Lucas 6
WURUBURƐ NOMBIA KPAAKPAA NƆƆKEBAKESEE WƆLE (NTR) vs NVT
1 Gyudatena kefɛɛfowee daale nɛ, Yesu na ɔ kaseela gyuuwɔ ka mo wɔɔ daale man. Na weenɛɛ ŋan seŋɛɛ wɔɔ keŋ man nɛ yɛɛ ŋgba kefaa nɛ. Keŋte ɔ kaseela baŋ kpera ŋaale posaa bɛɛ tao.
1 Num sábado, enquanto Jesus caminhava pelos campos de cereal, seus discípulos colheram espigas, removeram a casca com as mãos e comeram os grãos.
2 Keŋte Farasiitena baale naa wɔ te be bɔɔse wɔ nyiaa, “Weera dɔɔ te ɛ ne yɛɛ kpene keŋ da mmaraa bɛɛ fa gbɛɛ nyi baa yɛɛ da kefɛɛfowee ya nɛ?”
2 Alguns fariseus lhes disseram: “Por que vocês desobedecem à lei colhendo cereal no sábado?”.
3 Botɔɔ te Yesu tiranɔɔ fa wɔ nyiaa, “Ɛ te kala ta lee Wurubuarɛ tɔne man kpene keŋ gyoo Defidi be yɛɛ debaŋ keŋ tanam be kyaŋ ŋon na ɔ balaŋ baŋ yee?
3 Jesus respondeu: “Vocês não leram nas Escrituras o que fez Davi quando ele e seus companheiros tiveram fome?
4 Ɔ gyuuwɔ Wurubuarɛ ɔsom deni dinaa keŋ man te ɔ ka moo weenɛɛ ŋan bɔɔ mo deesi fa Wurubuarɛ, keŋ nafɔ tekaboena nyi walaŋ ŋon ɔ te yɛɛ Wurubuarɛ sae e ya waa di ya nɛ, te ɔ diiwɔ te ɔ moo ŋaale mɔ fa ɔ balaŋ baŋ be silana e nɛ.”
4 Ele entrou na casa de Deus, comeu os pães sagrados que só os sacerdotes tinham permissão de comer e os deu também a seus companheiros”.
5 Keŋte Yesu yako wɔ nyiaa, “Maŋ Deniwalaŋ Bu ŋon yɛna kefɛɛfowee keŋ Gbeŋgyoo.”
5 E acrescentou: “O Filho do Homem é senhor até mesmo do sábado”.
6 Gyudatena kefɛɛfowee daale bela nɛ, Yesu gyuu Gyudatena ɔsom deni man ɔ na wola wɔ. Na baale ŋolo kyaa botɔɔ keŋ ɔ dunoluŋ baam ba yem.
6 Em outro sábado, enquanto Jesus ensinava na sinagoga, estava ali um homem cuja mão direita era deformada.
7 Gyudatena mmaraa wolala na Farasiitena baale gyae gbɛɛ keŋ baa mo nombiikum daale seele Yesu na baa nyiŋ kyaŋ e, mena dɔɔ ba deke e na baa kɛɛ nyi waa kyɔ ŋolo kawee Gyudatena kefɛɛfowee keŋ.
7 Os mestres da lei e os fariseus observavam Jesus atentamente. Se ele curasse aquele homem, eles o acusariam, pois era sábado.
8 Mɔna na Yesu gyeŋ kpene keŋ bɛɛ gyueŋ te ɔ yako baam dayeŋasate ŋon nyiaa, “Koro seŋ na n ke kɔŋ kaa seŋ balaŋ kɛwɔ pou siaman.” Keŋte balee ŋon korowɔ kaa seŋ be siaman.
8 Jesus, porém, sabia o que planejavam e disse ao homem com a mão deformada: “Venha e fique aqui, diante de todos”, e o homem foi à frente.
9 Botɔɔ te Yesu bɔɔse wɔ nyiaa, “Woŋ te da mmaraa ne fa gbɛɛ nyi dɛɛ yɛɛ kefɛɛfowee keŋ? Da mmaraa ne fa daa gbɛɛ nyi dɛɛ yɛɛ kolo kpaakpaa yaa dɛɛ yɛɛ kolo kum? Dɛɛ lɛɛ walaŋ nyee yaa dee yela waa yeŋ?”
9 Então Jesus lhes disse: “Tenho uma pergunta para vocês: O que a lei permite fazer no sábado? O bem ou o mal? Salvar uma vida ou destruí-la?”.
10 Keŋte Yesu kɛɛ wɔ pou gyaŋee te ɔ yako balee ŋon nyiaa, “Tenee n baam.” Balee ŋon tenee ɔ baam keŋ te kawee keŋ taŋawɔ te ɔ baam keŋ yɛɛ doŋ.
10 Depois, olhando para cada um ao redor, disse ao homem: “Estenda a mão”. O homem estendeu a mão, e ela foi restaurada.
11 Botɔɔ te kegyiise baŋ gyeŋa baŋ nideli, te be fiasɛɛ bɛɛ gyueŋ kpene keŋ baa mo yɛɛ Yesu.
11 Com isso, os inimigos de Jesus ficaram furiosos e começaram a discutir o que fazer contra ele.
12 Debaŋ kenaŋ man wee daale nɛ Yesu gyuuwɔ bula dɔɔ ɔ kaa fane, te ɔ fanewɔ fa Wurubuarɛ nelim kenaŋ pou.
12 Certo dia, pouco depois, Jesus subiu a um monte para orar e passou a noite orando a Deus.
13 Tɛɛ kena nɛ ɔ baake ɔ kaseela kɔŋ ɔ gyaŋ te ɔ lese baala kufu bala lee be man nyi baa yɛɛ ɔ kpilala.
13 Quando amanheceu, reuniu seus discípulos e escolheu doze para serem apóstolos. Estes são seus nomes:
14 Baala kufu bala baŋ Yesu ba lese nɛ yela yɛna Simɔn, ŋon Yesu ba do e yele nyi Pita nɛ, na ɔ naabu Anderiase na Gyemisi na Gyɔn na Filipo na Batolomeo na
14 Simão, a quem ele chamou Pedro, André, irmão de Pedro, Tiago, João, Filipe, Bartolomeu,
15 Mateo na Tomase na Alfeose bu Gyemisi na Simɔn ŋon ɔ ne gyae ɔ balaŋ nideli nɛ
15 Mateus, Tomé, Tiago, filho de Alfeu, Simão, apelidado de zelote,
16 na Gyemisi bu Gyudase na Gyudase Isekarɔte ŋon waa kaa lese Yesu fa nɛ.
16 Judas, filho de Tiago, Judas Iscariotes, que se tornou o traidor.
17 Yesu na ɔ kpilala baŋ ka lee bulabii keŋ dɔɔ kɔŋ detaŋgya man nɛ, ɔ kaseela burum na balaŋ dikpii burum baŋ bɔɔ lee Gyudia tɛɛle dɔɔ na Gyerusalɛm donɔɔ man na Tae na Sidɔn donɔɔse ŋan kyaa ɛpo nɔɔman nɛ kɔŋawɔ ɔ gyaŋ.
17 Quando Jesus e os discípulos desceram do monte, pararam numa região plana e ampla. Havia ali muitos de seus seguidores e uma grande multidão vinda de todas as partes da Judeia, de Jerusalém e de lugares distantes ao norte, como o litoral de Tiro e Sidom.
18 Be kɔŋawɔ be kaa nyii Wurubuarɛ nombia na waa kyɔ wɔ be kaweese. Baŋ feliŋkumɛɛ ne haa wɔ nɛ, ɔ kyɔɔ baŋ mɔ.
18 Tinham vindo para ouvi-lo e para ser curados de suas enfermidades, e os que eram atormentados por espíritos impuros eram curados.
19 Na balaŋ baŋ pou ne gyae nyi baa tina e, nawolo nyi doŋ na lee ɔ man na ne kyɔ wɔ be kaweese pou.
19 Todos procuravam tocar em Jesus, pois dele saía poder, e ele curava a todos.
20 Yesu gyinaa ɔ sia kɛɛ ɔ kaseela baŋ te ɔ yako wɔ nyiaa,
20 Então Jesus se voltou para seus discípulos e disse: “Felizes são vocês, pobres, pois o reino de Deus lhes pertence.
21 Ɛmɛɛ baŋ tanam dana ŋon debokeiman nɛ ɛmɛɛ na nyeebam,
21 Felizes são vocês que agora estão famintos, pois serão saciados. Felizes são vocês que agora choram, pois no devido tempo rirão.
22 — ausente —
22 Felizes são vocês quando os odiarem e os excluírem, quando zombarem de vocês e os caluniarem como se fossem maus porque seguem o Filho do Homem.
23 — ausente —
23 Quando isso acontecer, alegrem-se e exultem, porque uma grande recompensa os espera no céu. E lembrem-se de que os antepassados deles trataram os profetas da mesma forma.
24 Mɔna ɛmɛɛ baŋ ɛ dana kɔba nɛ ɛ laako,
24 “Que aflição espera vocês, ricos, pois já receberam sua consolação!
25 Ɛmɛɛ baŋ ɛ be dii baa debaŋ kei nɛ ɛ laako,
25 Que aflição espera vocês que agora têm fartura, pois um terrível tempo de fome os espera! Que aflição espera vocês que agora riem, pois em breve seu riso se transformará em lamento e tristeza!
26 Ɛmɛɛ baŋ balaŋ pou ne kolosi ɛ wose man nombia kpaakpaa nɛ ɛ laako,
26 Que aflição espera vocês que são elogiados por todos, pois os antepassados deles também elogiaram falsos profetas!”
27 Ɛmɛɛ baŋ ɛ ne tei maŋ nɛ mɛɛ yako ŋon na ɛ ke nyii nyiaa, ɛ gyae balaŋ baŋ bɛɛ kɔla ŋon nɛ na ɛ ke yɛɛ deeli fa wɔ.
27 “Mas a vocês que me ouvem, eu digo: amem os seus inimigos, façam o bem a quem os odeia,
28 Ɛ sola Wurubuarɛ na waa hiraa baŋ bɛɛ falaa ŋon nɛ, na ɛ kefane fa baŋ bɛɛ naase ŋon diyem nɛ.
28 abençoem quem os amaldiçoa, orem por quem os maltratam.
29 Akpaa ŋolo de gyɔ n lakaa man na besena alate keŋ mɔ fa e. Mena mɔ te akpaa ŋolo da mo n kegba wurikyim na mo atetate keŋ mɔ kpu e.
29 Se alguém lhe der um tapa numa face, ofereça também a outra. Se alguém exigir de você a roupa do corpo, deixe que leve também a capa.
30 Akpaa ŋolo da sola neŋ kolo na fa e te akpaa ŋolo da mo n kolo na, na gyu ke bɔɔse ke dɔɔ bela ya.
30 Dê a quem pedir e, quando tomarem suas coisas, não tente recuperá-las.
31 Kpene keŋ n ne gyae nyi walaŋ waa yɛɛ fa neŋ nɛ nyaŋ mɔ yɛɛ ke fa e.
31 Façam aos outros o que vocês desejam que eles lhes façam.
32 Akpaa ɛ ne gyae balaŋ baŋ bɛɛ gyae ŋon nɛ baageŋ bo na, ɛ na gyueŋ nyi ɛ ke nyiŋ kolo kpaakpaa lee Wurubuarɛ gyaŋ ya, nawolo nyi nombiakumɛɛyɛɛra mɔ koraŋ ne gyae baŋ bɛɛ gyae wɔ nɛ.
32 “Se vocês amam apenas aqueles que os amam, que mérito têm? Até os pecadores amam quem os ama.
33 Akpaa ɛ yɛɛ deeli fa baŋ bɛɛ yɛɛ deeli fa ŋon nɛ baageŋ na, ɛ na gyueŋ nyi ɛ ke nyiŋ kolo kpaakpaa lee Wurubuarɛ gyaŋ ya. Nawolo nyi nombiakumɛɛyɛɛra mɔ koraŋ ne yɛɛ mena.
33 E, se fazem o bem apenas aos que fazem o bem a vocês, que mérito têm? Até os pecadores agem desse modo.
34 Te akpaa ɛ pakee abɔɔ fa balaŋ baŋ ɛ gyeŋ nyi baa nyiŋ tɔ ŋon na, ɛ na gyueŋ nyi ɛ ke nyiŋ kolo kpaakpaa lee Wurubuarɛ gyaŋ ya. Nawolo nyi nombiakumɛɛyɛɛra koraŋ ne pakee abɔɔ fa be tebia baŋ ba gyeŋ nyi baa nyiŋ pou tɔ wɔ nɛ.
34 E, se emprestam dinheiro apenas aos que podem devolver, que mérito têm? Até os pecadores emprestam a outros pecadores, na expectativa de receber tudo de volta.
35 Mɔna ɛ gyae baŋ bɛɛ kɔla ŋon nɛ na ɛ ke yɛɛ deeli fa wɔ. Ɛ paa wɔ kolo na ɛ lese ɛ loo lee ke dɔɔ. Ɛ yɛɛ mena na, Wurubuarɛ waa tɔ ŋon kom nideli te ɛ ka bese Wurubuarɛ ŋon kpene kamasɛ doo ɔ tɛɛ nɛ bia. Nawolo nyi ɔ dana wɔe fa baŋ kolo bɛɛ gyoo be sia ya, na baŋ be dana nyeemandoŋ nɛ pou.
35 “Portanto, amem os seus inimigos, façam-lhes o bem e emprestem a eles sem esperar nada de volta. Então a recompensa que receberão do céu será grande e estarão agindo, de fato, como filhos do Altíssimo, pois ele é bondoso até mesmo com os ingratos e perversos.
36 Ɛ wii balaŋ waraŋase ŋgba mena keŋ ɛ kya Wurubuarɛ ne wii balaŋ waraŋase nɛ.”
36 Sejam misericordiosos, assim como seu Pai é misericordioso.”
37 “Ɛ na mo ɛ wose yɛɛ balaŋ nombiadiira na ɛ ke bu wɔ fɔɔ, na Wurubuarɛ mɔ be nyiŋ di ɛ nombia na waa bu ŋon fɔɔ ya. Ɛ mo balaŋ nombiakumɛɛ kyɛɛ wɔ, na Wurubuarɛ mɔ ka mo ɛ nombiakumɛɛ kyɛɛ ŋon.
37 “Não julguem e não serão julgados. Não condenem e não serão condenados. Perdoem e serão perdoados.
38 Ɛ yɛɛ deeli fa balaŋ na Wurubuarɛ mɔ ke yɛɛ deeli fa ŋon. Ɛ yɛɛ mena na, kpene keŋ Wurubuarɛ waa fa ŋon nɛ te yɛɛ nsendee ya. Waa nyiŋ konɔɔ maa ke nideli na ke wulu gba leki, na waa mo do ɛ nyiŋmaa man. Nawolo nyi mena keŋ ɛ ke maa fa ɛ tebia nɛ, mena ke te Wurubuarɛ mɔ waa maa fa ŋon.”
38 Deem e receberão. Sua dádiva lhes retornará em boa medida, compactada, sacudida para caber mais, transbordante e derramada sobre vocês. O padrão de medida que adotarem será usado para medi-los”.
39 Botɔɔ te Yesu gyɔɔ wɔ dudu kei nyiaa, “Siayɛlɛɛsate waa tale wola ɔ dɔɔ siayɛlɛɛsate gbɛɛ? Akpaa ɔ yɛɛ mena na, be balaŋ bala pou be gyae be kaa gyoo bɔɔ man yee?
39 Jesus deu ainda a seguinte ilustração: “É possível um cego guiar outro cego? Não cairão os dois num buraco?
40 Kaseele bɛɛ kela ɔ gbeŋgyoo ya, mɔna kaseele kamasɛ ŋon ɔ kasee tom nideli nɛ waa yɛɛ ŋgba ɔ gbeŋgyoo nɛ.
40 Os discípulos não são maiores que seu mestre. Mas o aluno bem instruído será como o mestre.
41 Weera dɔɔ te n ne naa woŋsilibii keŋ doo n dɔɔ sibii man, te n be famenɛ na daakpee keŋ doo nyaŋ gbagba n sibii man ya?
41 “Por que você se preocupa com o cisco no olho de seu amigo enquanto há um tronco em seu próprio olho?
42 Sena te n ke tale yako n dɔɔ nyi, ‘Me dɔɔ, yela maa lese woŋsilibii lee n sibii man,’ keŋ nyaŋ gbagba be famenɛ na daakpee keŋ doo n sibii man ya? Nyaŋ walaŋ ŋon n na beo n wose, kaboena nyi nya taŋgbɛɛ lese daakpee keŋ doo n sibii man nɛ, pɛna n kena nideli lese woŋsilibii keŋ doo n dɔɔ sibii man nɛ.”
42 Como pode dizer: ‘Amigo, deixe-me ajudá-lo a tirar o cisco de seu olho’, se não consegue ver o tronco em seu próprio olho? Hipócrita! Primeiro, livre-se do tronco em seu olho; então você verá o suficiente para tirar o cisco do olho de seu amigo.”
43 Daŋ kpaakpaate kamasɛ bɛɛ se bia kumɛɛ ya, mena mɔ te daŋ kum bɛɛ se bia kpaakpaa ya.
43 “Uma árvore boa não produz frutos ruins, e uma árvore ruim não produz frutos bons.
44 Daŋ kamasɛ nɛ, ke bia te bɛɛ mo gyeŋ ke. Bɔɔ ne kɔ akutu bia lee mango daŋ man ya, mena mɔ te bɔɔ ne kɔ apaŋ lee abotoo woŋse man ya.
44 Uma árvore é identificada por seus frutos. Ninguém colhe figos de espinheiros, nem uvas de arbustos espinhosos.
45 Mena ke te denibalaŋ mɔ doo. Walaŋ kpaakpaate kamasɛ na lese abɔɔ kpaakpaa ŋan doo ɔ konɔɔ man nɛ wola, te walaŋkum kamasɛ mɔ na lese nombiakumɛɛ ŋan doo ɔ konɔɔ man nɛ wola. Kpene kamasɛ keŋ be wulu walaŋ konɔɔ man nɛ, keŋ na lee la ɔ nɔɔman.
45 A pessoa boa tira coisas boas do tesouro de um coração bom, e a pessoa má tira coisas más do tesouro de um coração mau. Pois a boca fala do que o coração está cheio.”
46 Keŋte Yesu bɔɔse wɔ nyiaa, “Woŋ dɔɔ te ɛ ne baake maŋ nyi, ‘Ɛ Gbeŋgyoo,’ te ɛ bɛɛ yɛɛ kpene keŋ mɔɔ yako ŋon nyi yaa yɛɛ nɛ ya?
46 “Por que vocês me chamam ‘Senhor! Senhor!’, se não fazem o que eu digo?
47 Walaŋ kamasɛ ŋon ɔ ne kɔŋ me gyaŋ te ɔ ne nyii me nɔɔwoya te ɔ ne di ŋe dɔɔ nɛ, maa wola ŋon mena keŋ ɔ dinɔɔ doo.
47 Eu lhes mostrarei como é aquele que vem a mim, ouve as minhas palavras e as pratica.
48 Ɔ yɛɛ ŋgba walaŋ ŋon ɔ ne ma deni te ɔ be wula bɔɔ te ɔ ba see ka mokɔɔ nideli boe dɔɔ nɛ. Keŋte boo wuuwɔ kaa mo ke dɔɔ mɔna ka te yale ya, nawolo nyi ɔ see ka mokɔɔ nideli.
48 Ele é como a pessoa que está construindo uma casa e que cava fundo e coloca os alicerces em rocha firme. Quando a água das enchentes sobe e bate contra essa casa, ela permanece firme, pois foi bem construída.
49 Mɔna walaŋ ŋon ɔ ne nyii me nɔɔwoya te ɔ bee di ŋe dɔɔ ya nɛ, ɔ yɛɛ ŋgba walaŋ ŋon ɔ be ma deni te ɔ ta see ka mokɔɔ nideli ya nɛ. Boo wuuwɔ kaa mo ke dɔɔ, te ke yalawɔ tekerii pou keŋ n be naa ka mokɔɔ gba ya.”
49 Mas quem ouve e não obedece é como a pessoa que constrói uma casa sobre o chão, sem alicerces. Quando a água bater nessa casa, ela cairá, deixando uma pilha de ruínas”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.