Atos 19
WURUBURƐ NOMBIA KPAAKPAA NƆƆKEBAKESEE WƆLE (NTR) vs NVT
1 Debaŋ keŋ Apolo kyaa Korinto nɛ, Pɔɔl besewɔ kila menɛɛ kelii Efeso donɔɔ man. Botɔɔ te ɔ ke naa Yesu silala baale,
1 Enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo viajou pelas regiões do interior até chegar a Éfeso, no litoral, onde encontrou alguns discípulos.
2 te ɔ bɔɔse wɔ nyi, “Debaŋ keŋ ɛ be lɛɛ Yesu di na, Wurubuarɛ moo ɔ feliŋ ŋon do ɛ man?” Te be tiranɔɔ fa e nyi, “De te nyii ta gba nyi Wurubuarɛ feliŋ daale kyaa ya.”
2 Ele lhes perguntou: “Vocês receberam o Espírito Santo quando creram?”. “Não”, responderam eles. “Nem sequer ouvimos que existe o Espírito Santo.”
3 Te Pɔɔl bɔɔse wɔ bela nyi, “Kenaŋ na Wurubuarɛ loŋ woŋti yaa be sɔɔ ŋon?” Te be tiranɔɔ fa e nyiaa, “Gyɔn Wurubuarɛ loŋkesɔ te be sɔɔ daa.”
3 “Então que batismo vocês receberam?”, perguntou ele. “O batismo de João”, responderam.
4 Botɔɔ te Pɔɔl yako wɔ nyi, “Baŋ bɔɔ kyɛɛkee lee be gbɛɛneŋ kumɛɛ man nɛ, baŋ te Gyɔn sɔɔ wɔ Wurubuarɛ loŋ. Keŋte ɔ yako Iseraetena nyi, baa lɛɛ ŋon waa kɔŋ ŋon Gyɔn wɔle nɛ di. Ŋon yɛna Yesu.”
4 Paulo disse: “João batizava com o batismo de arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que viria depois, isto é, em Jesus”.
5 Be ke nyii nombia kɛŋa nɛ, be yela be sɔɔ wɔ Wurubuarɛ loŋ lee de gbeŋgyoo Yesu yele man.
5 Assim que ouviram isso, foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Pɔɔl moo ɔ nyiŋmaa gyakaa be dɔɔ, te Wurubuarɛ moo ɔ feliŋ do be man. Botɔɔ te be kolosi deise wɔlɛɛ, te Wurubuarɛ tɛɛwɔ be dɔɔ kolosi nombia.
6 Paulo lhes impôs as mãos e o Espírito Santo veio sobre eles, e falaram em línguas e profetizaram.
7 Na be yɛɛ ŋgba baala kufu bala (12) nɛ.
7 Eram ao todo uns doze homens.
8 Gyaalaŋna batooro sɔɔŋ na, Pɔɔl ne gyu Gyudatena ɔsom deni man, na ɔ ne gyɔ ɔ konɔɔ kolosi Wurubuarɛ nombia ŋan fa wɔ. Ŋon na wɔ na gyoo Wurubuarɛ nombia ŋan man, te ɔ ne wɔŋee ba agyueŋ kɔŋ Wurubuarɛ gyoori deedii keŋ wose man nombia man, na baa nyiŋ lɛɛ Yesu di.
8 Em seguida, Paulo foi à sinagoga e ali pregou corajosamente durante três meses, argumentando de modo convincente sobre o reino de Deus.
9 Mɔna be man baale yɛɛ konɔɔyuŋ te be bɛɛwɔ bɔɔ lɛɛ Yesu nombia ŋan di ya, te be yako nombiakumɛɛ lee de Gbeŋgyoo Yesu nyeedoŋ gbɛɛ keŋ ɔ ba wolo nɛ wose man balaŋ nsana. Mena dɔɔ Pɔɔl moo silala baŋ kpu na ɔ wose, te ba korowɔ tina balaŋ baŋ yela. Wee kamasɛ na bɛɛ gyaŋee Tiranuse deni dinaa keŋ ɔ na wola abɔɔ nɛ man gyoo Wurubuarɛ nombia ŋan man.
9 Mas alguns deles se mostraram endurecidos, rejeitaram a mensagem e falaram publicamente contra o Caminho. Paulo, então, deixou a sinagoga e levou consigo os discípulos, passando a realizar discussões diárias na escola de Tirano.
10 Ɔ yɛɛ kei menɛɛ kulutooneŋ ala mena dɔɔ walaŋ kamasɛ ŋon ɔ kyaa Esia tɛɛle keŋ man nɛ, na baŋ ba te yɛɛ Gyudatenawɔ ya nɛ pou nyii de Gbeŋgyoo Yesu nombia ŋan.
10 Isso continuou durante os dois anos seguintes, e gente de toda a província da Ásia, tanto judeus como gregos, ouviu a palavra do Senhor.
11 Wurubuarɛ tɛɛwɔ Pɔɔl dɔɔ yɛɛ gyakoloŋ nombia na nombia dinaana.
11 Deus concedeu a Paulo o poder de realizar milagres extraordinários.
12 Keŋ nyi balaŋ moo adukuse na kanyaŋsebia ke tina Pɔɔl, na be ta mo ke tina be kaweesetena na ba wose te yɛɛ wɔ doŋ, te baŋ mɔ feliŋkumɛɛ doo be man na, ŋɛɛ lee be man.
12 Quando lenços ou aventais usados por ele eram colocados sobre enfermos, estes eram curados de suas doenças e deles saíam espíritos malignos.
13 Na Gyudatena baale mɔ dɔŋɛɛ bee kili gegi feliŋkumɛɛ lee balaŋ wose man. Be gyɔɔ be konɔɔ mo de Gbeŋgyoo Yesu yele nyi baa gegi feliŋkumɛɛ. Bɛɛ gyae baa gegi feliŋkumɛɛ lee balaŋ wose man na bɛɛ yako nyi, “Lee Yesu ŋon Pɔɔl ne yako ɔ nombia nɛ yele man, mɛɛ faree ŋon nyi ‘Ɛ lee ɔ man.’ ”
13 Alguns judeus viajavam pelas cidades expulsando espíritos malignos. Tentavam usar o nome do Senhor Jesus, dizendo: “Ordeno que saia em nome de Jesus, a quem Paulo anuncia!”.
14 Na Gyudatena saese kegyia ŋolo ŋon bɛɛ baake e nyi Siifa nɛ bia baala nyetooro baale ne yɛɛ na mena nombia kɛŋa.
14 Os homens que faziam isso eram os sete filhos de Ceva, um dos principais sacerdotes.
15 Be kɛɛ yɛɛ mena nɛ, wee daale feliŋkum daale bɔɔse wɔ nyi, “Ma gyeŋ Yesu te ma gyeŋ Pɔɔl mɔ, te ɛmɛɛ yɛna bomɔ?”
15 Certa ocasião, o espírito maligno respondeu: “Eu conheço Jesus e conheço Paulo, mas quem são vocês?”.
16 Mena dɔɔ balee ŋon feliŋkum keŋ doo ɔ man nɛ yeuwɔ gyoo wɔ ketuku. Ɔ tuku wɔ tirii ba kegbase, te ba moo fatabose yekii lee dekpaŋalaŋ keŋ man diteŋteli.
16 O homem possuído pelo espírito maligno saltou em cima deles e os atacou com tanta violência que fugiram da casa, despidos e feridos.
17 Te Gyudatena na baŋ ba te yɛɛ Gyudatenawɔ ya te be kyaa Efeso donɔɔ man nɛ, nyii nombia kɛŋa na, gyakoloŋ gyoo wɔ. Mena dɔɔ ba moo obuo fa de Gbeŋgyoo Yesu, te be ta mo ɔ yele do nsendee ya.
17 A notícia do ocorrido se espalhou rapidamente por toda a cidade de Éfeso, tanto entre judeus como entre gregos, e sobre eles veio um temor reverente, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Te baŋ bɔɔ lɛɛ Yesu di nɛ, be man balaŋ burum leewɔ balaŋ nsana tɔlɛɛ be nɔɔwoya lese be nombiakumɛɛ ŋan bɔɔ yɛɛ nɛ debɔɔ.
18 Muitos dos que creram confessaram suas obras pecaminosas.
19 Be man ŋmeeseŋtena burum mɔ moo ba ŋmeeseŋ tɔna ŋan bɛɛ ŋmarase ba ŋmeeseŋ nombia do ŋe man nɛ kɔŋ, te Pɔɔl na ɔ tebia too ŋa balaŋ baŋ pou siaman. Ba mo tɔna ŋan bɔɔ too nɛ pou koya bom na, te yɛɛ kɔba nsendee ya.
19 Vários deles, que haviam praticado feitiçaria, trouxeram seus livros de encantamentos e os queimaram publicamente. O valor dos livros totalizou cinquenta mil moedas de prata.
20 Lee mena dɔɔ de Gbeŋgyoo Yesu nombia ŋan yaaseewɔ gyu lem te balaŋ lɛɛ ŋa do nideli.
20 Assim, a mensagem a respeito do Senhor se espalhou amplamente e teve efeito poderoso.
21 Nombia kɛŋa pou wɔle nɛ, Pɔɔl yɛɛ wa agyueŋ nyi waa mo na Masedonia na Giriki tɛɛlese man, na waa gyu Gyerusalɛm donɔɔ man. Botɔɔ te ɔ yakowɔ nyi, “Akpaa me gyu kelii botɔɔ na, kaboena nyi maa gyu Roman donɔɔ man mɔ.”
21 Depois disso, Paulo se sentiu impelido pelo Espírito a passar pela Macedônia e a Acaia antes de ir a Jerusalém. “E, de lá, devo prosseguir para Roma!”, disse ele.
22 Mena dɔɔ ɔ kpila balaŋ baŋ bɛɛ kyɔ e nɛ man balaŋ bala, baŋ yɛna Timoti na Erasituse nyi baa gyu Masedonia, na ŋon Pɔɔl kekyaa Esia tɛɛle man kyomii.
22 Então, enviou adiante dele à Macedônia dois assistentes, Timóteo e Erasto, e permaneceu um pouco mais na província da Ásia.
23 Debaŋ kenaŋ man te aŋmaareŋ dinaa daale gyoo Efesotena man lee de Gbeŋgyoo Yesu nyeedoŋ gbɛɛ keŋ ɔ silala baŋ na wolo nɛ dɔɔ.
23 Por essa época, houve enorme tumulto em Éfeso por causa do Caminho.
24 Na nyeele wolom luure ŋolo kyaa ŋon bɛɛ baake e nyi Demetiriyu. Ɔ na mo nyeele wolom luu be bane Atemise denɛɛbia yɔɔ. Mena dɔɔ balaŋ baŋ bɛɛ yɛɛ mena tom kei nɛ nyiŋa kɔba nideli.
24 Começou com Demétrio, ourives que fabricava modelos de prata do templo da deusa grega Ártemis e que empregava muitos artífices.
25 Keŋte Demetiriyu ŋon baake ɔ tomyɛɛra, na baŋ pou bɛɛ yɛɛ mena tom kenaŋ dinɔɔ nɛ te ɔ yako wɔ nyiaa, “Me tebia ŋgba ɛ gyeŋ nyi dee nyiŋ kɔba lee da tom kei man.
25 Ele os reuniu a outros que trabalhavam em ofícios semelhantes e disse: “Senhores, vocês sabem que nossa prosperidade vem deste empreendimento.
26 Ɛmɛɛ gbagba ɛ ne naa te ɛ ne nyii mena keŋ Pɔɔl kei ne wɔlɛɛ balaŋ nyeeya, te ɔ na wola balaŋ nyi kpene keŋ bɛɛ mo nyiŋmaase yɛɛ nɛ, te yɛɛ kpene keŋ kaboena nyi baa som ya. Na Efeso kɛbo kaageŋ te ɔ ne wɔlɛɛ balaŋ nyeeya ya, mɔna ɔ ta mo ɔ nombia ŋenaŋ kila Esia tɛɛle kei pou.
26 Mas, como vocês viram e ouviram, esse sujeito, Paulo, convenceu muita gente de que deuses feitos por mãos humanas não são deuses de verdade. Fez isso não apenas aqui em Éfeso, mas em toda a província.
27 Te yɛɛ nyi da tom kei kaageŋ ne gyae la ke wɔlɛɛ ya, mɔna de bane alo Atemise deni dinaa keŋ Esia na tɛɛle kei dɔɔ balaŋ pou ne kaa som nɛ, yele gyae ke yala te de bane Atemise ŋon mɔ be gyae waa tekaa nyiŋ obuo bela ya.”
27 Claro que não me refiro apenas à perda do respeito público por nossa atividade. Também me preocupa que o templo da grande deusa Ártemis perca sua influência e que esta deusa magnífica, adorada em toda a província da Ásia e ao redor do mundo, seja destituída de seu grande prestígio!”.
28 Balaŋ dikpii keŋ ke nyii nombia kɛŋa nɛ, ba gyeŋa baŋ te ba gyoo yeesa kefae nyi, “Daa Efesotena bane Atemise ŋon yɛɛ bane dinaa e!”
28 Ao ouvir isso, ficaram furiosos e começaram a gritar: “Grande é Ártemis dos efésios!”.
29 Mena dɔɔ donɔɔ keŋ siŋiiwɔ, te ba ke kyaŋa Gayose na Arisitakuse. Baŋ yɛna Masedonia tewulɛɛ bala baŋ be kpuɛ na Pɔɔl nɛ, keŋte be yɛɛ nɔɔdokoloŋ wɔŋee wɔ gyu be dɛɛgyaŋee keŋ man.
29 Em pouco tempo, a cidade toda estava uma confusão. O povo correu para o anfiteatro, arrastando os macedônios Gaio e Aristarco, companheiros de viagem de Paulo.
30 Nafɔ Pɔɔl gyaewɔ nyi waa gyu botɔɔ, mɔna kaseela baŋ te fa e gbɛɛ ya.
30 Ele também quis entrar, mas os discípulos não permitiram.
31 Te Esiatena kegyiise baŋ be yɛɛ Pɔɔl ɔ gyoonawɔ nɛ, kpilawɔ ka sola Pɔɔl nyi ɔ na fa waa gyu ba degyaŋee keŋ man ya.
31 Alguns amigos de Paulo, oficiais da província, também lhe enviaram um recado no qual suplicaram que não arriscasse a vida entrando no anfiteatro.
32 Debaŋ kenaŋ na donɔɔ keŋ te siŋii na bɛɛ fae yeesa. Baale kpa kei, baale mɔ ne yako ŋaale kpoo. Be man dikpii dinaa daale mɔ dɔɔ, baŋ ba gyeŋ kpene keŋ be kɔŋ dɔɔ te bɔɔ kaa gyaŋee botɔɔ ya.
32 Lá dentro, em polvorosa, o povo todo gritava, e cada um dizia uma coisa. Na verdade, a maioria nem sabia por que estava ali.
33 Te Gyudatena baŋ moo nombia gyakaa Alɛkesanda dɔɔ. Be tɛɛse e lee siaman kɔŋ balaŋ nsana, mena dɔɔ balaŋ baŋ baale gyueŋwɔ nyi Alɛkesanda gyae na nombia ŋan kɔŋ, keŋte Alɛkesanda gyinaa ɔ nyiŋmaa adido nyi waa kolosi lese ɔ nɔɔse.
33 Entre a multidão, os judeus empurraram Alexandre para a frente e ordenaram que explicasse a situação. Ele fez sinal pedindo silêncio e tentou falar.
34 Mɔna balaŋ baŋ ka gyeŋ nyi ɔ yɛɛ Gyuda baale e nɛ, ba seŋawɔ nombii dokoloŋ dɔɔ bɛɛ fae yeesa ŋgba debaŋse ala nɛ nyi, “Daa Efesotena bane Atemise yɛɛ bane dinaa e!”
34 No entanto, quando a multidão percebeu que ele era judeu, começou a gritar novamente e continuou por cerca de duas horas: “Grande é Ártemis dos efésios!”.
35 Keŋte donɔɔ keŋ tɔne ŋmarasere ŋon yela balaŋ baŋ pou tinaa kekolosi yela te ɔ yako wɔ nyi, “Efesotena, amɔte kyaa la tɛɛle kei dɔɔ keŋ nyi ɔ ba gyeŋ nyi Efeso donɔɔ yɛna de bane dinaa Atemise deni na ɔ boe keŋ kɛɛ wola ɔ dinɔɔ keŋ ba lee adido kaa yala nɛ nyee ya?
35 Por fim, o escrivão da cidade conseguiu acalmar a multidão e disse: “Cidadãos de Éfeso, todos sabem que Éfeso é a guardiã do templo da grande Ártemis, cuja imagem caiu do céu para nós.
36 Ŋolo be kyaa keŋ nyi waa tale lɛɛ mena nombia kɛŋa aŋmaareŋ ya. Mena dɔɔ ɛ nyiŋ konɔɔ, ɛ na barase yɛɛ kolo ya.
36 Portanto, sendo este um fato inegável, acalmem-se e não façam nada precipitadamente.
37 Balaŋ kɛwɔ baŋ ɛ ba mo wɔ kɔŋ nɛ, te ŋmɛɛle kolo lee de bane deni man ya. Te ba te yako nombiikum mɔ tia de bane kei ya.
37 Vocês trouxeram estes homens aqui, mas eles não roubaram nada do templo nem disseram coisa alguma contra nossa deusa.
38 Akpaa Demetiriyu na ɔ tebia na ŋolo dana nombia na, nombia kedi weeya kyaa te kegyiise baŋ mɔ kyaa. Baa tale mo dɔŋa gyu botɔɔ.
38 “Se Demétrio e seus artífices têm alguma queixa contra eles, os tribunais estão abertos e há oficiais disponíveis para ouvir o caso. Que façam acusações formais.
39 Mɔna nyi akpaa ɛ dana nombia wɔlɛɛ ŋaale na, kaboena nyi donɔɔsetena gbagba baa di ŋa ŋgba mena keŋ da mmaraa keŋ na wolo nɛ.
39 E, se há outras queixas que desejam apresentar, elas podem ser resolvidas em assembleia, conforme a lei.
40 Akpaa da te kɛɛ nideli ya na, dee nyiŋ nombia lee gyɛŋ basabasa kei dɔɔ. Te akpaa de nyiŋ nombia mɔ na, dɔɔ gyae dɛɛ tale tiranɔɔ lese da wose lee ŋe man ya, nawolo nyi basabasa kei be taŋ nyee na nawɔɔ ya.”
40 Corremos o perigo de ser acusados de provocar desordem, pois não há motivo para este tumulto. E, se exigirem de nós uma explicação, não teremos o que dizer”.
41 Ɔ kekolosi taŋ nɛ, te ɔ yela balaŋ baŋ pou yaaseewɔ.
41 Então os despediu, e a multidão se dispersou.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.