Marcos 1
Tenango Otomi NT (OTN_WBT) vs AAI
1 Ja bi̱ mʉcua ra̱ hoga̱ 'da'yo hya̱, ngue mma̱ hanja na̱ ra̱ Jesucristo rá̱ Ts'ʉnt'ʉ Oja̱.
1 Iti i Tur Gewasin ana busurufin i Jesu Keriso God Natun isan.
2 Nu̱'mø yø pa xa̱ thogui, ra̱ pønga̱hya̱ Isaías bi̱ ma̱ hanja na̱ ra̱ hya̱ ja ngue di̱ nja m'mɛfa. Bi 'yɛ̱mbyø ja̱'i̱: “Nu̱na̱ Oja̱ bi 'yɛ̱mbrá̱ ts'ʉnt'ʉ: Nu̱yá, ga̱ ɛt'ä ma̱ m'mɛnhni̱, di̱ m'mɛt'o p'ʉ gdi̱ ma ngue di hoqui ha gui thogui, bi 'yɛ̱mbi̱.
2 Ana tur i dinab orot Isaiah kikirum imaim busuruf eo.
3 Di̱ m'mʉp'ʉ ja ra̱ da̱po na̱ ra̱ m'mɛnhni̱. Nu̱'ʉ yø ja'i di̱ mpɛti p'ʉ di̱ m'mʉi, da̱ xifi te da̱ 'yøt'e, da̱ 'yɛ̱mbi̱: Da̱mi̱ nsähʉ ya, porque ya bá̱ ɛ̱p'ʉ ra̱ Hmu̱, da̱ 'yɛ̱mbyø ja̱'i̱”.
3 Orot ta fanan arar yanamaim eafa’af,
4 Ya ma̱m'mɛt'o nt'ot'i ya yø hya̱ ya, pɛ ya bi̱ nja'mø yø pa mi̱ m'mʉp'ʉ ja ra̱ da̱po ra̱ Xuua. Nu̱na̱ ra̱ Xuua, bi xihra̱ hya̱ yø ja̱'i̱, 'nɛ̱ bi xixya̱bi̱. Bi 'yɛ̱mbi̱: ―Da̱mi̱ hyɛhmʉ p'ʉ ra̱ nts'o gni̱ 'yohʉ. Da̱mi̱ nxixya̱hʉ, n'namhma̱ ngue di pu̱n'na̱ ni̱ ts'oquihʉ Oja̱.
4 John arar yanane tit na dogor baikitabir bapataito bain, saise God bowabow kakafih notawiyen isan binan.
5 Xa̱ngu̱ yø ja̱'i̱ bi zøp'ʉ 'bʉhra̱ Xuua ngue øxra̱ hya̱ bi̱ ma̱. Bi zøp'ʉ yø ja̱'i̱ bá̱ nɛ̱xpʉ ja ra̱ hni̱ni̱ Jerusalén. Gä bi zøp'ʉ yø ja̱'i̱ 'bʉhyø hni̱ni̱ ja'a̱ ra̱ häi Judea. Nu̱ya yø ja̱'i̱ bi̱ ma̱ ngue ja yø ts'oqui, guehya bi xixya̱bi̱ ra̱ Xuua p'ʉ ja ra̱ da̱the Jordán.
5 Judea bar merar tutufin etei naatu Jerusalem sabuw tutufin etei hitit hin biyan hitit. Hai kakafih hi’e’en naatu Jordan harewamaim bapataito itih.
6 Nu̱ rá̱ he ra̱ Xuua, gue'ʉ yø xingu̱ ra̱ cameyo ntøt'e ra̱ u̱lu. Di̱ ngʉt'a̱ n'na ra̱ xifani̱. Nu̱'a̱ te si p'ʉya, yø mmäcja̱ t'a̱xi̱ mi̱ sa. 'Nɛ̱hra̱ t'afi t'asa ti̱mp'ʉ ja ra̱ da̱po mi̱ si.
6 John ana faifuw i camel bunibunin sakir iyoun, naatu ana kikir i bobaituw ta kanabin e’afuw naiwan kik, ana bay i sisik naatu kutor tafu.
7 Bi 'yɛ̱mbyø ja̱'i̱: ―Ya mi̱ ts'ʉdyø pa da̱ ɛ̱p'ʉ ma̱n'na ra̱ n'yohʉ ya. Pɛ ma̱n'natho ta̱te na̱ ngue nu̱gä. ¿Hapʉ gue ga̱ sʉcä tengu̱ na̱?
7 Ana tur i iti binan, “Orot ta ayu ufu’umaim enan ana fair i ra’at ayu natabiru, an ana sumasum ayu men karam boro ana kwafure anarufam. John Baptist ebibinan|alt="John the baptist" src="CN01653b.tif" size="col" loc="Mrk 1.7" copy="©1978 David C. Cook Publishing Co." ref="1.7-8"
8 A nu̱gä, dá̱ xixya̱'a̱hʉ conna̱ dehe. Pɛ nu̱na̱ ra̱ n'yohʉ dí xi'a̱hʉ, guehna̱ da̱ 'yøt'e ngue di ha̱'a̱hʉ ra̱ ts'ɛdi ra̱ Espíritu Santo na̱.
8 Ayu i harewamaim bapataito abit, baise i boro Anun Kakafiyinamaim bapataito nit.”
9 Nu̱'ʉ yø pa'ʉ p'ʉya, nu̱p'ʉ ja ra̱ hni̱ni̱ Nazaret ngue ra̱ häi Galilea, ja bá̱ nɛ̱xpʉ ra̱ Jesús ngue bi zøp'ʉ 'bʉhra̱ Xuua. Ra̱ Xuua p'ʉya, bi xixya̱bi̱ p'ʉ ja ra̱ da̱the Jordán.
9 Nati ana veya’amaim tafaram gagamin Galilee wanawanan bar merar Nazarethane Jesu na Jordan harewamaim John bapataito itin.
10 Mi̱ nxixya̱ p'ʉya, bi̱ ma nenthe. Bi̱ nu̱ ra̱ Jesús ngue bá̱ xohra̱ c'ama̱hɛ̱ts'i̱. Bá̱ ɛ̱p'ʉ ra̱ Espíritu Santo, tengu̱tho n'na ra̱ paloma bi zøp'ʉ ja rá̱ ya̱ ra̱ Jesús.
10 Jesu harewane yey ana maramaim, mar botawiy, Anun Kakafiyin mamu imak na’atube re na tafan yey itin.
11 Bi t'ø p'ʉya ngue bá̱ nya̱ Oja̱ ma̱ya̱, bi 'yɛ̱na̱: ―Gue'e ma̱ Ts'ʉnt'ʉ, da̱di̱ ma̱'i̱. A nu̱yá, ja̱njua̱ni̱ ngue ja ga̱mpähä conná̱ ngue'e ―bi 'yɛ̱na̱.
11 Naatu maramaim orot fanan tit eo, “O i ayu Natu, ayu Natu au yabow, o isa ayu abiyasisir.”
12 'Bexque'a̱ ra̱ ora'a̱ p'ʉya, nu̱na̱ ra̱ Espíritu Santo bi zixpʉ ja ra̱ da̱po ra̱ Jesús.
12 Mar ta’imonamo Anun Kakafiyin iunawiy arar yan tit.
13 Nu̱p'ʉ 'bʉhyø zate, ja bá̱ n'yop'ʉ nyote ma̱ pa ra̱ Jesús. Mɛ̱nte gue'ʉ yø pa'ʉ p'ʉya, ɛ̱mmɛ̱i̱ bi hyonna̱ zithu̱ ha di japra̱ Jesús ngue da̱ mɛstho ra̱ hya̱ di̱ ma̱nda Oja̱. Yø anxɛ Oja̱ p'ʉya, gue'ʉ bi̱ mäxra̱ Jesús.
13 Veya 40 na’atube imaim ma, Satan routobon itin. Sigarafor yumatah ta ta wanawanahimaim, naatu tounamatar nati’imaim i hina hitatafafar.
14 Mi̱ 'yɛ̱hra̱ pa ngue bi̱ n'ofädi ra̱ Xuua. Nu̱na̱ ra̱ Jesús, bi̱ mengui̱, i̱ map'ʉ ja ra̱ häi Galilea. Nu̱p'ʉ ha thogui, xihyø ja̱'i̱ ra̱ hoga̱ 'da'yo hya̱ ngue ha di̱ njap'ʉ di zo rá̱ 'yɛ Oja̱.
14 John dibur hiyayari’iy ufunamaim Jesu na Galilee tit, naatu God ana tur gewasin binan eo,
15 Ra̱ Jesús bi 'yɛ̱mbyø ja̱'i̱: ―Ya da̱ guehyø pa jap'ʉya da̱ 'yu̱ Oja̱ ngue di̱ ma̱nda ua ya. A nu̱yá, da̱mi̱ hyɛhmʉ p'ʉ ra̱ nts'o gni̱ 'yohʉ. Da̱mi̱ 'yɛ̱c'ɛ̱i̱hʉ ra̱ hoga̱ 'da'yo hya̱.
15 “Veya anababatun i na tit, God ana aiwob i na iyubin, bowabow kakafin kwasisinaf i kwanihamiyen kwanamatabir tur gewasin kwanitumitum!”
16 Nu̱p'ʉ ja ra̱ nenzabi Galilea, bi thop'ʉ n'na pa ra̱ Jesús. Ja bi di̱mp'ʉ yoho yø mahua̱ ngue di̱ n'yohʉ. Nu̱'a̱ n'na, ni̱ hu̱ ngue ra̱ Simu̱. Nu̱'a̱ ma̱n'na, ni̱ hu̱ ngue ra̱ Andre. Nu̱ya yonc'ɛ̱i̱ ya, mi̱ ɛntyø xit'a̱ p'ʉ ja ra̱ dehe ngue pahua̱.
16 Naatu Jesu harew Galilee kukuf dones yan remor inan, siy bowayah orot rou’ab itih, Simon Peter tain Andrew hairi buwatamaim siy hibowabow.
17 Mi̱ nu̱ ra̱ Jesús, bi 'yɛ̱mbi̱: ―Ma ga̱ mmähä n'yø. Ya hi̱ngyø hua̱ guí thɛui ya, sinoque ga̱ xän'na̱ui ha gdi thɛui yø ja̱'i̱ ya ―bi 'yɛ̱mbi̱.
17 Jesu iuwih eo, “Kwai’ufnunu bairi tan ayu boro ani’obaiyi sabuw kwanabow.”
18 'Bexpi zop'ʉ yø xit'a̱ ngue bi̱ mähä ra̱ Jesús.
18 Mar ta’imonamo hai buwat hihamiyen naatu hi’ufunun bairi hin.
19 Mi̱ thohmi̱ts'ʉ ni̱nguep'ʉ p'ʉya, bi di̱mp'ʉ mi̱ yonc'ɛ̱i̱ di̱ n'yohʉ, ra̱ Jacobo 'nɛ̱hra̱ Xuua. Guehya yø ts'ʉnt'ʉ ra̱ Zebedeo. Mi̱ hu̱p'ʉ ja yø barco ngue pøtyø xit'a̱.
19 In kikiminamo orot rou’ab itih, James tain John hairi, orot Zebedee natunatun, hai wa wanawanan hima hai buwat hiyayabuna.
20 Ma̱hømbi xihra̱ Jesús ngue bi̱ mähä. Nu̱ya ts'its'i, bi̱ mähä ra̱ Jesús, bi zop'ʉ ja ra̱ barco yø papá co 'nɛ̱hyø hmi̱qui̱.
20 Jesu e’afa’af ana veya hairi matah kabiy himisir tamah Zebedee ana bowabow sabuw bairi wa afe’en hihamiyih hima, i Jesu hi’ufunun bairi hin.
21 Gä 'dap'ʉ ni̱ 'yo, bi zømp'ʉ ja ra̱ hni̱ni̱ Capernaum. Mi̱ zøhra̱ pa ngue säya yø ja̱'i̱, bi̱ map'ʉ ja ra̱ ni̱ja̱ ra̱ Jesús ngue bi xännba̱ ra̱ hya̱ yø ja̱'i̱.
21 Jesu ana bai’ufununayah bairi hina tafaram Capernaum hitit, naatu Baiyarir ana veya na Kou’ay Bar run naatu busuruf i’obaiyih eo.
22 Mi̱ 'yøhyø ja̱'i̱ na̱ ra̱ hya̱ xännba̱te ra̱ Jesús, gä di 'yøtho. Porque nu̱'mø xännba̱te ra̱ Jesús, ɛ̱na̱ nts'ʉt'abitho ngue ya̱ ma̱nzaqui. Pɛ yø xännba̱te ngue ra̱ ley, hi̱ngui̱ njap'ʉ ga̱ ya̱'ʉ.
22 Sabuw hinonowar hifofofor men kafaita. Anayabin bai’obaiyen bitih ana itinin i roubabaruwen ana fairamaim bi’obaiyih, men Ofafar bai’obaiyenayah na’atube’emih.
23 Mi̱ 'bʉp'ʉ ja ra̱ ni̱ja̱ n'na ra̱ n'yohʉ mi̱ n'youi ra̱ ts'onthi̱. Nts'ɛdi i zohra̱ Jesús, bi 'yɛ̱mbi̱:
23 Men yok afiy kakafin orot iwanasum ma’am na Kou’ay Bar run ikirir eo,
24 ―Ague Jesús grá̱ mmɛ̱ngu̱ Nazaret, ¿hanja ngue ga̱di̱ nthi̱nt'ua dí 'bʉcähe? ¿Ua gní̱ 'yɛ̱hɛ̱ gui juacje? Nu̱gä dí pa̱di̱ te'o'i, go gue'e'a̱ ra̱ Ma̱ca̱ Ja̱'i̱ mi̱ ja ngue dá̱ pɛnhua Oja̱.
24 “Jesu Nazareth mowan, aki biyai’imaim o abisa sinafumih kukokok? O kukokok aki inagurusi’imih? Ayu aso’ob o i yait, O i God ana Orot Kakafiyin!”
25 Pɛ ra̱ Jesús bi 'yɛ̱mbra̱ ts'onthi̱: ―Xa̱nhɛ̱n'i̱ grá̱ ts'onthi̱. Da̱mi̱ hyɛp'ʉ ra̱ n'yohʉ guí̱ n'youi.
25 Jesu afiy kakafin kwarar iu, “Awa efot orot biyanamaim kutit!”
26 Mi̱ 'yøhra̱ ts'onthi̱ na̱ ra̱ hya̱ sifi, nu̱'a̱ ra̱ n'yohʉ mi̱ n'youi ra̱ ts'onthi̱, asta̱ ra̱ päni̱ bi 'yɛn'a̱häi. Xøgue rá̱ mafi. Bi hyɛp'ʉ ra̱ ts'onthi̱ mi̱ n'youi ra̱ n'yohʉ p'ʉya.
26 Afiy kakafin orot iyuwiyuw naatu fanan auman bihir tit.
27 Nu̱'ʉ yø ja̱'i̱ bi̱ nu̱ te bi̱ nja, gä di 'yøtho. Di̱ n'yɛ̱mbi̱ n'na ngu̱ n'na: ―Hi̱nja̱m'mø ha xtá̱ øhmʉ n'na ra̱ hya̱ tengu̱ xännba̱te na̱ ra̱ n'yohʉ 'bʉcua. Di̱ nɛ̱qui̱ ngue ja rá̱ ts'ɛdi, porque asta̱ 'nɛ̱hyø ts'onthi̱ ɛ̱c'ɛ̱i̱ 'mø xifi ngue da̱ hyɛp'ʉ ra̱ ja̱'i̱ n'youi.
27 Sabuw etei hifofofor men kafaita naatu taiyuwih hibabatiyih hio, “Iti anayabin i abisa? Bai’obaiyen boubun roubabaruwen ana fair auman, anayabin afiy kakafih eo biyunih i fanan tebaib!”
28 N'na zihmantho bi̱ n'yo ra̱ hya̱ gä ra̱ häi Galilea, ngue di̱ nxihyø ja̱'i̱ te bi 'yøtra̱ Jesús.
28 Naatu Jesu ana tur saisewat tasasar tit tafaram Galilee ana uman men sanet hima’am eretei tur hinowar.
29 Mi̱ bømp'ʉ ja ra̱ ni̱ja̱ ra̱ Jesús, bi̱ mähä ra̱ Jacobo 'nɛ̱hra̱ Xuua co 'nɛ̱'ʉ mi̱'da yø xädi. I̱ map'ʉ ja rá̱ ngu̱ ra̱ Simu̱ 'nɛ̱hra̱ Andre.
29 Kou’ay Bar hibihamiy ufunamaim James, John hairi mutufor hin Simon Andrew hairi hai bar hitit.
30 Nu̱'a̱ rá̱ to ra̱ Simu̱ oxpʉ ja rá̱ t'ots'i ngue hɛ̱mbra̱ pa. Mi̱ zønna̱ Jesús, bi sifi ngue di hyɛ̱nni̱.
30 Simon rawan babin sawow biyan fora’ab inu’in Jesu na titit ana veya ana tur hi’owen,
31 Bi yʉrbʉ ha 'bɛnna̱ därquɛ̱hi̱ ra̱ Jesús, bi bɛnnba̱ rá̱ 'yɛ ngue bi xots'i. 'Bexque'a̱ bi zä ra̱ pa mi̱ hɛ̱mbi̱. Nu̱na̱ ra̱ xisu mi̱'ʉ p'ʉya, guehna̱ bi hojpi te da̱ zi yø ja̱'i̱ na̱.
31 Naatu na biyan tit uman bai ibais misir, nati’imaim sawow ihamiy busuruf bow.
32 Ya xi yʉhra̱ hyadi, ya bi̱ nxu̱i̱. Ma̱ndøngu̱ dyø ja̱'i̱ bi̱ map'ʉ 'bʉhra̱ Jesús. Bi zixyø därquɛ̱hi̱ co 'nɛ̱hyø ja̱'i̱ n'youi yø ts'onthi̱ bi zispi ngue da̱ 'yøthe.
32 Nati rabirab veya re’er auman sabuw sawusawuwih naatu afa demon hitarsumih hima’am hibuwih hina Jesu isan.
33 Bi̱ mpɛti p'ʉ ja ra̱ goxthi gätho yø ja̱'i̱ 'bʉp'ʉ ja ra̱ hni̱ni̱.
33 Sabuw nati bar merar hima’am etei hiru’ay nati bar nanamaim,
34 Ra̱ Jesús bi 'yøthe yø ja̱'i̱ ma̱di hyɛ̱nni̱. 'Nɛ̱ bi 'yøthe yø ja̱'i̱ mi̱ n'youi yø ts'onthi̱. Pɛ nu̱'ʉ yø ts'onthi̱ hi̱ndi̱ japi di̱ nya̱, porque yø ts'onthi̱ i̱ nne da̱ ma̱ te'o na̱ ra̱ Jesús.
34 Jesu sawow yumatah ta ta hibow hinan etei iyawasih naatu demon moumurih nunih hitit, men ibasit boro demon tihamiyih tur hitao, anayabin i hiso’ob i yait.
35 Mi̱ hyaxpʉya, bi̱ nangma̱ xu̱di̱tho ra̱ Jesús. Tobe ra̱ 'bɛxu̱i̱tho 'mø mi̱ bømp'ʉ ja ra̱ hni̱ni̱, bi̱ ma da̱po ngue da̱ mat'Oja̱.
35 Mar tomih ana gugumin iu’ufiy auman Jesu misir bar ihamiy tit remor in bar merar gagamin natabir na efan noutanubinamaim tit imaim ma yoyoban.
36 M'mɛfa p'ʉya, bi̱ ma ra̱ Simu̱ co 'nɛ̱'ʉ mi̱'da yø xädi, ngue bi honi̱ hapʉ 'bʉi.
36 Baise Simon ana ofonah bairi hitit hinuwih hin.
37 Mi̱ di̱mp'ʉya, bi 'yɛ̱mbi̱: ―Xa̱ndøngu̱ yø ja̱'i̱ søp'ʉ ja ra̱ ngu̱ ngue hon'a̱'i̱ ―bi 'yɛ̱mbi̱.
37 Naatu hititita’urih ana veya hi’u, “Sabuw o tenunuwihi.”
38 Pɛ ra̱ Jesús bi 'yɛ̱mbyø xädi: ―Ja ua mi̱'da yø hni̱ni̱ ga̱ mmähä ngue ga̱ ma ma̱mhmʉ ra̱ hoga̱ 'da'yo hya̱. Porque gue'a̱ dá̱ ɛ̱cä'a̱ ngue ga̱ mma̱nna̱ hya̱.
38 Baise Jesu iyafutih eo, “It tanan bar merar afa iti bar merar gagamin sisibinamaim auman isah anabinan, anayabin nati isan ayu ana.”
39 Bi̱ n'yo gä ra̱ häi Galilea ra̱ Jesús, sømp'ʉ ja yø ni̱ja̱ ngue mma̱nna̱ hoga̱ 'da'yo hya̱. 'Nɛ̱ øthe yø ja̱'i̱ n'youi yø ts'onthi̱.
39 Imih Galilee wanawanan etei remor hai Kou’ay Baremaim binan naatu demon kakafih nunih hitit.
40 Ma̱n'na ra̱ pa p'ʉya, nu̱p'ʉ 'bähra̱ Jesús, bi guat'a̱ n'na ra̱ n'yohʉ mi̱ hɛ̱mbra̱ ts'o'ya. Bi̱ nda̱ntyøhmu̱ p'ʉ ha 'bäi, bi 'yɛ̱mbi̱: ―Nu̱'mø guí̱ nne gui 'yørca̱ ra̱ ma̱te gui 'yøtheguits'ʉ, nu̱gä dí pa̱di̱ ngue da̱ zägui ―bi 'yɛ̱mbi̱.
40 Orot biyan kokom ani’anin na Jesu nanamaim tit sun yowen baibaisin isan ifefeyan eo, “Inakokok na’at basit iniwa’an anigewasin.”
41 Ra̱ Jesús bi huɛ̱cra̱ n'yohʉ mi̱'ʉ, bi dots'i conná̱ 'yɛ. Bi 'yɛ̱mbʉya: ―A̱há̱, dí̱ nne ga̱ øthe'i. Da̱ zä'i ya ―bi 'yɛ̱mbi̱.
41 Jesu dogoron wanawanan yababan awan karatan uman ru’atayan naatu biyan butubun eo, “Ayu akokok. Kwigewasin!”
42 Høntho bi̱ ma̱nna̱ ra̱ hya̱ na̱, nu̱na̱ ra̱ därquɛ̱hi̱ mi̱ 'ya rá̱ do'yo, 'bexpi zä ra̱ n'ʉ mi̱ hɛ̱mbi̱.
42 Mar ta’imonamo orot biyan kokom hihururuwih hire naatu igewasin.
43 Hante ngue di̱ n'yɛ̱hmi̱'a̱ ra̱ n'yohʉ, bi zɛmba̱ ma̱zaqui, bi 'yɛ̱mbi̱:
43 Baise Jesu ana baimatnuwen tur fokarinaka orot iu naatu biyafar eo,
44 ―Nu̱yá, 'yo to guí xifi te dá̱ øt'a̱'i̱ ya. 'Be ni̱ ma ya, sømp'ʉ 'bʉhra̱ mmäcja̱. Da̱ nu̱ ngue ya bi zä'i. Da̱mi̱ 'yøtra̱ 'bøt'e tengu̱tho bi̱ ma̱nda ra̱ Moisés ngue da̱ 'yøtyø ja̱'i̱ 'mø bi zä ra̱ 'ya hɛ̱mbi̱. Ja̱na̱ngue da̱ ba̱di̱ gätho yø ja̱'i̱ ngue ya bi zä'i.
44 “Inanowar men yait ta ana tur ina’owen, baise mutufor inan firis biyan inatit o biya nanutitiy, naatu Moses eo na’atube sibor inayai, saise orot babin matahimaim hinaso’ob o igewasin.”
45 Mi̱ ma ra̱ n'yohʉ p'ʉya, to bi zä ni̱ ja̱'i̱ xifi ngue ya xi 'yøthe ra̱ Jesús. Ja̱na̱ngue bi n'yo da̱po ra̱ Jesús, ya hi̱nga̱ ɛdi̱ 'yu̱p'ʉ ja yø hni̱ni̱, porque ma̱thoguitho di̱ mpɛti yø ja̱'i̱ 'mø bi̱ nu̱ ra̱ Jesús. Pɛ ma̱da̱gue'a̱ di̱ n'ya̱ni̱, ndap'ʉ bi zä ni̱ 'yɛ̱hyø ja̱'i̱, pap'ʉ bí 'bʉhra̱ Jesús ngue bi̱ nnu̱.
45 Baise orot tit in busuruf tur bosemor tafaram etei bai. I ana turamaim Jesu men karam boro bebeyan tan bar merar tarun, imih i efan noutanubinamaim ma, baise sabuw efan ta ta i boro’ika hina biyan hititit.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Marcos 1, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.