Lucas 12
Mushog Testamento (QVA) vs ARA
1 Jesús chaynuy parlaycaptinmi waranganpa runacuna wasi puncuman llimi llimirag shuntacäpäcuran. Chauraga discïpuluncunalata Jesús niran: “Fariseo runacunapa levadüranpita cuydacärinqui. Paycuna yachragtucog cangannuy mana yachragtucärinquichu.
1 Posto que miríades de pessoas se aglomeraram, a ponto de uns aos outros se atropelarem, passou Jesus a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos: Acautelai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Mana musyasha cagcuna musyacangam y pacarasha cagcunapis musyacangam.
2 Nada há encoberto que não venha a ser revelado; e oculto que não venha a ser conhecido.
3 Chaynuymi gamcuna pacaypa parlapäcungayquicunapis mayacanga. Puertata wichrgarcur pacaylapa parlapäcungayquipis may chaychrüpis willacunqui.
3 Porque tudo o que dissestes às escuras será ouvido em plena luz; e o que dissestes aos ouvidos no interior da casa será proclamado dos eirados.
4 “Cuyaynïcuna, ama manchacärinquichu pipis wañuchiyta munapäcushuptiqui. Wañuchirpis chay runacuna espirituyquitaga manam wañuchingachu.
4 Digo-vos, pois, amigos meus: não temais os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Chaypa truquinga Tayta Dioslatam manchacärinayqui. Paymi munayniyog wañuchishunayquipag y infiernuman gaycushunayquipag. Paytam ichanga rasunpa manchacärinquimanga.
5 Eu, porém, vos mostrarei a quem deveis temer: temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo-vos, a esse deveis temer.
6 “Runacuna ishcay pishgucunata walca guellaylachru ranticärin. Chaynuy captinpis Dios manam gonganchu ni juclaylatapis. Pishgucunatapis chaynuy ricaycarga gamcunataga masrämi Tayta Dios ricaycäshunqui.
6 Não se vendem cinco pardais por dois asses? Entretanto, nenhum deles está em esquecimento diante de Deus.
7 Chaynuypis paypäga agchayquicunapis yupashalam caycan. Chaymi gamcuna mana manchacärinayquichu. Gamcuna achca pishgucunapitapis masmi välipäcunqui.
7 Até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais! Bem mais valeis do que muitos pardais.
8 “Gamcunata nï: Runacunapa ñaupagninchru pipis nogaman yäracamanganta willacuptinga Diospa angilnincunapa ñaupagninchru noga Diospita shamusha Runapis paypa favurninmi sharcushag.
8 Digo-vos ainda: todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Runacunapa ñaupagninchru pipis nogaman yäracamanganta niegamaptinmi ichanga Diospa angilnincunapa ñaupagninchru noga Diospita shamusha Runapis niegashag.
9 mas o que me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 “Mayganpis noga Diospita shamusha Runapa contran lutanta rimaptinga Tayta Dios perdunangam. Santu Espiritupa contran lutanta rimaptinmi ichanga Tayta Dios mana perdunangachu.
10 Todo aquele que proferir uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 “Chaymi shuntacäpäcunan wasicunaman, juezcunaman y waquin autoridäcunaman apapäcushuptiquipis ama yarpachracärinquichu: ‘¿Imatarag nishag?’ nir.
11 Quando vos levarem às sinagogas e perante os governadores e as autoridades, não vos preocupeis quanto ao modo por que respondereis, nem quanto às coisas que tiverdes de falar.
12 Chay höram Santu Espíritu yachrachishunqui imata ninayquipäpis”.
12 Porque o Espírito Santo vos ensinará, naquela mesma hora, as coisas que deveis dizer.
13 Runacunapa chraupinpita juc runa nimuran Jesusta: “Wauguïta niycuy herenciäta raquipämänanpag, maestro”.
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão lhe falou: Mestre, ordena a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Chauraga Jesús niran: “Amïgo, chaynuy nimänayquipäga manam juezniquichu ni alfasyayquichu noga cä”.
14 Mas Jesus lhe respondeu: Homem, quem me constituiu juiz ou partidor entre vós?
15 Nircur runacunata niran: “Ama malag capäcuychu. Ali cawayga manam imaycayogpis captiquirächu caycan”.
15 Então, lhes recomendou: Tende cuidado e guardai-vos de toda e qualquer avareza; porque a vida de um homem não consiste na abundância dos bens que ele possui.
16 Chaymi Jesús willaparan: “Juc rïcu runa murunganpita achcata cosecharan.
16 E lhes proferiu ainda uma parábola, dizendo: O campo de um homem rico produziu com abundância.
17 Chauraga chay rïcu runa yarpachracuran: ‘Cananga ¿cay achca micuynïcunata maymantag chrurashag? Wasï manam jäcunnachu micuynïcunata pirwanäpag’.
17 E arrazoava consigo mesmo, dizendo: Que farei, pois não tenho onde recolher os meus frutos?
18 Chaynuy yarpachracuycanganchru niran: ‘Canan pirwacuna wasïta juchrurcachir jucta mas jatuncarayta sharcachishag. Nircurmi chayman lapan shuntangä micuynïcunata y imäcunatapis chrurashag.
18 E disse: Farei isto: destruirei os meus celeiros, reconstruí-los-ei maiores e aí recolherei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Chaynuy chruracuycuptïga achca watapämi micuynïcuna canga. Chaynuy chruracuycurnam micur upur cushishala cawashag’.
19 Então, direi à minha alma: tens em depósito muitos bens para muitos anos; descansa, come, bebe e regala-te.
20 Chaynuy yarpachracuycaptin Tayta Dios niran: ‘¡Mana ali yarpayniyog runa! ¡Canan chacaymi wañunqui! Lapan chrurangayquicunaga ¿pipärag canga?’ ”
20 Mas Deus lhe disse: Louco, esta noite te pedirão a tua alma; e o que tens preparado, para quem será?
21 Jesús chaynuy parlayta usharcurmi niran: “Chay wañog rïcu runa manacagpag cosëchanta shuntangannuymi malagcunaga wañur Tayta Diospita mana imatapis chrasquingachu”.
21 Assim é o que entesoura para si mesmo e não é rico para com Deus.
22 Nircur discïpuluncunatapis Jesús niran: “Chauraga noga gamcunata nï: Ama yarpachracäriychu ‘¿Imatarag micushag? ¿Imatarag jaticushag?’ nir.
22 A seguir, dirigiu-se Jesus a seus discípulos, dizendo: Por isso, eu vos advirto: não andeis ansiosos pela vossa vida, quanto ao que haveis de comer, nem pelo vosso corpo, quanto ao que haveis de vestir.
23 Mas välin cawayniqui micuypitaga y cuerpuyqui röpapitaga.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as vestes.
24 Ricapäcuy pishgucuna imanuy cawapäcungantapis. Paycunaga manam murucunchu, cosechanchu, ni pirwacunchu. Chaynuy caycaptinpis Tayta Diosmi micuyta camaripan. Chay pishgucunapitaga gamcuna Tayta Diospäga masmi välipäcunqui.
24 Observai os corvos, os quais não semeiam, nem ceifam, não têm despensa nem celeiros; todavia, Deus os sustenta. Quanto mais valeis do que as aves!
25 Mayjina yarpachracurpis ¿wañuy chrayamuptin pirag juc junaglapis mas cawanman?
25 Qual de vós, por ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Chaynuy chaylatapis rurayta mana puediycarga laquicungalanwanga mana pipis taringachu röpatapis ni micuytapis.
26 Se, portanto, nada podeis fazer quanto às coisas mínimas, por que andais ansiosos pelas outras?
27 “Tantiyacäriy chracrachru waytacuna imanuy wiñangantapis. Chaycuna manam arupäcunchu ni puchcacärinchu. Chaynuy niptinpis noga gamcunata nï: Chay waytacuna cuyaylapag cangannuyga manam rey Salomonpis rïcu cayninwan jaticungan röpancunapis cuyaylapag cashachu.
27 Observai os lírios; eles não fiam, nem tecem. Eu, contudo, vos afirmo que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 Chracrachru canan caycag guewacuna wara rupachisha cananpag captinpis Tayta Dios guewacunata shumagmi wiñachin. ¡Janan shongula yäracog runacuna! Chaynuy guewacunatapis shumag wiñaycächirga gamcunataga masrämi röpayquicunata tarichishunqui.
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais tratando-se de vós, homens de pequena fé!
29 “Chaymi gamcunaga mana yarpachracärinayquichu imata micapäcunayquipag ni imata upupäcunayquipäpis.
29 Não andeis, pois, a indagar o que haveis de comer ou beber e não vos entregueis a inquietações.
30 Mana Israel casta lapan runacunam yarpachracärin chaycuna cananpag. Cieluchru Taytayquega musyanmi ima pishïshungayquitapis.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas vosso Pai sabe que necessitais delas.
31 Imapäpis yarpachracunayquipa truquinga Tayta Diospa munayninchru cawayta yarpachracäriy. Chaynuy cawaptiquega ima pishïshungayquitapis Tayta Dios tarichishunquim”.
31 Buscai, antes de tudo, o seu reino, e estas coisas vos serão acrescentadas.
32 “Cuyaynïcuna, walcala carpis, ama laquicäriychu. Gamcunatam Tayta Diosniqui acrapäcushushcanqui imaycamapis paypa munayninchru cawapäcunayquipag.
32 Não temais, ó pequenino rebanho; porque vosso Pai se agradou em dar-vos o seu reino.
33 Chaynuy captinga imayquicunapitapis waquincagta ranticuycur chay guellaywan pobricunata yanapäpäcuy. Chaynuy rurarmi cieluman riquësayquita chruracognuy carcanqui. Chaychrüga manam imaypis ushacangachu, suwapis apangachu ni puyupis ushangachu.
33 Vendei os vossos bens e dai esmola; fazei para vós outros bolsas que não desgastem, tesouro inextinguível nos céus, onde não chega o ladrão, nem a traça consome,
34 Imaycayquipis alicagcuna caycagman yarpayniqui imaypis canga.
34 porque, onde está o vosso tesouro, aí estará também o vosso coração.
35 — ausente —
35 Cingido esteja o vosso corpo, e acesas, as vossas candeias.
36 — ausente —
36 Sede vós semelhantes a homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que, quando vier e bater à porta, logo lha abram.
37 Chaynuy patrunta shuwaragcunapäga pasaypa cushicuymi canga. Rasunpam gamcunata nï: Paycunata mësaman jamaycachir quiquinmi sirvinga.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, os encontre vigilantes; em verdade vos afirmo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Ima hörapis cutimungam: pulan pagas o wallpa wagay hörapis. Mayag mayagla cutimunanta shuwararcänan. Chaynuy carcagta tariptinmi pasaypa cushicuy paycunapag canga.
38 Quer ele venha na segunda vigília, quer na terceira, bem-aventurados serão eles, se assim os achar.
39 “Musyapäcungayquinuypis suwa ima höra yaycunanta musyarga wasiyog mayag mayaglam canman wasinman pitapis mana yaycachinanpag.
39 Sabei, porém, isto: se o pai de família soubesse a que hora havia de vir o ladrão, [vigiaria e] não deixaria arrombar a sua casa.
40 Chaynuy gamcunapis mayag mayagla camaricusha carcay. Noga Diospita shamusha Runaga mana yarpangayqui höram cutimushag”.
40 Ficai também vós apercebidos, porque, à hora em que não cuidais, o Filho do Homem virá.
41 Chauraga Pedro tapuran: “Tayta, chaynuy yachrachingayquega ¿nogacunalapächu o lapan runacunapäwanchu?”
41 Então, Pedro perguntou: Senhor, proferes esta parábola para nós ou também para todos?
42 Niptin Señor Jesús niran: “Patron illänanpäga yäracungan y shumag yachrag uywayninpa munayninmanmi waquincag uywayninta garananpag chruran.
42 Disse o Senhor: Quem é, pois, o mordomo fiel e prudente, a quem o senhor confiará os seus conservos para dar-lhes o sustento a seu tempo?
43 Cushicungam chay uyway lapan rurananpag ningancunata ruraycagta patrunnin tariptinga.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Rasunpam gamcunata nï: Chaynuy alita ruranganpita patrunnin chay uywaypa munayninman chruranga lapan imaycantapis ricananpag.
44 Verdadeiramente, vos digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 Ichanga uyway ‘Patrunnï manarämi cutimungarächu’ nir munayninchru caycag runacunata y warmicunata magayta galaycuycan y micuyta, upyacuyta y machrayta galaycun.
45 Mas, se aquele servo disser consigo mesmo: Meu senhor tarda em vir, e passar a espancar os criados e as criadas, a comer, a beber e a embriagar-se,
46 Chaynuy caycaptin mana yarpangan junag y mana musyangan höra patrunnin cutimunga. Cutimurna patrunnin mana cuyapaypa castiganga y mana yäracungan cagcuna castïguchru caycanganman chay uywaytapis chruranga.
46 virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e castigá-lo-á, lançando-lhe a sorte com os infiéis.
47 — ausente —
47 Aquele servo, porém, que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade será punido com muitos açoites.
48 — ausente —
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 “Cay pachaman noga shamushcä chrasquicamagcuna salvasha cananpag y mana chrasquicamagcuna juzgasha cananpämi. ¡Maynapis galaycunmanna!
49 Eu vim para lançar fogo sobre a terra e bem quisera que já estivesse a arder.
50 Chaynuy cananpäga fiyupa nacarcachimar-rämi chriquimagnïcuna wañuchipäcamanga. Lapanpis manarag cumpliptinmi fiyupa laquicuycä.
50 Tenho, porém, um batismo com o qual hei de ser batizado; e quanto me angustio até que o mesmo se realize!
51 “¿Yarpäpäcuychu cay pachachru runacuna jauca cawananpag shamungäta? Gamcunata nï: Manam. Noga shamushcä ishcayman runacunata raquinäpämi.
51 Supondes que vim para dar paz à terra? Não, eu vo-lo afirmo; antes, divisão.
52 Cananpitaga juc wasichru pichga tiyarga quimsacagmi ishcaycagta chriquinga y ishcaycagmi quimsacagta chriquinga.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois, e dois contra três.
53 Chaynuy carmi juc wasichru chriquinacäringa. Taytan chriquinga olgu wamranta y wamranna chriquinga taytanta. Maman chriquinga warmi wamranta y wamranna chriquinga mamanta. Suedran chriquinga lumchuyninta y lumchuynin chriquinga suedranta”.
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora, e nora contra sogra.
54 Chaymi Jesús niran runacunata: “Inti yaycunancagpa pucutay ricacämuptinga jucla nipäcunqui ‘Tamyananpag canganta’, y nipäcungayquinuylam tamyan.
54 Disse também às multidões: Quando vedes aparecer uma nuvem no poente, logo dizeis que vem chuva, e assim acontece;
55 Inti yargamunancag derëchacag lädupita wayra shamuptinga ‘Fiyupam shananga’ nipäcunqui, y nipäcungayquinuylam shanan.
55 e, quando vedes soprar o vento sul, dizeis que haverá calor, e assim acontece.
56 ¡Mana tantiyacogcuna! Cieluta ricar y cay pachata ricar imanuy cananpag cangantapis musyaycarga ¿imanirtag mana tantiyapäcunquichu canan wichan ima pasaycangantapis?
56 Hipócritas, sabeis interpretar o aspecto da terra e do céu e, entretanto, não sabeis discernir esta época?
57 “¿Imanirtag quiquiquicuna mana juzgapäcunquichu alicagcunata?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 Pipis quejacushuptiquega autoridäman manarag chrayalar arregläpäcuy. Mana arreglaptiquega juezmanmi apachishunqui. Chauraga jueznam wardiacunawan carcilman wichrgachishunqui.
58 Quando fores com o teu adversário ao magistrado, esforça-te para te livrares desse adversário no caminho; para que não suceda que ele te arraste ao juiz, o juiz te entregue ao meirinho e o meirinho te recolha à prisão.
59 Gamcunata nï: Chaypitaga yargamunqui lapan jaganta shumag pägapacurir-rämi”.
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o último centavo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.