Atos 7
Ungbamvu Ku Abachi Azhi Ahe̲he̲ Ka (NINNT) vs NTLH
1 Ankpye unkpi abikye ba a zhi Istifanu di, “Are ka nggo anishirr angga ba a bre du uwa da, a si meme yo?”
1 O Grande Sacerdote perguntou a Estêvão: — O que essas pessoas estão dizendo é verdade?
2 Istifanu à ka sa ku di, “Amuya na akiki, imba wo ki ingga. Abachi à nggurr huzzu nu inkpinkpye uma, ku aki amunta wa Ibrayi, uwa à ni di so ni igbu nu Mesopotamiya bari na ka gru sorr kuma nu Harra.
2 Estêvão respondeu: — Irmãos e pais, escutem! O
3 Abachi à ni ddu ma da di, ‘Gru ni ìgbù amba wa na anishirr amuwa ba ni kuma nu unto ku nggo ingga ta tsarr ùwà.’
3 E Deus lhe disse: “Saia da sua terra e do meio dos seus parentes e vá para uma terra que eu lhe mostrarei.”
4 “Mre, Ibrayi à gru zhi igbu anu Kalidiya wa na ku kuso nu Harra. Nggo aki a Ibrayi à ttu, Abachi à du Ibrayi à gru à nga ni igbu wa nggo imba so nggo.
4 Então ele saiu da Caldeia e foi morar em Harã. Depois que o pai dele morreu, Deus trouxe Abraão para esta terra onde vocês agora estão morando.
5 Ni ima, Abachi à nise nu Ibrayi inkla numa ntsɨ nggo à ka yo ki ima. Abachi à da zu ku mu du uwa taka nu ma igbu wanggo nggo à taka si ama na ahan ama. Abachi à so da ure kuma nggo Ibrayi à sama nu uvuvurr.
5 Ele não deu a Abraão nem mesmo um palmo desta terra, mas prometeu que ia lhe dar toda esta terra e que depois ela seria dos seus descendentes. Quando Deus fez essa promessa, Abraão ainda não tinha filhos.
6 Abachi à ddu ma da di, ‘Ahinhan amuwa ba a ta so ichirr na ta kaki agarr ni ìgbù numa, aba ta ki ba iha ke ase ayiyirr ne̱s.
6 Ele disse a Abraão: “Os seus descendentes vão viver como estrangeiros em outra terra. Ali eles serão escravos e serão maltratados durante quatrocentos anos.”
7 Anishirr ba nggo aba a so garr yi na ba nggo ingga ta ki ba iha. Ahinhan amba ba a taka huzzu zhi ni ìgbù uwama na nga ni di barr ingga ni inkla abubo inggi yi.’
7 — E Deus disse ainda: “Eu castigarei a nação que os escravizar. Depois disso eles voltarão daquela terra e me adorarão neste lugar.”
8 Mre nggo Abachi à lo shi azhi tuku Ibrayi. Abachi à ddu Ibrayi di, ‘Iyo iji inggi i taka si angba anggo nggo a si taka du ba a kpamusu na azhi ambarr ka hen.’ Ni ima yo, aba a ngri ku Ibrayi uzuma wa Ishaku, uwa à ki ivi itandarr u Ibrayi à yo ku iji. Ishaku mi à yo ku amarr ma ba iji meme. U Yakubu mi à na meme ku amarr ma ba, ábáchí munta awurr na aha ba a na meme yo.
8 Deus deu a Abraão a cerimônia da circuncisão como prova da aliança que fez com ele. Por isso Abraão circuncidou o seu filho Isaque uma semana depois do seu nascimento. Isaque circuncidou o seu filho Jacó, e Jacó fez o mesmo com os seus doze filhos, os patriarcas .
9 “Ishishi i ki ábáchí ba nu Isuhu ku. Aba a vu ma a re ki ugarr ni igbu nu Masarr. Abachi mu à ka na so zi ma.
9 Estêvão continuou: — Os irmãos de José tinham inveja dele e o venderam para ser escravo no Egito. Mas Deus estava com ele
10 Na di ttu ma a ssuzzu ni aseki ndanda ka nggo anishirr a na ku nggo. Abachi à du Isuhu a si ni ihi na si ukrizhizhi, na ti ta nga na age̱ ka Firrawuna, uttu nu Masarr wa, nggo uwa kpanye na ku. Firrawuna à na Isuhu ki ankpye ni igbu na di kye iko ittu yi.
10 e o livrou de todas as suas aflições. Quando José apareceu diante de Faraó, rei do Egito, Deus lhe deu sabedoria e modos agradáveis. E Faraó o nomeou governador do Egito e do palácio do rei.
11 “Nggo ingaza ì ki ba nu Masarr tuku Kenanu ni du iha ki ba kakami, akiki munta ba a zha ila chankarr.
11 Depois houve falta de alimentos e muito sofrimento no Egito e em Canaã, e os nossos antepassados não tinham mais o que comer.
12 Nggo Yakubu à wo di ila ì se nu Masarr na tu amumarr ama ba nggo aba yo a si akiki amunta ba. Aba a kuma na ankpu a me̱me̱ wa.
12 Mais tarde, Jacó ouviu dizer que no Egito havia trigo e mandou pela primeira vez os nossos antepassados até lá.
13 Na ankpu aha wa i Isuhu à bwu itu ima a tsarr amuyirr ba, i Firrawuna, uttu nu Masarr mi à gru hi akiki bi Isuhu ba.
13 Na segunda vez José contou aos seus irmãos quem ele era, e Faraó ficou sabendo da família de José.
14 Isuhu à tu ba ni Yakubu, aki ama wa ku di a bu gru ni iko ima yi we na nga nu Masarr. Aba wemi a si anishirr iso tangba na kywi (75).
14 Então José mandou buscar o seu pai Jacó e todos os seus parentes, a fim de irem para o Egito; eram setenta e cinco pessoas ao todo.
15 Yakubu gru na kuma nu Masarr, na ku kɨ nabo na amarr ma ba.
15 Jacó foi para o Egito, e ali ele e os nossos antepassados ficaram morando até o dia da morte deles.
16 A gri aku ambarr wa ku zzu nu Shekemu, ni ibe inggi yi nggo Ibrayi à re ni inklo na amumarr bu Hamo ba ba nggo.
16 Depois os corpos deles foram trazidos para Siquém e postos no túmulo que Abraão tinha comprado dos descendentes de Hamor por um certo preço.
17 “Nggo ivi yi ì ki ywhiywhirr Abachi bu na ku Ibrayi inkindirr yi nggo à da zu ku du uwa à taka na nggo, anishirr amunta ba a ka kri mwe nu Masarr ba.
17 — Quando estava chegando o tempo de Deus cumprir o juramento que havia feito a Abraão, o nosso povo tinha aumentado muito no Egito.
18 Mre uttu uhe̱he̱ mu nggo à si hi Isuhu hen, à hun ni ittu i Masarr yi.
18 Então um rei que não sabia nada a respeito de José começou a governar o Egito.
19 Na ssu anko amimi ku anishirr munta ba na di ki ba iha. À di han ba du ba a di ka amumarr abangga ba nggo a ngri a du na bi du ba a kɨ.
19 Esse rei enganou e maltratou os nossos antepassados, a ponto de obrigá-los a abandonar as suas próprias criancinhas para que elas morressem.
20 “Uwa a si ni ivivi ima yo aba a ngri Musa. Uvuvurr ni wre kpekpe na ashishi ka Abachi. Musa à ki ihwa itarr ni iko imbarr, akiki ama ba a ssu ma gri.
20 Nesse tempo nasceu Moisés, que era uma linda criança, e durante três meses os seus pais cuidaram dele em casa.
21 Nggo a ba ma ku kadu na abi ka nggo uva a Firrawuna à ba ma gri ku ho ki ama.
21 Mas, quando tiveram de abandoná-lo, a filha do rei o adotou e criou como seu próprio filho.
22 À tsarr Musa ihi i anu Masarr yi pempe. Uwa à furr ki Unushirr nggo à su kakami nu ure, tuku aseki ka nggo a di na ka.
22 E assim ele foi instruído em toda a ciência dos egípcios e se tornou um homem que falava e agia com autoridade.
23 “Nggo Musa à ki ase so ne̱s na gru kuma ni ichirr na ambarr ani Israila ba.
23 Estêvão disse ainda: — Quando Moisés já estava com quarenta anos, resolveu ir ver a sua gente, os israelitas.
24 Na ku hi anu Masarr a ko ki anu Israila numa iha, mre Musa kuma ku ngu anu Masarr wa kpa ku anu Israila wa.
24 Ali viu um egípcio maltratando um homem do seu povo. Então defendeu o israelita e o vingou, matando o egípcio.
25 Musa à kye di aba ako ambarr wa a ta hi di Abachi nggo a ta du uwa Musa a ni kpa ba ttungo. Aba a si hi meme hen.
25 Moisés pensava que os israelitas entenderiam que Deus ia libertá-los por meio dele, mas eles não entenderam.
26 Ambre ka nggarr nggo u Musa à hi ani Israila ambarr aha a so tsi na gru du uwa ta narr ba, na ddu ba di, ‘A wo yi amuya, imba si imu yirr anggi mu di imba ko tsi ni ikpa?’
26 No dia seguinte Moisés viu dois israelitas brigando. E, tentando apartar a briga, disse: “Homens, escutem! Vocês são irmãos; por que estão brigando?”
27 “Unuma nggo à ko ki uyirr wa iha yi nggo à turr Musa ka glo na zhi ma di, ‘Unggonggo à na ùwà ki uttu tuku uni bre ki inta are?
27 — Mas aquele que estava maltratando o outro empurrou Moisés para um lado e disse: “Quem pôs você como nosso chefe ou nosso juiz?
28 Ùwà nye ingu ingga nâ ta si nggo ùwà na ngu anu Masarr wa nare nggo?’
28 Você está querendo me matar como matou o egípcio ontem?”
29 Nggo Musa wo meme mre na kru share nu Masarr. Na kuma ku so ni igbu anu Midiya. Nggo à di so nu Midiya ayamba ama wa à ngri ku amumarr aha.
29 Quando Moisés ouviu isso, fugiu do Egito e foi morar na terra de Midiã, e ali nasceram dois filhos dele.
30 “Nu ugo ku ase iso ine̱ unitu a Abachi wa nggurr huzzu ku nu umi ku irrirri iru na ankpuji ywhiywhirr ni igbre nu Sinayi wa.
30 — Quarenta anos mais tarde, quando Moisés estava no deserto, perto do monte Sinai, um anjo apareceu a ele, no meio do fogo de um espinheiro que estava queimando.
31 Nggo Musa à hi uru ku, na ku ayisurr ni ihi ima yi. A chi kuma du uwa ta ku kye uru ku kakami nggo na wo ukorr ku Atiko ku da di,
31 Moisés ficou admirado com o que estava vendo e chegou perto para ver melhor. Então ouviu a voz do Senhor, que disse:
32 ‘À si ingga Abachi a akiki amuwa ba, ni si Abachi a Ibrayi, tuku Ishaku, i Yakubu.’ Musa à wri kpakpa na ma bwu ashishi kye chankarr.
32 “Eu sou o Deus dos seus antepassados, o Deus de Abraão, de Isaque e de Jacó.” Moisés tremia de medo e não tinha coragem de olhar.
33 “Atiko wa à ddu ma da di, ‘Ddu anggakpaza amuwa ka glo, abubo wa nggo ùwà ì kri à si a iwre.
33 Então o Senhor disse: “Tire as sandálias, pois o lugar onde você está é um lugar sagrado.
34 Ingga ihi iha i anishirr amungga ba nu igbu nu Masarr ni wo iyi imbarr yi, ni ji nye kpa ba ttungo. Nye ni inggya, ingga ta tu ùwà kakuma nu Masarr.’
34 Eu tenho visto como o meu povo está sendo maltratado no Egito; tenho ouvido os gemidos deles e desci para libertá-los. Agora vou mandar você para o Egito.”
35 “Uwa su Musa uyiyirr wama yo nggo ani Israila ba a kà ma na da di, ‘Unggonggo à na ùwà ki uttu tuku uni bre ure a munta?’ Abachi à tu uwa yo na du unitu ama wa à nga ni re nu Musa ku ni ijiji yi nggo i so kparri nggo. Abachi à du unitu wa à yo Musa na nu ma undu ku gri anishirr ba ki uttu tuku uni kpa ba ttungo.
35 E Estêvão continuou: — Esse mesmo Moisés foi rejeitado pelo povo de Israel. Eles lhe perguntaram: “Quem pôs você como nosso chefe ou nosso juiz?” Deus enviou esse Moisés como líder e libertador, com a ajuda do anjo que apareceu no espinheiro.
36 Musa à gri anishirr ba huzzu nu Masarr. À na aseki ka ikagri tuku a ka ku ayisurr nu Masarr, ni Inyi Ususarr wa tuku na ankpuji wa ki ase iso ine̱ (40).
36 Foi ele quem tirou os israelitas do Egito, fazendo milagres e maravilhas naquela terra, e também no mar Vermelho, e no deserto, durante quarenta anos.
37 “Uwa si Musa yo à ddu anu Israila ba di, ‘Abachi à ta tu uni kpa are na ba, nâ ta si nggo à tu ingga nggo. Uwa à ta su uyirr amba.’
37 Foi esse mesmo Moisés quem disse aos israelitas: “Do meio de vocês Deus escolherá e enviará para vocês um profeta , assim como ele me enviou.”
38 Uwa yo à di zirr na anishirr ba ba na di nggurr bi ni ijiji. Uwa yo à di zirr na akiki munta ba ba tuku unitu Abachi wanggo nggo à re na ku ni igbigbu i Sinayi. À kpa ure ku Abachi ku nggo u di ni inta iso tsitsirr, wre ku bu turr ku nga ki inta.
38 Foi Moisés quem esteve com os israelitas reunidos no deserto; ele esteve lá com os nossos antepassados e com o anjo que falou com ele no monte Sinai. E foi Moisés quem recebeu e nos entregou as mensagens vivas de Deus.
39 “Akiki munta ba a si wo ku hen. A kà ma na da di aba a zha di aba kà kakuma nu Masarr ku mu.
39 — Os nossos antepassados não quiseram obedecer a Moisés, mas o rejeitaram e queriam voltar para o Egito.
40 Nggo na ddu Aruna di, ‘Na ki inta ábáchí unuma nggo a ta di ku ki inta ichi nggo. Inta si hi inkindirr yi nggo ì la nu Musa wanggo à gri inta ssuzzu nu Masarr nggo hen.’
40 Eles disseram a Arão: “Faça para nós deuses que irão à nossa frente. Não sabemos o que aconteceu com Moisés, aquele homem que nos tirou do Egito.”
41 Ni ima yo aba a na ankpunkpru a uvuvurr ilando na han ayiyi a to ku. Na na iga na rro nyarr ku inkindirr yi nggo a na nggo.
41 Então fizeram uma imagem em forma de bezerro e mataram animais para oferecer a ela como sacrifício . Depois deram uma festa em honra da imagem que eles mesmos tinham feito.
42 A na meme nggo, Abachi à kà ugo a nu ba, na du ba ka di kye intsintse̱ na akpa ki ábáchí ambarr wa nâ ta si nggo a charr nu ungbamvu ku abi kpa are ba di,
42 Mas Deus se afastou deles e deixou que adorassem as estrelas do céu, como está escrito no Livro dos Profetas : “Ó povo de Israel, não foi para mim que vocês mataram e ofereceram animais em durante quarenta anos no deserto.
43 Imba i ba iburr i azhi Mole,
43 Vocês carregaram a barraca do deus e também a imagem da estrela de Raifã , o deus de vocês. Esses eram ídolos que vocês tinham feito para adorar. Por isso vou mandar vocês para além da Babilônia.”
44 “Akiki amunta ba a se ni Iburr Iwre i nggurr bi i Abachi yi. Ima yo i tsarr di Abachi à si na ba ni ijiji yi. A tarr yi mwe ma nggo Abachi à da ku Musa di à bu na yi nggo.
44 — No deserto, os nossos antepassados tinham consigo a Tenda da Presença de Deus . Essa Tenda foi feita como Deus tinha mandado Moisés fazer, de acordo com o modelo que Deus lhe havia mostrado.
45 A so shi akiki amunta ba a kpa Iburr i nggurr bi Abachi yi na akiki ambarr ba ba, na di gri yi ma nu nggo Joshuwa a kpa igbu yi nggo Abachi à han ba huzzu ba. Iburr yi i di se ma na ase ka Doda.
45 Eles tinham recebido a Tenda dos seus antepassados e a levaram quando foram com Josué e conquistaram as terras das nações que Deus expulsou de diante deles. A Tenda ficou lá com eles até o tempo de Davi.
46 Doda à su ku Abachi isisurr. Na à barr Abachi di a bu du uwa à me ku Abachi a Yakubu iko.
46 Davi recebeu a aprovação de Deus e pediu licença para construir uma casa para o Deus de Jacó.
47 Uwa à su Solomo mu à me ku uki ku ibarr ku.
47 Mas foi Salomão quem construiu a casa de Deus.
48 “Abachi Unkpi Kakami wa à si di rri so na ako anggo nggo anishirr ngga a me wa hen. Uni kpa are wa à da di,
48 — Porém o Altíssimo não mora em casas construídas por seres humanos. Como disse o profeta:
49 “Abachi à da di, ‘Unkplassu ku u si idaba i ittu imungga yi,
49 “O céu é o meu trono, diz o Senhor, e a terra é o estrado onde descanso os meus pés. Que tipo de casa vocês poderiam construir para mim? Como conseguiriam construir um lugar onde eu pudesse morar?
50 A si si ingga yo ì na aseki angga ka wemi hen?’
50 Por acaso não fui eu quem fez todas as coisas?”
51 “Imba anishirr bi kà iwo! Isisurr imba yi ì si nâ ta si isisurr i abangga ba nggo a kà ure ku Abachi! Imba ta angbinta harr atu ku ure ku Abachi ku. Imba i si nâ ta si akiki amba ba. Ttuttumi imba mi i di kà iwo ku Izhi Iwre yi!
51 E Estêvão terminou, dizendo: — Como vocês são teimosos! Como são duros de coração e surdos para ouvir a mensagem de Deus! Vocês sempre têm rejeitado o Espírito Santo, como os seus antepassados rejeitaram.
52 Akiki amba ba a si ki uni kpa are uwa watanggo iha hen? A ngɨ abi kpa are ba nggo a da are ni itu i Uwanggo nggo à di wo ku Abachi ure ttuttumi. Imba ngga zizo i yo ku uza ni ngu ma.
52 Qual foi o profeta que os antepassados de vocês não perseguiram? Eles mataram os mensageiros de Deus que no passado anunciaram a vinda do Bom Servo . E agora vocês o traíram e o mataram.
53 Imba yo i kpa Are ka Musa ka zhi na abitu ama ba ba. Ni ima mi imba i ka ni si na inkindirr yi nggo a di imba bu na hen.”
53 Vocês receberam a lei por meio de anjos e não têm obedecido a essa lei.
54 Nggo abi so na akaba ba a shirr ku Istifanu atu, unfu u ki ba, aba ta anyinyirr na ku.
54 Quando os membros do Conselho Superior acabaram de ouvir o que Estêvão tinha dito, ficaram furiosos e rangeram os dentes contra ele.
55 Ni ina ima mi, Izhi Iwre yi ì tsarr ssu ni Istifanu ku, uwa gɨ ashishi hun ko nu unkplassu na hi inkpinkpye i Abachi yi, i Yesu à kri nu ungo ri ku Abachi.
55 Mas Estêvão, cheio do Espírito Santo, olhou firmemente para o céu e viu a glória de Deus. E viu também Jesus em pé, ao lado direito de Deus.
56 Istifanu à ddu ba di, “Kye yi, ingga i hi unkplassu ku u bwu, Uvuvurr a Unushirr wa à kri nu ungo ri ku Abachi.”
56 Então disse: — Olhem! Eu estou vendo o céu aberto e o
57 Aba a yi hantu na ki ango ttu atu, na gru kru ku kuttu ma ankpa yirr.
57 Mas eles taparam os ouvidos e, gritando bem alto, avançaram todos juntos contra Estêvão.
58 A turr ma kakuma nu ugo ku ìgbù ku na ta ma na angbinta. Abangga ba nggo a bre are ka imu surr ku nggo a ddu iki isurr imbarr yi a zu nu uvuvurr nze numa ku a yo ma du Shawulu.
58 Depois o jogaram para fora da cidade e o apedrejaram. E as testemunhas deixaram um moço chamado Saulo tomando conta das suas capas .
59 A ko ta Istifanu na angbinta ka, uwa yì na yo Atiko wa di, “Atiko Yesu, ùwà bu kpa izhi imungga yi.”
59 Enquanto eles atiravam as pedras, Estêvão chamava Jesus, dizendo: — Senhor Jesus, recebe o meu espírito!
60 Na kuttu na nggarr angu a yi nu ukorr unkpi di, “Atiko, si du ila ure imbarr yi iso ba na atu ambarr hen.” À da meme mre, na ttu.
60 Depois, ajoelhou-se e gritou com voz bem forte: — Senhor, não condenes esta gente por causa deste pecado! E, depois que disse isso, ele morreu.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 7, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.