Mateus 5
El Nuevo Testamento en otomí de San Felipe Santiago, Edo. de México (OTSNT) vs VC
1 Diguebbʉ ya, bbʉ mí cca̱hti car Jesús, ya xquí jmuntzi cja̱hni rá ngu̱ pʉ jabʉ már bbʉy, bi bøx pʉ jar ttøø, bú mi̱h pʉ. Bú e̱h quí möxte, bi guatijʉ guegue.
1 Vendo aquelas multidões, Jesus subiu à montanha. Sentou-se e seus discípulos aproximaram-se dele.
2 Nubbʉ, car Jesús bi mʉdi bi u̱jti quí möxte, i̱na̱:
2 Então abriu a boca e lhes ensinava, dizendo:
3 ―Ca Ocja̱ da uni bendición cʉ cja̱hni cʉ i pa̱tsjɛjʉ, jin gui gue ca i cjajʉ da möxjʉ, eso, i ndo jonijʉ guegue. Nucʉ́, da hmʉbi car Tzi Ta ca bí mandado pʉ jar ji̱tzi.
3 Bem-aventurados os que têm um coração de pobre, porque deles é o Reino dos céus!
4 Ca Ocja̱ da uni bendición cʉ cja̱hni cʉ i du̱mʉy. Guegue da jñu̱htibi ʉ́r mʉyjʉ.
4 Bem-aventurados os que choram, porque serão consolados!
5 Ca Ocja̱ da uni bendición cʉ cja̱hni cʉ i pɛhtzibi ʉr tti̱jqui quí mi̱nga̱‑cja̱hnihui. Nucʉ́ da ttuni ca hnar herencia rá zö ca xí ma̱ guegue.
5 Bem-aventurados os mansos, porque possuirão a terra!
6 Ca Ocja̱ da uni bendición cʉ cja̱hni cʉ i ndo joni ja drí dyøtijʉ ca rá zö. Guegue da möx cʉ cja̱hni‑cʉ́ pa da döti ca i jonijʉ.
6 Bem-aventurados os que têm fome e sede de justiça, porque serão saciados!
7 Ca Ocja̱ da uni bendición cʉ cja̱hni cʉ i jui̱jqui quí hñohui. Guejti guegue i jui̱jqui‑cʉ́.
7 Bem-aventurados os misericordiosos, porque alcançarão misericórdia!
8 Ca Ocja̱ da uni bendición cʉ cja̱hni cʉ i joni göhtjo mbo í tzi mʉyjʉ. Nucʉ́, da cca̱htijʉ ca Ocja̱, cja̱ da hmʉpjʉ guegue.
8 Bem-aventurados os puros de coração, porque verão Deus!
9 Ca Ocja̱ da uni bendición cʉ cja̱hni cʉ i jonijʉ ja drí hmʉbi rá zö quí mi̱nga̱‑cja̱hnijʉ, pa jin da ntu̱jnijʉ. Guegue‑cʉ́ da tsjifi í ttʉ ca Ocja̱.
9 Bem-aventurados os pacíficos, porque serão chamados filhos de Deus!
10 Ca Ocja̱ da uni bendición cʉ cja̱hni cʉ i øti ca rá zö, masque da ttøhtibi tu̱jni por rá ngue guegue. Nucʉ́, da hmʉbi car Tzi Ta ca bí mandado pʉ jar ji̱tzi.
10 Bem-aventurados os que são perseguidos por causa da justiça, porque deles é o Reino dos céus!
11 Nuquiguɛjʉ, bbʉ da zanquijʉ yʉ cja̱hni, cja̱ bbʉ da dyøjtiquijʉ tu̱jni cja̱ da ña̱quijʉ göhtjo tema bbɛtjri por rá nguehca̱ guír tɛnguigöjʉ, gui ndo mpöjmʉ bbʉ.
11 Bem-aventurados sereis quando vos caluniarem, quando vos perseguirem e disserem falsamente todo o mal contra vós por causa de mim.
12 Dyo guí du̱mʉyjʉ, da ndo mpöj yir tzi mʉyjʉ, porque drá tzi zö ca da ttahquijʉ pʉ jar ji̱tzi. Guejti quí mɛfi ca Ocja̱ cʉ mí bbʉ má̱hmɛto, mí ttʉjʉ hne̱je̱ por rá ngue ca Ocja̱.
12 Alegrai-vos e exultai, porque será grande a vossa recompensa nos céus, pois assim perseguiram os profetas que vieram antes de vós.
13 Nuquɛjʉ, guí jñɛjmʉ car u̱. I ndo sirve car u̱. Pe bbʉ jin gui nxøgue ʉr u̱, nubbʉ, jin tza i u̱xi. ¿Te gui cjajpi pa drá u̱xi? u̱jtjo. ¿Te da mɛj ya bbʉ? Da bbom pʉ tji̱, da di̱ni yʉ cja̱hni. Hne̱hquitjoguɛjʉ, bbʉ guí ncjajʉ ncja car u̱ ca jin gui u̱xi, jin te guí sirveguijʉ hne̱je̱.
13 Vós sois o sal da terra. Se o sal perde o sabor, com que lhe será restituído o sabor? Para nada mais serve senão para ser lançado fora e calcado pelos homens.
14 Nuquiguɛjʉ, guí jñɛjmʉ cʉ tzibi, i zø bbʉ nxu̱y, como guí yotijʉ yʉ cja̱hni hua jar jöy. Nu yʉ pé dda cja̱hni, i cca̱jtiquijʉ, ja i ncja quir vidajʉ. Guejtjo guí jñɛjmʉ hnar jñi̱ni bí cuati jar ttøø. Como jin te i cju̱jti, göhtjo cʉ cja̱hni i janti.
14 Vós sois a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade situada sobre uma montanha
15 Bbʉ to i tzøqui hnar tzibi, jin gui cohmi co hnar cajón. I i̱x pʉ ña̱, pʉ jabʉ da yoti göhtjo cʉ cja̱hni pʉ mbo car ngu̱.
15 nem se acende uma luz para colocá-la debaixo do alqueire, mas sim para colocá-la sobre o candeeiro, a fim de que brilhe a todos os que estão em casa.
16 Nuquɛjʉ, como guí ncjajʉ ncja hnar tzibi, i nesta gui hmʉpjʉ rá zö pa gui jñɛjmʉ ncja hnar lámpara i yoti rá zö. Nubbʉ, yʉ pé dda cja̱hni da cca̱jtiquijʉ, rá zö guir hmʉpjʉ, cja̱ da hñi̱htzibijʉ quer Tzi Tajʉ ca bí bbʉ jar ji̱tzi.
16 Assim, brilhe vossa luz diante dos homens, para que vejam as vossas boas obras e glorifiquem vosso Pai que está nos céus.
17 Dyo guí mbenijʉ, má̱s dá e̱cö pa gu xij yʉ cja̱hni, ya jin da dɛnijʉ car ley ca bi dyøti car Moisés, co cʉ libro cʉ bi dyøti cʉ profeta. Nugö, xtú e̱je̱ pa gu u̱jtiquijʉ göhtjo te mí ne di ma̱n car ley cja̱ co cʉ libro cʉ bi dyøti cʉ profeta.
17 Não julgueis que vim abolir a lei ou os profetas. Não vim para os abolir, mas sim para levá-los à perfeição.
18 Dí xihquijʉ ca ncjua̱ni, menta i bbʉjti nʉr ji̱tzi co nʉr jöy, jin da bbɛj nʉr ley. Jin da mpuni ni di hnar jota, ni di hnar tzi punto. Da zʉdi göhtjo cʉ palabra cʉ i ma̱.
18 Pois em verdade vos digo: passará o céu e a terra, antes que desapareça um jota, um traço da lei.
19 I bbʉh cʉ dda cja̱hni, i tɛni tengu̱ cʉ mandamiento, pe nde̱jma̱ i jɛjti hnáa o yojo, cja̱ hne̱je̱ pé i xihquijʉ jin guí nesta gui dyøtijʉ cʉ mandamiento‑cʉ́. Nugö, dí xihquijʉ, cʉ cja̱hni‑cʉ́, jin da tti̱htzibi pʉ jabʉ i mandado ca Ocja̱. Cja̱ pé i bbʉh cʉ pé dda cja̱hni cʉ i øte göhtjo cʉ mandamiento, cja̱ pé i xihquijʉ gui dyøtijʉ göhtjo, hne̱je̱. Gue cʉ cja̱hni‑cʉ́ da tti̱htzibi pʉ jabʉ i mandado ca Ocja̱.
19 Aquele que violar um destes mandamentos, por menor que seja, e ensinar assim aos homens, será declarado o menor no Reino dos céus. Mas aquele que os guardar e os ensinar será declarado grande no Reino dos céus.
20 Nugö, dí xihquijʉ, jin gui hmʉpjʉ ncja ngu̱ cʉ cja̱hni cʉ i tsjifi fariseo, cja̱ co cʉ pé dda cja̱hni cʉ i u̱jtiquijʉ car ley. Bbʉ gui hmʉpjʉ ncjapʉ, jin da jogui gui cʉtijʉ pʉ jabʉ i mandado ca Ocja̱. I nesta ntju̱mʉy drá zö quir tzi mʉyjʉ pa gui cʉtijʉ pʉ.
20 Digo-vos, pois, se vossa justiça não for maior que a dos escribas e fariseus, não entrareis no Reino dos céus.
21 Ya xcú dyødejʉ nʉr palabra nʉ bi ma̱n car Moisés, bi xih cʉ ndom titajʉ, i̱na̱: “Dyo guí pöhtite. Ca to da pöhtite, da ttzix pʉ jabʉ i bbʉh cʉ nzöya, da ttun cár castigo.”
21 Ouvistes o que foi dito aos antigos: Não matarás, mas quem matar será castigado pelo juízo do tribunal.
22 Pe nugö dí xihquijʉ, car cja̱hni ca i tsjeyabitjo cár hñohui, guejti‑cá̱ da ttzix pʉ jar jujticia. Nu ca to da zán cár hñohui, da xifi ʉr dondo ca jin te i mu̱hui, guegue da ttɛm pʉ jabʉ i bbʉh cʉ autoridad pa da ttuni hnár castigo drá ngu̱. Cja̱ nu ca to da zán cár hñohui, da xifi nttzɛdi ʉr zu̱we̱, guejtsjɛ guegue rí ntzöhuí da cju̱h pʉ jar tzibi ca jin gui jui̱ti.
22 Mas eu vos digo: todo aquele que se irar contra seu irmão será castigado pelos juízes. Aquele que disser a seu irmão: Raca, será castigado pelo Grande Conselho. Aquele que lhe disser: Louco, será condenado ao fogo da geena.
23 I ne ca Ocja̱ gui johui quer hñohui. Eso, bbʉ ya xcuá ja̱ quer ofrenda, hne̱ gui dö, cja̱ gui hna mbe̱ndi pʉ quer hñohui, te xcú dyøhtibi,
23 Se estás, portanto, para fazer a tua oferta diante do altar e te lembrares de que teu irmão tem alguma coisa contra ti,
24 dí cöxta hnanguadi quer ofrenda, gui ma gui dyöjpi perdón quer hñohui, bbʉ. Diguebbʉ ya, da jogui gu coji cja̱ gui cöti quer ofrenda, bbʉ.
24 deixa lá a tua oferta diante do altar e vai primeiro reconciliar-te com teu irmão; só então vem fazer a tua oferta.
25 Bbʉ to xí dyøjtiqui tu̱jni, cja̱ bí ttzojnqui jar jujticia, gui reglahui nttzɛdi, menta gá pɛhui jar hñu̱, ante que gui tzønihui pʉ jar jujticia. Bbʉ ji̱na̱, da döqui jar nzöya, cja̱ car nzöya ya, da döqui jar nzʉttabi pa da gohqui pʉ jar födi.
25 Entra em acordo sem demora com o teu adversário, enquanto estás em caminho com ele, para que não suceda que te entregue ao juiz, e o juiz te entregue ao seu ministro e sejas posto em prisão.
26 Cierto dí xihquijʉ, jin gui pøx pʉ hasta gue bbʉ xcrú cju̱ti göhtjo car multa ca da ttɛmbiqui.
26 Em verdade te digo: dali não sairás antes de teres pago o último centavo.
27 Ya xcú dyødejʉ nʉr palabra nʉ bi ma̱n car Moisés má̱hmɛto. Guegue mí ma̱: “Dyo guí yojmi hnar bbɛjña̱ ca jí̱ xquí ntja̱jtihui. Cja̱ dyo guí jöhtibi cár bbɛjña̱ pé hnar hñøjø.”
27 Ouvistes que foi dito aos antigos: Não cometerás adultério.
28 Pe nugö, dí xihquijʉ, bbʉ to da cca̱hti hnar bbɛjña̱ cja̱ da ma̱ntsjɛ mbo ʉ́r mʉy: “Dí ne gu yobbe‑nʉ,” rá nttzo ga mbe̱ni. Ca Ocja̱ bí janti car hñøjø‑ca̱ ncjahmʉ ya xtrú jiöti car bbɛjña̱.
28 Eu, porém, vos digo: todo aquele que lançar um olhar de cobiça para uma mulher, já adulterou com ela em seu coração.
29 Eso, dí xihquijʉ, bbʉ i ne da jiöhqui que hner dö ca más i sirvequi, pa gui dyøti ca rá nttzo, nde̱jma̱ jin gui dyøte. Más di jogui güi jña̱hmi quer dö, güi dyɛy, ni ndra ngue bbʉ güi dyøti ca rá nttzo. Más bí jogui da bbɛh hner dö cja̱ gui cʉti pʉ jabʉ i bbʉh ca Ocja̱ ni ndra ngue bbʉ di zøti quer cuerpo cja̱ di ttɛntiqui pʉ jar tzibi ca jin gui jui̱ti.
29 Se teu olho direito é para ti causa de queda, arranca-o e lança-o longe de ti, porque te é preferível perder-se um só dos teus membros, a que o teu corpo todo seja lançado na geena.
30 Ncjadi pʉ, quer jogui dyɛ, bbʉ i ne da jiöhqui pa gui dyøti ca rá nttzo, nde̱jma̱ jin gui dyøte. Más di joh bbʉ güi dyojqui, güi dyɛy, ni ndra ngue bbʉ güi dyøti ca rá nttzo. Más bí joh bbʉ da bbɛh hner dyɛ cja̱ gui cʉti pʉ jabʉ i bbʉh ca Ocja̱ ni ndra ngue bbʉ di zøti quer cuerpo cja̱ di ttɛntiqui pʉ jar tzibi ca jin gui jui̱ti.
30 E se tua mão direita é para ti causa de queda, corta-a e lança-a longe de ti, porque te é preferível perder-se um só dos teus membros, a que o teu corpo inteiro seja atirado na geena.
31 Guejtjo bi ma̱n car Moisés má̱hmɛto, bi xihquijʉ: “Hnar hñøjø, bbʉ i ne da mpoguihui cár bbɛjña̱, da ttøti hnar jɛhmi gá ntsjʉjqui‑ntja̱jti, da ttun car bbɛjña̱ pa da dɛtzi. Nubbʉ́, da mpoguihui, bbʉ.” Ncjapʉ gá ma̱n car Moisés.
31 Foi também dito: Todo aquele que rejeitar sua mulher, dê-lhe carta de divórcio.
32 Pe nugö, dí xihquijʉ, car hñøjø ca da mpoguihui cár bbɛjña̱, i øti ca rá nttzo, cja̱ pé i cjajpi cár bbɛjña̱ da dyøti ca rá nttzo. Como bbʉ pé xta ntja̱jtihui pé hnar hñøjø car bbɛjña̱, xta yohti da̱me. Nubbʉ́, dúr nttzojqui ca bbɛto ʉ́r da̱me, como guegue‑ca̱ xí mɛgui. Solo bbʉ pé xtrú mɛhui pé hnar hñøjø cár bbɛjña̱, nubbʉ́, i pɛhtzi derecho da mɛgui. Guejti car hñøjø ca da ntja̱jtihui hnar bbɛjña̱ ca xí bbɛgui, i øti ca rá nttzo hne̱je̱, como i bbʉbi cár bbɛjña̱ pé hnar hñøjø.
32 Eu, porém, vos digo: todo aquele que rejeita sua mulher, a faz tornar-se adúltera, a não ser que se trate de matrimônio falso; e todo aquele que desposa uma mulher rejeitada comete um adultério.
33 Guejtjo hne̱je̱ xcú dyødejʉ na̱r palabra na̱ bi ma̱n car Moisés má̱hmɛto. Guegue bi xih cʉ ndo ʉm titajʉ: “Bbʉ te xcú prometebi quer mi̱nga̱‑cja̱hnihui, xcú hñi̱h ca Ocja̱ gá testigo, gui uni ca xcú promete.”
33 Ouvistes ainda o que foi dito aos antigos: Não jurarás falso, mas cumprirás para com o Senhor os teus juramentos.
34 Pe nugö, dí xihquijʉ, bbʉ te guí ma̱jmʉ, jin gui hñi̱jmʉ ca Ocja̱ gá testigo. Guejtjo jin gui hñi̱jmʉ nʉr ji̱tzi, como ʉ́r nttzöya pʉ ca Ocja̱, guehpʉ bí bbʉh pʉ.
34 Eu, porém, vos digo: não jureis de modo algum, nem pelo céu, porque é o trono de Deus;
35 Hne̱j nʉr jöy, jin gui hñi̱jmʉ gá testigo, porque guejtjo ʉ́r mɛjti ca Ocja̱. Guejti nʉr jñi̱ni Jerusalén, jin gui hñi̱jmʉ gá testigo hne̱je̱, porque guejnʉ́ rá bbʉjnʉ cár templo ca Ocja̱.
35 nem pela terra, porque é o escabelo de seus pés; nem por Jerusalém, porque é a cidade do grande Rei.
36 Jin gui hñi̱jmʉ nir ña̱ gá testigo, porque jin tema cargo guí pɛhtzi pa gui cjajpi hner xta̱a̱ da ttaxqui, o bbʉ ya xná nttaxi, pa gui cjajpi pé da pojqui.
36 Nem jurarás pela tua cabeça, porque não podes fazer um cabelo tornar-se branco ou negro.
37 Gui ntzohmi ter bɛh ca̱ guí ne gui ma̱, cja̱ gui ma̱ntjo. Gue ca Jin Gui Tzö i cjahquijʉ gui nømbijʉ cár tju̱ju̱ ca Ocja̱ o pé hnar cosa rá nttzu̱jpi pa da tte̱me̱ ca guí ma̱jmʉ.
37 Dizei somente: Sim, se é sim; não, se é não. Tudo o que passa além disto vem do Maligno.
38 Ya xcú dyødejʉ na̱r palabra na̱ bi ma̱n car Moisés má̱hmɛto, i̱na̱: “Car cja̱hni ca da ccɛhtibi ʉ́r dö cár hñohui, guejtjo da nccɛhtibi hnár dö guegue. Car cja̱hni ca da tsjöjquibi hnár ttzafi cár hñohui, guejtjo da ntsjöjquibi hnár ttzafi guegue.”
38 Tendes ouvido o que foi dito: Olho por olho, dente por dente.
39 Pe nugö, dí xihquijʉ: Bbʉ to te da cjahquijʉ, gui jiɛguijʉ. Bbʉ to da ddahqui hnar mpɛhti jer jmi, nuquiguɛ, pé dí bbötitjo ca pé hnanguadi, pa pé da mɛjtiqui pʉ hne̱je̱.
39 Eu, porém, vos digo: não resistais ao mau. Se alguém te ferir a face direita, oferece-lhe também a outra.
40 Cja̱ bbʉ to da zixqui pʉ jar jujticia cja̱ nupʉ́ da ttöhqui quer chamarra, bbʉ pé i ne da ga̱nqui quer manga, gui jiɛjtjo da ga̱nqui.
40 Se alguém te citar em justiça para tirar-te a túnica, cede-lhe também a capa.
41 Nu cʉ cja̱hni cʉ i pɛhtzi cargo, bbʉ da bbɛjpiqui gá fuerza gui mɛhui yo quilómetro, gui tu̱htzibi ʉ́r bbötzi, gui mɛhui hasta go quilómetro.
41 Se alguém vem obrigar-te a andar mil passos com ele, anda dois mil.
42 Bbʉ to da dyöhqui ca te i nesta, gui fötzi, cja̱ hne̱h bbʉ to te i nesta da jmi̱hqui, gui jmi̱pi hne̱je̱.
42 Dá a quem te pede e não te desvies daquele que te quer pedir emprestado.
43 Ya xcú dyødejʉ ca bi jma̱ má̱hmɛto: “Gui ma̱j yir hñojʉ, cja̱ gui fötzi. Nu quir contra, jin gui föx‑cʉ́.”
43 Tendes ouvido o que foi dito: Amarás o teu próximo e poderás odiar teu inimigo.
44 Pe nugö dí xihquijʉ: Gui föx cʉ cja̱hni cʉ i ʉquijʉ, cja̱ gui ña̱hui cor tti̱jqui cʉ cja̱hni cʉ i tzanquijʉ. Gui dyøhtibijʉ ca rá zö cʉ cja̱hni cʉ jin gui nequijʉ. Gui dyöjpijʉ car Tzi Ta ji̱tzi da bendeci cʉ cja̱hni cʉ i øjtiquijʉ tu̱jni, co ni cʉ i nu̱quijʉ rá nttzo.
44 Eu, porém, vos digo: amai vossos inimigos, fazei bem aos que vos odeiam, orai pelos que vos {maltratam e} perseguem.
45 Bbʉ gui dyøtijʉ‑cá̱, xquí jñɛjmʉ quer Tzi Tajʉ ca bí bbʉ ji̱tzi. Guegue bi dyøti nʉr jiadi, cja̱ göhtjo ʉr pa i cjajpi da bøx nʉr jiadi pa da yoti nʉr jöy. I yoti nʉr cja̱hni nʉ i øti ca rá nttzo, cja̱ co hne̱j nʉ i øti ca rá zö. Guejtjo ba pɛjni car dye pa da bendeci yʉ jogui cja̱hni, cja̱ co hne̱j yʉ i ndu̱jpite.
45 Deste modo sereis os filhos de vosso Pai do céu, pois ele faz nascer o sol tanto sobre os maus como sobre os bons, e faz chover sobre os justos e sobre os injustos.
46 Hne̱hquitjoguɛjʉ, i nesta gui nu̱jʉ rá zö göhtjo yʉ cja̱hni. Porque bbʉ guí nejʉ jøña̱ yʉ cja̱hni yʉ i nequijʉ, ¿tema cosa rá zö da cozquijʉ ca Ocja̱, bbʉ́? Guejti cʉ jiöjte cja̱hni cʉ jin gui meya ca Ocja̱ i ne quí amigojʉ.
46 Se amais somente os que vos amam, que recompensa tereis? Não fazem assim os próprios publicanos?
47 Nuquɛjʉ, bbʉ guí zɛnguajʉ jøña̱ quir parientejʉ, ¿ter bɛh ca̱ guí øtijʉ ca rá zö? Guejti cʉ cja̱hni cʉ jin gui meya ca Ocja̱ i zɛngua quí parientejʉ.
47 Se saudais apenas vossos irmãos, que fazeis de extraordinário? Não fazem isto também os pagãos?
48 Eso, dí xihquijʉ, gui nu̱jʉ rá zö göhtjo yʉ cja̱hni, pa gui ncjajʉ ncja ngu̱ quer Tzi Tajʉ ca bí bbʉ ji̱tzi. Guegue‑cá̱ i nu̱ rá zö göhtjo yʉ cja̱hni.―
48 Portanto, sede perfeitos, assim como vosso Pai celeste é perfeito.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.