritaram por quase duas horas: Grande é a Diana dos efésios!
35 Baa a tena timtimu anu ra taamaan maa i turbaat a taara kupi diat a ki wowowon, i piri lenbi, “Muaat a taara Epeso, woi na taamaan kuri baa pa i nunurai naa a taara taanga min Epeso diat baboura a ruma na lotu anu ra ngaala na god Aartemis, ma ra malalarina kaai baa i puka pari taanginaanga u ra baakut?
35 Havendo o escrivão conseguido apaziguar a turba, disse: Varões efésios, que homem há que não saiba que a cidade dos efésios é a guardadora do templo da grande deusa Diana, e da imagem que caiu de Júpiter?
36 Pa te in weoro ko ra kum utnaa mi, koina baa muaat a ngo ma koku muaat paam ta purpuruan biaa ku.
36 Ora, visto que estas coisas não podem ser contestadas, convém que vos aquieteis e nada façais precipitadamente.
37 Muaat aa ben taa a ru muaana mi urin, iaku maa wakir diaar walong u ra ruma na lotu, ma pa diaar pir aakaka anundaat tabuan na god.
37 Porque estes homens que aqui trouxestes, nem são sacrílegos nem blasfemadores da nossa deusa.
38 A kiki na naagagon ma a kum tena naagagon kuri ut diat. Baa Demetrio diat ma ra kum tena pinapaam baa diat weur mai, diat nem na takuna te un ta utnaa, io, diat a wapua a kiki na naagagon uni. Ma diat, diat a wakado a naagagon uni.
38 Todavia, se Demétrio e os artífices que estão com ele têm alguma queixa contra alguém, os tribunais estão abertos e há procônsules: que se acusem uns aos outros.
39 Baa ta utnaa kuraa utbaai muaat nem na pirpir uni, io, din wakadoi ut u ra kiki na naagagon.
39 E se demandais alguma outra coisa, averiguar-se-á em legítima assembléia.
40 Kaduk din takuna daat u ra purpuruan baa i waan paat u ra bung mi, maa pa ta kabina. Io, aawa ma daat a pir baat daat mai?”
40 Pois até corremos perigo de sermos acusados de sedição pelos acontecimentos de hoje, não havendo motivo algum com que possamos justificar este ajuntamento.
41 Baa ia pir taai lenmaa, i tula weraana wa a taara ko ra kiwung.
41 E, tendo dito isto, despediu a assembléia.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.