Gênesis 31
Icamanal toteco; Santa Bíblia (NHWBL) vs NVT
1 Pero Jacob quimatqui para iconehua Labán quiijtojtinemiyayaj para yaya quicuitoya nochi catli iaxca inintata, Labán huan ica ya nopa Jacob moricojchijtoya.
1 Logo, porém, Jacó percebeu que os filhos de Labão estavam reclamando dele: “Jacó roubou tudo que era de nosso pai! À custa de nosso pai, adquiriu toda a sua riqueza!”.
2 Nojquiya momacac cuenta para Labán ayacmo quitlachiliyaya cuali quen achtihuiya.
2 Jacó também começou a notar uma mudança na atitude de Labão para com ele.
3 Huajca TOTECO quiilhui Jacob: “Ximocuepa itlal motatahua campa itztoque moteiximatcahua huan na niyas mohuaya.”
3 Então o S enhor disse a Jacó: “Volte para a terra de seu pai e de seu avô, a terra de seus parentes, e eu estarei com você”.
4 Huajca Jacob tlatitlanqui ma quinnotzatij Raquel huan Lea para ma hualaca ipan nopa potrero campa yaya itztoya ihuaya iborregojhua.
4 Jacó mandou chamar Raquel e Lia ao campo onde ele cuidava de seus rebanhos
5 Huan Jacob quinilhui:
5 e disse a elas: “Notei que seu pai mudou de atitude em relação a mim. O Deus de meu pai, porém, tem estado comigo.
6 Cuali anquimatij nijtequipanojtoc amotata hasta campa nihueltoc,
6 Vocês sabem como tenho trabalhado arduamente a serviço de seu pai.
7 huan ya nechcajcayajtoc huan nechpatilijtoc notlaxtlahuil majtlactli hueltas. Pero masque ya nopa, Toteco Dios amo quicahuilijtoc ma nechcoco.
7 Contudo, ele me enganou e mudou meu salário dez vezes. Mas Deus não permitiu que ele me prejudicasse.
8 Quema Labán quiijto nechtlaxtlahuis ica tlapiyalme catli manchadojtique, nochi tlacatiyayaj manchadojtique. Huan quema quiijto nechtlaxtlahuis ica catli cuicuiltique, nochi tlacatiyayaj cuicuiltique.
8 Se ele dizia: ‘Os salpicados serão o seu salário’, o rebanho começava a dar crias salpicadas. E, quando mudava de ideia e dizia: ‘Os listrados serão o seu salário’, então o rebanho inteiro dava crias listradas.
9 Quej nopa Toteco Dios quicuili itlapiyalhua para nechmacas.
9 Desse modo, Deus tirou os animais de seu pai e os deu a mim.
10 “Se tonal quema nopa tlapiyalme momamayayaj, nijpixqui se temictli. Huan ipan temictli niquitac para nochi oquich chivojme catli tlamamayayaj elque cuicuiltique, manchadojtique huan pijpintojtique.
10 “Certa vez, na época do acasalamento, tive um sonho e vi que os bodes que se acasalavam com as cabras eram listrados, salpicados e malhados.
11 Ipan nopa temictli itequihua Toteco Dios nechnojnotzqui ica notoca huan nijnanquili: ‘Nica niitztoc.’
11 Então, em meu sonho, o anjo de Deus me disse: ‘Jacó!’. E eu respondi: ‘Aqui estou!’.
12 Huajca yaya nechilhui: ‘Xijtlachili cuali huan tiquitas para nochi oquichme catli quinconemacaj nopa sihua borregojme itztoque cuicuiltique, manchadojtique huan pijpintojtique. Quen nopa eltoc pampa niquitztoc nochi catli amo xitlahuac mitzchihuilijtoc Labán.
12 “E o anjo disse: ‘Levante os olhos e você verá que apenas os machos listrados, salpicados e malhados estão se acasalando com as fêmeas de seu rebanho, pois vejo como Labão tem tratado você.
13 Na nimoTeco catli nimonexti ipan Betel campa ta tijquetzqui nopa tetl quen se tlanextilijcayotl, huan techtlajtolcahuili catli techchihuilisquía. ¡Xiisihui huan xiquisa tlen nica huan ximocuepa ipan nopa tlali campa titlacatqui!’ Quen nopa Toteco nechilhui.”
13 Eu sou o Deus que lhe apareceu em Betel, o lugar onde você ungiu a coluna de pedra e fez seu voto a mim. Agora, apronte-se, saia desta terra e volte à sua terra natal’”.
14 Huajca Raquel huan Lea tlananquilijque:
14 Raquel e Lia responderam: “Da nossa parte, tudo bem! Afinal, não herdaremos coisa alguma da riqueza de nosso pai.
15 Techchihua quen amo techiximati. Technemacac huan nochi catli quiseli por tojuanti ya quitlamilti.
15 Ele reduziu nossos direitos aos mesmos que têm as mulheres estrangeiras. Depois que nos vendeu, desperdiçou todo o dinheiro que você pagou por nós.
16 Nelía nochi ricojyotl catli Toteco Dios quiquixtilijtoc totata eltoc toaxca huan iniaxca toconehua. Huajca xijchihua nochi catli Toteco Dios mitznahuatijtoc.
16 Toda a riqueza que Deus tirou de nosso pai e deu a você é, por direito, nossa e de nossos filhos. Por isso, faça o que Deus ordenou”.
17 — ausente —
17 Então Jacó montou suas mulheres e seus filhos em camelos
18 — ausente —
18 e conduziu adiante todos os seus rebanhos. Juntou todos os bens que havia adquirido em Padã-Arã e partiu para a terra de Canaã, onde vivia Isaque, seu pai.
19 Huan Labán yajtoya huejca para quinximas iborregojhua huan Raquel quiichtequili itiotzitzi para quihuicas ihuaya.
19 Quando partiram, Labão estava num lugar afastado, tosquiando suas ovelhas. Raquel roubou os ídolos da casa que pertenciam a seu pai e os levou consigo.
20 Nojquiya Jacob quicajcayajqui Labán nopa Aram ejquetl pampa amo quiilhui sintla quisasquía.
20 Assim, Jacó enganou Labão, o arameu, partindo sem avisá-lo de que iam embora.
21 San cholojtejqui ica nochi catli iaxca, huan quipanoc nopa hueyatl Eufrates huan yajqui campa nopa tepeme ipan tlali Galaad.
21 Jacó levou todos os seus bens e atravessou o rio Eufrates, rumo à região montanhosa de Gileade.
22 Eyi tonali teipa, quiilhuijque Labán para Jacob cholojtoya.
22 Três dias depois, Labão foi informado de que Jacó havia fugido.
23 Huajca Labán ihuaya iteiximatcahua yajqui quintepotztocatiyajqui huan ica chicome tonali quinajsitoj ipan cuatitla ipan tlali Galaad.
23 Reuniu um grupo de parentes e saiu em perseguição a Jacó. Sete dias depois o alcançou, na região montanhosa de Gileade.
24 Pero nopa tlayohua Toteco Dios monexti ica Labán nopa tlali Aram ejquetl, ipan se temictli huan quiilhui: “Ximotlachili para amo xijnojnotza Jacob ica cualantli.”
24 Na noite anterior, porém, Deus havia aparecido em sonho a Labão, o arameu, e dito a ele: “Estou avisando: deixe Jacó em paz!”.
25 Huan Jacob quiquetztoya ichaj tlen yoyomitl campa tepeme ipan tlali Galaad huan nopona Labán quiajsito. Huan nojquiya nopona Labán quiquetzqui ichaj tlen yoyomitl.
25 Labão o alcançou enquanto Jacó estava acampado na região montanhosa de Gileade e armou seu acampamento ali perto.
26 Huan Labán quitlatzintoquili Jacob:
26 “O que você fez?”, perguntou Labão. “Como ousou me enganar e levar minhas filhas embora, como se fossem prisioneiras de guerra?
27 ¿Para tlen techcajcayajtoc huan ticholojtejqui huan amo tleno techilhui? Sintla nijmajtosquía, na nimitzmacajtosquía ica paquilistli, huan ica tlapitzali, huan tambores huan arpa.
27 Por que fugiu em segredo? Por que me enganou? E por que não avisou que desejava partir? Eu lhe teria dado uma festa de despedida, com canções e música, ao som de tamborins e harpas.
28 Niyon amo techcahuili ma niquintzoponi noichpocahua huan noixhuihua. ¡Tijchijqui se huihuiyotl!
28 Por que não me deixou beijar minhas filhas e meus netos e me despedir deles? Você agiu de forma extremamente tola!
29 Na nihueltosquía nimechchihuilijtosquía catli fiero, pero tlayohua nechnojnotzqui Toteco Dios catli motata quitequipanohua huan nechilhui ma nimotlachili para amo nimitznojnotzas ica cualantli.
29 Eu poderia destruí-lo, mas o Deus de seu pai me apareceu ontem à noite e me advertiu: ‘Deixe Jacó em paz!’.
30 Sintla nelía tiquistoc pampa tijnequi timocuepas ichaj motata, cualtitoc. Pero ¿para tlen techichtequili notiotzitzi?
30 Entendo sua vontade de partir e seu desejo de voltar à casa de seu pai. Mas por que roubou meus deuses?”
31 Huajca Jacob quinanquili Labán:
31 Jacó respondeu: “Fugi porque tive medo. Pensei que o senhor tiraria suas filhas de mim à força.
32 Pero sintla se catli nica itztoc quipiya motiotzitzi, ¡ma miqui! Toteiximatcahua nica itztoque testigos. Huajca xijtemo sintla tijhualicaj se tlamantli catli moaxca huan sintla tijpantía, xijhuica.
32 Quanto a seus deuses, veja se consegue encontrá-los, e quem os tiver roubado deve morrer! Se encontrar qualquer outra coisa que lhe pertença, identifique-a diante de todos estes nossos parentes, e eu a devolverei”. Jacó, porém, não sabia que Raquel havia roubado os ídolos da casa.
33 Huajca Labán calajqui ipan ichaj Jacob huan ipan ininchaj nopa ome sihua tequipanohuani. Teipa calajqui ipan ichaj Lea, pero amo quinpanti itiotzitzi. Huan quema quisayaya ipan ichaj Lea para calaquis ipan ichaj Raquel,
33 Labão foi procurar primeiro na tenda de Jacó e, depois, nas tendas de Lia e das duas servas, mas nada encontrou. Por fim, entrou na tenda de Raquel.
34 Raquel quincuic nopa tiotzitzi huan quitlali iijtic catli ica quipejpechtía icamello huan ipan mosehui. Huan Labán quintemo nochi calijtic huan amo quinpanti.
34 Acontece que Raquel havia pego os ídolos da casa e os escondido na sela do seu camelo, e estava sentada em cima deles. Quando Labão terminou de vasculhar toda a sua tenda sem encontrar os ídolos,
35 Huan Raquel quiilhui:
35 Raquel disse ao pai: “Por favor, perdoe-me por não me levantar para o senhor, mas estou em meu período menstrual”. Labão continuou a busca, mas não encontrou os ídolos da casa.
36 Huan Jacob cualanqui huan quiajhuac Labán ica ni camanali:
36 Jacó se enfureceu e discutiu com Labão. “Qual foi o meu crime?”, perguntou ele. “O que fiz de errado para o senhor me perseguir como se eu fosse um criminoso?
37 Tijtlajtlachilijtoc nochi tlamantli catli noaxca huan ¿tlaque tijpantijtoc tlen mochaj? ¡Xijtlali nica iixpa moteiximatcahua huan noteiximatcahua para ma quiijtoca ajqueya tlen tiome quiijtohua catli melahuac!
37 O senhor vasculhou todos os meus bens. Por acaso encontrou algum objeto que lhe pertença? Coloque-o aqui, diante de nossos parentes, para que todos vejam. Que eles julguem entre nós dois!
38 Ica nopa 20 xihuitl catli nitequitqui mohuaya, amo quema moconetlahuisojque moborregojhua, niyon mochivojhua huan amo quema nijcuajqui niyon se.
38 “Estive vinte anos com o senhor, cuidando de seus rebanhos. Ao longo de todo esse tempo, suas ovelhas e cabras nunca abortaram. Não me servi de um carneiro sequer de seu rebanho para alimento.
39 Amo quema nimitzhualiquili tlapiyalme catli quinmictiyayaj tecuanime. San na nitlaxtlahuayaya por catli polihuiyaya. Sintla tonaya o tlayohua sequinoc nechtlachtequiliyayaj, ta techinamayaya.
39 Quando algum deles era despedaçado por um animal selvagem, eu nunca lhe mostrava a carcaça. Não, eu mesmo arcava com o prejuízo! O senhor me obrigava a pagar por todo animal roubado, quer à plena luz do dia, quer na escuridão da noite.
40 Tonaya nitonalmiquiyaya huan tlayohua nisecmiquiyaya huan nimocochsosolohuayaya.
40 “Trabalhei para o senhor em dias de calor escaldante e também em noites frias e insones.
41 Quen nopa eltoya para 20 xihuitl ipan mochaj. Para sesen moichpocahua nimitztequipano chicome xihuitl huan para motlapiyalhua nitequitqui chicuasen xihuitl. Huan majtlactli hueltas techpatili notlaxtlahuil.
41 Sim, por vinte anos trabalhei feito um escravo em sua casa! Trabalhei catorze anos por suas duas filhas e, depois, mais seis anos para formar meu rebanho. E dez vezes o senhor mudou meu salário.
42 Sintla amo itztosquía nohuaya noTeco Dios catli iTeco nohueyi tata Abraham huan notata Isaac, nelía techtitlanisquía san nomax. Pero Toteco Dios quiitac quenicatza nitequitqui hasta tlahuel nisiyajqui. Quiitac miyac nimotequipachohuayaya huan yeca tlayohua mitzajhuac.
42 De fato, se o Deus de meu pai não estivesse comigo, o Deus de Abraão e o Deus temível de Isaque, o senhor teria me mandado embora de mãos vazias. Mas Deus viu como fui maltratado, apesar de meu árduo trabalho. Por isso ele lhe apareceu na noite passada e o repreendeu!”
43 Huajca Labán quinanquili Jacob:
43 Labão respondeu a Jacó: “Essas mulheres são minhas filhas, as crianças são meus netos, e os rebanhos são meus rebanhos. Na verdade, tudo que você vê é meu. Mas o que posso fazer agora por minhas filhas e pelos filhos delas?
44 Yeca xihuala huan ma tijchihuaca se camanal sencahuali catli elis quen se testigo catli techitase tiome para ma tijchihuaca nochi catli quiijtohua.
44 Façamos, portanto, você e eu, uma aliança que sirva de testemunho do nosso compromisso”.
45 Huajca Jacob quicuic se tetl huan quiquetzqui quen se tlanextilijcayotl,
45 Então Jacó pegou uma pedra e a colocou em pé como monumento.
46 huan quinilhui iteiximatcahua:
46 Em seguida, disse aos membros de sua família: “Juntem algumas pedras”. Eles pegaram as pedras e as amontoaram. Jacó e Labão se sentaram perto do monte de pedras e fizeram uma refeição para selar a aliança.
47 Huan Labán quitocaxti nopa lugar Jegar Sahaduta ipan ya icamanal. (Jegar Sahaduta quinequi quiijtos “testigo”.) Huan Jacob quitocaxti Galaad ipan tlen ya icamanal. (Galaad ipan icamanal Jacob quinequi quiijtos “testigo”.)
47 A fim de comemorar a ocasião, Labão chamou o lugar de Jegar-Saaduta, e Jacó o chamou de Galeede.
48 Huajca Labán quiilhui:
48 Labão declarou: “Este monte de pedras servirá de testemunha para nos lembrar da aliança que fizemos hoje”. Isso explica por que o lugar foi chamado de Galeede.
49 huan nojquiya itoca elqui Mizpa. (Mizpa quinequi quiijtos “se torre catli tlachiya”.) Pampa Labán quiijto:
49 Também foi chamado de Mispá, pois Labão disse: “Vigie o S enhor a você e a mim para garantir que guardaremos esta aliança quando estivermos longe um do outro.
50 Huan sintla tiquincualancaitas noichpocahua o timocuilis sequinoc sihuame, masque amo niaqui para niquitas, xijmati para san yaya Toteco Dios quitlachilis.
50 Se você maltratar minhas filhas ou se casar com outras mulheres, mesmo que ninguém mais veja, Deus verá. Ele é testemunha desta aliança entre nós.”
51 Huan Labán noja quiilhui Jacob:
51 “Veja este monte de pedras”, prosseguiu Labão. “Veja também este monumento que levantei entre nós dois.
52 Ni teme elise testigos para niyon ta, niyon na, amo quema tijpanose ni nepamitl para timoixpanose.
52 Estão entre mim e você como testemunhas dos nossos votos. Nunca atravessarei para o lado de lá do monte de pedras a fim de prejudicá-lo, e você jamais deve atravessar para o lado de cá a fim de prejudicar-me.
53 Toteco Dios catli iTeco mohueyi tata, Abraham, huan nohueyi tata, Nacor, ma quiijto ajqueya tlen tojuanti quichihua catli cuali.
53 Invoco o Deus de nossos antepassados, o Deus de seu avô Abraão e o Deus de meu avô Naor, para que sirva de juiz entre nós.” Assim, diante do Deus temível de seu pai Isaque,
54 Teipa nopona quimacac tlacajcahualistli Toteco huan quinnotzqui iteiximatcahua ma tlacuaquij. Huan nochi tlacuajque huan mocajque nopa tlayohua campa nopa tepetl.
54 Então Jacó ofereceu sacrifício a Deus na montanha e convidou todos para a refeição comemorativa. Depois de comerem, passaram a noite ali.
55 Hualmostla ica ijnaloc, Labán mejqui, huan quintzoponi iixhuihua, huan iichpocahua huan quintiochijqui. Teipa mocuepqui para itlal.
55 Na manhã seguinte, Labão se levantou cedo, beijou seus netos e suas filhas e os abençoou. Depois, partiu e voltou para casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 31, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.