2 Reis 17
Tayta Diosninchi Isquirbichishan (QUB) vs NVT
1 Chunca ishcaynin (12) watana Acaz Judäpa raynin caycaptin Elapa wamran Oseas Israelpa raynin cayta gallaycuran. Samariacho tiyar ray caran isgun wata.
1 Oseias, filho de Elá, começou a reinar em Israel no décimo segundo ano do reinado de Acaz, rei de Judá. Reinou em Samaria por nove anos.
2 Payga Tayta Diosta mana wiyacur mana allita ruraran. Ichanga manami fiyupa juchataga rurarannachu Israelpa ñaupa caj raynincunanöga.
2 Fez o que era mau aos olhos do S enhor , mas não tanto quanto os reis que governaram Israel antes dele.
3 Asiriapa raynin Salmanasar suldäruncunawan yaycuran Oseasta magaj. Chaychömi Oseastaga uywayninman ticrachiran. Impuestuta pägachiran.
3 Salmaneser, rei da Assíria, atacou o rei Oseias e o obrigou a lhe pagar tributos.
4 Chayno caycashanpita Salmanasarga mayaran Oseas contran ricacushanta. Mayaran Egiptupa raynin So jutiyojman runacunata cachashanta. Manana pägashanachu caran cada wata päganyashan impuestutapis. Chaura Salmanasarga Oseasta prësu charircur carsilman wichgachiran.
4 Oseias, porém, conspirou contra o rei da Assíria. Deixou de pagar o tributo anual e pediu ajuda a Sô, rei do Egito. Quando o rei da Assíria descobriu a traição de Oseias, mandou colocá-lo na prisão.
5 Nircur intëru Israel nasyunman yaycuran llapan suldäruncuna. Samaria siudäta quimsa wata intëru curalararan.
5 O rei da Assíria ocupou todo o território de Israel e, durante três anos, cercou a cidade de Samaria.
6 Samaria siudäta binsiycur chayman yaycuptinmi ray Oseasga isgun wata ray caycaran. Nircurmi Salmanasarga Israel runacunata prësu charishpan Asiria nasyunman suldäruncunawan aparan. Asiriaman chayaycurmi Halah marcaman y Gozancho caycaj Habor mayu läduncho caycaj marcacunaman churaran chaycho tiyananpaj. Media runacunapa siudänincunamanpis churaran chaycho tiyananpaj.
6 Por fim, no nono ano do reinado de Oseias, o rei assírio conquistou Samaria e exilou os israelitas na Assíria. Criou assentamentos para eles em Hala, ao longo das margens do rio Habor, em Gozã, e nas cidades da Média.
7 Chaynöga caran Tayta Dios mana munashanta Israelcuna rurashanpitami. Tayta Diosga faraonpa munaynincho caycajtami unay Egiptupita jorgamusha caran. Chaypis Israelcunaga mana sirbej ïdulucunata rispitar adurasha.
7 Isso aconteceu porque os israelitas adoraram outros deuses. Pecaram contra o S enhor , seu Deus, que os havia tirado da terra do Egito e os livrado do poder do faraó, o rei do Egito.
8 Paycunapa ñaupanpita Tayta Dios gargushan nasyuncunacho tiyajcuna rurashanno ruraran. Israelpa raynincuna «cayno rurashun» nir yachachishan mana allicunatapis ruraran.
8 Seguiram as práticas das nações que o S enhor tinha expulsado de diante deles, bem como as práticas introduzidas pelos reis de Israel.
9 Israelcunaga Tayta Diosta manacajman churar ïdulucunata puytush lömacunacho adurananpaj capillancunata ruracarcäriran llapan siudänincunacho, curalasha siudäcunacho, ricachacunanpaj rurashan törricunacho.
9 Os israelitas também fizeram, em segredo, muitas coisas que não eram corretas diante do S enhor , seu Deus. Construíram santuários idólatras em todas as cidades, desde o menor posto de vigilância até a maior cidade murada.
10 Puytush lömacunacho, cupösu yöracunapa chaquincunacho ichichicurcuran Asera diosa-nirajcunata, shaywacunata.
10 Ergueram colunas sagradas e postes de Aserá no alto de todo monte e debaixo de toda árvore verdejante.
11 Israelcunapa ñaupanpita Tayta Dios gargushan runacunano ïdulucunapaj insinsutapis saumachiran. Tayta Diosta rabyachishpan fiyupa mana allicunata ruraran.
11 Queimaram incenso no topo dos montes, como faziam as nações que o S enhor havia expulsado de diante deles. Os israelitas praticaram muitos atos perversos que provocaram a ira do S enhor .
12 Tayta Dios «ama aduranquichu» nisha caycaptinpis ïdulucunata aduraran.
12 Adoraram ídolos, apesar das advertências claras do S enhor contra isso.
13 Tayta Diosga profëtancunawan willachiran chayno mana rurananpämi Israelcunatawan Judá runacunataga. Willachir niran: «Jucha ruraycunata cacharir allitana ruray. Mandamintöcunatana llapanta cumliy. Chaytaga unay caj famillyayquicunatami willachirä sirbimaj profëtäcunawan.»
13 Repetidamente, o S enhor enviou profetas e videntes para advertirem Israel e Judá, com esta mensagem: “Afastem-se de seus maus caminhos. Obedeçam a meus mandamentos e decretos, a toda a lei que ordenei a seus antepassados e que lhes entreguei por meio de meus servos, os profetas”.
14 Chayno nishanpis manami wiyacuranchu. Chaypa ruquenga ñaupa caj famillyancunano mana allicunata rurararan. Ñaupa caj famillyancunapis Tayta Diosman manami yäracurannachu.
14 Mas os israelitas se recusaram a ouvir. Foram tão teimosos quanto seus antepassados que não quiseram crer no S enhor , seu Deus.
15 Tayta Diospa laynincunata manacajman churaran. Unay caj famillyancunawan parlacushancunata mana bälichir mana cäsuranchu. Willapashancunatapis mana wiyacuranchu. Mana bälejcunata «diosnë» nir aduraran. Chaynöpami Israelcunapis imapäpis mana bälejnöna ricacuran. Mana rurananpaj Tayta Dios nisha caycaptinpis ñaupan nasyun runacunano ruraran.
15 Rejeitaram seus decretos e a aliança que ele havia feito com seus antepassados e desprezaram todas as suas advertências. Adoraram ídolos inúteis, de modo que eles próprios se tornaram inúteis. Seguiram o exemplo das nações ao redor e desobedeceram à ordem do S enhor para que não as imitassem.
16 Tayta Diospa mandamintuncunataga manami juctapis cumlirannachu. Chaypa ruquenga runsita jundiypa ruracarcäriran ishcay besëracunata, Asera diosa-niraj ïdulutapis. Aduraran syëlucho cajcunata, Baaltapis.
16 Rejeitaram todos os mandamentos do S enhor , seu Deus, e fizeram dois bezerros de metal. Ergueram um poste de Aserá e adoraram Baal e todos os astros do céu.
17 Wamrancunata ollguta warmitapis rupachiran. Musyacoj cayta, brüju cayta yachacuran. Chayno rurarmi Tayta Diospa ñaupancho fiyupa mana allita ruraran. Chaura Tayta Diospis fiyupa rabyaran.
17 Chegaram a sacrificar os próprios filhos e filhas no fogo. Consultaram adivinhos, praticaram feitiçaria, venderam-se para fazer o que é mau aos olhos do S enhor e provocaram sua ira.
18 Chaymi Tayta Diosga fiyupa rabyacurcuran Israel runacunapaj. Ñaupanpitapis juc-läman jitariran. Judá trïbu cajcunallatanami jinanchöga cachaycuran.
18 O S enhor se indignou muito com Israel e o expulsou de sua presença. Com isso, restou somente a tribo de Judá.
19 Judá runacunapis manami cumlirannachu Tayta Diospa mandamintuncunataga. Chaypa ruquenga Israelcunano juchallatana ruraran.
19 Mesmo o povo de Judá, porém, não obedeceu aos mandamentos do S enhor , seu Deus, pois seguiu as práticas perversas introduzidas por Israel.
20 Chaura Tayta Dios gongaycuranna Israelpita mirar aywajcunata. Nircorga pasaypa pengayman churaran. Asaltanticuna ima-aycantapis apacoj. Chaypitanaga Tayta Diosmi lädunpita jitariran.
20 O S enhor rejeitou todos os descendentes de Israel. Como castigo, entregou-os a seus inimigos, até que expulsou Israel de sua presença.
21 Davidpita mirar aywajcunataga Israelcunapita raquisha caran. Israelcunaga raynin cananpaj churacarcärisha caran Nabatpa wamran Jeroboamta. Paynami Israelcunataga Tayta Diosta gongaycachiran fiyupa juchata rurachishpan.
21 Pois quando o S enhor arrancou Israel do reino de Davi, os israelitas escolheram Jeroboão, filho de Nebate, como rei. Mas Jeroboão afastou Israel do S enhor e os levou a cometer grande pecado.
22 Israelcunaga juchata ruraran Jeroboam juchata rurashannölla. Jucha ruraytaga manami cachaycärirannachu.
22 E os israelitas continuaram a seguir todos os caminhos maus de Jeroboão. Não se afastaram desses pecados,
23 Chaypitanaga Tayta Dios Israelcunata ñaupanpita jitariran profëtancunawan willacachishanno. Israelcunataga Asiriaman prësu aparan. Chaychönami canancamapis tiyarcaycan.
23 até que, por fim, o S enhor os expulsou de sua presença, como todos os seus profetas haviam advertido. Assim, Israel foi deportado de sua terra para a Assíria, onde permanece até hoje.
24 Asiriapa raynenga Samariaman apachimuran Babilonia, Cuta, Ava, Hamat, Sefarvaim runacunata. Paycunatanami churaran Samariacho caj siudäcunaman Israelcuna tiyashancho tiyananpaj.
24 O rei da Assíria trouxe povos da Babilônia, de Cuta, de Ava, de Hamate e de Sefarvaim e os estabeleceu nas cidades de Samaria, em lugar dos israelitas. Eles tomaram posse de Samaria e habitaram em suas cidades.
25 Apamushan runacunaga chaycho tiyar Tayta Diosta manami aduraranchu. Chaymi Tayta Diosga liyuncunata yurichiran. Liyuncunaga waquin runacunata wañuchiran.
25 Assim que chegaram, esses estrangeiros não adoravam o S enhor , de modo que o S enhor mandou leões, que mataram alguns deles.
26 Chaymi Asiriapa rayninta willar niran: «Samariacho caj siudäcunaman apachishayqui runacunaga manami musyanchu chaycho caj diosta imano adurana cashantapis. Mana musyaptinmi chay diosga liyuncunata yurichisha. Liyuncunami runacunata wañuycächin.»
26 Por isso, enviaram uma mensagem ao rei da Assíria: “O povo que o senhor deportou para as cidades de Samaria não conhece os costumes do deus da terra. Ele mandou leões para destruí-los, porque não conhecem suas exigências”.
27 Chayno willaptin Asiriapa raynenga niran: «Prësu apamushayquicunacho caycaj cüracunapita jucta cutichiy chaycho tiyananpaj. Paycunami yachachenga chay nasyunpa diosninta imano adurana cashantapis.»
27 Então o rei da Assíria deu esta ordem: “Enviem um dos sacerdotes exilados de volta a Samaria. Ele viverá ali e ensinará aos novos habitantes os costumes do deus da terra”.
28 Chaura Samariapita prësu apashan juc cürata cutichiran. Payga Betelman aywaran tiyananpaj. Chaychönami yachachiran Tayta Diosta imano aduraytapis.
28 Um dos sacerdotes exilados de Samaria voltou a Betel e ensinava os novos habitantes a adorarem corretamente o S enhor .
29 Chaypis cada nasyunpita aywaj runacunaga diosnincunata ruracarcäriran tiyashan siudäcunacho. Nircur Samaria runacuna puytush lömacunacho capillacunata rurashancunaman churaran.
29 Contudo, cada um desses povos estrangeiros continuou a fazer seus deuses e adorá-los. Em todas as cidades onde habitavam, colocaram seus ídolos nos santuários idólatras que o povo de Samaria havia construído.
30 Babilonia runacunaga ïduluta ruracurcuran Sucot-benot diosta adurananpaj. Cuta runacunaga ïduluta ruracarcäriran Nergal diosta adurananpaj. Hamat runacunaga ïduluta ruracarcäriran Asima diosta adurananpaj.
30 Os da Babilônia adoravam as imagens do deus Sucote-Benote. Os de Cuta adoravam o deus Nergal. Os de Hamate adoravam o deus Asima.
31 Ava runacuna ïdulucunata ruracarcäriran Nibhaz diostawan Tartac diosta adurananpaj. Sefarvaim runacunana wamrancunata rupachiran Adramelec y Anamelec dioscunata rispitashpan.
31 Os aveus adoravam os deuses Nibaz e Tartaque. E o povo de Sefarvaim até queimava os próprios filhos como sacrifício aos deuses Adrameleque e Anameleque.
32 Ïduluta rurasha carpis Tayta Diostapis rispitar aduraycaran. Ichanga quiquin casta runacunata churacarcäriran cürancuna cananpaj. Puytush lömacunacho caj capillancunacho diosnincunata aduraj.
32 Esses novos habitantes adoravam o S enhor , mas também nomeavam qualquer pessoa como sacerdote para oferecer sacrifícios nos lugares de culto.
33 Paycunaga Tayta Diosta adurarpis quiquincunapa diosnincunatapis adurarcaycaran quiquinpa nasyunnincunacho rurashanno. Paycunaga juc-läpita juc-läpitami aywaran.
33 E, embora adorassem o S enhor , continuavam a seguir seus próprios deuses, de acordo com os costumes de suas nações de origem.
34 Canancamapis unay rurashannöllami rurarcaycan. Tayta Diostaga manami aduranchu. Manami cumlinchu Tayta Diospa laynincunata. Manami ruranchu Jacobpita mirajcunata Tayta Dios yachachishanta. Ni mandamintuncunatapis mana cumlinchu. Jacobpa jutintami Tayta Diosga Israel nir rucachiparan.
34 Até hoje, continuam com suas antigas práticas em vez de adorar verdadeiramente o S enhor e obedecer aos decretos, estatutos, leis e mandamentos que o S enhor deu aos descendentes de Jacó, cujo nome ele mudou para Israel.
35 Israelcunawan parlacushpanmi Tayta Diosga nisha caran: «Ama rispitanquichu juccuna ‹diosnë› nishantaga. Chaycunataga ama aduranquichu. Ni imatapis ‹paypaj› nir ama pishtanquichu.
35 Pois o S enhor havia feito uma aliança com eles e ordenado: “Não adorem outros deuses, nem se prostrem diante deles, não os sirvam, nem lhes ofereçam sacrifícios.
36 Noga Tayta Diosnillayquita rispitar sirbir aduramanquega. Nogami fiyupa munaynëwan jorgamurä Egipto nasyunpita. Chaymi nogallata rispitamanqui, aduramanqui. Sacrifisyucunatapis nogallapaj pishtanqui.
36 Adorem somente o S enhor , que os tirou do Egito com grande força e com braço poderoso. Curvem-se somente diante dele e ofereçam sacrifícios a ele somente.
37 Gamcunaga mana cachaypa cumliy laynëcunata, yachachishäcunata, mandamintöcunata. Gamcuna cumlinayquipämi isquirbichishcä. Chaymi juc-lä nasyun runacuna ‹diosnë› nishanta ama aduranquichu.
37 Tomem sempre o cuidado de obedecer aos decretos, estatutos, leis e mandamentos que ele lhes prescreveu. Não adorem outros deuses.
38 Ama gonganquichu gamcunawan parlacushanchïtaga. Juc-lä nasyun runacuna ‹diosnë› nishantaga ama aduranquichu.
38 Não se esqueçam da aliança que fiz com vocês e não adorem outros deuses.
39 Chaypa ruquenga Noga Tayta Diosnillayquita adurar sirbimanqui. Chauraga chiquishojcunapa munayninpita salbashayquimi.»
39 Adorem somente o S enhor , seu Deus. Ele os livrará de todos os seus inimigos”.
40 Chayno nishanpis chay runacunaga manami wiyacuranchu. Unay caj custumrincunallata rurarcaycaran.
40 Mas o povo se recusou a ouvir e continuou com suas antigas práticas.
41 Tayta Diosta rispitar adurarpis ïduluncunatapis rispitarcaycaran. Paycunapita mirar aywaj wamrancunapis unay caj famillyancunanöllami rurarcaycaran. Chaynöllami canancamapis goyarcaycan.
41 Assim, embora os novos habitantes adorassem o S enhor , também adoravam seus ídolos. E até hoje seus descendentes fazem a mesma coisa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 2 Reis 17, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.